Haksız Sözleşme Şartına İtiraz Dilekçesi | Word
Haksız sözleşme şartına itiraz dilekçesi, tüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye alınmış ve dürüstlük kuralına aykırı biçimde tüketici aleyhine dengesizlik doğuran belirli hükmün uygulanmamasını ister. Dayanak 6502 sayılı Kanun m.5’tir. Haksız şartın hükümsüzlüğü, bütün sözleşmenin kendiliğinden ortadan kalkması anlamına gelmez; diğer hükümler kural olarak geçerliliğini korur.
Bütün sözleşme yerine tartışılan cümleyi belirleyin
Sözleşmenin tarih ve sürümü, itiraz edilen madde numarası ve hükmün tam kapsamı belirlenmelidir. Birden fazla bağlantılı madde varsa bunlar birlikte değerlendirilir. Yalnız olumsuz görünen birkaç kelimeyi bağlamından koparmak, hangi yükümlülüğün tartışıldığını belirsiz bırakır.
Önceden hazırlanmış metnin imzalanması, her hükmün bireysel olarak müzakere edildiğini tek başına göstermez. Bununla birlikte gerçekten görüşülerek değiştirilmiş bir hüküm varsa bu süreç saklanmamalıdır. Taslaklar, e-postalar ve seçenek sunulduğunu gösteren belgeler başvuruya eklenebilir.
Neden haksız olduğu somut işlemle açıklanır
| Soru | Dosyada gösterilecek olgu | Kaçınılacak yaklaşım |
|---|---|---|
| Müzakere var mı? | Metnin hazırlanma ve değişiklik süreci | Sadece imzaya bakarak sonuç kurmak |
| Dengesizlik nedir? | Tek taraflı yetki, sınırsız kesinti veya hak kaybı | Her aleyhe hükmü gerekçesiz haksız saymak |
| Bağlam nedir? | Mal / hizmet, kuruluş anı ve diğer maddeler | Hükmü sözleşmeden koparmak |
| Uygulanan sonuç | Kesinti, tahakkuk veya ret işlemi | Henüz alınmayan parayı alınmış göstermek |
Örneğin bir tarafın tüm ifa sorumluluğunu kaldırdığı veya tüketicinin kanuni başvuru imkânını fiilen ortadan kaldırmayı amaçlayan kayıtlar, içerikleriyle incelenir. Başvuruda başka bir sözleşmedeki örnek cümle kopyalanmamalı; gerçekten imzalanan hüküm ve uygulaması yazılmalıdır.
Sözleşmenin fiyatını pahalı bulmak ile haksız şart denetimi aynı değildir. Açık ve anlaşılır asli edim ve fiyat dengesinin değerlendirilmesine ilişkin kanuni sınır gözetilir. Ayrıca açık olmayan veya birden fazla anlama gelen hüküm için tüketici lehine yorum ilkesi ayrı önem taşır.
Şartın uygulanmaması ile para iadesini ayrı isteyin
Hüküm henüz uygulanmadıysa gelecekte uygulanmaması ve sözleşme kaydının düzeltilmesi talep edilir. Bu hükümle tahsilat yapılmışsa işlem tarihi, tutarı ve önceki iadeler gösterilerek net iade istenir. Bütün sözleşme bedeli ile yalnız tartışılan kesinti karıştırılmamalıdır.
İtiraz yazısının gönderilmesi, hükmün hukuken incelendiği bir karar verilmiş olduğu anlamına gelmez. Satıcı veya sağlayıcının cevabı, sözleşme örneği ve işlem dökümü saklanır. Uyuşmazlıkta tüketici sıfatı, talep değeri ve ilgili başvuru yolu belirlenir. Ticari amaçlı sözleşmede 6502 kapsamı otomatik varsayılmaz; TBK genel işlem koşulları ayrı değerlendirme alanıdır.
Karşı tarafın standart “imzaladınız” cevabına karşı, hangi hükmün nasıl müzakere edildiğinin belgesi istenebilir. Amaç, soyut bir haksızlık beyanı değil; madde, olay, sonuç ve hukuki itirazı aynı dosyada görünür kılmaktır.
Resmî kaynak: Ticaret Bakanlığı haksız şart açıklamaları; 6502 sayılı Kanun m.5 ve Tüketici Sözleşmelerindeki Haksız Şartlar Hakkında Yönetmelik. Haksız şart rehberi, belgeli aidat itirazı ve tüketici dilekçeleri ilgili kullanım örnekleridir.
Belirli sözleşme maddesine itiraz için Word örneği
Maddeyi gerçek sözleşmeden aktarın; dengesizliğin somut sonucunu ve varsa tahsilatı açıklayın.
Satıcıya / sağlayıcıya haksız şart bildirimi
[YETKİLİ YER] TÜKETİCİ MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİNE
DAVACI: [TÜKETİCİ AD SOYAD]
VEKİLİ: Avukat Halil BAKIRCI – Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin
DAVALI: [SATICI / SAĞLAYICI / BANKA UNVANI]
DAVA ŞARTI ARABULUCULUK: [UYGULANMASI HÂLİNDE SON TUTANAK TARİHİ VE BÜRO NO]
KONU: Tüketici sözleşmesinde yer alan [MADDE NO / ŞART] hükmünün 6502 sayılı Kanun m.5 kapsamında haksız şart olduğunun tespiti, tüketici yönünden bağlayıcı olmadığının kabulü ve bu şarta dayanılarak tahsil edilen [TUTAR] TL’nin iadesi istemidir.
AÇIKLAMALAR
1. Davacı ile davalı arasında [SÖZLEŞMENİN TÜRÜ] sözleşmesi [TARİH] tarihinde kurulmuştur. Sözleşme davalı tarafından önceden hazırlanmış standart metin niteliğinde olup uyuşmazlığa konu [MADDE NUMARASI VE KISA İÇERİK] hükmü bireysel olarak müzakere edilmemiştir.
2. Uyuşmazlık konusu şart, tüketicinin sözleşmeden doğan hak ve yükümlülüklerinde dürüstlük kuralına aykırı biçimde tüketici aleyhine dengesizlik yaratmaktadır. Şartın somut sonucu [TEK TARAFLI ÜCRET / CEZA / SORUMSUZLUK / FESİH YETKİSİ / OTOMATİK UZAMA / DİĞER] olarak davacıya uygulanmıştır.
3. Davalı, bu şartın tüketiciyle ayrıca görüşülüp kabul edildiğini ileri sürüyorsa müzakere edildiğini gösteren kişiye özgü görüşme, teklif, değişiklik ve açık kabul kayıtlarını sunmalıdır. Standart sözleşmedeki imza veya kutucuk tek başına şartın bireysel olarak müzakere edildiğini göstermez.
4. Davalı, haksız şartı dayanak göstererek [TARİH] tarihinde davacıdan [TUTAR] TL tahsil etmiş / davacının talebini reddetmiştir. Tahsilat banka ekstresi, fatura ve sözleşme hesabıyla belgelenmektedir. Haksız şart tüketici yönünden bağlayıcı olmadığından bu tahsilatın hukuki dayanağı bulunmamaktadır.
5. Sözleşmenin geri kalan hükümlerinin haksız şart çıkarıldığında ayakta kalması mümkünse uyuşmazlık yalnız ilgili hüküm yönünden çözülmelidir. Davacının talebi sözleşmenin tamamının geçersizliği değil, haksız şartın bağlayıcılığının kaldırılması ve doğurduğu mali sonucun giderilmesidir.
6. Dava öncesinde [TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ / ARABULUCULUK / DAVALIYA BAŞVURU] süreci işletilmişse ilgili karar veya son tutanak ektedir. Başvurunun parasal görev sınırı ve dava yolu, uyuşmazlığın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan düzenlemeye göre belirlenmiştir.
HUKUKİ NEDENLER
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.5, m.73 ve somut uyuşmazlığa uygulanacak diğer hükümler; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile sair mevzuat.
DELİLLER
Sözleşme ve ekleri, ön bilgilendirme metinleri, fatura ve hesap ekstreleri, ödeme kayıtları, taraf yazışmaları, tüketici hakem heyeti kararı varsa, arabuluculuk son tutanağı uygulanması hâlinde, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM
Açıklanan nedenlerle; sözleşmenin [MADDE NO] hükmünün 6502 sayılı Kanun m.5 anlamında haksız şart olduğunun ve davacı tüketici yönünden bağlayıcı bulunmadığının tespitine, bu hükme dayanılarak tahsil edilen [TUTAR] TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline, varsa buna dayalı borç kaydının düzeltilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini müvekkilim adına vekâleten saygıyla arz ve talep ederim.
EKLER: 1. Sözleşme. 2. Fatura/ekstre. 3. Ödeme belgesi. 4. Başvuru/karar/son tutanak. 5. Vekâletname.
Davacı Vekili
Av. Halil BAKIRCI
(E-İMZALIDIR)
Talep sınırı: Haksız şart itirazı, sözleşmenin bütün borçlarından vazgeçildiği veya tamamının yok sayıldığı beyanına dönüştürülmemelidir. Tartışılan hüküm ve sonuç ayrı belirtilir.
Haksız şart itirazında sorular
Sözleşmeyi imzalamak her maddenin müzakere edildiğini kanıtlar mı?
İmza tek başına her hükmün bireysel görüşüldüğünü göstermez. Hazırlama ve değişiklik süreciyle ilgili gerçek kayıtlar incelenir.
Bir haksız şart bütün sözleşmeyi geçersiz kılar mı?
6502 m.5 uyarınca haksız şart dışındaki hükümler kural olarak geçerliliğini korur. Bütün sözleşmenin kendiliğinden ortadan kalktığı varsayılmaz.
Pahalı fiyat tek başına haksız şart mıdır?
Asli edim ve açık fiyat dengesinin denetlenmesine ilişkin kanuni sınırlar vardır. Haksız şart analizi yalnız fiyatı beğenmemeye indirgenmez.
Madde henüz uygulanmadıysa para iadesi istenir mi?
Gerçekleşmemiş tahsilat alınmış gibi gösterilmez. Uygulanmama ve kayıt düzeltmesi talebi, mevcut para iadesinden ayrı kurulur.
Başka sözleşmedeki örnek madde yazılabilir mi?
İtiraz gerçek sözleşmedeki belirli hükme dayanmalıdır. Başka metinden alınan varsayımsal madde dosyaya eklenmemelidir.
Belirsiz hüküm nasıl değerlendirilir?
Açık olmayan veya birden fazla anlama gelen yazılı hüküm bakımından tüketici lehine yorum ilkesi dikkate alınır.
Ticari işletmenin her sözleşmesi bu başvuruya uygun mu?
İşlemin tüketici amacı taşıyıp taşımadığı belirlenir. Ticari veya mesleki amaçta 6502 kapsamı otomatik uygulanmaz.
İtiraz yazısı mahkeme kararı yerine geçer mi?
Hayır. Yazı talebi ve hukuki itirazı belgelendirir. Uyuşmazlığın çözümü için gerekli merci ve usul ayrıca değerlendirilir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
