Uluslararası Satışta Erken Teslimde Eksik Miktarı Tamamlama Bildirimi

Erken teslimde eksik miktar tamamlama bildirimi ne işe yarar?

Uluslararası satışta satıcı malları kararlaştırılan tarihten önce teslim etmiş, fakat miktar sözleşmedeki tutarın altında kalmışsa tamamlama yükünün açıkça tanımlanması gerekir. Bu bildirim, gerçekten teslim edilen malı, kalan miktarı ve bu miktarın sözleşmeye uygun olarak nasıl tamamlanacağını alıcıya anlatır. İlk yükün bütün sipariş olduğu veya ikinci yükün bağımsız yeni satış olduğu şeklindeki karışıklığı önler.

Örneğin kapsamı eksik miktardır. Yanlış ürünün değiştirilmesi, fiziksel onarım veya belge uygunsuzluğunun düzeltilmesi ayrı işlem açıklamaları gerektirir. M.37 farklı giderme yollarını düzenlese de buradaki form bunların hepsi için aynı olay metni değildir. Satıcının yaptığı gerçek işlem belirlenmeli; miktar tamamlaması yapılırken başka bir sorunun da kendiliğinden giderildiği iddia edilmemelidir.

Başvurunun başlangıç koşulu erken teslimdir. İlk malın gerçekten ne zaman teslim edildiği, sözleşmedeki teslim tarihiyle karşılaştırılır. Siparişin hazırlanması, fatura düzenlenmesi veya aracın yola çıkması tek başına bütün sözleşmelerde teslimin gerçekleştiğini göstermez. Teslimin hangi aşamada tamamlandığı gerçek sözleşme düzeni üzerinden belirlenmelidir. Bildirim bu doğru zaman kaydına dayanmalıdır.

Genel hüküm için CISG m.37 erken teslimde giderme hakkı rehberini inceleyebilirsiniz. Aşağıdaki örnek, satıcının eksik miktarı belirli ürün, miktar ve takvimle tamamlayacağını bildirmesi için hazırlanmıştır. Kanunda bu başlıkta zorunlu resmî form öngörüldüğü ileri sürülmemektedir.

CISG m.37 hangi sınırlarla uygulanır?

M.37, kararlaştırılan tarihten önce mal teslim edilmişse satıcının o tarihe kadar eksik miktarı tamamlayabilmesini düzenler. Satıcı bu hakkı kullanırken alıcıya makul olmayan güçlük veya gider yaratmamalıdır. Alıcının Antlaşma uyarınca tazminat isteme hakkı saklı kalır. Bu üç unsur, bildirimdeki miktar planı, uygulama yöntemi ve ayrı zarar değerlendirmesiyle birlikte ele alınmalıdır.

Madde satıcıya herkes için aynı ek gün sayısını vermez. Sınır, sözleşmede belirlenmiş teslim tarihidir. Teslim dönemi veya farklı takvim bulunuyorsa ilgili edimin gerçek ifa zamanı belirlenmelidir. Satıcının kendi yazısıyla yeni tarih açıklaması, karşılıklı kabul edilmiş sözleşme değişikliği varmış gibi gösterilmez. Geçerli takvim belirlenmeden tamamlama tarihinin hukuken uygunluğu kesinleştirilmemelidir.

Kararlaştırılan zaman geçtikten sonraki giderme m.48 kapsamında farklı koşullarla değerlendirilir. M.37’ye dayanan bu bildirim, süre dolduktan sonra sınırsız tamamlamaya ilişkin hak belgesi olarak kullanılmaz. Ayrıca m.52/1 alıcının erken teslimi kabul veya reddetme hakkını düzenler. Bu form, alıcıya gerçekten teslim edilmiş ve eksik miktarı belirlenen mal dosyasına göre hazırlanmalıdır.

Hükmün birincil metni Birleşmiş Milletler Antlaşmalar Serisi’ndeki CISG metninde sekizinci sayfada başlar ve dokuzuncu sayfada devam eder. Erken teslimin kabul veya reddi için CISG m.52 erken teslim ve miktar rehberi ilgili ayrımı açıklar.

Sözleşme miktarı ile teslim miktarı nasıl karşılaştırılır?

Önce sözleşmedeki ürün tanımı ve ölçü birimi belirlenmelidir. Adet, ağırlık, hacim veya başka birim üzerinden düzenlenmiş miktarlar aynı açıklamayla karşılaştırılmaz. Brüt ağırlık, net ürün miktarı ve paket adedi farklı kayıtlardır. Bildirimde sözleşmenin istediği birim ile ilk teslimin gerçek birimi eşleştirilmelidir. Birimler karışıyorsa fark gerçek dayanağıyla açıklanmalıdır.

İlk teslimde birden fazla ürün bulunduğunda her ürün satırı ayrı incelenmelidir. Bir üründeki eksiklik, başka üründeki fazla miktarla açıklamasız kapatılmaz. Sözleşmenin kabul ettiği ürünler ve miktarlar korunmalıdır. Ürün kodu veya parti numarası varsa gerçek kayıttan alınır. Belgenin kendi numarası bulunmuyorsa çalışma listesindeki iç referans bu niteliğiyle gösterilmelidir.

Tamamlama miktarı, ilgili sözleşme miktarı ile gerçekten teslim edilen uygun miktar arasındaki kayda dayalı farktır. Teslim edildiği halde kayıtta görünmeyen paket araştırılmalıdır. Sadece faturada yazan miktar, fiziksel teslimin tek kaydı olarak kabul edilmemelidir. Teslim belgesi, paket listesi ve ilgili kontrol kayıtları birlikte incelenmelidir. Henüz doğrulanmayan eksiklik kesin sayı gibi yazılmaz.

Önceden yapılmış başka tamamlama teslimi varsa hesaba dahil edilmelidir. Aynı eksik miktarın ikinci kez sevk edilmesi, toplam malın sözleşmedeki miktarı aşmasına yol açar. Çizelgede ilk teslim, gerçekleşmiş tamamlamalar ve kalan bölüm farklı sütunlarda tutulmalıdır. Miktar kaydı, bildirimin gönderildiği tarihteki gerçek durumu göstermelidir; eski liste açıklamasız tekrar kullanılmamalıdır.

Tamamlama yükü nasıl tanımlanmalı?

Yeni yükün ürün kimliği, miktarı, paket sayısı ve sözleşmedeki eksik satırla bağlantısı açıkça gösterilmelidir. Bağımsız bir ticari sipariş olmadığı, eksik ifanın tamamlanmasına ilişkin kapsamı bulunduğu kayıt üzerinden anlaşılmalıdır. Başvuruda bu bağlantı kurulurken gerçekte yeni anlaşma yapılmışsa o durum gizlenmez. Talebin işlem niteliği gerçek taraf düzenlemesine göre belirlenir.

Paketleme listesi sözleşmeyle ilgili teknik ve ürün bilgileriyle tutarlı olmalıdır. Aynı ürünün farklı model veya sınıfı, miktar eşitliği nedeniyle otomatik uygun tamamlama sayılmaz. Ürünün kimliği miktar hesabından önce doğrulanmalıdır. Alıcının sözleşmedeki beklentisi yalnız toplam paket adedi değildir. Bildirim, tamamlanacak miktarın hangi ürünle karşılanacağını açıklar.

Takvim hazırlanırken üretim, hazırlık, taşıma ve sözleşmeye uygun teslim aşamaları ayrılmalıdır. Sadece aracın belirlenen tarihte yola çıkacak olması bütün dosyalarda teslimin zamanında tamamlandığını göstermez. Planın sözleşmedeki ifa noktasına ulaşması gerekir. Tahmin ile doğrulanmış işlem bilgisi ayrılmalı; taşıma organizasyonu kesinleşmeden tamamlanmış ifa anlatımı kurulmalıdır.

Alıcıya yönelik işlem etkisi de gösterilmelidir. Ek teslim kabulü için gereken gerçek adımlar, mevcut tesis düzeni ve yükün alınmasıyla ilgili doğrulanmış bilgiler yazılmalıdır. Alıcının işletme koşulları bilinmeden bütün ek işlerin önemsiz olduğu ileri sürülmez. Makul olmayan güçlük veya gider sınırı, salt satıcının kendi lojistik kolaylığına göre belirlenmemelidir.

Bildirim, teslimin tamamlandığı anlamına gelir mi?

Tamamlama planının bildirilmesi ile malın fiilen sözleşmeye uygun teslimi farklı olaylardır. Bildirim plan aşamasındaysa bunu açıkça söylemelidir. Daha sonra gerçekleşen teslim, kendi tarihi ve kaydıyla dosyaya alınır. İlgili teslim tutanağı veya gerçek taşıma belgesi, planın hangi bölümünün uygulandığını gösterir. Yapılmamış teslim bildirim tarihinde gerçekleşmiş gibi yazılmaz.

Satıcı alıcının gelen açıklamalarını da değerlendirmelidir. Planın gerçek işletme koşullarına etkisi veya miktar kaydında farklılık bildirilmişse dosyada açıklığa kavuşturulmalıdır. Bildirim üzerine sessizlik, kanunda bulunmayan genel bir miktar kabulü veya tazminattan vazgeçme sonucu olarak sunulmaz. M.37’nin sınırları ve sözleşmedeki gerçek yükümlülükler korunmalıdır.

Erken teslimde eksik miktarı tamamlama bildirim örneği

Form, satıcının gerçek tamamlama planına göre düzenlenmelidir. Sözleşmedeki teslim tarihi henüz gelmemiş olmalı, erken teslim ve miktar eksikliği doğru kayıtlarla belirlenmelidir. Yeni yükün hazırlandığı, sevke çıktığı veya teslim edildiği aşamalar birbirine karıştırılmaz. Köşeli alanlar gerçek bilgilerle tamamlanır.

Tamamlama tesliminden sonra hangi kayıtlar kontrol edilir?

Gerçekleşen ikinci teslim, ilk teslim ve sözleşme miktarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Hangi paketlerin hangi eksik satırı karşıladığı listede gösterilir. Teslim edilen miktar planlanan miktardan farklıysa fark açıklanır. Yalnızca yeni araç veya taşıma referansı bulunması, eksikliğin bütünüyle giderildiğini göstermez. Ürün ve miktar kaydı gerçek teslimle karşılaştırılmalıdır.

Teslim belgesinin imzalayanı, ilgili alıcıyla işlem bağlantısı ve kabul kaydı doğrulanmalıdır. Sayfa veya ek eksikse kayıt tamamlanmalıdır. Geriye dönük kendi çalışma çizelgesine miktar eklemek, karşı tarafa gerçek teslimin tek belgesi değildir. İmzalı teslim kaydı, taşıma belgesi ve diğer ilgili bilgiler kendi kaynaklarıyla tutulmalıdır. Planlanan ve fiilî zamanlar farklı alanlarda gösterilir.

Toplam ifa kontrolünde fazla miktar ortaya çıkarsa bu durum da gizlenmemelidir. İlk teslim veya önceki tamamlama yanlış sayılmışsa hesap yeniden yapılmalıdır. Miktarın arttığı her olay eksik ifanın uygun giderilmesi olarak anlatılmaz. Sözleşmedeki miktarın aşılması farklı hukuki değerlendirmeye tabidir. Dosyanın kapanışı, gerçek toplam ürün ve miktarın belirlenmesine dayanır.

Makul olmayan gider ve ayrı zarar hesabı nasıl tutulur?

Alıcıya yönelik işlem etkisi ilk planla sınırlı kalmayabilir. Gerçekleşen tamamlama sırasında oluşan kayıtlar da incelenmelidir. Yapılmamış gideri kesin ödeme gibi göstermek veya alınmış faturayı ilgisi araştırılmadan bütün yükle ilişkilendirmek doğru hesap oluşturmaz. İşlem, tarih ve tutarın gerçek tamamlama süreciyle bağlantısı açıklanmalıdır.

M.37 alıcının tazminat hakkını saklı tutar. Eksik miktarın tamamlanması, ilk uygunsuz ifanın doğurduğu bütün zarar iddialarını otomatik silmez. Bununla birlikte her zarar kendi koşulları ve dayanaklarıyla değerlendirilir. Yeni miktarın kabul edilmesi genel bir ibra olarak sunulmamalıdır. Alıcının teslim teyidi ile ayrı bir sulh veya hesap mutabakatı farklı belgelerdir.

Satıcının kendi lojistik organizasyonunun kolaylığı tek ölçüt değildir. Alıcının gerçek işlem ve kabul düzeni, sözleşmedeki teslim koşullarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Bildirimde alıcının bütün ek masrafları üstleneceği gibi geniş ve dayanaksız sonuç bulunmamalıdır. Masraf dağılımının sözleşmesel ve diğer hukuki dayanağı ayrıca açıklanmalıdır. Bu form, bütün olası giderleri önceden kabul ettiren bir belge değildir.

Başvuru dosyasının son kontrolü

Son metin, sözleşme tarihi, doğru miktar birimi, ilk teslim zamanı ve geçerli takvimle karşılaştırılmalıdır. Tamamlama planındaki son işlem, sözleşmedeki teslim edimini karşılamalıdır. Yeni yük farklı bir ürünse bu durum sırf paket sayısı eşit diye uygun sayılmamalıdır. Bildirimdeki ekler ve alıcıya gerçekten gönderilen liste aynı olmalıdır.

Dosyada ilk teslim, eksik miktar kaydı, bildirim, alıcının açıklaması ve gerçekleşen tamamlamalar bir arada tutulmalıdır. Her kayıt kendi gerçek zamanını korumalıdır. Sonradan edinilen bilgi ilk bildirim tarihinde biliniyormuş gibi eski metne işlenmez. Yeni gelişme ayrı kayıtla gösterilir. Böylece ifanın hangi aşamada ve hangi miktarda tamamlandığı izlenebilir hale gelir.

Ürün kodu işletme kayıtlarında değişmişse eski kod ile yeni kodun bağlantısı gerçek dayanağıyla gösterilmelidir. Kod değişikliği tek başına farklı ürün verildiği veya aynı ürünün kesin olarak kullanıldığı sonucunu oluşturmaz. Teknik tanım, sözleşme satırı ve gerçek mal kaydı birlikte karşılaştırılır. Paket etiketi sonradan yenilenmişse ilk teslim kimliğiyle bağlantı korunmalıdır. Bu eşleştirme, miktar toplamı doğru görünse bile yanlış ürünün tamamlama yüküne girmesini önlemeye yöneliktir.

Sık sorulan sorular

Satıcı erken teslimde eksik miktarı tamamlayabilir mi?

M.37 bunu kararlaştırılan teslim tarihine kadar düzenler. Alıcıya makul olmayan güçlük veya gider yaratmama koşulu ve alıcının tazminat hakkı korunmalıdır.

Madde herkese yedi günlük ek süre verir mi?

Hayır. M.37’de sabit ek gün sayısı bulunmaz. Kararlaştırılmış teslim tarihi ve ilgili sözleşme takvimi esas alınmalıdır.

Aracın yola çıkması teslimin tamamlanması mıdır?

Her sözleşmede aynı aşama değildir. Sözleşmeye uygun teslimin hangi noktada gerçekleştiği belirlenmelidir. Hazırlık, sevk ve teslim kayıtları ayrılmalıdır.

Eksik ürün başka ürünün fazla miktarıyla kapatılır mı?

Ürün satırları açıklamasız birleştirilmemelidir. Sözleşmedeki mal kimliği ve miktar korunur. Tarafların gerçek farklı anlaşması varsa ayrıca belgelendirilmelidir.

İlk erken teslimi alıcı reddedebilir mi?

M.52/1 erken teslimi kabul veya reddetme hakkını düzenler. Bu form alıcıya gerçekten teslim edilmiş ve eksik miktarı belirlenen mal kaydına göre hazırlanmıştır.

Teslim tarihi geçince aynı madde doğrudan uygulanır mı?

Kararlaştırılan zaman sonrasındaki giderme m.48 kapsamında farklı koşullarla incelenir. M.37 bildirimi süre dolduktan sonra sınırsız giderme hakkı olarak kullanılamaz.

Mal tamamlanınca alıcının tazminat hakkı biter mi?

M.37 bu hakkı korur. Gerçek zarar ve diğer tazminat koşulları ayrıca değerlendirilir. Tamamlama teslimi tek başına genel ibra değildir.

Kanunda bu isimde zorunlu bildirim formu var mı?

M.37 bu başlıkta özel form zorunluluğu koymaz. Örnek, gerçek miktar tamamlamasını izlenebilir şekilde bildiren pratik işlem metnidir.

Önceki tamamlamalar yeni hesaba eklenir mi?

Gerçekleşmiş bütün ilgili tamamlamalar kayıt üzerinden dikkate alınmalıdır. Aynı eksik bölümün tekrar sevk edilmesini önlemek için kalan miktar güncel hesaplanmalıdır.

Mersin dışındaki satış dosyaları incelenebilir mi?

Türkiye genelindeki uluslararası satış dosyaları Mersin’deki ofis üzerinden değerlendirilir. Sözleşme, teslim ve miktar kayıtları dosya bazında incelenir.

Mersin’de erken teslim tamamlama bildirimi hazırlığı

Miktar tamamlama bildirimi, doğru ürün ve ölçü birimini sözleşmedeki teslim takvimiyle birlikte göstermelidir. Hukuki hazırlık için Bakırcı ve Keskin Hukuk Bürosu iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz. Fiziksel ofis Mersin’dedir; Türkiye genelindeki uluslararası satış dosyaları bu ofisten değerlendirilir.