İmalatçı Teknik Dosyayı Kaç Yıl Saklamak Zorunda? 7223 m.7/1-c | 2026

7223 m.7/1-c’nin açık hükmü nedir?

7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu m.7, imalatçının ürün piyasaya çıkmadan önce ve çıktıktan sonra yerine getirmesi gereken temel yükümlülükleri düzenler. Maddenin birinci fıkrasının (c) bendine göre imalatçı, uygunluk değerlendirmesine ilişkin teknik dosyayı ve belgeleri teknik düzenlemede belirtilen süre boyunca muhafaza etmek zorundadır. İlgili teknik düzenlemede süre belirtilmemişse, yedek kural devreye girer ve saklama süresi ürünün piyasaya arz edildiği tarihten itibaren en az on yıl olur.

Bu hüküm, teknik dosyayı yalnız piyasaya arz öncesinde hazırlanıp sonradan önemsizleşen bir evrak paketi olmaktan çıkarır. Dosyanın denetim, uygunsuzluk incelemesi, geri çağırma, tazminat veya piyasaya arz sonrası risk değerlendirmesi sırasında ulaşılabilir kalması gerekir. Ürün yıllar önce piyasaya çıkmış olsa bile kanuni muhafaza süresi dolmadıkça imalatçı “artık üretmiyorum” gerekçesiyle dosyayı yok edemez.

Teknik dosya yükümlülüğü, ürünün tabi olduğu özel teknik mevzuatla birlikte okunmalıdır. 7223 sayılı Kanun genel çerçeveyi kurar; ürün grubuna özgü yönetmelik veya diğer teknik düzenleme teknik dosyanın içeriği, formatı, saklama süresi ve yetkili kuruluşa sunulma yöntemine ilişkin daha ayrıntılı kurallar getirebilir.

10 yıllık süre her ürün için aynı mıdır?

Hayır. 7223 m.7/1-c’deki “en az on yıl” kuralı, teknik düzenlemede ayrıca süre belirtilmediği durumlar için geçerlidir. Önce ilgili ürünün özel teknik düzenlemesi incelenmelidir. O düzenleme belirli bir saklama süresi öngörüyorsa, imalatçı bu özel süreye uymak zorundadır.

Bu nedenle işletmenin arşiv prosedüründe bütün ürünler için tek bir “10 yıl sonra sil” politikası kullanması hatalı olabilir. Bazı ürün gruplarında üretim tarihi, seri numarası, hizmet ömrü veya özel mevzuat nedeniyle daha farklı saklama yükümlülükleri bulunabilir. Ayrıca başka mevzuattan doğan ticari, vergi, garanti, tazminat veya sektörel kayıt yükümlülükleri teknik dosyadan bağımsız biçimde devam edebilir.

En güvenli yöntem, ürün bazında bir mevzuat matrisi oluşturmaktır. Matriste ürünün tabi olduğu teknik düzenleme, teknik dosya unsurları, uygunluk değerlendirme yöntemi, zorunlu işaret, beyanname ve saklama süresi ayrı sütunlarda gösterilmelidir. Böylece genel 10 yıllık kuralın mı yoksa özel sürenin mi uygulanacağı açık hale gelir.

Süre ne zaman başlar?

Teknik düzenlemede ayrı bir süre yoksa 7223 m.7/1-c, on yıllık sürenin başlangıcını ürünün piyasaya arz edildiği tarih olarak belirler. Piyasaya arz, Kanun m.3’e göre ürünün piyasada ilk kez bulundurulmasıdır. Bu nedenle süre, teknik dosyanın hazırlandığı tarih veya üretim hattının başladığı tarih esas alınarak otomatik biçimde hesaplanmaz.

Seri üretimde aynı modelin uzun yıllar boyunca piyasaya arz edilmesi süre hesabını daha önemli hale getirir. İşletme, farklı üretim dönemlerinde piyasaya arz edilen ürünlerin teknik dosyasını ve geçerli revizyonunu ilişkilendirebilmelidir. Dosyada sonradan değişiklik yapılmışsa hangi ürün partisinin hangi teknik dosya ve uygunluk beyanı sürümü altında piyasaya çıktığı anlaşılmalıdır.

Özellikle tasarım değişiklikleri, yazılım sürümleri, bileşen değişimi veya teknik standardın güncellenmesi halinde yalnız en son dosyayı saklamak geçmişte piyasaya arz edilen ürünlerin uygunluğunu ispatlamaya yetmeyebilir. Piyasaya arz tarihini ve dosya revizyonunu eşleştiren arşiv sistemi kurulmalıdır.

Teknik dosya hangi belgeleri kapsar?

7223 m.7/1-b, mevzuatın gerektirdiği hallerde imalatçının teknik dosyayı hazırlamasını, uygunluk değerlendirme işlemini yapmasını veya yaptırmasını, uygunluk beyanını ya da uygunluğu gösteren diğer belgeleri düzenlemesini ve uygunluk işaretini ürüne koymasını öngörür. Teknik dosyanın ayrıntılı içeriği ise ilgili teknik düzenlemeye göre değişir.

Ürün grubuna göre teknik çizimler, tasarım hesapları, bileşen listeleri, risk değerlendirmesi, uygulanan standartlar, test raporları, laboratuvar sonuçları, kalite kontrol kayıtları, kullanım ve güvenlik talimatları, uygunluk beyanı, onaylanmış kuruluş sertifikaları ve üretim kontrol kayıtları teknik dosyanın parçası olabilir. Bu unsurların hepsi her ürün için zorunlu değildir; hangi belgenin gerektiği özel teknik mevzuattan belirlenir.

İmalatçı, internetten bulunan genel bir “CE dosyası” şablonunu doldurmayı teknik dosya hazırlama yükümlülüğünün yerine geçirmiş saymamalıdır. Dosya, somut ürünün tasarımını, risklerini ve uygunluk sürecini gerçekten ortaya koymalıdır. Denetimde yalnız belge başlıklarının bulunması değil, içeriğin ürünle uyumlu ve güncel olması önemlidir.

Uygunluk değerlendirme belgeleri nelerdir?

Uygunluk değerlendirmesi 7223 m.3’te ürün, süreç, hizmet, sistem, kişi veya kuruluşa ilişkin belirli şartların yerine getirilip getirilmediğini gösteren süreç olarak tanımlanır. Ürün mevzuatına göre bu süreç imalatçının kendi iç üretim kontrolüyle tamamlanabilir veya bağımsız bir uygunluk değerlendirme kuruluşu ya da onaylanmış kuruluşun katılımını gerektirebilir.

Teknik dosyayla birlikte saklanacak belgeler, uygulanmış modüle ve teknik düzenlemeye göre değişir. AB uygunluk beyanı veya ulusal uygunluk beyanı, tip inceleme sertifikası, test raporu, muayene sonucu, üretim kalite güvence sertifikası veya ilgili kuruluş yazışmaları bu kapsamda bulunabilir.

7223 m.7/1-c’nin “teknik dosyayı ve belgeleri” şeklindeki ifadesi önemlidir. İmalatçı yalnız dosyanın ana klasörünü değil, uygunluk değerlendirmesinin dayandığı ilgili belgeleri de süre boyunca muhafaza etmelidir. Sertifikanın yalnız numarasını bir tabloya yazmak, asıl belgenin ve kapsamının gerektiğinde sunulabilmesi yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Dosyanın elektronik saklanması mümkün mü?

7223 m.7/1-c, muhafazanın yalnız fiziksel kağıt ortamında yapılacağını söylemez. Teknik düzenleme özel bir şekil öngörmüyorsa elektronik arşiv kullanılabilir. Ancak arşiv yöntemi dosyanın bütünlüğünü, okunabilirliğini, revizyon geçmişini ve gerektiğinde yetkili kuruluşa sunulabilmesini sağlamalıdır.

Elektronik arşivde dosyanın tek bir çalışanın kişisel bilgisayarında tutulması yeterli kurumsal güvenlik sağlamaz. Yedekleme, erişim yetkisi, değişiklik kayıtları, sürüm kontrolü ve uzun süreli dosya formatı planlanmalıdır. Sertifika veya imzalı beyan gibi belgelerin elektronik asılları varsa doğrulanabilir biçimde saklanması önemlidir.

Yetkili kuruluş talep ettiğinde bilgi ve belgelerin Kanunda ve teknik düzenlemede öngörülen dil ve yöntemle sunulması gerekebilir. Bu nedenle arşiv yalnız “dosya var” mantığıyla değil, denetimde hızlı erişim ve güvenilir sunum amacıyla tasarlanmalıdır.

Ürün modeli değişirse eski dosya ne olur?

İmalatçı m.7/1-ç uyarınca ürünün seri üretim boyunca kurallara uygunluğunu sürdürmek ve ürünün tasarımı veya niteliğindeki değişiklikler ile uygun olduğunu beyan ettiği kurallardaki değişiklikleri takip etmek zorundadır. Üründe önemli değişiklik yapıldığında teknik dosyanın güncellenmesi gerekebilir.

Güncelleme yapılması eski teknik dosyanın hemen silinebileceği anlamına gelmez. Eski revizyon altında piyasaya arz edilmiş ürünler bakımından m.7/1-c’deki saklama süresi devam eder. İşletmenin hangi seri veya parti ürünün hangi teknik dosya sürümüne tabi olduğunu gösterebilmesi gerekir.

Örneğin 2026 yılında bir modelin elektriksel bileşeni değiştirilmiş, 2027 yılında güvenlik standardı güncellenmiş ve 2028 yılında yazılım sürümü yenilenmişse arşiv sistemi bu değişiklikleri tek dosyada üst üste yazmak yerine revizyon geçmişiyle izlenebilir hale getirmelidir. Bu yöntem geri çağırma veya kaza incelemesinde hangi ürünlerin etkilendiğini belirlemeyi kolaylaştırır.

Seri üretim ve parti bazlı kayıtlar nasıl tutulmalıdır?

Teknik dosya çoğu zaman ürün modelinin genel uygunluk temelini gösterir; seri üretim kayıtları ise fiilen piyasaya çıkan ürünlerin bu temele uygun üretildiğini ortaya koyar. 7223 m.7/1-ç seri üretim boyunca uygunluğun sürdürülmesi için gerekli önlemleri alma yükümlülüğü getirir. Bu nedenle kalite kontrol ve parti kayıtları teknik dosyayla ilişkilendirilmelidir.

Ürünün model, parti ve seri numarası veya ayırt edilmesini sağlayan diğer bilgileri m.7/1-e uyarınca ürün üzerinde, bunun mümkün olmadığı durumlarda ambalajında veya ürüne eşlik eden belgede bulunmalıdır. Bu kimlik bilgileri arşivdeki üretim ve uygunluk kayıtlarıyla eşleşmelidir.

Bir uygunsuzluk çıktığında hangi ürünlerin aynı parti veya üretim koşulundan etkilendiğini belirlemek için bu kayıtlar kritik hale gelir. İzlenebilirliği olmayan arşiv, teknik dosyanın fiili risk yönetimi işlevini zayıflatır.

İthalatçı ve yetkili temsilcinin saklama yükümlülüğü

7223 m.7/1-c doğrudan imalatçıyı düzenler; ancak Kanun diğer iktisadi işletmecilere de belge muhafaza yükümlülükleri getirir. Yetkili temsilci, m.8/2 uyarınca görevlendirme belgesinde ayrıca yazmasa dahi teknik düzenlemenin gerektirdiği ve ürünün uygunluğunu gösteren belgeleri teknik düzenlemede belirtilen süre, süre yoksa ürünün piyasaya arzından itibaren en az on yıl muhafaza eder ve talep halinde yetkili kuruluşa sunar.

İthalatçının da ilgili teknik düzenlemenin gerektirdiği hallerde uygunluk beyanının bir örneğini ve teknik dosyanın talep halinde yetkili kuruluşa sunulabilmesini sağlayacak düzeni muhafaza etmesi gerekir. İthalatçının “dosya yabancı imalatçıdadır” demesi, kendisine yüklenen doğrulama ve belgeye erişim sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Bu nedenle yabancı imalatçıyla yapılan distribütörlük veya ithalat sözleşmesinde teknik dosyaya erişim, uygunluk belgesi güncellemeleri ve denetim halinde belge temin süresi açıkça düzenlenmelidir.

Şirket kapanırsa veya marka devredilirse belgeler ne olur?

7223 sayılı Kanundaki muhafaza yükümlülüğü ürünün piyasaya arz edilmesiyle doğar ve kanuni süre boyunca devam eder. Şirket birleşmesi, bölünmesi, marka devri, üretim hattının satılması veya ticari faaliyetin sona ermesi teknik dosyanın gelişigüzel yok edilmesini hukuken güvenli hale getirmez.

Kurumsal yeniden yapılanmalarda teknik dosyaların kimde kalacağı, denetim veya ürün güvenliği olayı halinde hangi tüzel kişinin arşive erişeceği devir sözleşmelerinde ayrıca düzenlenmelidir. Tasfiye sürecinde kanuni saklama yükümlülüğü olan dosyaların korunması sağlanmalıdır.

Marka devriyle birlikte ürünün üretim sorumluluğu da değişiyorsa eski ve yeni imalatçı sıfatları somut dönemler bakımından ayrılmalıdır. Geçmişte piyasaya arz edilen ürünlere ilişkin teknik dosyanın hangi kişi tarafından muhafaza edileceği açık bırakılmamalıdır.

Denetimde teknik dosya sunulamazsa ne olur?

Yetkili kuruluşlar piyasa gözetimi ve denetimi kapsamında iktisadi işletmecilerden ürünün uygunluğunu gösteren bilgi ve belgeleri isteyebilir. Teknik dosyanın kanuni saklama süresi içinde sunulamaması, imalatçının m.7 kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği konusunda doğrudan sorun yaratır.

Belgenin hiç hazırlanmamış olması ile hazırlanmış ancak arşiv hatası nedeniyle bulunamaması işletme açısından farklı operasyonel sebepler olabilir; fakat denetimde gerekli belgenin sunulamaması uygunluk değerlendirmesini zorlaştırır. Yetkili kuruluş ürünün güvenliği ve teknik uygunluğu bakımından Kanunun m.15 ve devamındaki denetim ve tedbir yetkilerini kullanabilir.

7223 m.20’de yükümlülük ihlallerine ilişkin idari para cezaları düzenlenmiştir. Somut yaptırım, ihlal edilen bent ve işlem tarihindeki güncel ceza tutarı üzerinden belirlenir. Bu nedenle teknik dosya arşivi yalnız kalite yönetimi konusu değil, doğrudan idari yaptırım riskinin yönetimidir.

İmalatçılar için teknik dosya arşiv kontrol listesi

İlk olarak her ürün ailesi için uygulanabilir teknik düzenleme tespit edilmelidir. Düzenlemenin teknik dosya içeriği ve özel saklama süresi varsa kaydedilmeli; özel süre yoksa 7223 m.7/1-c’deki piyasaya arz tarihinden itibaren en az on yıllık süre kullanılmalıdır.

İkinci olarak teknik dosyanın revizyon sistemi kurulmalıdır. Her dosyada ürün modeli, seri/parti ilişkisi, geçerli standartlar, test raporları, uygunluk beyanı ve varsa onaylanmış kuruluş belgeleri birbiriyle eşleştirilmelidir. Değişiklik olduğunda eski revizyon silinmemeli; hangi ürünlerin eski revizyon altında piyasaya çıktığı belirlenebilmelidir.

Üçüncü olarak elektronik ve fiziksel arşiv güvenliği sağlanmalıdır. Yetkili kişiler, yedekleme periyodu, dosya formatı, erişim logları ve denetim halinde belge hazırlama süresi yazılı prosedüre bağlanmalıdır. Yabancı imalatçı, yetkili temsilci ve ithalatçı arasında belge erişim akışı sözleşmelerde açıkça kurulmalıdır.

Sonuç olarak teknik dosya, ürün piyasaya çıktıktan sonra işi biten bir klasör değildir. 7223 m.7/1-c, teknik düzenlemede özel süre bulunmadığında dosya ve uygunluk belgelerinin piyasaya arz tarihinden itibaren en az on yıl saklanmasını emreder. Bu süre boyunca dosyanın güncel, izlenebilir ve denetimde sunulabilir tutulması gerekir.

İlgili içerikler

• Teknik Düzenlemeye Uygun Olmayan Ürün Satılabilir mi? 7223 m.4
• Teknik Düzenlemesi Olmayan Ürünün Güvenliği Nasıl Belirlenir? 7223 m.5
• İfa Hizmet Sağlayıcının Teknik Dosya ve Uygunluk Beyanı Yükümlülüğü
• Ürün uygunluğu ve teknik dosya denetimleri için iletişim

Resmî kaynaklar

• 7223 sayılı Kanun – Resmî Gazete
• Ticaret Bakanlığı – Ürün Kuralları

Sık Sorulan Sorular