Mersin Konkordato Avukatı: Konkordato ve Mühlet Süreci
Kısa cevap: Konkordato, borçların kendiliğinden silinmesi değil; borçlunun ödeme teklifinin mahkeme ve komiser denetiminde incelendiği bir yeniden yapılandırma sürecidir. Borçlu için ön proje ve mali belgelerin tutarlılığı, alacaklı için ilanların ve alacak bildirim süresinin takibi önemlidir. Geçici mühlet, kesin mühlet ve tasdik ayrı kararlardır; yalnız başvuru yapılması koruma veya tasdik sonucu doğurmaz.
Konkordato Dosyalarında Hukuki İnceleme
Konkordato; ödeme güçlüğü yaşayan borçlu ile alacaklıların hukuki durumunu, mahkeme denetimi altında ele alan bir kurumdur. Başvuru, geçici mühlet, kesin mühlet ve projenin tasdiki ayrı aşamalardır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, borçlu veya alacaklı tarafındaki dosyaları mali belgeler, alacağın dayanağı, ilanlar ve kanuni süreler üzerinden inceler.
Başvuru yapılması, borçların silinmesi veya takiplere karşı kendiliğinden koruma sağlanması değildir. Koruma, kanunun bağladığı mahkeme kararları ve bunların kapsamıyla değerlendirilir. Konkordato projesinin hazırlanmış olması da tasdik kararı verildiği anlamına gelmez. Borçlu ve alacaklı bakımından haklar, yükümlülükler ve takip edilecek süreler birbirinden ayrılır.
Konkordato Nedir, Kimler Başvurur?
İcra ve İflas Kanunu m.285, vadesi gelen borçlarını ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlunun, vade verilmesi veya indirim yapılması yoluyla borçlarını ödemek ya da muhtemel iflastan kurtulmak amacıyla konkordato talep etmesini düzenler. Kurum yalnız sermaye şirketlerine özgü değildir; iflasa tabi olmayan borçlular yönünden de kanundaki koşullar incelenir.
Başvuru mercii asliye ticaret mahkemesidir. Yetki, iflasa tabi borçluda İİK m.154’teki kurallara; iflasa tabi olmayan borçluda yerleşim yerine göre belirlenir. Avukatın ofisinin Mersin’de olması, bütün konkordato taleplerinin Mersin’de açılacağı anlamına gelmez. İflas talebinde bulunma hakkına sahip alacaklının borçlu hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını istemesi de m.285 kapsamında ayrı düzenlenmiştir.
Başvuru Belgeleri ve Hukuki İnceleme
İİK m.286 kapsamındaki incelemede konkordato ön projesi, borçlunun malvarlığı durumunu gösteren belgeler, alacaklıların ve alacakların listesi, teklifin iflas hâlindeki muhtemel sonuçla karşılaştırılması ve kanunda aranan denetim raporu ele alınır. Borçlunun hukuki sıfatı ve başvurunun niteliği dikkate alınarak ilgili kanun ve yönetmelik hükümlerindeki belge şartları kontrol edilir. Sadece dilekçe hazırlanması, bu belge düzeninin yerine geçmez.
Mali tabloların tarihleri, borç ve alacak listelerinin birbiriyle uyumu, rehin ve teminat bilgileri, ödeme planı ve nakit akışının dayanakları birlikte incelenir. Hukuki değerlendirme, bağımsız denetimin veya mali uzmanlık çalışmasının yerine geçirilmez. Belgeler arasında çelişki varsa bunun proje ve alacaklı haklarına etkisi açıklığa kavuşturulur.
Alacaklı bakımından ise sözleşme, fatura, teslim belgesi, banka hareketi, senet, ilam ve varsa teminatlar dosyalanır. Alacağın tutarı, doğum tarihi, hukuki sebebi, borçlunun kaydındaki karşılığı ve konkordato projesinden etkilenip etkilenmediği ayrı değerlendirilir.
Başvuru ve Tasdik Aşamaları
- Ön inceleme: Borçlunun sıfatı, ödeme güçlüğü, görevli ve yetkili mahkeme ile belge şartları belirlenir.
- Başvuru: Ön proje ve gerekli belgeler mahkemeye sunulur. İİK m.287 kapsamındaki belge incelemesi, geçici mühlet kararı ve komiser görevlendirmesi ayrı takip edilir.
- İlan ve alacaklı işlemleri: Mühlet ilanına itiraz ile komiserin alacak bildirim çağrısı farklı işlemlerdir; her birinin başlangıç tarihi ve süresi ayrı kaydedilir.
- Kesin mühlet ve proje incelemesi: Konkordatonun başarıya ulaşma ihtimali, komiser raporları ve güncel mali veriler üzerinden değerlendirilir.
- Alacaklıların oyu ve tasdik: Projenin İİK m.302’deki çoğunlukla kabulü ile m.305’teki tasdik şartları birlikte incelenir. Alacaklı çoğunluğu, mahkemenin tasdik incelemesinin yerine geçmez.
- Kararın uygulanması: Tasdik kararındaki ödeme takvimi ve kapsam takip edilir; ret, iflas ve kanun yolu bakımından ilgili kararın niteliğine göre işlem yapılır.
Projedeki teklifin borçlunun kaynaklarıyla ilişkisi, alacaklıların iflas hâlindeki muhtemel durumu, gerekli teminatlar ve yargılama giderleri tasdik incelemesinin parçalarıdır. Tasdik, tahsilatın fiilen tamamlanması değildir. Karardan sonra ödeme planına uyulup uyulmadığı ayrıca izlenir.
Geçici ve Kesin Mühlet Süreleri
Geçici mühlet üç aydır. İİK m.287 kapsamında, süre dolmadan yapılan talep ve mahkeme kararıyla en fazla iki ay uzatma mümkündür; toplam geçici mühlet beş ayı aşmaz. Mahkeme geçici mühletle birlikte geçici konkordato komiseri görevlendirir. Sadece başvuru dilekçesinin verilmesi, mühlet kararı yerine geçmez.
Kesin mühlet bir yıldır. İİK m.289 kapsamında konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması gerekir. Güçlük arz eden özel durumlarda, kanundaki talep ve değerlendirme şartlarıyla altı aya kadar uzatma kararı verilir. Uzatma otomatik değildir. İİK m.304’te tasdik incelemesi sırasında mühlet hükümlerinin devamına ilişkin ayrıca düzenleme bulunduğundan, üç ay ve bir yıllık süreler bütün dosyanın kesin bitiş tarihi olarak sunulmaz.
İİK m.288 uyarınca geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğurur. İİK m.294 kapsamında takip yasağı ve başlamış takiplerin durması kuralı bulunur; kanuni istisnalar saklıdır. Rehinli takiplerde m.295 ayrı uygulanır: rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılması veya sürdürülmesi ile muhafaza ve satış işlemleri aynı kurala tabi değildir. Bu nedenle “bütün takipler istisnasız durur” veya “rehinli mal her durumda satılır” şeklinde genelleme yapılmaz.
Alacak Bildirimi ve İtiraz Süreleri
Alacak bildirimi için süre on beş gündür. İİK m.299 uyarınca komiserin çağrı ilanından itibaren alacak, dayanak belgeleriyle bildirilir. Bildirilmeyen alacak borçlunun bilançosunda da kayıtlı değilse alacaklı proje müzakerelerine kabul edilmez. Bu sonuç, alacağın kendiliğinden sona erdiği anlamına gelmez.
Geçici mühlet ilanına karşı itirazın süresi yedi gündür. İİK m.288 kapsamındaki bu itiraz, konkordato mühleti verilmesini gerektiren hâlin bulunmadığı iddiasının delilleriyle mahkemeye sunulmasına yöneliktir. Komiserin alacak bildirim çağrısı ile mahkemenin mühlet ilanı birbirine karıştırılmaz; on beş günlük süre yedi günlük itiraz süresinin yerine kullanılmaz.
Alacak bildirimi, projenin incelenmesi, alacaklılar toplantısındaki oy ve tasdik aşamasına ilişkin itirazlar farklı işlemlerdir. Bir aşamada başvuru yapılmış olması, sonraki aşamalarda gereken işlemleri ve süre kontrolünü ortadan kaldırmaz. Tebligatlar ve ilanların tam metni dosyada korunmalıdır.
Mersin’deki Dosyalar İçin Hazırlık
Konkordato dosyasında borçlu ve alacaklı için farklı çalışma dosyaları gerekir. Borçlu hazırlığında her borç kalemini vade, teminat, alacaklı ve ödeme kaynağıyla eşleştirin. Öngörülen nakit girişi ile kesinleşmiş tahsilatı aynı tutar saymayın. Alacaklı hazırlığında ise sözleşme, teslim belgesi, fatura, önceki tahsilat ve bildirilecek bakiye arasında izlenebilir bağlantı kurun.
Alacak bildirimi, mühlet kararına itiraz ve tasdik incelemesi ayrı aşamalardır. Hangi ilanı aldığınızı, ilan tarihini, muhatabı ve başvurunun kaydını ayrı satırlarda izleyin. Komiserliğe yapılan bildirim ile mahkemeye sunulan talebi aynı işlem saymayın. İİK m.285–306 çerçevesindeki değerlendirme için resmî kanun kaydı ve somut dosyanın kararları birlikte okunmalıdır.
Yurt dışından alacak takibi yapıyorsanız vekalet ve takip belgesi hazırlığını ayrıca inceleyin. Ticari alacağın doğumu veya tutarı tartışmalıysa ticari uyuşmazlık dosyasındaki alacak çizelgesinden yararlanın. Projenin kabulü veya tasdiki, alacağın fiilen tahsil edilmiş olduğu anlamına gelmez.
Komiser raporunun yalnız sonuç bölümünün paylaşılması yeterli değildir; raporun dayandığı mali veriler ve ekleri de değerlendirilmelidir. Başvuru hazırlığında kayıtların eksiksizliği ve tutarlılığı esastır; belge veya raporun varlığı tek başına olumlu karar garantisi oluşturmaz.
Konkordato Dosyasında Belge ve Süre Kontrolü
Konkordato dosyasında aynı bilgi farklı belgelerde yer alır. Ön projedeki borç toplamı, alacaklı listesi, bilanço, rehin kayıtları ve ödeme takvimi arasında açıklanamayan fark bulunmamalıdır. Borçlu açısından amaç yalnız belge sayısını tamamlamak değil, rakamların kaynağını ve projenin hangi gelirle uygulanacağını gösteren denetlenebilir bir dosya kurmaktır. Alacaklı açısından ise bildirilen tutarın sözleşme, fatura, teslim veya hizmet kaydı, ödeme hareketleri ve varsa teminatlarla eşleştirilmesi gerekir.
| Kontrol | Borçlu dosyası | Alacaklı dosyası |
|---|---|---|
| Tutar ve dayanak | Borç listesi, muhasebe kaydı, vade ve teminat | Sözleşme, fatura, teslim belgesi ve bakiye hesabı |
| Süre başlangıcı | Mahkeme kararı, ilan ve komiser bildirimi | İlan tarihi, on beş günlük bildirim ve ayrı itiraz süreleri |
| Proje sonucu | Nakit akışı, ödeme kaynağı ve taksit planı | Teklif edilen oran, vade, teminat ve muhtemel tahsilat |
Dosya çizelgesinde her ilanın yayımlandığı tarih, sürenin son günü, başvurunun yapıldığı merci ve teslim belgesi ayrı sütunlarda tutulmalıdır. Geçici mühlet ilanına itiraz, alacak bildirimi, alacaklılar toplantısı ve tasdik duruşması aynı takvimin farklı işlemleridir. Bir aşamada dilekçe verilmiş olması sonraki aşamadaki hak kullanımını kendiliğinden sağlamaz.
Mersin’de yürütülen dosyalarda da görev ve yetki, tarafların sıfatı ve kanundaki kurallara göre belirlenir. Büro adresinin Mersin’de olması başka bir ilde görülmesi gereken dosyayı Mersin’e taşımaz. Dosyanın bulunduğu mahkeme, komiser heyeti ilanları ve UYAP kayıtları birlikte izlenmeli; telefonla edinilen bilgi yazılı karar veya teslim kaydının yerine geçirilmemelidir.
Teslim ve teyit kaydı: Mahkemeye veya komiserliğe sunulan her belgenin tarihini, ek listesini ve teslim yöntemini dosyada saklayın. Elektronik gönderimde evrak numarası ile UYAP kaydını; fiziki teslimde havale, alındı veya tutanak bilgisini kontrol edin. Güncellenen mali tablo ya da alacak hesabı önceki sürümün üzerine yazılmamalı, tarihli sürümler ayrı tutulmalıdır. Böylece hangi bilginin hangi aşamada sunulduğu, sonradan ortaya çıkan farkın hesap hatasından mı yoksa yeni işlemden mi kaynaklandığı denetlenebilir. Süre sonuna bırakılan eksik belge tamamlama işlemlerinde, teslim anının ve eklerin kapsamının yazılı olarak teyit edilmesi özellikle önemlidir.
İlgili Hukuki Hizmetler
İcra ve iflas hukuku, ticaret ve sözleşme uyuşmazlıkları ile iletişim ve randevu bilgileri ilgili sayfalarda açıklanmıştır.
Görev, Yetki ve Süre Notu
Bu içerikte açıklanan genel kuralların uygulanması; uyuşmazlığın veya isnadın niteliğine, tarafların sıfatına, olay ya da işlemin yerine ve özel kanun hükümlerine göre değişebilir. Görevli ve yetkili merci ile başvuru süresi somut olay bakımından ayrıca belirlenir.
Konkordato Hakkında Sık Sorulan Sorular
Konkordato her borçlu için uygun mudur?
Hayır. İİK m.285 kapsamında vadesi gelen borçlarını ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altındaki borçlunun durumu incelenir. Konkordato yalnız şirketlere özgü değildir. Başvuru, geçici mühlet ve projenin tasdiki farklı aşamalardır; belge ve mali koşullar her aşamada ayrıca değerlendirilir.
Geçici mühlet verilince icra takipleri ne olur?
İİK m.288 ve m.294 uyarınca geçici mühlet, kural olarak yeni takip yapılmasını engeller ve başlamış takipleri durdurur. Kanuni istisnalar ile rehinli alacaklar bakımından m.295 ayrıca uygulanır. Mühlet kararı borcu ortadan kaldırmaz; yalnız dilekçe verilmesi de mühlet kararı yerine geçmez.
Alacaklı konkordato sürecinde ne yapmalıdır?
Alacaklı, komiserin İİK m.299 kapsamındaki ilanını takip ederek on beş gün içinde alacağını dayanak belgeleriyle bildirir. Geçici mühlet ilanına itiraz, alacak bildirimi, proje oylaması ve tasdik incelemesine yönelik işlemler birbirinden ayrıdır; her işlem için başlangıç tarihi ve teslim kaydı ayrıca korunmalıdır.
Konkordato mühletleri ne kadar sürer?
İİK m.287’de geçici mühlet üç aydır; kanuni şartlarla en fazla iki ay uzatılır ve toplam beş ayı aşmaz. İİK m.289’da kesin mühlet bir yıldır; güçlük arz eden özel durumlarda kanuni şartlarla altı aya kadar uzatma kararı verilebilir. Uzatmalar otomatik değildir ve bu süreler bütün dosyanın kesin bitiş tarihi sayılmaz.
Konkordato başvurusu borçları siler mi?
Hayır. Başvuru, borcu kendiliğinden sona erdirmez. Borçlunun teklifi, alacaklıların durumu, kanuni çoğunluk ve tasdik şartları ayrı ayrı incelenir. Bağlayıcı sonuç, yalnız başvurudan değil; verilen mahkeme kararının türü, kapsamı ve kesinleşme ya da uygulama durumundan doğar.
Konkordato komiseri ne yapar?
Komiser, mahkemenin verdiği görev çerçevesinde borçlunun faaliyetlerini ve projenin başarı ihtimalini gözetir, alacak bildirimlerini toplar, rapor hazırlar ve kanundaki toplantı süreçlerini yürütür. Komiserin raporu önemlidir; ancak tasdik kararını komiser değil, kanuni şartları inceleyen mahkeme verir.
Rehinli alacaklar mühlet içinde nasıl değerlendirilir?
Rehinli alacaklar için İİK m.295 özel düzenleme içerir. Rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılması veya sürdürülmesi ile muhafaza ve satış işlemleri aynı sonuca bağlanmamıştır. Somut dosyada rehnin türü, alacağın kapsamı, mahkeme kararları ve kanuni istisnalar birlikte incelenmelidir.
Konkordato projesinin alacaklılarca kabulü tasdik anlamına gelir mi?
Hayır. Alacaklıların İİK m.302’deki çoğunlukla projeyi kabul etmesi, mahkemenin İİK m.305 kapsamındaki tasdik şartlarını incelemesinin yerine geçmez. Teklif edilen tutar, borçlunun kaynakları, iflas hâlindeki muhtemel sonuç, gerekli teminatlar ve yargılama giderleri ayrıca değerlendirilir.
Tasdik edilen konkordato alacağın tahsil edildiği anlamına gelir mi?
Hayır. Tasdik, projedeki şartların bağlayıcılığı ve uygulanmasıyla ilgilidir; paranın fiilen ödendiğini göstermez. Alacaklı, kararın kapsamını, ödeme tarihlerini ve yapılan tahsilatları ayrı çizelgede izlemelidir. Projeye uyulmamasının sonuçları somut olaya göre İİK’daki fesih hükümleri kapsamında değerlendirilir.
Mersin’de konkordato için yetkili mahkeme nasıl belirlenir?
Yetki, avukatın veya alacaklının bulunduğu yere göre değil, İİK m.285’in gönderme yaptığı kurallara göre belirlenir. İflasa tabi borçluda İİK m.154; iflasa tabi olmayan borçluda yerleşim yeri esasları incelenir. Büro Mersin’de olsa da başka ilde görülmesi gereken dosya kendiliğinden Mersin’e taşınmaz.
Resmî Kaynak ve Kanuni Dayanaklar
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu: başvuru şartları ve belgeler için m.285–286; mühletler için m.287–289; takiplerin durumu için m.294–295; alacak bildirimi için m.299; proje ve tasdik için m.302–306.
İlan, alacak bildirimi, itiraz ve tasdik aşamaları aynı işlem değildir. İlgili süre, dosyaya ait ilan veya tebligat ile kanuni başlangıç kuralı üzerinden hesaplanır.
Yazar ve Hukuki Bilgilendirme
Yazar: Av. Halil Bakırcı — Mersin Barosu, Sicil No: 3472.
Büro: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu. Av. Emirhan Keskin’in mesleki profili ayrıca incelenebilir.
Bu sayfa genel hukuki bilgilendirme içindir; somut dosyaya ilişkin hukuki görüşün veya vekâlet ilişkisinin yerine geçmez. Talep, süre, görev, yetki ve deliller dosya üzerinden incelenir. Konkordato kararı, tasdik veya tahsilat sonucu garanti edilmez.