Noter Aracılığıyla Başka Yerde Çeviri Talep Dilekçesi | NK 104

Noterlik Kanunu m.104 için hazırlanan başvuru

Bir belgenin çevirisinin ilgilinin bulunduğu yerde noterlikçe yaptırılamaması, başka yerdeki noterlik üzerinden işlem kurulmasını gündeme getirir. Başvuru bu ihtiyacı açık bir belge dosyasıyla ortaya koymalıdır. Hangi yazının hangi dile çevrileceği, kaç sayfanın ve hangi eklerin işlem kapsamında bulunduğu belirtilir. Bu örnek, doğrudan belirli bir tercümana sipariş verme yazısından farklı olarak noterlik aracılığı talebini düzenler.

Başvuru, ilgilinin bulunduğu yerdeki noterliğe yöneltilir. Örnekte belirli bir şehirde tüm çevirilerin yapılamadığı veya belirli bir dilde hiç tercüman bulunmadığı şeklinde genel iddia kurulmamıştır. Başvuran kendi belgesi için gerçekten karşılaştığı durumu açıklar. Gerçekleşmemiş bir görüşme, alınmamış bir yanıt veya yapılmamış bir başvuru dilekçeye eklenmez. Kanundaki koşul somut işlem üzerinden gösterilir.

Metin boş alanlarla hazırlanmıştır; hayalî isim, belge veya işlem numarası içermez. Belgeyi sunan kişi, örnekteki parantezli bilgileri kendi dosyasından tamamlar. Başvuru metninin görevi çevrilecek belgenin içeriğini yeniden üretmek değil, noterlikten istenen işlemi doğru tanımlamaktır. Çevirisi istenen metin ayrıca ve okunabilir biçimde sunulur.

Hukuki dayanak ve çevirme şerhi

Noterlik Kanunu m.104’teki aracılık, ilgilinin bulunduğu yerde noterlikçe çevirme yaptırılamaması koşuluna bağlıdır. Bu nedenle talep bölümünde hem yerindeki durum hem de başka yerdeki noterlik üzerinden istenen işlem açıklanır. Hüküm, dilekçe verilince işlem herhangi bir tarihte kesin bitecek şeklinde bir süre garantisi içermez. Başvuruda mevcut belge ve gerçek ihtiyaç belirtilir.

M.103, bir dilden diğer dile veya bir yazıdan başka yazıya çevirme halinde metnin altına noter şerhini düzenler. Noter yeminli tercüman kullanmışsa şerhte tercümanın kimliği ve adresi yer alır; noter tarih yazıp imzalar ve mühürler. Bu kayıtlar, aracılık talebiyle tamamlanacak çevirme işleminin ayrı kontrol alanıdır.

Kanunun m.103 ve 104 metinleri Kamu İhale Kurumunun resmî karar metninde birlikte yer alır. Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğünün noterlik teftiş belgesinde de bu iki madde çevirme işlemlerinin denetim başlığı altında gösterilmiştir. Bu kaynak bağlantıları başvurunun madde dayanağını açıklamak için kullanılmıştır.

Çevrilecek belge önce tanımlanır

Belgenin adı, düzenleyen kişi veya kurum, tarih ve varsa numarası çizelgeye yazılır. Belge numarası yoksa yeni numara uydurulmaz. Dosya içi sıra numarası kullanılacaksa bunun işletme veya başvuran tarafından verilmiş referans olduğu anlaşılır biçimde gösterilir. Belgenin kendi numarasıyla takip için kullanılan sıra numarası birbirinin yerine geçirilmez.

Sayfa sayısı gerçek belgeye göre kontrol edilir. Bir belgenin arka yüzündeki kayıtlar da işlem kapsamını etkiliyorsa ayrıca belirtilir. Eklerin belgeye dahil olup olmadığı açıklaştırılır. Yalnızca ilk sayfanın görüntüsünü sunarak bütün belgenin çevrilmesini isteyen belirsiz başvuru hazırlanmaz. Belgenin tam sürümü ile çeviri için istenen kapsam birlikte gösterilir.

Birden fazla belge varsa her biri ayrı satırda tanımlanır. Aynı başlık altında farklı tarihlerle düzenlenmiş belgeler, tek belgeymiş gibi birleştirilmez. Kaynak dil farklıysa her belgenin dili ayrıca yazılır. Çeviri yönü açıkça belirtilir; yalnızca tercüme istiyorum ifadesiyle hangi dilde sonuç istendiği boş bırakılmaz.

Noter aracılığıyla başka yerde çeviri talep dilekçesi örneği

Yerinde yaptırılamama açıklaması nasıl yazılır?

İkinci açıklama, m.104 bakımından önemli alanlardan biridir. Başvuran karşılaştığı gerçek durumu belirli belge ve istenen çeviriyle ilişkilendirir. Bir işletmenin kişisel tahmini, bütün noterliklerde işlem yapılamadığı sonucu gibi yazılmaz. Kaynak dil, belge türü ve başvurulan işlem doğru belirtilir. Mevcut yazışma varsa tarih ve içeriğiyle sunulur; yalnızca başka kişinin aktardığı olay kendi başvurusu olarak anlatılmaz.

Noterlikte yapılan görüşme için kayıt tutulmuşsa görüşmenin neyi açıkladığı anlaşılır biçimde belirtilir. Dilekçe doldurmak amacıyla resmî ret belgesi varmış gibi ek listesine satır eklenmez. Yazılı kayıt bulunmadığında mevcut gerçek durum açıklanır. Örnek, kanunda bulunmayan tek tip bir ret belgesi zorunluluğu üretmek için hazırlanmış değildir.

Başvuru hazırlığında işlemin neden başka yer üzerinden istenildiği kendi açıklamasıyla görünür olmalıdır. Belgenin belirli tarihte kullanılma ihtiyacı varsa gerçek tarih yazılır. Kullanım ihtiyacı, yerinde yaptırılamama koşulunun yerine tek başına konulmaz. İki bilgi talepte ayrı alanlarda tutulur. Böylece işlem ihtiyacı ile kanuni aracılık dayanağı birbirine karışmaz.

Kaynak dil, hedef dil ve yazı alanları

Kaynak ve hedef açık yazılır. Birden fazla dil içeren belgenin hangi bölümlerinin çevrileceği belirtilir. Belgenin başlığındaki dil ile ekindeki dil farklıysa bu fark çizelgede görünür tutulur. Başvuran bilmediği dili tahmin ederek kesin bilgi alanına yazmaz; belgenin gerçek niteliği işlem hazırlığında açıklığa kavuşturulur. Yazı türüne ilişkin talep varsa aynı açıklık korunur.

Hedef dil alanına kullanım yeriyle uyumlu gerçek istem yazılır. Mahkemeye sunulacak belgeyle başka bir kurum için hazırlanacak belgenin istenen biçimleri ayrı araştırılır. Bu başvuru, belgenin bütün kullanım şartlarının otomatik olarak karşılandığını gösteren yazı değildir. Noterlikten talep edilen çevirme işlemi hangi yönde istenmişse sonuç belge bununla karşılaştırılır.

Çevirinin mahkemeye sunulması ayrı bir işlemdir. Site içindeki yabancı dilde belgenin Türkçe tercümesini sunma dilekçesi mahkeme dosyasındaki bu sonraki başvuruyu konu alır. Noterliğe verilen aracılık istemi, mahkemeye sunulan belge listesi gibi düzenlenmez. Her başvuru kendi muhatabını ve işlem amacını gösterir.

Belgenin kapsamı ve okunabilirliği

Sunulan nüshadaki bütün sayfalar sıralanır. Kağıt belgenin arka yüzünde mühür, açıklama veya ek kayıt bulunduğunda bu yüzün görüntüsü ayrıca kontrol edilir. Boş olduğu söylenen sayfa gerçekten incelenir. Belgenin çeviri kapsamını etkileyen bilgi, dosya küçültme amacıyla kesilmez. Okunamayan bölüm varsa önce okunabilir kayıt hazırlanması için gereken açıklama yapılır.

Eklerin numaraları belge listesinde aynı sırayla gösterilir. Belgenin eki olarak tanımlanan bir sayfa başka dosyaya aitse başvuru paketinden çıkarılır ve doğru bağlantı kurulur. Aynı ismi taşıyan farklı tarihlerdeki belgeler ayrı dosya adlarıyla saklanır. İşlem için sunulan sürüm, daha sonra elde edilen başka sürümle sessizce değiştirilmez.

Başvuru metni belgenin esas içeriğini düzeltme aracı değildir. Kaynak belgede bir isim veya tarih farklı yazılmışsa bunun çeviriyle değiştirilmesi istenmez. Çevirme talebi, gerçek kaynak belgeyi doğru tanımlamalıdır. Maddi kayıt farkına ilişkin başka bir düzeltme gerekiyorsa o işlem kendi dayanağıyla değerlendirilir. Kaynak metni değiştiren açıklama çeviri alanına gizlenmez.

Temsilci üzerinden talep ve iletişim kaydı

Temsilci başvuruyorsa kimin adına hangi sıfatla hareket ettiğini açıkça yazar. Şirket için kullanılan unvan belge sahibinin kayıtlarıyla karşılaştırılır. Gerçek kişi belgesini sunan işletme çalışanı, sadece belgeyi taşıdığı için temsil yetkisi varmış gibi imza atmaz. Temsil alanı mevcut yetki belgesine dayanır ve işlemin gerektirdiği kimlik kontrolleri dosyada ayrıca tamamlanır.

İletişim adresi sonuç ve ek bilgi istemlerini takip edebilen kişiyi göstermelidir. Belgenin sahibinin iletişim kaydıyla işlemi takip eden temsilcinin adresi farklıysa bu fark açıklanır. Çeviri ihtiyacı bulunan belgenin gereksiz başka dosyaları başvuru paketine eklenmez. İşlemde kullanılan kayıtlar hangi belge için iletildiği anlaşılır biçimde tutulur.

Noterlikten gelen yanıt ve belge istemi gerçek içeriğiyle dosyaya eklenir. İletişimin başka noterlikle yürütülen aşaması varsa hangi belge referansına ait olduğu izlenir. Aynı anda birden çok belge çevriliyorsa yanıtlar ayrı satırlara işlenir. Bir dosyanın tamamlandığı bilgisi bütün belgelerin tamamlandığı şeklinde kaydedilmez.

Sonuç belge alındığında yapılacak karşılaştırma

Sonuç çeviri, başvuruda tanımlanan kaynak belgeyle eşleştirilir. Belge adı, tarih, numara ve sayfa kapsamı karşılaştırılır. Çeviri yönü kontrol edilir. İstenen eklerin son dosyada bulunup bulunmadığı açılarak görülür. Başka bir belgeye ait çeviri benzer başlık nedeniyle mevcut işin sonucu gibi saklanmaz. Her çeviri kendi kaynak nüshasıyla bağlantılı tutulur.

Çevirme şerhi m.103’ün gerçek kayıtlarıyla incelenir. Tarih, noter imza ve mührü ile yeminli tercüman kullanıldığı durumda ilgili kimlik ve adres kaydı ayrı kontrol edilir. Şerhin bulunduğu sayfa kesilerek çalışma kopyası hazırlanmaz. Kaynak belge ve çeviri birbirinden koparılmadan arşivlenir. Sonuç dosyasındaki eksiklik somut alanıyla belirtilir.

Belgenin sonraki kullanımına ilişkin başvuru başka kurumun dosyasına yapılacaksa, o dosyanın belge düzeni ayrıca kontrol edilir. yabancı resmî belge, tercüme ve mahkeme delili rehberi bu ayrı kullanım konusunu açıklar. Buradaki noterlik talebi yalnız m.104 aracılığıyla çevirme işlemini hedefler.

İmzadan önce dosya kontrolü

Belge çizelgesi, kaynak metin, çeviri yönü ve noterlik talebi birlikte okunur. Kullanılmayan açıklama bölümleri çıkarılır. Boş kalan alanlar başvuranın gerçek kayıtlarıyla tamamlanır. Dosyada bulunmayan ek listeye yazılmaz. Bir belgenin tamamı istenmişken yalnız bazı sayfaların sunulması gibi kapsam farkları gönderimden önce düzeltilir.

Başvurunun alınma ve işlem iletişim kayıtları saklanır. Sunulan belge nüshasının gerçek kapsamı dosyada korunur. Sonradan yeni bir kaynak belge geldiğinde önceki başvuru geriye dönük değiştirilmez; yeni belge ayrı kayıtla ilişkilendirilir. Dosyanın son durumu gerçekleşen işlemi gösterir. Henüz sonuçlanmamış çeviri tamamlanmış gibi kaydedilmez.

Belge çizelgesi için alan eşleştirmesi

Bu çizelge kanunda öngörülen resmî başvuru formu olarak sunulmamıştır. Belgeyi ve istenen işlemi tanımlayan pratik bir çalışma kaydıdır. Aynı çizelge noterliğe verilecek ek paketiyle karşılaştırılır. Bir satırda yazılı belge fiilen sunulmamışsa liste düzeltilir veya ilgili belge dosyaya konulur. Sonradan bulunan belge eski başvurunun ekiymiş gibi gösterilmez. Her iletim kendi tarihiyle kayıt altına alınır.

Kişi adı, kurum adı ve belge numaraları sonuç çeviri geldiğinde kaynakla birlikte kontrol edilir. Fark görüldüğünde kaynak belgedeki yazım ile çeviri aktarımı ayrı karşılaştırılır. Başvuran belgenin aslını kendi açıklamasıyla değiştirmez. İncelenecek bölüm tam sayfa ve gerçek kayıtla gösterilir; yalnız hatalı olduğu düşünülen sözcüğü bağlamından koparan görüntüyle dosya tamamlanmaz.

Belgenin noterlikler arasındaki işlem takibinde hangi nüshasının sunulduğu da kayıt altına alınır. Kaynak belgenin adıyla sonuç çevirinin dosya adı farklıysa aralarındaki ilişki çizelgede belirtilir. İşlem sonunda belgeyi alan kişi, çeviri yönünü ve ek kapsamını son kez karşılaştırır. Sunulacak kurum dosyası için kopya hazırlanırken şerh ve ilgili ekler korunur. Başvuru, işlem yanıtı ve sonuç belge kendi gerçek tarihleriyle aynı dosyada saklanır.

Resmî kaynak ve Mersin merkezli dosya başvurusu

Madde metinleri yukarıdaki Kamu İhale Kurumu resmî kararında görülmektedir. Adalet Bakanlığı HİGM noterlik teftiş belgesi çevirme denetiminde m.103 ve 104 bağlantısını gösterir. Kaynak kontrolü 30 Eylül 2026 tarihinde yapılmıştır.

Avukat Halil BAKIRCI’nın fizikî ofisi Mersin’dedir. Türkiye genelindeki belge dosyaları Mersin merkezli yönetilir. Başvuru hazırlığında belge kimliği, çeviri kapsamı ve noterlik işlem kayıtları birlikte incelenir. Dosya için iletişim sayfası kullanılabilir.