UYAP’ta İstinafa Gönderildi Ne Demek? HMK 341-347 Rehberi 2026
Kısa ve net cevap: UYAP’ta “istinafa gönderildi” kaydı, ilk derece mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun dosya işlemleri tamamlanarak bölge adliye mahkemesine gönderildiğini gösterir. Bu kayıt, istinaf başvurusunun kabul edildiği veya ilk derece kararının kaldırılacağı anlamına gelmez. Hukuk davalarında istinafın temel çerçevesi 6100 sayılı HMK m.341-360 arasında düzenlenir; başvuru süresi m.345 uyarınca ilamın usulen tebliğinden itibaren iki haftadır. Dosyanın “istinafa gönderildi” görünmesinden sonra BAM esas numarası, ön inceleme ve karar aşamaları ayrıca takip edilmelidir.
UYAP’ta “İstinafa Gönderildi” Ne Anlama Gelir?
Bir ilk derece mahkemesi kararı verildikten sonra, kanun yolu açık olan taraf süresi içinde istinaf dilekçesi sunabilir. Dilekçe, HMK m.342’deki unsurlar ve m.343’teki verilme usulü çerçevesinde ilk derece mahkemesine veya kanunun izin verdiği başka mahkemeye verilir. Harç ve gider işlemleri m.344 kapsamında tamamlanır. İlk derece mahkemesi, süre ve kesinlik yönünden m.346 kapsamında ilk kontrolü yaptıktan sonra karşı tarafa tebliğ ve cevap işlemlerini yürütür; dosya daha sonra bölge adliye mahkemesine gönderilir.
UYAP’taki “istinafa gönderildi” kaydı bu sevk aşamasını ifade eder. Bundan sonra dosya, ilgili bölge adliye mahkemesinde yeni bir esas numarasına kaydedilir. İlk derece dosyasının esas numarası değişmez; BAM dosyası ayrı bir numara taşır. Tarafların her iki numarayı ayrı ayrı takip etmesi gerekir.
Bu kayıt, başvurunun esas bakımından haklı görüldüğü anlamına gelmez. İstinafın sonucu ancak bölge adliye mahkemesinin vereceği kararla belirlenir. BAM başvuruyu usulden reddedebilir, ilk derece kararını kaldırabilir, düzelterek yeniden esas hakkında karar verebilir veya kanunun öngördüğü hâllerde dosyayı ilk derece mahkemesine gönderebilir.
HMK m.341-347: İstinaf Sürecinin Hukuki Çerçevesi
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.341, istinaf yoluna başvurulabilen kararları düzenler. Kural olarak ilk derece mahkemelerinin nihai kararları ile kanunda belirtilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları istinafa konu olabilir. Kanunun kesin saydığı kararlar ise istinaf edilemez. Parasal kesinlik sınırları her yıl yeniden değerleme etkisiyle değişebildiğinden yalnız eski bir rakama dayanılmamalı, karar tarihindeki yürürlükteki sınır ayrıca kontrol edilmelidir.
HMK m.342 istinaf dilekçesinde bulunması gereken temel unsurları sayar. Tarafların kimlik ve adres bilgileri, kararın hangi mahkemeden verildiği, tarih ve sayısı, tebliğ tarihi, kararın özeti, istinaf sebepleri ve gerekçesi ile talep sonucu açıkça gösterilmelidir. Dilekçenin kanun yolunun kapsamını belirlemesi bakımından istinaf sebeplerinin somutlaştırılması önemlidir.
HMK m.343 başvurunun hangi mahkemeye verileceğini; m.344 gerekli harç ve giderlerin yatırılmasını; m.345 iki haftalık başvuru süresini; m.346 ilk derece mahkemesinin süre ve kesinlik yönünden ret yetkisini; m.347 ise dilekçenin karşı tarafa tebliği ve cevap sürecini düzenler.
İstinaf Süresi Nasıl Hesaplanır?
Hukuk davalarında genel kural HMK m.345’tir: istinaf başvuru süresi iki haftadır ve ilamın usulen taraflardan her birine tebliğiyle işlemeye başlar. Bu nedenle gerekçeli kararın yazıldığı tarih, UYAP’a yüklendiği tarih ve tarafın portaldan görüntülediği tarih ile kanuni tebliğ tarihi birbirinden ayrılmalıdır.
Elektronik tebligatta 7201 sayılı Tebligat Kanunu m.7/a uygulanır. Elektronik tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. Resmî tatil ve sürenin son günü kuralları HMK m.90-93 çerçevesinde ayrıca dikkate alınır. Kanunda özel süre öngören dava türleri bulunabileceğinden uyuşmazlığın tabi olduğu özel kanun da kontrol edilir.
Dosya İstinafa Gönderildikten Sonra Ne Olur?
Dosya BAM’a ulaştığında ilgili hukuk dairesine dağıtılır ve yeni esas numarası verilir. Ardından HMK m.352 kapsamında ön inceleme yapılır. Ön incelemede görev ve yetki, başvurunun süresinde olup olmadığı, kararın kesin olup olmadığı ve başvuru şartlarının bulunup bulunmadığı değerlendirilir.
Ön inceleme engeli yoksa dosya esastan incelenir. HMK m.355’e göre inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlıdır; kamu düzenine aykırılık hâlleri bölge adliye mahkemesince kendiliğinden gözetilir. Bu nedenle istinaf dilekçesinde hangi delilin nasıl değerlendirildiği, hangi usul işleminin neden hukuka aykırı olduğu ve hüküm sonucunun hangi yönden hatalı bulunduğu somutlaştırılmalıdır.
Dosya duruşmasız karara bağlanabilecek nitelikteyse HMK m.353 kapsamında karar verilebilir. Duruşma yapılması gereken hâllerde m.356 ve devamı uygulanır. UYAP’taki “incelemede”, “ön inceleme”, “duruşma günü verildi” veya “karara çıkmış” gibi kayıtların hukuki anlamı, ilgili BAM karar ve evrakıyla birlikte okunmalıdır.
UYAP’ta İstinaf Sürecinde Hangi Kayıtlar Görülür?
İlk derece dosyasında istinaf dilekçesi, dilekçenin karşı tarafa tebliği, cevap dilekçesi, harç/gider tamamlaması ve gönderme işlemleri görülebilir. Dosya BAM’a kaydedildikten sonra bölge adliye mahkemesinin adı, dairesi, esas numarası ve yeni safahat kayıtları oluşur.
- İstinaf dilekçesinin sunulma tarihi,
- Gerekçeli kararın tebliğ tarihi,
- Harç ve giderlerin tamamlanıp tamamlanmadığı,
- Karşı tarafa istinaf dilekçesi tebliği,
- Varsa katılma yoluyla istinaf dilekçesi,
- Dosyanın BAM’a sevk tarihi,
- BAM hukuk dairesi ve esas numarası,
- Ön inceleme veya duruşma kayıtları,
- BAM kararının yazılma ve tebliğ tarihi.
Genel UYAP dosya okuma sistemi için UYAP Vatandaş Portal Dava Dosyası Sorgulama rehberiyle birlikte değerlendirme yapılabilir.
İstinaf Başvurusu Kararın İcrasını Durdurur mu?
Hayır, genel kural olarak istinaf başvurusu kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz. HMK m.350, istinaf başvurusunun icraya etkisini düzenler ve İİK m.36 hükmünü saklı tutar. İlamlı icrada icranın geri bırakılması için İİK m.36’daki koşulların yerine getirilmesi gerekir.
Bununla birlikte şahsın hukuku, aile hukuku ve taşınmazın aynına ilişkin bazı kararların kesinleşmeden icra edilememesi gibi özel kurallar vardır. Bu nedenle “istinafa verdim, icra otomatik durdu” veya “karar çıktı, hemen her durumda icraya koyabilirim” biçimindeki genellemeler doğru değildir. Kararın türüne göre kesinleşme şartı ayrıca incelenmelidir.
Bölge Adliye Mahkemesi Hangi Kararları Verebilir?
Ön inceleme aşamasında başvurunun süreden veya kesinlikten reddi mümkün olabilir. Esastan incelemede ilk derece kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunması hâlinde başvurunun esastan reddine karar verilebilir. HMK m.353’te sayılan belirli usul eksikliklerinde ilk derece kararı kaldırılarak dosya yeniden görülmek üzere ilgili mahkemeye gönderilebilir.
Yeniden yargılama gerekmeyen veya eksikliğin BAM tarafından giderilebildiği hâllerde karar kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulabilir. Her dosyada aynı sonuç oluşmaz; BAM kararının hüküm fıkrası dikkatle okunmalıdır. “Esastan ret”, “kararın kaldırılması” ve “yeniden hüküm” aynı sonuç değildir.
BAM Kararından Sonra Yargıtay’a Gidilir mi?
Her BAM kararı temyize açık değildir. HMK m.361 temyiz edilebilen kararları, m.362 temyiz edilemeyen kararları düzenler. Dava türü, kararın niteliği ve parasal kesinlik sınırı birlikte değerlendirilir. Özellikle kanunun açıkça kesin saydığı dava ve işlerde BAM kararıyla olağan kanun yolu sona erebilir.
Temyiz yolu açık olan bir BAM kararında süre ve tebligat kuralları ayrıca uygulanır. UYAP’ta BAM kararını görmek, temyiz süresinin mutlaka o gün başladığı anlamına gelmez; kanuni tebliğ kaydı kontrol edilir.
“İstinafa Gönderildi” Kaydında Sık Yapılan Hatalar
- Bu kaydı “istinaf kabul edildi” sanmak.
- İlk derece esas numarası ile BAM esas numarasını aynı sanmak.
- İstinaf başvurusunun icrayı otomatik durdurduğunu düşünmek.
- Gerekçeli kararın UYAP’a yüklenme tarihini iki haftalık sürenin başlangıcı kabul etmek.
- Kesin bir karara karşı istinaf verildiğinde mutlaka esastan inceleme yapılacağını varsaymak.
- İstinaf dilekçesinde somut hukuka aykırılık nedenlerini göstermemek.
- Karşı tarafın cevap ve katılma yoluyla başvuru hakkını gözden kaçırmak.
- BAM kararı çıktıktan sonra her dosyanın Yargıtay’a gideceğini sanmak.
İstinaf Dosyası İçin Kontrol Listesi
Kararın gerekçeli nüshasını, tebligat belgesini, istinaf dilekçesini ve varsa harç makbuzlarını aynı dosyada tutun. UYAP’ta dilekçenin kayıt tarihini ve karşı tarafa tebliğini kontrol edin. BAM esas numarası oluşunca ilk derece dosyasından ayrı kaydedin. BAM kararı verildiğinde hüküm fıkrasını, kararın temyize açık olup olmadığını ve tebliğ tarihini yeniden kontrol edin. İcra dosyası varsa istinafın icraya etkisini karar türüne göre ayrıca değerlendirin.
Kanun yollarına ilişkin diğer rehberler için Hukuk Yargılaması kategorisi incelenebilir.
Sık Sorulan Sorular
1. UYAP’ta istinafa gönderildi yazması davayı kazandığım anlamına gelir mi?
Hayır. Bu yalnız dosyanın BAM’a sevk edildiğini gösterir; sonucu BAM kararı belirler.
2. İstinaf süresi kaç gündür?
HMK m.345 uyarınca hukuk davalarında genel süre ilamın usulen tebliğinden itibaren iki haftadır. Özel kanun hükümleri ayrıca kontrol edilir.
3. İstinaf dilekçesi nereye verilir?
HMK m.343 uyarınca kararı veren mahkemeye veya başka yer mahkemesine verilebilir; dilekçe ilgili ilk derece mahkemesine gönderilir.
4. Harç yatırılmazsa ne olur?
HMK m.344 uyarınca eksik harç ve gider için kanuni tamamlama prosedürü uygulanır; verilen kesin süre içinde tamamlanmaması başvurunun yapılmamış sayılmasına yol açabilir.
5. Dosya BAM’a gidince yeni numara alır mı?
Evet. İlgili BAM hukuk dairesinde ayrı bir esas numarasına kaydedilir.
6. BAM duruşma yapmak zorunda mı?
Hayır. HMK m.353’teki hâllerde duruşma yapılmadan karar verilebilir; duruşma gereken hâllerde m.356 ve devamı uygulanır.
7. İstinaf icrayı durdurur mu?
Genel olarak hayır. HMK m.350 ve İİK m.36 ile kararın türüne ilişkin özel kesinleşme kuralları birlikte değerlendirilir.
8. BAM kararı kesin olabilir mi?
Evet. HMK m.362 ve özel kanunlardaki hükümler nedeniyle bazı BAM kararları temyize kapalıdır.
9. İstinaf dilekçesinin karşı tarafa tebliği gerekir mi?
HMK m.347 uyarınca dilekçe karşı tarafa tebliğ edilir ve cevap süreci işletilir.
10. UYAP’ta istinafa gönderildi kaydı ne zaman değişir?
BAM’a kayıt, ön inceleme, duruşma veya karar gibi yeni işlemler oldukça safahat güncellenir; tek bir standart süre yoktur.
Yazar: Av. Halil Bakırcı · İnceleme: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Resmî Kaynaklar
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
