Ardiye Ücretinin Üç Aylık Dönem İçin Ödenmesi Talep Dilekçesi

Ardiye ücretinin üç aylık dönem için ödenmesi talep dilekçesi, ticari malları saklayan ardiyecinin ilgili hizmet dönemi ücretini saklatana bildirdiği ve ödenmesini istediği başvurudur. Dayanak TBK m.574’tür. Ücretin miktarı, saklama dönemi ve saklanan mallar aynı hesapta ilişkilendirilir. Talep, malın depoda bulunmasına dair genel açıklamadan ibaret değildir. Hangi mal için hangi fiyatla hangi dönemin hesaplandığını gösterecek belgelerle hazırlanır.

Bu metin, ticari ardiye ilişkisinde malların saklanmaya devam ettiği, üç aylık ücret döneminin tamamlandığı ve sözleşmede farklı ödeme düzeni bulunmayan dosya için hazırlanmıştır. Başvuran ardiyeci, muhatap saklatandır. Malların tamamının veya bir bölümünün geri alınması sırasında yapılacak ücret hesabı, kendi çıkış kayıtlarıyla ayrıca değerlendirilir. Genel saklama sözleşmesindeki zorunlu masraf başvurusu bu örneğin konusu değildir. Ücret talebinin hukuki niteliği baştan açık tutulur.

TBK 574 ardiye ücreti için hangi kuralı getirir?

Maddenin ilk fıkrası, ardiyecinin kararlaştırılmış veya alışılmış ardiye ücretini isteyebileceğini belirtir. Talep hazırlanırken önce sözleşmedeki ücretin bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Kararlaştırılmış bir bedel varsa onun birimi ve kapsamı okunur. Ücret açıkça belirlenmemişse alışılmış ücretin dayanağı dosyada açıklanmalıdır. Ardiyeci istediği herhangi bir tutarı yalnızca fatura keserek kanuni ücret hâline getiremez. Bedelin hangi anlaşma veya alışılmış uygulamayla kurulduğu anlaşılmalıdır.

Maddenin ikinci fıkrası, ardiye ücretini her üç ayda bir ve her hâlde malların bütününün veya bir bölümünün geri alınması sırasında ödenecek kalem olarak düzenler. Bu örnekte mallar saklamada kalmaya devam etmektedir ve tamamlanmış üç aylık dönem talep edilir. Dönem henüz tamamlanmamışken tamamlanmış gibi hesap kurulmaz. Sözleşmedeki özel ödeme hükümleri varsa bunlar ayrı incelenir. Metin, tüm ardiye ilişkilerindeki sözleşme hükümlerinin etkisini ortadan kaldıran genel bir beyan içermez.

Ardiye hizmeti farklı hukuki ilişkiler içinde görülebilir. Liman, taşıma veya başka bir hizmet paketindeki bedelin ticari ardiye kapsamında olup olmadığı sözleşmeyle belirlenir. Bir faturada “ardiye” yazması, o belgedeki bütün hizmetleri aynı hukuki rejime sokmaz. Talep edilen ücretin malların saklanmasına ait olduğu açıklanır. Demuraj, taşıma veya başka bağımsız hizmet hesabı ücret tablosunun içine gerekçesiz eklenmez. Bu inceleme başvurunun dayanağını doğru seçmek için gereklidir.

Saklatanın ve ardiyecinin kimliği

Talep edenin ilgili ardiye hizmetini üstlenen kişi veya işletme olduğu belgelenir. Depoyu işleten marka ile sözleşmedeki tüzel kişi farklıysa gerçek alacaklı unvanı kullanılır. Saklatanın kimliği de sözleşme ve teslim kayıtlarıyla belirlenir. Malı depoya getiren sürücü, nakliye işletmesi veya teslim belgesini imzalayan çalışan, bu nedenle otomatik ücret borçlusu sayılmaz. Kişilerin rolü ve temsil ilişkisi başvuru metninde kayıtlarla gösterilir.

Malın sahibi ile ardiye sözleşmesini kuran kişi farklı olabilir. Ücret talebinin hangi ilişkiye yöneltildiği belirlenmelidir. Başka işletme hesabından yapılan ödeme varsa ilgili hizmet ve borçla bağlantısı açıklanır. Dilekçede yalnız malın etiketindeki şirket adı üzerinden borçlu seçilmez. Saklatanın sözleşmeyi hangi sıfatla kurduğu ve ödeme düzeninin kimle kabul edildiği birlikte incelenir. Ücret tablosundaki bütün mallar aynı borç ilişkisiyle eşleştirilir.

Üç aylık dönem nasıl belgelenir?

Hizmet başlangıcı, malın ardiye kapsamında kabul edildiğini gösteren kayıtla belirlenir. Sonraki girişler, çıkışlar veya sözleşmedeki dönem düzeni kendi tarihleriyle işlenir. İlk başvurunun kapsadığı başlangıç ve bitiş tarihi açık yazılır. Fatura düzenleme tarihi, hizmetin başladığı tarih yerine otomatik kullanılmaz. Takvimde hangi dönemin tamamlandığı ve hangi malların o dönem içinde saklandığı görülmelidir. Dönem tablosunun dayanakları ayrı ek numaralarıyla gösterilir.

Aynı saklatanın malları farklı tarihlerde girmişse her parti için ilgili saklama süresi belirlenir. Üç aylık dosya döneminin bulunması, sonradan gelen malın bütün dönem boyunca saklanmış gibi ücretlendirilmesini haklı kılmaz. Fiyatlandırma anlaşmasının miktar ve süre düzeni uygulanır. Toplu ücret hesabında her partinin etkisi açıklanır. Tablodaki toplamın hangi giriş ve mevcut miktar kayıtlarından çıktığı denetlenebilir olmalıdır; yalnızca dönem sonu stok miktarı bütün geçmişi göstermez.

Mal hareketinde kısmi geri alma varsa TBK m.574’teki geri alma sırasında ödeme kuralı da değerlendirilir. Bu dosyada daha önce ödenmiş kısmi ücretler dönem hesabına işlenir. Aynı hizmet süresi bir kez geri alma hesabında ve ikinci kez üç aylık tabloda tekrar istenmez. Ücretin hangi kısmının kapandığı, hangi bölümünün mevcut talepte yer aldığı açıklanır. Dönemlerin sınırı, gerçek mal hareketleri ve ödeme belgeleriyle birlikte kurulmalıdır.

Kararlaştırılmış ve alışılmış ücretin dayanakları

Sözleşmedeki fiyat ton, palet, metreküp, paket veya başka birimle belirlenmişse hesap aynı birimle hazırlanır. Birimin değiştiği durumda kabul edilmiş düzen ve dönüşüm dayanağı açıklanır. Fiyatın kapsadığı hizmetler okunur. Depo ücretinin içine alınmış bir hizmet ikinci kez ayrı kalem olarak yazılmaz. Ücret tablosu, kullanılan miktar, süre, fiyat ve varsa kabul edilmiş düzeltmeleri ayrı gösterir. Para birimi bütün satırlarda görünür tutulur.

Alışılmış ücret ileri sürülen dosyada bunun hangi kayıt ve uygulamayla belirlendiği açıklanır. Önceki işlem belgeleri, ilgili hizmetin niteliği ve uygulama kayıtları değerlendirilir. Başka tür mallar veya farklı hizmet kapsamı için düzenlenmiş bedel, karşılaştırma yapılmadan aynı ücret sayılmaz. “Bölgede herkes bu fiyatı alır” cümlesi dayanak belgenin yerine geçmez. Talep edilen bedelin bu ardiye ilişkisindeki hizmetle uyumu gösterilmelidir.

Tarife değişikliği bulunuyorsa hangi tarih ve hangi mallar için uygulanacağı kayıtlarla incelenir. Sonradan yayımlanmış tarife, geçmiş dönemin kabul edilmiş bedeli olarak kendiliğinden yazılmaz. Saklatana iletilen fiyat düzeni ve alınan cevaplar dosyada tutulur. Farklı sürümler arasındaki ücret farkı ayrı açıklanır. Dilekçenin eki, hesapta kullanılan tarifenin hangi sürüm olduğunu belirtir. Bu düzen, geçmiş ve gelecek hizmet dönemlerinin yanlış fiyatla birleşmesini önler.

Ardiye ücreti ve hemen ödenecek giderler

TBK m.574, saklamadan doğmayan bakım, taşıma ve gümrük gibi giderleri de düzenler. Maddede bu giderlerin hemen ödeneceği belirtilmiştir. Ücret ile giderin ödeme zamanı aynılaştırılmaz. Bu dilekçe tamamlanmış dönem ardiye ücretini ister. Bağımsız gider alacağı bulunuyorsa onun işlemi, belgesi ve ayrı hukuki hesabı gösterilir. Üç aylık ücret bekleniyor diye bütün giderlerin de mutlaka aynı dönemin sonunda isteneceği söylenmez.

Bir fatura hem ücret hem başka hizmetleri içeriyorsa satırlar ayrılır. Ücret toplamını zorunlu masraf gibi açıklamak, talebin hukuki niteliğini değiştirmez. Aynı şekilde malın bulunduğu depoyla ilgisiz taşıma veya gümrük dosyası bu başvuruya aktarılmaz. Her kalem ilgili sözleşme ve mal grubuyla eşleştirilir. Satırların ayrı gösterilmesi, saklatanın hangi ücret ve hangi gider için ödeme istendiğini anlamasını sağlar. Bu örneğin sonuç kısmı ardiye ücretine yöneliktir.

Üç aylık ardiye ücreti talep dilekçesi

Ödeme yapılınca dönem nasıl kapatılır?

Saklatanın yaptığı ödeme, tarih, tutar, para birimi ve açıklama bilgisiyle ilgili döneme bağlanır. Birden çok borcu bulunan dosyada hangi hareketin hangi dönemi karşıladığı açıklanır. Kısmi ödeme varsa kalan bakiye yeniden hesaplanır. Ödeme yapılacağına ilişkin yazı, tamamlanmış banka hareketi yerine kullanılmaz. İptal edilmiş veya gerçekleşmemiş ödeme talimatı hesabı kapatmış gibi gösterilmez. Dönem tablosu gerçek tahsil kaydıyla güncellenir.

Ödeme başka bir mal grubu veya eski döneme ilişkinse mevcut talebin hesabı buna göre ayrılır. Muhasebe sistemindeki tek toplam, bütün ardiye dönemlerinin kapandığını göstermeyebilir. İletilen ödeme açıklaması ve kabul edilmiş hesap düzeni okunur. Alacak dökümü güncellenirken önceki sürümün hangi kalemlerinin değiştiği belirtilir. Saklatana gönderilen yeni bakiye, ilk talepteki ücret toplamını açıklamasız tekrar etmeyen güncel sonuç olmalıdır.

Talep metninin sınırları ve gönderimi

Bu dilekçe, ücret alacağının ödenmesini ister. TBK m.574’ün hapis hakkına ilişkin düzeni ayrı koşullar içerir; ücret talebinin gönderilmiş olması tek başına bütün eşyanın satıldığı veya bütün teslim işlemlerinin kapandığı anlamına gelmez. Malın korunması ve saklama kayıtları devam eder. Başvurunun sonuç kısmı gerçekleşmemiş satış, fiilî teslim veya karşı tarafın bütün hesabı kabul ettiği beyanını içermez. İşlem aşamaları kendi belgeleriyle izlenir.

Sözleşmedeki iletişim adresi ve muhatap unvanı kontrol edilir. Gönderilen metin ile ek hesabın aynı sürüm olduğu doğrulanır. TBK m.574 bu ödeme istemi için özel bir dilekçe biçimi veya herkes için sabit noter süresi koymaz. Vade, temerrüt, faiz ve takip koşulları ayrı değerlendirilir. Metinde belirlenen ticari iletişim tarihi, bu maddede yazılı olmayan kanuni hak düşürücü süre olarak anlatılmaz. Bildirim içeriği ve gönderim kaydı dosyada korunur.

Dönem açıklamasındaki son kontroller

TBK m.574’te ücret ödeme dönemi üç ay olarak yazılıdır. Başvuruda bu ifade, kanunda sabit doksan gün öngörülmüş gibi değiştirilmez. Dosyanın dönem başlangıcı ve bitişi kendi kayıtlarıyla açık gösterilir. Hizmet hesabında ayrıca gün üzerinden fiyatlandırma kullanılıyorsa fiyatlandırma birimi ile ödeme dönemi ayrı başlıklarda açıklanır. Günlük fiyat bulunması, kanundaki dönem ifadesinin aynı anlama geldiği sonucunu doğurmaz.

Son hesapta miktar birimi, tarife birimi ve faturanın ilgili satırı karşılaştırılır. Birim dönüşümünün kaynağı ve kapsadığı mal grubu belirtilir. Kabul edilmiş ücretsiz hizmet bölümü veya indirim varsa tabloya işlenir. Kullanılmayan hizmetin gerçekleşmiş gibi ücretlendirilmesi önlenir. Bu kontrol, dönem talebinin malların gerçek saklama geçmişi ve fiyatlandırma dayanağıyla tutarlı kalmasını sağlar.

Sık sorulan sorular

1. Üç aylık ücret talebinin dayanağı nedir?

TBK m.574, ardiye ücretinin her üç ayda bir ödenmesini düzenler. Sözleşmenin ücret ve ödeme koşulları birlikte incelenir.

2. Bu örnekte mallar geri alınmış olmalı mı?

Örnek, malların saklamada kaldığı tamamlanmış üç aylık dönem içindir. Geri alma sırasında ücret hesabı ayrı kayıtlarla değerlendirilir.

3. Malların bir kısmı geri alınırsa ödeme gündeme gelir mi?

M.574 malların bütününün veya bir bölümünün geri alınması sırasında ödeme düzenini de içerir. İlgili çıkış ve önceki ödeme kayıtları incelenir.

4. Taşıma ve gümrük giderleri de üç ay bekler mi?

M.574 bu giderler için hemen ödeme düzenler. Ardiye ücreti ve saklamadan doğmayan giderler ayrı tutulur.

5. Ücret kararlaştırılmamışsa istediğim tutarı yazabilir miyim?

Alışılmış ücretin dayanağı açıklanmalıdır. Fatura düzenlenmesi herhangi bir bedeli kendiliğinden kanuni ücret hâline getirmez.

6. Sonradan giren mal bütün dönem için hesaplanır mı?

Gerçek giriş ve hizmet süresi, fiyatlandırma düzeniyle eşleştirilir. Sonradan giren mal baştan beri saklanmış gibi yazılmaz.

7. Önceki kısmi ödeme nasıl gösterilir?

Ödeme, ilgili mal ve dönem satırına bağlanır. Aynı hizmet tutarı tekrar açık bakiye olarak talep edilmez.

8. Genel saklama zorunlu masraf dilekçesi aynı mıdır?

Bu örnek ticari ardiye ücretine dayanır. Genel saklamada TBK m.562/1 zorunlu gider istemi ayrı alacak niteliğindedir.

9. Ücret talebi satış yetkisi verir mi?

Ödeme istemi gerçekleşmiş satış veya sınırsız tasarruf yetkisi değildir. Eşya üzerindeki hak ve sonraki işlemler kendi koşullarıyla incelenir.

10. Faiz için hazır bir oran kullanılır mı?

M.574 bu talep için sabit faiz yüzdesi koymaz. Vade, temerrüt ve uygulanacak faiz dayanağı ayrıca belirlenir.

Resmî kaynak ve ilgili içerikler

Ücret ve gider ödeme düzeni Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının resmî TBK metnindeki m.574’te yer alır. Karşı tarafın farklı hesap incelemesi için ardiye ücretine itiraz ve tarife kontrolü rehberi okunabilir. Malın korunmasındaki değişiklik bildirimi için ardiyecinin ek koruma önlemi gerektiren değişiklik bildirimi ayrı başvuruyu açıklar. Dosya hazırlığı için iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.

Avukat Halil BAKIRCI’nın ofisi Mersin’dedir. Türkiye genelindeki ticari ardiye ve alacak dosyaları Mersin ofisi üzerinden değerlendirilir. İncelemede ardiye ilişkisinin niteliği, fiyatlandırma dayanağı, mal hareketleri ve dönem ödemeleri birlikte ele alınır. Dilekçe ilgili dosyanın gerçek belgeleriyle tamamlanır.