Üründe Değişiklik Yapan Satıcı İmalatçı Sorumluluğu Taşır mı? 7223 m.11 | 2026

7223 m.11 değişiklik yapan işletmeyi ne zaman imalatçı sayar?

7223 sayılı Kanun m.11, ürünün ilk imalatçısından sonra tedarik zincirinde yapılan önemli değişiklikleri hukuken dikkate alır. Bir ithalatçı veya dağıtıcı ürünü, ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunu etkileyecek şekilde değiştirirse artık yalnız ithalatçı veya dağıtıcı rolüyle değerlendirilmez; değiştirilmiş ürün bakımından imalatçı yükümlülüklerine tabi olur.

Bu düzenleme, güvenlik açısından önemli müdahalelerin sorumluluk boşluğu yaratmasını önler. Ürünün orijinal üreticisi belirli tasarım ve testler üzerinden uygunluk beyanı vermiştir. Sonradan ürünün güvenlik özellikleri değiştirilirse önceki uygunluk değerlendirmesinin yeni durum için geçerli olduğu varsayılamaz.

Hukuki eşik her değişiklik değil, uygunluğu etkileyen değişikliktir. Bu nedenle müdahalenin teknik niteliği ve uygulanabilir düzenleme üzerindeki etkisi değerlendirilmelidir.

Her tamir veya bakım imalatçı sorumluluğu doğurur mu?

Hayır. Ürünün teknik düzenlemeye uygunluğunu değiştirmeyen rutin bakım, orijinal özellikleri koruyan onarım veya imalatçının öngördüğü yedek parçayla değiştirme işlemi her durumda m.11 kapsamında yeni imalatçı sıfatı doğurmaz. Esas olan müdahalenin ürünün uygunluk şartlarını etkileyip etkilemediğidir.

Örneğin imalatçının servis talimatında öngörülen filtre değişimi ile koruyucu güvenlik sensörünün devre dışı bırakılması aynı hukuki nitelikte değildir. İkinci müdahale ürünün risk profilini ve uygunluk koşullarını açıkça etkileyebilir.

İşletme servis prosedüründe “rutin bakım”, “onarım” ve “uygunluğu etkileyebilecek modifikasyon” kategorilerini ayrı tanımlamalıdır.

Uygunluğu etkileyen değişiklik nasıl belirlenir?

Değişiklik değerlendirmesinde ürünün tabi olduğu teknik düzenlemenin temel sağlık ve güvenlik gerekleri, tasarım sınırları, kullanım amacı ve uygunluk değerlendirme modülü incelenir. Müdahale bu unsurlardan birini değiştiriyorsa yeni değerlendirme gerekebilir.

Risk değerlendirmesi, değişiklik öncesi ve sonrası tehlikeleri karşılaştırmalıdır. Güvenlik bileşeni, koruyucu mekanizma, güç kapasitesi, yazılım kontrolü, kimyasal içerik, malzeme veya taşıyıcı yapı değişikliği önemlidir.

Şüpheli durumda teknik uzman ve ilgili mevzuat konusunda hukuki değerlendirme birlikte yapılmalıdır. “Ürün çalışıyor” sonucu, teknik düzenlemeye uygunluğun devam ettiği anlamına gelmez.

Donanım ve parça değişikliğinin hukuki etkisi

Ürünün orijinal tasarımında kullanılan parçanın farklı özellikte bir bileşenle değiştirilmesi uygunluğu etkileyebilir. Özellikle elektriksel koruma, mekanik dayanım, yangın güvenliği veya ölçüm doğruluğu gibi kritik fonksiyonları taşıyan parçalar önemlidir.

İmalatçının onayladığı eşdeğer parça kullanılıyorsa önceki değerlendirme devam edebilir; fakat teknik özellik farklıysa yeni test gerekebilir. Dağıtıcı veya servis şirketi daha ucuz bir parçayı takarak ürünün sertifikadaki yapıdan uzaklaşmasına neden olursa m.11 riski doğar.

Parça değişiklikleri ürün seri numarası ve servis kaydıyla izlenmelidir.

Yazılım güncellemesi uygunluğu etkileyebilir mi?

Evet. Günümüzde birçok ürün güvenlik fonksiyonunu yazılım üzerinden yönetir. Yazılım güncellemesi hız limitini, sıcaklık korumasını, sensör eşiklerini, otomatik kapanmayı veya erişim kontrolünü değiştiriyorsa ürünün teknik uygunluğunu etkileyebilir.

Yalnız görsel arayüz veya dil güncellemesi aynı sonucu doğurmayabilir; ancak güvenlik fonksiyonuna müdahale eden yazılım revizyonu değişiklik kontrol sürecine alınmalıdır.

Yazılım sürümü teknik dosya ve ürün kimliğiyle ilişkilendirilmeli, önemli güncellemede yeniden test ve risk analizi yapılmalıdır.

Ürünün kullanım amacı değiştirilirse ne olur?

Ürünün kullanım amacı, hangi risklerin ve teknik düzenlemelerin uygulanacağını belirleyebilir. Ev tipi kullanım için tasarlanmış ürünün profesyonel veya endüstriyel amaca dönüştürülmesi, taşıma kapasitesinin artırılması veya farklı ortamda kullanılacak şekilde modifiye edilmesi uygunluk sistemini değiştirebilir.

Yeni kullanım amacı daha ağır risk yaratıyorsa eski kullanım kılavuzu ve uygunluk değerlendirmesi yetersiz kalabilir. Değişikliği yapan işletme ürünü yeni amaçla piyasaya sunuyorsa imalatçı sorumluluğu gündeme gelir.

Reklam ve ürün açıklamalarında da yeni kullanım amacı yaratılmamalıdır; pazarlama beyanı teknik dosyayla tutarlı olmalıdır.

Yenilenmiş ve refurbished ürünlerde m.11

7223 m.4, değişiklik yapılarak yeniden piyasaya arz edilen kullanılmış ürünleri teknik uygunluk kuralına açıkça dahil eder. Yenileme faaliyeti ürünün uygunluğunu etkileyen değişiklik içeriyorsa m.11 kapsamında yenilemeyi yapan işletmeye imalatçı yükümlülükleri uygulanabilir.

Refurbished ürün yalnız temizlenmiş ve orijinal parçaları korunmuş olabilir; başka bir durumda ana kart, batarya, güvenlik bileşeni ve yazılım değiştirilmiş olabilir. Hukuki sonuç yapılan müdahalenin niteliğine göre belirlenir.

Yenilenmiş ürün işletmeleri standart bir “ikinci eldir” etiketiyle teknik uygunluk sorumluluğunu bertaraf edemez.

Değişiklik sonrası teknik dosya nasıl güncellenir?

İşletme imalatçı yükümlülüğüne geçtiğinde değişiklik sonrası ürünün teknik dosyasını oluşturmalı veya güncellemelidir. Değişikliğin açıklaması, yeni çizimler, parça listeleri, risk analizi, test sonuçları ve uygulanabilir standartlar dosyada bulunmalıdır.

Eski imalatçının teknik dosyasına erişim varsa başlangıç noktası olabilir; ancak yeni müdahale dosyada açıkça işlenmelidir. Önceki sertifikanın kapsamı değişikliğe rağmen devam ediyor mu kontrol edilmelidir.

Dosya kanuni saklama süresince erişilebilir tutulmalı ve yetkili kuruluş talebi halinde sunulmalıdır.

CE ve uygunluk beyanı yeniden gerekir mi?

Değişiklik ürünün teknik düzenlemeye uygunluğunu etkiliyorsa önceki uygunluk beyanının otomatik olarak geçerli kaldığı kabul edilmemelidir. İlgili teknik düzenlemenin gerektirdiği uygunluk değerlendirmesi yeniden veya ilave olarak yapılabilir.

Onaylanmış kuruluşun katılımı gerekiyorsa yeni durum kuruluşa sunulmalıdır. Değişiklik sonrası CE işaretinin hukuki dayanağı yeniden doğrulanmalıdır.

İşletme kendi adıyla yeni uygunluk beyanı düzenlemek zorunda kalabilir. Bu husus ürün grubuna özgü mevzuatla belirlenir.

Değiştirilmiş ürünün etiket ve seri numarası

Değişiklik sonrası ürünün önceki model veya seri bilgisi tek başına yeterli olmayabilir. Yeni versiyonun ayırt edilebilmesi için revizyon, seri veya başka kimlik bilgisi kullanılmalıdır.

İmalatçı sayılan işletmenin adı/markası ve açık adresi m.7 hükümlerine uygun şekilde gösterilmelidir. Eski imalatçı bilgisinin yanıltıcı kullanımı önlenmelidir.

Geri çağırmada hangi ürünlerin değişiklik gördüğünü belirleyebilmek için servis ve modifikasyon kayıtları seri numarasıyla tutulmalıdır.

Servis sözleşmesinde nelere dikkat edilmeli?

Yetkili servis veya modifikasyon şirketiyle yapılan sözleşmede hangi işlemlerin rutin bakım, hangilerinin ürün uygunluğunu etkileyen değişiklik olduğu ayrılmalıdır. Kritik değişiklikler marka/imalatçı onayına tabi tutulmalıdır.

Parça standardı, yazılım sürümü, test prosedürü, kayıt saklama ve müşteri bilgilendirme yükümlülükleri açık yazılmalıdır. Yetkisiz modifikasyon tespit edildiğinde ürün garanti veya güvenlik açısından ayrıca değerlendirilmelidir.

Taraflar arasındaki sözleşme m.11’in kanuni sonucunu ortadan kaldırmaz; fiili değişikliği yapan ve piyasaya sunan işletmenin hukuki rolü ayrıca belirlenir.

Değişiklik yapan işletmeler için kontrol listesi

Her modifikasyon öncesinde ürünün teknik düzenlemesi ve orijinal uygunluk kapsamı belirlenmelidir. Değişikliğin güvenlik fonksiyonları, performans sınırları ve kullanım amacı üzerindeki etkisi yazılı risk analiziyle değerlendirilmelidir.

Uygunluğu etkileyen değişiklik varsa imalatçı yükümlülükleri için teknik dosya, uygunluk değerlendirmesi, beyan, etiket ve izlenebilirlik sistemi güncellenmelidir.

Değiştirilmiş ürünler eski ürünlerden ayırt edilecek seri/revizyon bilgisiyle izlenmeli; şikâyet ve geri çağırma sistemi yeni ürün durumu üzerinden kurulmalıdır.

Sonuç olarak 7223 m.11, ürünün güvenlik ve uygunluk özelliklerini değiştiren ithalatçı veya dağıtıcıyı sorumluluk dışında bırakmaz. Uygunluğu etkileyen müdahale yapan işletme değiştirilmiş ürün bakımından imalatçı yükümlülüklerine geçebilir.

İlgili içerikler

• Kendi Markasıyla Ürün Satan İşletme İmalatçı Sayılır mı?
• Teknik Düzenlemeye Uygun Olmayan Ürün Satılabilir mi?
• İmalatçı Teknik Dosyayı Kaç Yıl Saklar?
• Ürün modifikasyonu ve uygunluk için iletişim

Resmî kaynaklar

• 7223 sayılı Kanun – Resmî Gazete
• Ticaret Bakanlığı – Ürün Kuralları

Sık Sorulan Sorular