İnternette Sahte Yorum Yasak mı? Satın Alan Tüketici, 1 Yıl Yayın ve Yönetmelik 28/B Rehberi 2026
Kısa ve net cevap: Evet. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.28/B uyarınca tüketici değerlendirmesi yayımlayan internet siteleri ve platformlarda yalnızca ilgili mal veya hizmeti gerçekten satın alan tüketicilerin değerlendirmeleri yayımlanabilir. Satışları artırmak amacıyla gerçeğe aykırı değerlendirme yaptırmak, değerlendirme satın almak veya ücret/menfaat karşılığında sahte tavsiye oluşturmak yasaktır. Olumlu ve olumsuz yorumlar aynı objektif kurallara tabi tutulmalı ve yayımlanan değerlendirmeler en az bir yıl erişilebilir olmalıdır. Kural 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe girmiştir.
Online alışverişte yıldız puanı, kullanıcı yorumu ve “doğrulanmış alıcı” işareti tüketicinin kararını doğrudan etkiler. Bir ürünün yüzlerce beş yıldızlı yoruma sahip olması, otelin yüksek puan alması veya hizmet sağlayıcının “en çok tavsiye edilen” görünmesi satın alma kararını fiyat kadar etkileyebilir. Bu nedenle sahte yorumlar yalnız etik sorun değil, tüketicinin ekonomik davranışını bozan haksız ticari uygulama niteliğindedir.
1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinin tüketici değerlendirmelerine ilişkin 28/B maddesi ayrıntılı hale getirildi. Düzenleme 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Yeni sistem satın alma doğrulaması, yorum yayımlama kuralları, olumlu-olumsuz yorum eşitliği, sağlık beyanları, başka yerde kullanılan yorumlar ve sahte değerlendirme satın alma yasağını açık şekilde düzenler.
Dayanak: Yönetmelik m.28/B
Kim yorum yapabilir? Gerçekten satın alan tüketici
Yayın: Olumlu ve olumsuz aynı objektif kurallarla
Süre: En az 1 yıl
Yasak: Sahte yorum satın alma / yaptırma
Tüketici değerlendirmesi nedir?
Tüketici değerlendirmesi, bir mal veya hizmeti satın alan tüketicinin deneyimini, memnuniyetini, şikâyetini, puanını veya tavsiyesini diğer kullanıcılara aktardığı içeriktir. Yıldız puanı, yazılı yorum, fotoğraf veya video, “beğendim/beğenmedim” değerlendirmesi ve hizmet puanı bu kapsama girebilir.
Yönetmelik bakımından önemli olan, içeriğin tüketici deneyimi izlenimi vermesidir. Bir işletmenin çalışanının müşteri gibi yorum yazması, ajansın yüzlerce hesap üzerinden beş yıldız vermesi veya ürün gönderilmeden “mükemmel ürün” değerlendirmesi yapılması gerçek tüketici deneyimini taklit eder ve ekonomik kararı bozar.
Platformun yorum bölümünü “topluluk yorumu”, “kullanıcı görüşü” veya başka bir adla göstermesi sonucu değiştirmez. İçerik, satın alma deneyimi hakkında tüketicide güven yaratıyorsa m.28/B hükümleri uygulanır.
Yalnız gerçekten satın alan kişi yorum yapabilir mi?
Yönetmelik m.28/B/1’e göre tüketici değerlendirmeleri yalnızca ilgili mal veya hizmeti gerçekten satın alanlar tarafından yapılabilir. Platform, yorum yayımlanmadan önce satın alma ilişkisini doğrulayacak bir mekanizma kurmalıdır. Sipariş numarası, kullanıcı hesabı, rezervasyon kaydı veya hizmet satın alma kaydı bu doğrulamanın kaynağı olabilir.
Bu düzenleme “ürünü satın almadım ama genel fikrimi yazıyorum” şeklindeki yorumların ürün değerlendirme alanında tüketici deneyimi gibi sunulmasını engeller. Haber, forum veya genel tartışma alanındaki ifade özgürlüğü başka bir konudur; m.28/B’nin odağı, ticari satış sayfasındaki tüketici değerlendirmelerinin gerçek satın alma deneyimine dayanmasıdır.
İade edilen bir sipariş bakımından yorumun tamamen yasak olduğu sonucu çıkarılmaz. Tüketici ürünü satın almış ve teslim/iadeye ilişkin deneyim yaşamışsa değerlendirme bu gerçek deneyime dayanabilir. Platformun yayın kuralları objektif ve önceden erişilebilir olmalıdır.
Doğrulanmamış yorum yayımlanabilir mi?
Satın alma bağlantısı doğrulanamayan kullanıcı görüşlerinin ürün veya hizmet değerlendirmesi olarak yayımlanması m.28/B/1 ile bağdaşmaz. Platform, yorum bölümünün güvenilirliğini “doğrulanmış alıcı” etiketiyle yalnız belirli yorumlarda göstermeye çalışıp diğer doğrulanmamış yorumları aynı puan sistemine dahil edemez.
Ayrıca doğrulanmamış tüketici değerlendirmeleri reklamda kullanılamaz. m.28/B/6, başka ortamda yeniden yayımlanan veya reklamda kullanılan yorumların genel değerlendirme eğilimini yansıtmasını ve doğrulanmış olmasını arar. Bir marka yalnız en olumlu, istisnai yorumu seçip “müşterilerimiz böyle diyor” şeklinde genel memnuniyet izlenimi yaratamaz.
Platformların eski yorum veri tabanlarını da yeni kurala göre gözden geçirmesi gerekir. Satın alma doğrulaması olmayan eski içeriklerin puan ortalamasına dahil edilmesi, tüketicinin güncel kararını etkiliyorsa uyum riski doğurur.
Olumsuz yorum silinebilir mi?
Yönetmelik m.28/B/2 ve m.28/B/4, değerlendirme kurallarının önceden erişilebilir olmasını ve olumlu-olumsuz yorumların aynı objektif kriterlerle ele alınmasını gerektirir. İşletme sırf eleştirel olduğu için olumsuz yorumu yayımdan kaldıramaz veya onay sürecinde bekletemez.
Yorum hakaret, kişisel veri, yasa dışı içerik, konu dışı ifade veya yayın kurallarında objektif olarak belirtilmiş başka bir ihlal içeriyorsa reddedilebilir. Ancak aynı içerik olumlu olduğunda yayımlanıp olumsuz olduğunda reddediliyorsa objektiflik şartı ihlal edilir.
Reddedilen değerlendirme bakımından tüketiciye ret gerekçesi bildirilmelidir. Platform hangi kuralın ihlal edildiğini açıkça göstermelidir. “Uygun bulunmadı” gibi belirsiz açıklamalar, kuralların şeffaflığı bakımından yeterli değildir.
Yorumlar ne kadar süre yayımlanmalıdır?
m.28/B/4’e göre yayımlanan tüketici değerlendirmeleri en az bir yıl süreyle erişilebilir tutulmalıdır. Bu kural hem olumlu hem olumsuz değerlendirmeler için geçerlidir. İşletme puanı yüksek tutmak amacıyla eski olumsuz yorumları erken silemez.
Bir yıllık süre, platformun daha uzun süre yayın yapmasına engel değildir. Ancak sıralama objektif olmalıdır. “En yararlı”, “en yeni” veya “en yüksek puan” gibi filtreler kullanılabilir; fakat varsayılan sıralama tüketicinin genel değerlendirme görünümünü yanıltmamalıdır.
Ürün sayfası kapatılmış veya ürün artık satılmıyorsa teknik koşullar ayrıca değerlendirilebilir. Buna rağmen aktif satış ve puanlamaya devam eden sayfada geçmiş yorumların keyfî olarak silinmesi m.28/B’nin şeffaflık amacına aykırıdır.
Sağlık beyanı içeren yorumlar yayımlanabilir mi?
m.28/B/5, mevzuata aykırı sağlık beyanı içeren tüketici değerlendirmelerinin yayımlanamayacağını açıkça düzenler. Bir tüketicinin gerçekten ürünü satın almış olması, yasak sağlık iddiasının platformda yayınlanmasını meşru hale getirmez.
Özellikle takviye edici gıda, kozmetik, gıda ve benzeri ürünlerde “hastalığımı tedavi etti”, “ilaç yerine bunu kullanın”, “kesin iyileştirir” gibi sağlık beyanları sektörel mevzuata aykırı olabilir. Platform değerlendirme moderasyonunda yalnız satın alma doğrulaması değil, yasak sağlık iddialarını da kontrol etmelidir.
Reklam verenin tüketici yorumunu kendi reklamına taşıması halinde sorumluluk daha da belirginleşir. Üçüncü kişi tarafından yazılmış olsa bile marka o ifadeyi reklam mesajı olarak yeniden kullanıyorsa içerikten sorumludur.
Yorum başka yerde veya reklamda kullanılabilir mi?
m.28/B/6, tüketici değerlendirmelerinin başka ortamda yeniden yayımlanması veya reklamda kullanılması için iki temel ölçüt getirir. Kullanılan değerlendirme, genel değerlendirme eğilimini yansıtmalı ve doğrulanmış olmalıdır. Markanın yüzlerce karışık yorum arasından yalnız tek bir aşırı olumlu yorumu seçerek genel memnuniyet izlenimi vermesi yanıltıcı olabilir.
“10 müşteriden 9’u tavsiye ediyor” gibi nicel ifadeler kullanılıyorsa hesaplama yöntemi ve örneklem doğrulanabilir olmalıdır. Yalnız olumlu yorum yapan küçük grubu dikkate alıp tüm müşterilere genelleme yapılamaz.
Yorum sahibinin kişisel verileri ve görseli ayrıca kişisel veri ve kişilik hakkı kurallarına tabidir. Ticari reklamda ad, fotoğraf veya kullanıcı adı kullanılacaksa hukuki dayanak ayrıca değerlendirilmelidir.
Çözülen şikâyet nasıl gösterilir?
m.28/B/7’ye göre tüketicinin olumsuz değerlendirmeye konu ettiği mağduriyet sonradan giderilmişse bu durum doğrulanmalı ve ilk değerlendirmenin yanında gecikmeksizin yayımlanmalıdır. Amaç, hem ilk gerçek deneyimin hem de işletmenin çözüm sürecinin tüketiciye birlikte gösterilmesidir.
İşletme şikâyeti çözdüğü için orijinal olumsuz yorumu silemez. Bunun yerine “sorun çözüldü” bilgisi doğrulanarak yorumla birlikte gösterilir. Böylece platform geçmişi değiştirmeden güncel durumu şeffaf biçimde yansıtır.
Çözüm bilgisinin tek taraflı şirket beyanına dayanması yeterli değildir. Yönetmelik doğrulama arar. Tüketicinin teyidi, sistemdeki iade/teslim kaydı veya benzeri objektif veri kullanılabilir.
Sahte yorum satın almak, çalışanlara yorum yazdırmak ve bot yorumlar
m.28/B/8, satışları artırmak amacıyla gerçek dışı tüketici değerlendirmesi veya tavsiye oluşturmak için gerçek ya da tüzel kişilerle sözleşme yapılmasını ve menfaat sağlanmasını yasaklar. Bu hüküm sahte yorum ajansları, bot hesaplar, ücretli beş yıldız paketleri ve çalışanlara müşteri gibi yorum yazdırılması gibi uygulamaları hedefler.
İşletmenin “yorum karşılığında hediye” kampanyası yürütmesi halinde de değerlendirme bağımsızlığına dikkat edilmelidir. Menfaat karşılığı yalnız olumlu yorum istenmesi veya düşük puan verilmesini engelleyen koşul konulması gerçek tüketici değerlendirmesi sistemini bozar.
Sahte yorumun başka bir ajans tarafından oluşturulması reklam vereni otomatik olarak sorumluluktan kurtarmaz. Şirket tedarikçilerinin kullandığı yöntemleri denetlemeli, sözleşmelerde sahte değerlendirme yasağına yer vermeli ve olağan dışı yorum artışlarını incelemelidir.
Platformlar hangi yayın kurallarını açıklamalıdır?
m.28/B/2 uyarınca tüketici değerlendirmelerinin yayımlanmasına ilişkin kurallar tüketicinin erişimine açık olmalıdır. Hangi yorumların reddedileceği, doğrulamanın nasıl yapıldığı, sıralama ölçütleri, yasak içerik türleri ve itiraz yöntemi şeffaf biçimde belirtilmelidir.
Kurallar tüketicinin hangi konularda yorum yapabileceğini gereksiz yere daraltamaz. Ürün kalitesi yanında teslimat, hizmet, paketleme veya satış sonrası deneyim, satın alma süreciyle bağlantılıysa değerlendirmede yer alabilir. Platform yalnız övgü içeren konu başlıklarına izin verip eleştiriyi dışlayamaz.
Farklı değerlendirme kategorileri varsa bunların tamamı aynı alanda erişilebilir olmalıdır. Örneğin “ürün yorumu” ve “satıcı yorumu” ayrı tutulabilir; ancak tüketicinin olumsuz kategoriyi bulmasını zorlaştıran tasarım kullanılmamalıdır.
Sıralama ve yıldız puanı nasıl şeffaf olmalıdır?
Yorumların sıralama yöntemi, genel puanı olduğundan farklı göstermemelidir. Sponsorlu veya öne çıkarılmış değerlendirme varsa tüketici bunun organik sıralamadan farklı olduğunu anlayabilmelidir. Platform yalnız beş yıldızlı yorumları varsayılan olarak en üste getirip düşük puanları görünmez hale getiriyorsa genel izlenim yanıltıcı olabilir.
Ortalama yıldız hesabına hangi yorumların dahil edildiği de tutarlı olmalıdır. Silinmiş, doğrulanmamış veya sahte olduğu tespit edilmiş yorumların puana etkisi kaldırılmalıdır. Aynı kişinin aynı satın alma için çok sayıda puan vermesi engellenmelidir.
İşletmeler puan manipülasyonu tespit edildiğinde kayıt tutmalı ve gerekiyorsa etkilenen skorları yeniden hesaplamalıdır. Güvenilir değerlendirme sistemi yalnız yayın anındaki kontrol değil, sürekli denetim gerektirir.
Reklam Kurulu denetimi ve yaptırım
Tüketici değerlendirmeleri ticari iletişimin parçası haline geldiğinde 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Reklam Kurulu denetimi uygulanır. Sahte yorum, olumsuz değerlendirmeyi sistematik biçimde engelleme, doğrulanmamış yorumları reklamda kullanma veya yanıltıcı puan oluşturma haksız ticari uygulama kabul edilebilir.
Kurul, aykırılığın niteliğine göre haksız uygulamanın durdurulmasına ve kanunda düzenlenen idari yaptırımlara karar verebilir. Platform ve reklam veren, satın alma doğrulaması, moderasyon kayıtları, reddedilen yorum gerekçeleri ve sahte yorumla mücadele süreçlerini ispatlayabilmelidir.
Mersin ve Türkiye genelinde uygulama
Düzenleme Türkiye genelinde geçerlidir. Mersin’de faaliyet gösteren oteller, restoranlar, turizm işletmeleri, e-ticaret satıcıları, hizmet platformları ve yerel işletmeler kendi internet sitelerinde tüketici değerlendirmesi yayımlıyorsa m.28/B hükümlerine tabidir.
Google veya başka üçüncü taraf platformlardaki yorumların işletmenin kendi reklamına taşınması hâlinde özellikle doğrulama ve genel değerlendirme eğilimini yansıtma şartları dikkate alınmalıdır. İşletme yalnız olumlu yorumları seçip “müşteri yorumları” adıyla reklam materyali oluşturamaz.
Sık Sorulan Sorular
Ürünü satın almayan kişi ürün sayfasına yorum yazabilir mi?
m.28/B sisteminde tüketici değerlendirmeleri ilgili mal veya hizmeti gerçekten satın alanlar tarafından yapılmalıdır.
Olumsuz yorum sırf düşük puan verdiği için silinebilir mi?
Hayır. Olumlu ve olumsuz yorumlar aynı objektif yayın kurallarına tabi tutulmalıdır.
Yorumlar kaç yıl yayında kalır?
Yayımlanan tüketici değerlendirmeleri en az bir yıl erişilebilir tutulmalıdır.
Satın alma doğrulanmadan yorum reklamda kullanılabilir mi?
Hayır. Doğrulanmamış tüketici değerlendirmeleri reklamlarda kullanılamaz.
Yalnız en iyi müşteri yorumlarını reklama koymak serbest mi?
Kullanılan yorumların genel değerlendirme eğilimini yansıtması gerekir; seçici kullanım tüketiciyi yanıltmamalıdır.
Sağlık iddiası içeren müşteri yorumu yayımlanabilir mi?
Mevzuata aykırı sağlık beyanı içeren değerlendirmeler yayımlanamaz.
Şikâyet çözüldüyse eski olumsuz yorum silinir mi?
Hayır. Çözüm durumu doğrulanıp orijinal değerlendirmenin yanında yayımlanır.
Para vererek beş yıldızlı yorum satın almak yasak mı?
Evet. Satışları artırmak için sahte değerlendirme veya tavsiye oluşturmak üzere menfaat sağlanması m.28/B/8 kapsamında yasaktır.
Çalışanların müşteri gibi yorum yazması uygun mu?
Gerçek satın alma deneyimi yoksa değerlendirme tüketici yorumu olarak yayımlanamaz; işletme sahte deneyim izlenimi yaratamaz.
Kural ne zaman yürürlüğe girdi?
1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Bu içerik 1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik ile Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.28/B hükümleri esas alınarak 11 Eylül 2026 itibarıyla incelenmiştir.
İnceleyen: Av. Halil Bakırcı — Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin.
Resmî kaynaklar
- T.C. Resmî Gazete — 1 Temmuz 2026, 33297
- Ticaret Bakanlığı — Aldatıcı reklam ve haksız ticari uygulamalarla mücadelede yeni dönem
Son güncelleme: 11 Eylül 2026. (E-İMZALIDIR)
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
