Optisyen Odası Genel Kurulunda Oylar Eşit Çıkarsa Ne Olur? | m.13 (2026)
Genel kurulda oy eşitliğinin hukuki dayanağı nedir?
Türk Optisyen-Gözlükçüler Birliği Yönetmeliğinin 13’üncü maddesi genel kurulun çalışma ve karar usullerini düzenler. Karar oylamasında kabul ve ret oyları eşit olduğunda toplantının karar alamaz hâle gelmesini önlemek için divan başkanının bulunduğu taraf üstün sayılır.
Bu, divan başkanına genel kurul dışında sınırsız karar yetkisi veren bir hüküm değildir. Eşitlik doğmadığı sürece karar normal çoğunlukla belirlenir. Eşitlik oluştuğunda ise Yönetmelikteki bağlayıcı çözüm devreye girer.
Divan başkanının genel kuruldaki rolü nedir?
Divan başkanı toplantının düzenini sağlar, gündem maddelerini görüşmeye açar, önergeleri oylatır, oy sonuçlarını tespit eder ve tutanağın usulüne uygun tutulmasını gözetir. Yönetmelikteki eşitlik kuralı, bu toplantı yönetimi görevi içinde istisnai bir belirleyici sonuç doğurur.
Divan başkanı hangi tarafta oy kullandıysa veya iradesi hangi taraf yönündeyse eşitlik hâlinde o taraf çoğunluk sağlamış sayılır. Bu nedenle divan tutanağında başkanın eşitlik hâlindeki konumu tereddütsüz anlaşılmalıdır.
Hangi oylamalarda eşitlik kuralı uygulanır?
Kural, genel kurulun karar verdiği gündem maddelerindeki oylamalar için geçerlidir. Bir önerinin kabulü, rapor veya karar taslağı, mesleki bir konu, gündem ekleme veya genel kurul yetkisindeki başka bir mesele eşitlikle sonuçlanırsa m.13 uygulanabilir.
Ancak her oylama aynı hukuki nitelikte değildir. Organ seçimleri özel seçim hükümlerine bağlıdır. Bu nedenle eşitlik kuralı kullanılmadan önce yapılan oylamanın genel kurul kararı mı yoksa organ seçimi mi olduğu belirlenmelidir.
Yönetim kurulu seçiminde oylar eşit çıkarsa m.13 uygulanır mı?
Organ seçimleri, Yönetmeliğin 95’inci maddesi ve atıf yaptığı seçim hükümleri çerçevesinde gizli oy ve açık sayım sistemiyle yürütülür. Adaylar arasındaki oy eşitliği, genel kurulda bir karar önerisinin kabul-ret eşitliğiyle aynı değildir.
Bu nedenle divan başkanının bulunduğu taraf kuralı aday seçiminde doğrudan kullanılmamalıdır. Seçimde eşitlik hâlinin çözümü ilgili seçim mevzuatı ve seçim kurulu uygulamasına göre belirlenir.
Açık oylamada eşitlik nasıl tespit edilir?
El kaldırma, işaret veya başka açık oylama yönteminde kabul ve ret oyları sayılır. Sonuç eşitse divan başkanı eşitliği ilan eder ve Yönetmelik m.13’e göre sonucun hangi taraf lehine oluştuğunu tutanağa geçirir.
Yaklaşık sayım yapılmamalıdır. Özellikle kalabalık toplantılarda kabul, ret ve çekimser oylar ayrı ayrı sayılmalı; gerekirse sayım görevlileri belirlenmelidir. Eşitlik ancak doğru sayımdan sonra uygulanabilir.
Çekimser oylar eşitlik hesabını nasıl etkiler?
Çekimser oy, kabul veya ret yönünde kullanılmamış oydur. Karar nisabının nasıl belirleneceği ilgili hükme göre değerlendirilir. Divan, eşitlik kuralını uygulamadan önce hangi oyların geçerli kabul ve ret oyu olduğunu açıklığa kavuşturmalıdır.
Örneğin 40 kabul, 40 ret ve 10 çekimser oy bulunması hâlinde kabul-ret sayıları eşittir; ancak karar nisabının özel bir çoğunluk gerektirip gerektirmediği ayrıca kontrol edilmelidir. M.13, özel çoğunluk şartını ortadan kaldırmaz.
Divan başkanı ayrıca oy kullanır mı?
Divan başkanının üye sıfatıyla oy hakkı bulunması hâlinde normal oylamaya katılımı ile eşitlik kuralının hukuki etkisi karıştırılmamalıdır. M.13, eşitlik ortaya çıktığında başkanın bulunduğu tarafı belirleyici sayar.
Başkanın bir oy kullanıp eşitlik hâlinde ikinci kez yeni bir oy kullanması şeklinde yorum yapılmamalıdır. Hüküm, yeni bir ek oy üretmekten ziyade eşitliği başkanın tarafı lehine çözmektedir.
Karar nisabı ile oy eşitliği aynı şey midir?
Hayır. Toplantı nisabı genel kurulun açılabilmesi için gereken katılımı; karar nisabı bir kararın alınması için gereken oy oranını ifade eder. Oy eşitliği ise yapılan oylamada kabul ve ret oylarının aynı sayıda çıkmasıdır.
Özel bir karar için nitelikli çoğunluk gerekiyorsa, m.13 eşitlik kuralı bu nitelikli çoğunluk şartını düşürmez. Önce ilgili kararın hangi çoğunluğu gerektirdiği belirlenmeli, sonra sonuç değerlendirilmelidir.
Gündeme sonradan madde ekleme oylamasında eşitlik olursa ne olur?
Yönetmelik m.12 gündeme yeni madde eklenmesini genel kurul çoğunluğunun kabulüne bağlar. Bu oylamada kabul ve ret oyları eşit çıkarsa m.13’teki eşitlik çözümü gündeme gelebilir. Divan başkanının bulunduğu taraf çoğunluk sayılır.
Ancak gündeme alma kararı çıktıktan sonra esas konu ayrı görüşülür. Gündeme ekleme yönündeki eşitlik çözümü, esas önerinin de kabul edildiği anlamına gelmez.
Bütçe veya ibra oylamasında eşitlik hâli nasıl ele alınır?
Bütçe ve ibra genel kurulun önemli karar alanlarıdır. İlgili maddelerde özel bir çoğunluk şartı bulunmuyorsa ve kabul-ret oyları eşit çıkarsa m.13 kuralı uygulanır. Sonucun tutanakta açık biçimde gösterilmesi özellikle önemlidir.
İbra gibi yönetim sorumluluğunu ilgilendiren bir kararda yönetim kurulu üyelerinin oy hakkı bakımından varsa özel kısıtlamalar ayrıca değerlendirilmelidir. Eşitlik kuralı çıkar çatışması veya oy hakkı sınırlamasını ortadan kaldırmaz.
Divan sonucu tutanağa nasıl yazmalıdır?
Oylamanın konusu, kabul oyu sayısı, ret oyu sayısı, çekimser oy varsa sayısı ve eşitlik nedeniyle m.13’ün uygulandığı açıkça yazılmalıdır. Divan başkanının hangi taraf yönünde bulunduğu ve bu nedenle kararın hangi yönde oluştuğu belirtilmelidir.
Oy çokluğuyla kabul edildi şeklinde gerçeğe uymayan bir ifade kullanılmamalıdır. Eşitliğin ve Yönetmelik kuralının tutanakta görünmesi sonraki denetim ve itiraz bakımından şeffaflık sağlar.
Sayım sonucuna itiraz edilirse ne yapılmalıdır?
Üyeler açık oylama sonucunun yanlış sayıldığını ileri sürerse divan, toplantı düzeni içinde yeniden sayım yaptırabilir. Eşitlik kuralı yanlış sayım üzerine uygulanmamalıdır. Özellikle el kaldırma yöntemiyle kalabalık salonda yapılan oylamalarda çift sayım yararlı olabilir.
İtiraz ve yapılan yeniden sayım tutanağa geçirilmelidir. Sonuç değişmişse ilk sayım değil düzeltilmiş ve doğrulanmış sayı esas alınır.
Divan başkanı toplantıdan ayrılırsa ne olur?
Divanın çalışma düzeni ve başkanın görevine devam edememesi hâlinde toplantı divanındaki görev devri genel kurul usulüne göre işletilir. Eşitlik kuralının uygulanacağı anda hukuken görev yapan divan başkanı belirleyicidir.
Toplantının belirli anında fiilen başkanlık yapan kişinin kim olduğu tutanakta açık olmalıdır. Görev devri yaşandıysa zamanı ve nedeni kayda geçirilmelidir.
Oy eşitliğinde en sık yapılan hata nedir?
En önemli hata, m.13’ü bütün seçim ve karar türlerine sınırsız biçimde uygulamaktır. Yönetmelik genel kurul karar oylaması ile organ seçimlerini ayrı sistemlere bağlar. Diğer hata ise özel nitelikli çoğunluk gerektiren bir konuda sırf oylar eşit diye başkan tarafını kabul edilmiş saymaktır.
Her oylamada önce kararın hukuki türü ve gerekli çoğunluk kontrol edilmelidir. Eşitlik kuralı ancak kendi uygulama alanında kullanılmalıdır.
Genel kurul oylaması için pratik kontrol listesi
Oylama konusunu açıkça okuyun. Gerekli karar nisabını kontrol edin. Kabul, ret ve çekimser oyları ayrı sayın. Organ seçimi olup olmadığını belirleyin. Eşitlik varsa m.13’ün uygulanabilirliğini değerlendirin.
Divan başkanının tarafını ve sonucu tutanağa yazın. İtiraz varsa yeniden sayım yapın. Seçim niteliğindeki oylamalarda ise m.95 ve ilgili seçim mevzuatını uygulayın.
İlgili içerikler
- Genel kurul gündemine madde ekleme
- Oda genel kurulunun görevleri
- Olağan genel kurulun Eylül ayı takvimi
Resmî kaynaklar
Sık Sorulan Sorular
Optisyen odası genel kurulunda oylar eşit çıkarsa ne olur?
Yönetmelik m.13’e göre divan başkanının bulunduğu taraf çoğunluk sağlamış sayılır.
Divan başkanı ikinci bir oy mu kullanır?
Hüküm ikinci ek oy vermekten ziyade eşitliği başkanın bulunduğu taraf lehine çözer.
Bu kural yönetim kurulu seçiminde uygulanır mı?
Organ seçimleri m.95 ve ilgili seçim mevzuatının özel hükümlerine tabidir.
Çekimser oylar kabul veya ret sayılır mı?
Çekimser oy kabul veya ret değildir; karar nisabı ayrıca ilgili hükme göre değerlendirilir.
Gündeme madde ekleme oylamasında eşitlik kuralı uygulanabilir mi?
Evet, genel kurul karar oylaması niteliğinde olduğundan m.13 uygulama alanı bulabilir.
Nitelikli çoğunluk gereken kararda eşitlik kuralı çoğunluk şartını kaldırır mı?
Hayır. Özel çoğunluk şartları ayrıca yerine getirilmelidir.
Eşitlik tutanağa yazılmalı mı?
Evet. Oy sayıları ve m.13’ün uygulanma nedeni açıkça gösterilmelidir.
Sayım hatası itirazında yeniden sayım yapılabilir mi?
Evet. Divan doğru sonucu tespit etmek için yeniden sayım yaptırabilir ve bunu tutanağa geçirir.
İkinci toplantıda da m.13 geçerli mi?
Toplantı usulüne uygun açılmışsa genel kurul karar oylamalarındaki eşitlik kuralı uygulanabilir.
Seçimlerde hangi madde esas alınır?
Yönetmeliğin 95’inci maddesi ve atıf yaptığı seçim hükümleri esas alınır.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.