KOBİ İlk Patent Başvurusu Ücretleri 2026: 31 Ekim İndirimi ve G06N Yapay Zekâ Tarifesi

Kısa ve net cevap: 31 Ekim 2026 tarihinde patent tarifesi değişti: KOBİ tüzel kişilerin ilk başvurularına dörtte bir ücret; G06N yapay zekâ acil araştırmasına yüzde 50 indirim.

Kısa özet ve hukuki dayanak

İlk patent başvurusunda gerçekten ne değişti?

31 Ekim 2026 tarihli ve 33416 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan BİK/TÜRKPATENT: 2026/2 sayılı Tebliğ, 2026 yılı ücret tarifesinin ilgili hizmet satırlarını yeniden düzenledi. KOBİ işletme sınıfında yer alan, gerekli KOBİ Vasfı Belgesine sahip tüzel kişilerin ilk patent başvurularında patent başvuru, araştırma raporu ve inceleme raporu ücretlerine özel indirim uygulanıyor. Bu destek, ‘her KOBİ’nin bütün sınai mülkiyet işlemleri artık dörtte bir fiyatına’ anlamına gelmiyor. Kişi statüsü, ilk başvuru koşulu ve hangi hizmet kaleminin indirime konu edildiği ayrı ayrı incelenmelidir.

Tutarlar: hangi işlem ne kadar?

De Jure özetindeki e-Devlet başvuru ücretlerinde patent başvuru bedeli genel tarifede 81,42 TL iken koşulları sağlayan KOBİ tüzel kişinin ilk başvurusunda 20,36 TL olarak belirtilmiştir. Araştırma raporu ve inceleme raporu ücretleri genel tarifede ayrı ayrı 4.316,67 TL iken indirimli satırlarda ayrı ayrı 1.079,17 TL’dir. Kuruş yuvarlama, hizmet zamanı ve talep kanalı bakımından TÜRKPATENT’in yürürlükteki tarife tablosu esas alınmalı; henüz tahakkuk etmeyen diğer ücretler bu rakamlarla karıştırılmamalıdır.

KOBİ Vasfı Belgesi neden önemli?

Düzenleme belirli bir kurumsal statüyü belgelemeyi şart koşuyor. İndirimden faydalanmak isteyen tüzel kişi, KOBİ işletme sınıfına girdiğini ve başvuru için gereken belgeye sahip olduğunu ortaya koymalıdır. Ortaklık yapısı, bağlı işletmeler ve çalışan ya da finansal büyüklük hesapları KOBİ niteliğinin değerlendirilmesinde önem taşıyabilir. Sadece küçük bir şirket olunduğunun sözlü beyanı, mevzuatın aradığı belgenin yerini tutmaz. Başvuru tarihindeki geçerli belgeyi ve sistem onaylarını saklamak, ücret uyuşmazlığında ispat sağlar.

İlk başvuru şartı nasıl incelenir?

Tebliğdeki avantaj, tüm başvuruları kapsayan genel ve süresiz bir hak değil, ilk başvuruya özel ücret satırlarıdır. Şirketin geçmişte kendi adına yaptığı patent başvuruları ve başvurunun sicildeki statüsü araştırılmalıdır. Benzer teknik alanda daha önce yararlanılmış olması veya başvurunun daha önce başka bir kişi tarafından yapılmış olması gibi durumlarda kesin bir genelleme yapmak yerine tarife hükmünün kapsamını başvuru kayıtlarıyla birlikte okumak gerekir. Başvurunun kim tarafından yapıldığı ile buluşçunun kimliği aynı hukuki kavram değildir.

Yapay zekâ patentleri için G06N indirimi

Tarifenin ayrıca ele aldığı alan G06N IPC sınıfında yer alan yapay zekâ başvurularının acil araştırma raporudur. De Jure bültenine göre bu hizmete ilişkin genel 8.666,67 TL bedel 4.333,34 TL olarak düzenlenmiştir. Burada önemli ayrım, yeniliğin pazarlama metninde ‘yapay zekâ’ diye anılması ile başvurunun patent sınıflandırmasında G06N kapsamında değerlendirilmesinin aynı olmamasıdır. Teknik içerik ve sınıflandırma başvuru belgelerine dayanmalıdır. İndirim, her yazılım fikrinin kendiliğinden patentlenebilir olduğu sonucunu yaratmaz.

Patentlenebilirlik ve ücret iki ayrı konudur

Ücret indirimi yalnız ekonomik erişim koşulunu kolaylaştırır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun patentlenebilirlik sistemi; yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik koşullarını ayrıca arar. Bilgisayar programlarına ilişkin istisnalar ve teknik karakter tartışmaları da başvurunun içeriğine göre değerlendirilir. Bir yazılım ürününün yatırım alması, ticari başarısı veya G06N kodu taşıması, inceleme sonunda mutlaka patent verileceği anlamına gelmez. Teknik tarifname, istemler ve önceki teknik araştırması başvuru ücretinden daha kritik hukuki sonuçlar doğurabilir.

2026’da yarışma muafiyetlerinin kapsamı

Yeni Tebliğ, TÜRKPATENT tarafından düzenlenen yarışmalar kapsamındaki başvuruların belirli hizmet kalemlerindeki ücret muafiyetlerini de yeniden saydı. Yarışmaya katılan herkesin her ücret kaleminden muaf olduğunu ileri sürmek yanıltıcı olur. Muafiyetin uygulanabilmesi için başvurunun ilgili yarışma kapsamında olması ve tarifenin tek tek saydığı işlem kodlarından birine denk gelmesi gerekir. Yarışma kayıtları, katılım şartları ve talebin hizmet kodu birlikte incelenmelidir.

Başvuru sahibi şirketin sözleşmesel hazırlığı

Patent başvurusu şirket adına yapılacaksa buluş üzerinde hak sahipliği özellikle dikkat ister. Çalışan buluşu, hizmet sözleşmesi, dışarıdan hizmet alınan Ar-Ge geliştirmesi ve ortak geliştirme sözleşmeleri arasında ciddi farklar bulunur. Başvuru sahibi tüzel kişinin buluşu kullanma ve başvuru yapma hakkının dayanağı belgelenmelidir. Uygun olmayan hak sahipliği, ücretin indirimli ödenmiş olmasına rağmen ileride patent üzerindeki haklar bakımından uyuşmazlık doğurabilir.

Ücret iadesi veya fazla tahakkuk iddiası

Başvurunun indirim koşulları sağlandığı hâlde genel tutar üzerinden işleme alındığı düşünülüyorsa önce TÜRKPATENT işlem kaydı, dekont, tarih, başvuru numarası ve hangi tarife satırının kullanıldığı ortaya konulmalıdır. Kurumdan yazılı açıklama istenmesi, yanlış işlem kodu veya belgenin sisteme işlenmemesi gibi hataların ayrıştırılmasını sağlar. İtiraz veya yargısal yolun seçiminde işlemin idari niteliği ve tebliğ tarihi önemlidir; her fazla ücret iddiası için aynı dava türü ve aynı süre otomatik olarak uygulanmaz.

Şirketler için uygulama takvimi

Başvuru öncesi buluşun gizliliğini koruyun; hak sahipliğini yazılı olarak kesinleştirin; başvuru sahibinin KOBİ statüsünü doğrulayın; önceki patent başvurularını inceleyin; G06N sınıflandırması için teknik değerlendirme isteyin; hangi hizmetler için indirimli satır uygulanabileceğini resmi tarife üzerinden işaretleyin. Başvuru ve ödeme dekontlarını aynı dosyada saklayın. İndirimden yararlanmak için başvuru harcını düşürmeye çalışırken koruma kapsamını belirleyen teknik istemlerin özenini azaltmayın.

Sık sorulan sorular

2026 patent başvurusu KOBİ’ye ücretsiz mi?

Hayır. Belirli hizmet ücretlerinde indirim var; her işlem için genel muafiyet düzenlenmedi.

İlk başvuru indiriminden kim yararlanabilir?

KOBİ işletme sınıfındaki ve gerekli belgeyi taşıyan tüzel kişilerin ilk başvuruları için özel satırlar öngörülmüştür.

Gerçek kişi girişimci dörtte bir tarife kullanabilir mi?

Bu özel satırların tüzel kişi koşulu nedeniyle gerçek kişi başvuruları ayrıca değerlendirilmelidir.

Araştırma raporu ücreti düştü mü?

Koşulları karşılayan KOBİ ilk başvurusu için 1.079,17 TL indirimli satır yer almaktadır.

İnceleme raporu da indirimli mi?

İlk patent başvurusu koşullarını taşıyan tüzel kişiler açısından evet; 1.079,17 TL satırı düzenlenmiştir.

G06N yazılımı otomatik patent alır mı?

Hayır. Patentlenebilirlik koşulları ayrıca incelenir.

G06N araştırma indirimi ne kadar?

Acil araştırma raporu hizmet bedeli 4.333,34 TL olarak belirtilmiştir.

Şirket geçmişte patent başvurmuşsa?

İlk başvuru koşulunun karşılanıp karşılanmadığı resmi kayıtlar üzerinden incelenmelidir.

e-Devlet ücretleri diğer kanallara aynen uygulanır mı?

Tutarlar ve işlem kanalı resmi tarife üzerinden ayrıca kontrol edilmelidir.

Yarışma katılımcısı bütün ücretlerden muaf mı?

Hayır. Yalnızca ilgili Tebliğde sayılan hizmet kodlarına ilişkin muafiyet değerlendirilir.

Başvuruya başlamadan önce ne yapılmalı?

Patent araştırması, hak sahipliği ve teknik istemler hazırlanmalı; indirim koşulları belgelenmelidir.

Tebliğ yürürlükte mi?

31 Ekim 2026 tarihinden itibaren yürürlüktedir.

Resmî kaynak ve hukuki bilgilendirme

Birincil kaynak: 31 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete; temel mevzuat için Mevzuat Bilgi Sistemi. Diğer hukuk rehberleri: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu.

Bilgi notu: 31 Ekim 2026 itibarıyla yayımlanan düzenlemeler esas alınmıştır. Somut olayda resmî metin, özel mevzuat ve belgeler ayrıca incelenmelidir.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →