Dağıtıcı Uygunsuz veya Riskli Ürünü Öğrenirse Ne Yapmalı? 7223 m.10 | 2026
Dağıtıcı uygunsuz ürünü öğrenince ne yapar?
7223 sayılı Kanun m.10, dağıtıcıya açık uygunsuzluğu görmezden gelerek satışa devam etme imkanı vermez. Ürünün ilgili teknik düzenlemeye veya genel ürün güvenliği mevzuatına uygun olmadığı biliniyorsa ya da mevcut veriler karşısında bunun bilinmesi gerekiyorsa ürün uygun hale getirilmeden piyasada bulundurulmamalıdır.
Dağıtıcı kendi kontrol alanında satış ve sevkiyatı durdurmalı, ürünü stoktan ayırmalı ve tedarik zincirindeki imalatçı veya ithalatçıya durumu bildirmelidir. Risk taşıyan ürünlerde ilgili yetkili kuruluşun bilgilendirilmesi de gündeme gelir.
Dağıtıcının rolü, imalatçı veya ithalatçının yerine bütün teknik kök neden çalışmasını yapmak değildir; ancak kendi mağaza, depo ve satış kanallarında riskli ürünün kullanıcıya ulaşmasını önlemek ve düzeltici önlemlere etkin biçimde katılmaktır.
Bilmesi gereken uygunsuzluk nasıl belirlenir?
Dağıtıcının bilgi düzeyi yalnız resmî geri çağırma yazısı gelmesine bağlı değildir. Tedarikçi uyarısı, çok sayıda benzer müşteri şikâyeti, ürün kabulünde görülen eksik CE işareti, imalatçı/ithalatçı bilgisinin bulunmaması, kırık güvenlik parçası veya başka açık risk göstergeleri dağıtıcının harekete geçmesini gerektirebilir.
Mağaza personelinin gördüğü ciddi güvenlik sorunu merkez kalite veya hukuk birimine aktarılmıyorsa şirket içi iletişim eksikliği dağıtıcının sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Bu nedenle yüksek riskli ürün şikâyetleri için eskalasyon sistemi kurulmalıdır.
Dağıtıcı teknik konuyu kendi uzmanlığıyla çözemiyorsa ithalatçı veya imalatçıdan yazılı açıklama istemeli ve sorun netleşene kadar ürünü satıştan ayırmalıdır.
Satışın derhal durdurulması gereken haller
Ciddi risk bildirimi, resmi geri çağırma, zorunlu uygunluk işaretinin bulunmaması veya ürünün güvenli kullanımını doğrudan etkileyen açık fiziksel kusur halinde satışın devam etmesi hukuki riski artırır. Dağıtıcı ürün kodunu kasada ve ERP sisteminde bloke edebilmelidir.
Fiziksel mağaza, web sitesi, mobil uygulama ve pazaryeri hesapları aynı anda kontrol edilmelidir. Sadece mağaza rafından kaldırmak, online siparişe açık ürünü durdurmaz.
Ürün satışı promosyon, hediye veya ücretsiz numune şeklinde yapılıyorsa da piyasada bulundurma kavramı somut koşullara göre uygulanabilir. Riskli ürün ücretsiz veriliyor diye güvenlik yükümlülüğü ortadan kalkmaz.
İmalatçı ve ithalatçıya bildirim
Dağıtıcı risk veya uygunsuzluğu tespit ettiğinde tedarik zincirindeki imalatçı ve/veya ithalatçıya ürün kimliğiyle birlikte hızlı bildirim yapmalıdır. Model, parti, seri numarası, şikâyet veya olayın açıklaması, mevcut stok ve satılan miktar paylaşılmalıdır.
Bu bilgi imalatçı ve ithalatçının sorunun kapsamını belirlemesine yardımcı olur. Dağıtıcı yalnız “müşteri şikâyeti var” demek yerine mümkün olduğunca somut veri ve fotoğraf sağlamalıdır.
Tedarikçiden gelen düzeltici talimatlar yazılı olarak alınmalı ve mağaza/depo ağına aynı içerikle aktarılmalıdır.
Yetkili kuruluşa bildirim ne zaman gerekir?
Ürün risk taşıyorsa ilgili ürün grubundaki yetkili kuruluşun bilgilendirilmesi gerekir. Dağıtıcı, riskin niteliği ve kendi elindeki bilgiler ölçüsünde ürün kimliği, stok durumu, tedarikçi bilgisi ve aldığı satış durdurma tedbirini paylaşmalıdır.
Yetkili kuruluş ek bilgi veya belge talep ederse dağıtıcı tedarik zinciri bilgilerini ve elindeki kayıtları sunmalı, riskin ortadan kaldırılması için yapılan işlemlerde iş birliği yapmalıdır.
İmalatçı veya ithalatçının bildirim yapmış olması, dağıtıcının kendisine yöneltilen idari talebi cevapsız bırakma hakkı vermez.
Stoktaki ürün nasıl karantinaya alınır?
Riskli ürün satış stokundan ayrılmalı ve fiziksel olarak karantina alanına taşınmalıdır. ERP sisteminde satış ve sevkiyat blokajı uygulanmalı; ürün üzerinde “satışa kapalı” uyarısı bulunmalıdır.
Parti veya seri numarası bazında kapsam belirlenmişse yalnız etkilenen ürünler ayrılabilir. Kapsam belirlenemiyorsa daha geniş stok güvenlik amacıyla geçici olarak bloklanabilir.
Karantinadaki ürün tedarikçi talimatı olmadan yeniden satışa açılmamalı; gerekli teknik düzeltme veya doğrulama tamamlandığında yetkili karar kaydı oluşturulmalıdır.
Piyasadan çekme sürecinde dağıtıcının görevi
Piyasadan çekme, ürünün tedarik zincirinde daha fazla piyasada bulundurulmasını önlemeyi amaçlar. Dağıtıcı elindeki ürünleri raftan ve depodan ayırır, satışa kapatır ve ithalatçı/imalatçıya iade veya belirlenen düzeltici işleme yönlendirir.
Hangi mağazada kaç ürün bulunduğu, kaç ürünün geri gönderildiği ve kalan stok olup olmadığı merkezden izlenmelidir. Çekme yalnız e-posta talimatıyla kapanmış sayılmamalı, stok verileriyle doğrulanmalıdır.
Ürün başka dağıtıcılara transfer edilmişse bu hareket de izlenebilirlik kayıtlarından tespit edilmelidir.
Geri çağırmada mağaza ve bayi ne yapar?
Ürün nihai kullanıcıya ulaşmışsa geri çağırma sürecinde mağaza veya bayi tüketiciden ürünü teslim alabilecek bir kanal haline gelebilir. İmalatçı veya ithalatçının geri çağırma planında mağazaların rolü açıkça belirtilmelidir.
Personel hangi model ve parti ürünün geri çağrıldığını, tüketiciye hangi seçeneğin sunulacağını ve teslim alınan ürünün nereye gönderileceğini bilmelidir. Yanlış modelin kabul edilmesi veya riskli ürünün tekrar satış stokuna dönmesi önlenmelidir.
Geri alınan ürünlerin adedi ve seri/parti bilgisi merkezi sisteme işlenmelidir.
Online ilanlar nasıl durdurulur?
Dağıtıcı çevrim içi satış yapıyorsa riskli ürünün ilanını ve siparişe açılmasını derhal durdurmalıdır. Kendi sitesi yanında pazaryeri hesapları da kontrol edilmelidir.
Otomatik stok senkronizasyonu kullanılan sistemlerde ürün kodu merkezden bloklanmalı; farklı başlık veya varyant altında aynı riskli ürünün satışta kalmadığı doğrulanmalıdır.
Geri çağırma ilanı gerekiyorsa çevrim içi kanal kullanıcıya ulaşmak için de kullanılabilir; ancak duyurunun etkinliği 7223 m.19 ve ilgili mevzuata göre değerlendirilmelidir.
Tüketiciden gelen risk bildirimleri nasıl yönetilir?
Müşterinin “ürün yandı”, “koruyucu parça kırıldı”, “elektrik çarptı” veya benzer ciddi güvenlik şikâyeti yalnız iade prosedürüne gönderilmemelidir. Ürün güvenliği sinyali olarak merkez sisteme kaydedilmelidir.
Mağaza personeli ürünü mümkünse model ve seri bilgisiyle teslim almalı, olay fotoğrafı ve kullanıcı açıklamasını kaydetmeli ve ithalatçı/imalatçıya iletmelidir. Kullanıcının kişisel verileri yalnız gerekli kapsamda ve KVKK’ya uygun işlenmelidir.
Tekrarlanan benzer şikâyetler satışın geçici durdurulmasını ve teknik incelemeyi gerektirebilir.
Düzeltici önlem sonrası satışa dönüş
Ürün uygun hale getirildiyse satışa dönüş kararı teknik ve hukuki olarak doğrulanmalıdır. Yeni etiket, yazılım güncellemesi, parça değişimi veya başka işlem gerçekten uygunsuzluğu gidermiş olmalıdır.
Satış blokajını kaldıran kişi ve karar dayanağı kayıt altına alınmalıdır. Etkilenen ürünlerin tamamına düzeltmenin uygulandığı stok kontrolüyle doğrulanmalıdır.
Yeni partilerde aynı sorunun tekrar edip etmediği izlenmeli; tedarikçi düzeltici faaliyetinin etkinliği değerlendirilmelidir.
Dağıtıcı için riskli ürün kriz kontrol listesi
Risk sinyali alındığında ürün kodu, model, parti/seri ve tedarikçi belirlenir. Fiziksel ve çevrim içi satış durdurulur, stok karantinaya alınır ve ithalatçı/imalatçı bilgilendirilir.
Ürün risk taşıyorsa yetkili kuruluşla gerekli bilgi paylaşımı yapılır. Tedarik zincirindeki stoklar çekilir; nihai kullanıcıya ulaşmış ürünlerde geri çağırma planına aktif destek verilir.
Uygulama tamamlandıktan sonra stok ve iade verileriyle etkinlik doğrulanır. Ürün ancak uygunsuzluk giderildiği güvenilir şekilde teyit edildikten sonra yeniden satışa açılır.
Sonuç olarak m.10 dağıtıcıya “ben üretmedim” şeklinde pasif kalma imkanı tanımaz. Riskli veya uygunsuz ürünü öğrenen dağıtıcı kendi satış ve stok alanında derhal önlem almalı ve tedarik zinciri ile yetkili kuruluşla iş birliği yapmalıdır.
İlgili içerikler
- Dağıtıcı Ürünü Satmadan Önce Neleri Kontrol Etmeli?
- Dağıtıcı Depolama ve Nakliyede Ürünün Uygunluğunu Korumak Zorunda mı?
- İthalatçı Uygunsuz veya Riskli Ürünü Öğrenirse Ne Yapmalı?
- Riskli ürün ve geri çağırma süreçleri için iletişim
Resmî kaynaklar
Sık Sorulan Sorular
Dağıtıcı riskli ürünü satmaya devam edebilir mi?
Hayır. Uygunsuzluk ve risk giderilmeden ürün piyasada bulundurulmamalıdır.
Dağıtıcı ithalatçıya bildirim yapmak zorunda mı?
Risk veya uygunsuzluk bilgisini tedarik zincirindeki imalatçı/ithalatçıya hızlı biçimde iletmelidir.
Yetkili kuruluş da bilgilendirilir mi?
Ürün risk taşıyorsa ilgili yetkili kuruluşla gerekli bilgi paylaşımı ve iş birliği yapılır.
Online ilan açık kalabilir mi?
Hayır. Satışı durdurulan ürün bütün çevrim içi ve fiziksel kanallarda satışa kapatılmalıdır.
Geri çağırmada mağaza ürün teslim alabilir mi?
Geri çağırma planında öngörülmüşse mağaza veya bayi kullanıcıdan ürünü teslim alan kanal olarak kullanılabilir.
Şikâyet tek kişiden geldiyse işlem gerekir mi?
Şikâyetin ciddiyeti değerlendirilmelidir; ağır risk işareti taşıyan tek olay bile teknik incelemeyi ve geçici önlemi gerektirebilir.
Düzeltmeden sonra ürün hemen satılabilir mi?
Düzeltmenin uygunsuzluğu gerçekten giderdiği doğrulanmalı ve etkilenen bütün stoklara uygulandığı teyit edilmelidir.
Dağıtıcı geri çağırma masrafından sorumlu olur mu?
Kamu hukuku yükümlülükleri Kanuna göre, taraflar arasındaki masraf ve rücu ilişkisi ise sözleşme ve somut kusur/sorumluluk yapısına göre ayrıca değerlendirilir.
Mersin’de Ürün Güvenliği ve Ticaret Hukuku
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu: İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi, Kat:3, Daire:14, Akdeniz/Mersin. Türkiye genelindeki ürün güvenliği ve ticari-idari uyuşmazlıklar Mersin’den takip edilebilir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.