İşe İade İçin Arabulucuya ve Davaya Başvuru Süresi: İş Kanunu m.20 | 2026
Bir aylık işe iade süresi ne zaman başlar?
İş Kanunu m.20 süreyi fesih bildiriminin tebliğine bağlar. İşçi, geçerli sebep gösterilmediğini veya gösterilen sebebin geçerli olmadığını ileri sürüyorsa bildirimin kendisine ulaştığı tarihten itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmalıdır. Bu nedenle iş ilişkisinin son günü ile fesih bildiriminin tebliğ günü her dosyada aynı olmayabilir.
Örneğin işveren 1 Ekim’de yazılı bildirim yapıp sözleşmenin ihbar süresi sonunda 29 Ekim’de sona ereceğini bildirmişse, işe iade başvuru süresinin başlangıcı fesih bildiriminin tebliği üzerinden değerlendirilir. İşçi “işten fiilen ayrıldığım günü beklerim” diye düşünürse bir aylık süre bakımından risk doğar.
İşverenin fesih iradesini belirsiz veya aşamalı açıklaması süre tartışmasına yol açabilir. “Şimdilik işe gelme”, “pozisyonun değerlendiriliyor” veya “erişimin kapatıldı” gibi işlemler ile daha sonra düzenlenen resmi fesih yazısı arasında çelişki varsa fiilî olaylar, ücret ödemesi, SGK çıkışı ve tebligat birlikte incelenir.
Fesih bildiriminin tebliği nasıl ispatlanır?
İşveren, m.19 kapsamındaki fesih bildirimini yazılı yapmalı ve sebebi açık-kesin belirtmelidir. Tebliğ tarihi işe iade süresini başlattığı için bu tarih ispatlanabilir olmalıdır. İşçinin imzasıyla teslim, noter, güvenli elektronik tebligat imkânları veya teslimi doğrulayan diğer yöntemler kullanılabilir.
İşçinin belgeyi imzalamaktan kaçınması, fesih yapılmasını engellemez. Ancak işveren “imzalamadı” deyip tebliğ tarihini belgesiz bırakamaz. Tutanak tutulacaksa kimlerin hazır bulunduğu, hangi belgenin hangi tarihte işçiye sunulduğu ve işçinin ne yaptığı açıkça yazılmalıdır.
Fesih bildiriminin yalnızca e-posta veya mesajla gönderilmesi hâlinde belgenin yazılılık ve güvenli elektronik imza niteliği ayrıca incelenir. E-postanın delil niteliği için e-postanın mahkemede delil olması yazısı yararlıdır.
Arabuluculuk başvurusunda hangi talep yazılmalı?
İşe iade uyuşmazlığında dava şartı arabuluculuk zorunludur. Başvuruda fesih tarihi, işverenin doğru ticaret unvanı, işyeri bilgisi ve talebin işe iade olduğu açıkça belirtilmelidir. Kıdem, ihbar, ücret veya diğer işçilik alacakları da varsa bunlar ayrı kalemler olarak başvuruya eklenebilir; ancak işe iade talebi süreye bağlı özel niteliğini korur.
Yanlış şirkete başvuru yapılması özellikle grup şirketlerinde ciddi sorun doğurabilir. İşçinin bordrosunu düzenleyen, SGK bildirimini yapan ve iş sözleşmesinin tarafı olan gerçek işveren belirlenmelidir. Asıl-alt işveren ilişkisi varsa feshin hangi işveren tarafından yapıldığı ve işe iade sonucunun hangi tarafları etkilediği ayrıca değerlendirilir.
Arabuluculuk toplantısında yalnızca “işçilik alacakları” konusunda görüşülüp işe iade talebinin hiç gündeme alınmaması, sonradan dava şartı bakımından tartışma doğurabilir. Başvuru formunun ve son tutanağın içerikleri bu nedenle kontrol edilmelidir.
Arabuluculuk anlaşmazlıkla biterse dava süresi kaç gündür?
Arabuluculuk sonunda anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde işe iade davası açılmalıdır. Kanun açık biçimde iki haftalık süre öngörür. İşçi son tutanağı aldıktan sonra “bir ay daha sürem var” şeklinde hesap yapmamalıdır.
Süre son gününün resmî tatile denk gelmesi hâlinde genel usul hükümleri uygulanır. Bununla birlikte elektronik dava açılışında son güne bırakmak teknik ve hukuki risk yaratır. Dava dilekçesinde fesih bildirimi, arabuluculuk son tutanağı ve temel işyeri kayıtları eklenmeli; fesih sebebinin neden geçersiz olduğu somutlaştırılmalıdır.
Taraflar anlaşırsa uyuşmazlık aynı sürede iş mahkemesi yerine özel hakeme götürülebilir. Özel hakem yolu, tarafların açık iradesini gerektirir; işverenin önceden hazırladığı standart sözleşme hükmüyle işçinin kanuni yargı yolunun etkisizleştirilmesi ayrıca hukuki denetime tabidir.
Yanlış başvuru, eksik unvan veya yetki hatası süreyi etkiler mi?
İşe iade süreleri kısa olduğu için taraf ve talep hataları yüksek risklidir. Ticaret sicilindeki şirket unvanının değişmiş olması, işyerinin başka bir şirkete devredilmesi, alt işveren değişikliği veya işçinin bordroda farklı tüzel kişide görünmesi baştan incelenmelidir.
Arabulucu başvurusu yanlış tüzel kişiye yapılmışsa sonradan doğru işverene yöneltilen talebin bir aylık süre içinde olup olmadığı tartışılır. “Nasıl olsa grup şirketi” yaklaşımı güvenli değildir. İş sözleşmesi, SGK hizmet dökümü, ücret hesabı ve fesih belgesi karşılaştırılarak doğru husumet kurulmalıdır.
Vekille başvuru yapılıyorsa vekâlet ve temsil yetkileri de eksiksiz olmalıdır. Şirket adına toplantıya katılan kişinin sulh ve işe iade konusunda karar yetkisi bulunup bulunmadığı, anlaşma yapılacaksa özellikle önem taşır.
İşe iade davasında ispat yükü kime aittir?
İş Kanunu m.20 uyarınca feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükü işverene aittir. İşveren fesih bildiriminde belirttiği sebebi dava sırasında delilleriyle ortaya koymalıdır. İşçi feshin başka bir sebebe dayandığını ileri sürüyorsa bu iddiasını ispatla yükümlüdür.
Performans fesihlerinde hedefler, dönemsel sonuçlar, eğitim ve uyarılar; davranış fesihlerinde olay tutanakları, savunmalar ve işyeri kuralları; işletmesel fesihlerde yönetim kararı, organizasyon şeması, pozisyon iptali ve varsa yeni işe alımlar incelenir.
Fesih sebebinin sonradan değiştirilmesi, işverenin ispat stratejisini zayıflatır. Bu nedenle İş Kanunu m.19’a uygun fesih bildirimi ayrı önem taşır.
İşe iade davası nasıl görülür?
İşe iade davaları iş mahkemesinde görülür. Kanun bu davaların ivedi niteliğini vurgular. Uyuşmazlık iş güvencesi şartları, fesih sebebi, usul ve ispat ekseninde incelenir. Mahkeme feshin geçersizliğine ve işçinin işe iadesine karar verebilir veya feshi geçerli bularak davayı reddedebilir.
Kanun yoluna başvurulması hâlinde ilgili usul hükümleri uygulanır. İşe iade kararının kesinleşmesi özellikle m.21’deki on işgünlük işverene başvuru süresinin başlangıcı bakımından önemlidir. İşçi kesinleşme ve tebliğ tarihlerini ayrı ayrı takip etmelidir.
İşe iade kararının parasal sonuçları nelerdir?
Feshin geçersizliğine karar verilirse, işçinin işe başlatılmaması hâlinde ödenecek tazminat mahkeme veya özel hakem tarafından işçinin en az dört ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında belirlenir. Ayrıca kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer haklar ödenir.
Bu parasal sonuçların fiilen doğması için işçinin kesinleşen kararın tebliğinden itibaren on işgünü içinde işverene başvurması gerekir. İşveren de başvuru üzerine işçiyi bir ay içinde işe başlatmalıdır. Ayrıntı için işe iade kararı sonrası başvuru ve işe başlatmama tazminatı yazısı incelenebilir.
Süre hesabı örnekleri
Örnek 1: Fesih bildirimi 10 Eylül’de tebliğ edildi
İşçi, bir aylık süre dolmadan işe iade talebiyle arabulucuya başvurmalıdır. İhbar süresinin daha sonra sona ermesi, başlangıç noktasını kendiliğinden değiştirmez.
Örnek 2: Son arabuluculuk tutanağı 5 Kasım’da düzenlendi
İşçi bu tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açmalıdır. Dava açma süresi yeni bir aylık dönem değildir.
Örnek 3: İşveren “istifa et” baskısıyla belge imzalattı
Belgenin gerçek bir istifa mı yoksa feshi gizleyen işlem mi olduğu somut olay ve delillerle belirlenir. İşçi işe iade ihtimalini düşünüyorsa bir aylık süreyi riske atmadan başvuru yapmalıdır.
- Fesih bildirim tarihi
- Tebliğ tarihi
- Arabulucu başvuru tarihi
- Son tutanak tarihi
- İki haftalık dava son günü
- Kesin kararın tebliğ tarihi
- On işgünlük işe başvuru son günü
Sık Sorulan Sorular
İşe iade için süre bir ay mı iki hafta mı?
İkisi farklı aşamalardır: fesih tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya, anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde mahkemeye başvurulur.
Doğrudan dava açarsam ne olur?
İşe iade uyuşmazlığında arabuluculuk dava şartıdır. Önce arabulucuya başvurulmalıdır.
Kıdem tazminatı için arabulucuya başvurdum, işe iade de kapsanır mı?
İşe iade talebinin başvuru ve son tutanakta açıkça yer alması güvenli yoldur. Yalnızca parasal alacak talebiyle yetinmek işe iade dava şartı ve süre bakımından sorun doğurabilir.
Fesih sözlü yapıldıysa süre işlemez mi?
Yazılılık ihlali fesih geçerliliğini etkileyebilir; ancak fiilî fesih ve tebliğ tartışması süre riskini ortadan kaldırmaz. İşçi gecikmeden başvuru yapmalıdır.
Bir aylık ve iki haftalık süreler neden kritik?
İşe iade sistemindeki süreler işçinin hızlı hareket etmesini sağlamak amacıyla kısa tutulmuştur. İşçi fesih sebebinin açıkça haksız olduğunu düşünse dahi süreleri kaçırırsa işe iade talebi yönünden ciddi hak kaybı doğar. Bu nedenle uyuşmazlığın esasına ilişkin belge toplama süreci, arabuluculuk başvurusunu geciktirmemelidir.
Fesih yazısını imzalarken “tüm haklarım saklıdır” ihtirazi kaydı koymak, bir aylık başvuru süresini uzatmaz. İşverenle sulh görüşmesi yapmak, insan kaynaklarına itiraz etmek veya şirket içi etik hattına başvurmak da kanuni arabuluculuk süresinin yerine geçmez.
Fesih tarihi ile tebliğ tarihi farklıysa hangisi esas alınır?
İş Kanunu m.20, bir aylık süreyi fesih bildiriminin tebliğine bağlar. Bu nedenle işverenin ileri tarihli fesih yapması veya ihbar süresi kullandırması hâlinde, bildirimin işçiye ulaştığı tarih dikkatle belirlenmelidir. İşçi ihbar süresinin sonunu bekleyerek başvuru yaparsa süreyi kaçırabilir.
Fesih bildiriminin hiç yapılmadığı veya fiilî davranışlarla iş ilişkisinin sona erdirildiği olaylarda ise fesih iradesinin işçiye ne zaman ulaştığı somut olgularla belirlenir. Kartın kapatılması, vardiyadan çıkarılma, işyeri sistemine erişimin kesilmesi, ücret ödemesinin durması ve SGK işten çıkış bildirimi birlikte değerlendirilebilir.
Yanlış arabuluculuk bürosuna başvuru ne olur?
Arabuluculuk başvurusunda yetkili büronun belirlenmesi 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ve arabuluculuk mevzuatına göre yapılır. Başvurunun elektronik sistem üzerinden alınması ve bürolar arası işlemler pratikte kolaylık sağlasa da taraf ve uyuşmazlık bilgilerinin doğru girilmesi gerekir. Yanlış adres veya unvan başvurunun tebliğini geciktirebilir.
İşçi, işverenin tam ticaret unvanını fesih yazısından, bordrodan, SGK kaydından ve ticaret sicilinden kontrol etmelidir. Marka adı ile tüzel kişi unvanı aynı olmayabilir. Özellikle franchise, grup şirketi ve alt işveren yapılarında bu kontrol zorunludur.
Son tutanakta hangi hususlar kontrol edilmeli?
Arabuluculuk anlaşmazlıkla sonuçlandığında son tutanakta taraflar ve görüşülen uyuşmazlık açıkça yer almalıdır. İşe iade talebiyle başvurulmuşsa bunun tutanak içeriğinde anlaşılır olması, dava şartının ispatını kolaylaştırır. İşçi yalnızca “işçilik alacakları” ifadesiyle yetinildiğini görürse dava açmadan önce başvuru evrakını da dosyasına eklemelidir.
Son tutanağın düzenlenme tarihi iki haftalık dava süresini başlatır. Tutanak e-posta veya UYAP üzerinden iletilmiş olsa da düzenlenme tarihi esas alınır. Dava hazırlığını son günlere bırakmamak gerekir.
İşe iade dava dilekçesinde neler bulunmalı?
Dilekçede iş ilişkisinin başlangıç tarihi, görev, işyeri, çalışan sayısı, sözleşme türü, fesih tarihi ve fesih sebebi açıkça anlatılmalıdır. İşçinin neden iş güvencesi kapsamında olduğu ve işverenin gösterdiği sebebin neden geçersiz olduğu somut vakıalarla açıklanmalıdır.
Fesih bildirimi, arabuluculuk son tutanağı, bordrolar, savunmalar ve varsa performans belgeleri eklenmelidir. İşverenin elinde bulunan deliller için mahkemeden celp talebi yapılabilir. “Fesih haksızdır” şeklindeki tek cümle, vakıa anlatımı ve ispat planının yerini tutmaz.
İşveren dava öncesinde hangi kontrolleri yapmalı?
İşveren arabuluculuk davetini aldığında fesih dosyasını yeniden gözden geçirmelidir. Fesih sebebi, savunma, performans kayıtları, yönetim kararı ve SGK çıkış kodu birbiriyle uyumlu mu; işçi sayısı ve kıdem şartları sağlanıyor mu; tebliğ tarihi doğru mu kontrol edilmelidir.
Arabuluculukta anlaşma düşünülüyorsa işe iade, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücreti gibi unsurlar açıkça düzenlenmelidir. Belirsiz ifadeler yeni uyuşmazlık doğurabilir.
Özel hakem yolu nasıl işler?
İş Kanunu m.20, tarafların anlaşması hâlinde uyuşmazlığın aynı iki haftalık süre içinde iş mahkemesi yerine özel hakeme götürülebilmesine imkân tanır. Bunun için gerçek ve açık bir anlaşma gerekir. İşçinin işe girerken imzaladığı standart bir metindeki genel hakem kaydının geçerliliği, iş hukukunun koruyucu yapısı ve irade serbestisi bakımından ayrıca değerlendirilir.
Hakem seçimi, yargılama usulü ve kararın sonuçları açıkça belirlenmelidir. Uygulamada iş mahkemesi yolu çok daha yaygındır.
Dosya için örnek süre takvimi nasıl tutulur?
Dosyanın ilk sayfasına kronolojik bir tablo yazılması hataları azaltır: fesih bildiriminin düzenlenme tarihi, tebliğ tarihi, işten ayrılış tarihi, arabulucu başvuru tarihi, ilk toplantı, son tutanak ve dava son günü. İşe iade kararı çıkarsa ikinci bir tabloyla kesinleşme, tebliğ, on işgünlük başvuru ve işverenin bir aylık süresi izlenir.
Bu basit yöntem özellikle çok sayıda çalışanı olan şirketlerde ve çok dosyalı hukuk bürolarında süre yönetimini güçlendirir. İşe iade uyuşmazlığında iyi dosya yönetimi, maddi hukuk kadar önemlidir.
Hukuki dayanak ve resmî kaynaklar
E-E-A-T: Bu içerik nasıl hazırlandı?
Bu rehber İş Kanunu m.20’deki bir aylık arabuluculuk ve iki haftalık dava süreleri, m.19’daki fesih bildirimi ve m.21’deki kesin karar sonrası başvuru süreci birlikte ele alınarak hazırlanmıştır.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
