Vergi Cezasında Uzlaşma Hangi Komisyonda Yapılır? VUK 592 Tebliği ve 40.000 TL Sınırı 2026
Kısa ve net cevap: 28 Mart 2026 tarihli ve 33207 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 592), vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında tarhiyat sonrası uzlaşmayı hangi komisyonun görüşeceğini yeniden sistemleştirdi. Tebliğ m.3 ve m.4’e göre vergi dairesi/bağlı vergi dairesi uzlaşma komisyonunun yetkisini aşan dosya defterdarlık uzlaşma komisyonuna; onun yetkisini aşan dosya sırasıyla Vergi Daireleri Koordinasyon Uzlaşma Komisyonu veya Merkezi Uzlaşma Komisyonuna gider. Birden fazla ihbarname varsa yetkili komisyon, en yüksek ceza tutarını içeren ihbarnameye göre belirlenir ve diğer uzlaşma talepleri de aynı komisyonda görüşülür. VUK ek m.1’deki 5.000 TL sınırının mükerrer m.414 uyarınca 2026 yılına uygulanacak artırılmış tutarı 40.000 TL’dir; 40.000 TL’yi aşmayan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları uzlaşma kapsamına girmez.
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Sıra No 592 Neyi Düzenliyor?
VUK 592 sayılı Tebliğin m.1 hükmü, düzenlemenin amacını 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ek 1 inci maddesindeki yetkiye dayanılarak vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarına ilişkin yetkili uzlaşma komisyonlarının belirlenmesi olarak açıklar. Tebliğ yeni bir uzlaşma hakkı yaratmaz; mevcut tarhiyat sonrası uzlaşma sisteminde dosyanın hangi idari komisyonda görüşüleceğini düzenler.
Bu ayrım uygulamada önemlidir. Mükellefin uzlaşma talebinin kanunen mümkün olup olmadığı önce VUK ek m.1 ve ilgili diğer maddelere göre belirlenir. Talep kapsam içindeyse ikinci aşamada 592 sayılı Tebliğe göre yetkili komisyon tespit edilir.
Tebliğ 28 Mart 2026 tarihinde yayımlandığı gün yürürlüğe girmiştir. Dolayısıyla bu tarihten sonraki yetki tespitlerinde 592 sayılı Tebliğin m.3–5 hükümleri esas alınır.
Hangi Vergi Cezaları Tarhiyat Sonrası Uzlaşmaya Konu Olabilir?
VUK ek m.1, ikmalen, re’sen veya idarece tarh edilen vergilere ilişkin vergi ziyaı cezaları ile kanundaki parasal eşiği aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının belirli şartlarla uzlaşmaya konu olabilmesini düzenler. Uzlaşmanın gerekçesi, kanun hükümlerine yeterince nüfuz edememe, VUK m.369 anlamında yanılma, m.116–118 kapsamındaki vergi hataları veya başka maddi hata ya da yargı kararları ile idarenin görüş farklılığı gibi kanuni sebepler üzerinden ileri sürülür.
Uzlaşma, verginin veya cezanın kendiliğinden silinmesi anlamına gelmez. Yetkili komisyon ile mükellef arasında kanunun izin verdiği çerçevede görüşme yapılır. Uzlaşma sağlanırsa tutanak kesin sonuç doğurur; uzlaşma sağlanamazsa kanunun dava ve diğer başvuru hükümleri uygulanır.
592 sayılı Tebliğ özellikle ceza türü ve tutarı üzerinden komisyon yetkisini belirler. Vergi ziyaı cezası ile usulsüzlük/özel usulsüzlük cezası için ayrı maddeler kurulmuş, ancak çoklu ihbarname halinde dosyaların aynı komisyonda toplanmasına yönelik birlik kuralı getirilmiştir.
2026 Yılında Usulsüzlük ve Özel Usulsüzlük Cezası İçin 40.000 TL Sınırı Nasıl Uygulanır?
VUK ek m.1 kanun metninde 5.000 TL’yi aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarını uzlaşma bakımından esas alır. VUK mükerrer m.414 ise Kanundaki maktu had ve miktarların her yıl yeniden değerleme oranında artırılmasını düzenler.
592 sayılı Tebliğ m.4/3 bu mekanizmanın 2026 karşılığını açıkça belirtir: tarhiyat sonrası uzlaşmada vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğ tarihinde geçerli olan artırılmış tutar dikkate alınır ve bu sınır 2026 yılı için 40.000 TL’dir.
Bu nedenle 2026’da usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezası 40.000 TL’yi aşmıyorsa ceza uzlaşma kapsamına girmez. Sınırın üzerinde ise diğer kanuni koşullar da sağlanmak kaydıyla uzlaşma gündeme gelebilir.
Kanun ayrıca eşiği aşmayan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında VUK m.376’daki indirim oranının %50 artırımlı uygulanmasını öngörür. Bu, uzlaşma dışındaki düşük tutarlı cezalar için ayrı bir indirim mekanizmasıdır. Hangi yöntemin seçileceği cezanın türü, tebliğ tarihi ve ödeme/dava stratejisiyle birlikte değerlendirilmelidir.
Yetkili Uzlaşma Komisyonu Hangi Sırayla Belirlenir?
592 sayılı Tebliğ m.3 ve m.4, hem vergi ziyaı hem usulsüzlük/özel usulsüzlük cezaları için aynı idari basamak sistemini kurar. Önce vergi dairesi veya bağlı vergi dairesi (malmüdürlüğü) uzlaşma komisyonunun yetkisi kontrol edilir.
Bu komisyonun yetkisini aşan talep, ilgili defterdarlık uzlaşma komisyonunca incelenir. Defterdarlık komisyonunun da yetkisini aşan dosya, sırasıyla Vergi Daireleri Koordinasyon Uzlaşma Komisyonu veya Merkezi Uzlaşma Komisyonuna gider.
Ancak Tebliğ, her komisyon için ülke çapında tek bir sabit rakam yazmamıştır. M.5’e göre uzlaşma komisyonlarının uzlaşma konusu yapabilecekleri ceza tutarları, görüşmelerin mahallinde hızlı sonuçlandırılması amacıyla ve gerekli görülen diğer hallerde, iller veya il grupları itibarıyla Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenir.
Bu nedenle mükellef yalnız ceza tutarına bakıp komisyon adını varsaymamalıdır. Başvuru tarihindeki GİB yetki sınırları kontrol edilmelidir.
Birden Fazla Vergi/Ceza İhbarnamesi Varsa Yetkili Komisyon Nasıl Belirlenir?
592 sayılı Tebliğin en önemli uygulama hükümlerinden biri çoklu ihbarname kuralıdır. Aynı yıl veya farklı yıllar için birden fazla vergi ziyaı cezası kesilmişse, yetkili komisyon en yüksek vergi ziyaı cezasını içeren ihbarnameye göre belirlenir.
Diğer ihbarnamelerin ceza tutarı daha düşük olsa bile, uzlaşmada birliği sağlamak için bu ihbarnamelere ilişkin talepler de en yüksek tutarlı ihbarnameye göre belirlenen aynı komisyonda görüşülür. Böylece aynı mükellefin bağlantılı uzlaşma dosyalarının farklı idari kademelerde parçalanması önlenir.
Usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları için de m.4/2 aynı sistemi kurar. Birden fazla ceza varsa en yüksek ceza tutarlı ihbarname yetkili komisyonu belirler ve diğer talepler aynı komisyona taşınır.
Vergi Ziyaı Cezasında Yetkili Komisyon Nasıl Hesaplanır?
592 sayılı Tebliğ m.3/2’ye göre vergi ziyaı cezasında komisyon belirlenirken vergi/ceza ihbarnamesinde yer alan vergi ziyaı cezası tutarı esas alınır. Verginin matrahı veya tarh edilen verginin kendisi, bu yetki tespitinde ceza tutarının yerine geçmez.
Aynı yıl veya farklı yıllarda birden çok vergi ziyaı cezası kesilmişse en yüksek ceza tutarlı ihbarname belirleyicidir. Örneğin üç ayrı döneme ilişkin ihbarnamelerin en yüksek cezası hangi komisyon sınırına giriyorsa diğer iki uzlaşma talebi de aynı komisyonda görüşülür.
Bu kural başvurunun hazırlanmasında bütün ihbarnamelerin birlikte incelenmesini zorunlu kılar. Sadece ilk tebliğ edilen veya ilk dava süresi dolacak ihbarname üzerinden komisyon seçmek hatalı başvuru riskine yol açabilir.
Usulsüzlük ve Özel Usulsüzlük Cezasında Farklı Kural Var mı?
Usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında yetki sırası vergi ziyaı cezasıyla aynıdır; ancak uzlaşma kapsamına girişte ayrıca parasal eşik kontrolü vardır. 2026 yılında bu eşik 40.000 TL’dir.
592 sayılı Tebliğ m.4/2, birden fazla usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezasında yetkili komisyonun en yüksek ceza tutarlı ihbarnameye göre belirlenmesini emreder. M.4/3 ise sınırın her yıl yeniden değerleme sistemine göre güncelleneceğini belirtir.
M.4/4 daha karmaşık dosyalar için ayrıca kural getirir: aynı yıl veya farklı yıllarda usulsüzlük/özel usulsüzlük cezalarıyla birlikte vergi ziyaı cezaları için de uzlaşma istenmişse, yetkili komisyonun tespitinde vergi ziyaı cezası tutarları esas alınır. Vergi ziyaı cezası hangi komisyonun yetkisindeyse diğer cezalara ilişkin uzlaşma talepleri de aynı komisyonda görüşülür.
Hangi Cezalar Uzlaşma Kapsamı Dışındadır?
VUK ek m.1, bazı cezaları açıkça uzlaşmanın dışında bırakır. VUK m.359’da yazılı fiillerle vergi ziyaına sebebiyet verilmesi halinde kesilen cezalar ile bu fiillere iştirak edenlere kesilen cezalar uzlaşma kapsamına alınmaz.
Ayrıca VUK m.370’in (b) fıkrası kapsamında kendilerine ön tespite ilişkin yazı tebliğ edilen mükelleflere bu maddeye göre kesilen cezalar da ek m.1’deki uzlaşma rejiminin dışındadır.
Usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında ise 2026 için 40.000 TL’yi aşmayan tutarlar uzlaşma kapsamına girmez. Bu cezalar bakımından VUK m.376’daki indirim mekanizması ayrıca değerlendirilir.
Uzlaşma Başvuru Dosyasında Hangi Belgeler Birlikte İncelenmeli?
İlk olarak bütün vergi/ceza ihbarnameleri ve tebliğ belgeleri toplanmalıdır. İkinci olarak ceza türleri ayrılmalı; vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları ayrı tabloda gösterilmelidir.
Üçüncü olarak 2026’daki 40.000 TL eşiği, her usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezası yönünden tebliğ tarihi itibarıyla kontrol edilmelidir. Dördüncü olarak birden fazla ihbarname varsa en yüksek vergi ziyaı cezası; yalnız usulsüzlük/özel usulsüzlük varsa en yüksek bu tür ceza tespit edilmelidir.
Beşinci olarak GİB’in güncel komisyon yetki sınırları kontrol edilerek başvurunun hangi komisyonda görüşüleceği belirlenmelidir. Altıncı olarak uzlaşma gerekçesi, VUK ek m.1’de sayılan hukuki sebeplerle ilişkilendirilmelidir.
Vergi uyuşmazlıkları için Vergi Hukuku, vergi hatalarında VUK 118 vergilendirme hataları ve idari yargı süreci için İdare Hukuku bölümlerimizi inceleyebilirsiniz.
Uzlaşma Talebi ile Vergi Mahkemesinde Dava Açma Hakkı Nasıl Birlikte Değerlendirilir?
Uzlaşma ve dava birbirinden bağımsız iki rastgele seçenek değildir. VUK’un uzlaşmaya ilişkin ek maddeleri, uzlaşmanın sonuçlanması ile dava süresi arasındaki ilişkiyi özel olarak düzenler. Mükellef ihbarnamenin tebliğ tarihini, uzlaşma talep tarihini ve görüşme sonucunu dosyada kronolojik olarak takip etmelidir.
Uzlaşma sağlanırsa düzenlenen tutanak kesin niteliktedir ve üzerinde uzlaşılan hususlar bakımından kanunda öngörülen sonuçlar doğar. Uzlaşma sağlanamazsa kalan dava süresi VUK’un ilgili ek maddesine göre hesaplanır. Süre hesabı yapılmadan yalnız komisyon görüşme tarihine göre hareket edilmemelidir.
Birden fazla ihbarname aynı komisyonda görüşülse bile her ihbarnamenin tebliğ tarihi ve dava süresi ayrı kaydedilmelidir. 592 sayılı Tebliğin “aynı komisyonda görüşme” kuralı, ihbarnamelerin hukuki kimliğini ve tebliğ tarihlerini ortadan kaldırmaz.
Uzlaşma Komisyonu Yetkisinin Yanlış Belirlenmesi Nasıl Önlenir?
Başvurunun en sık hata alanı, tek bir ihbarnameye bakılarak komisyon seçilmesidir. 592 sayılı Tebliğ tam tersine bütün ilgili ihbarnamelerin birlikte görülmesini ve en yüksek ceza tutarı üzerinden yetkinin belirlenmesini emreder.
İkinci hata, usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezasında kanundaki nominal 5.000 TL’nin kullanılmaya devam edilmesidir. Tebliğ 2026 için artırılmış eşiği açıkça 40.000 TL olarak belirtir. Yeni yılda ise mükerrer m.414 uyarınca ilan edilen güncel tutar kullanılmalıdır.
Üçüncü hata, usulsüzlük/özel usulsüzlük ile vergi ziyaı cezalarının birlikte bulunduğu dosyada en yüksek herhangi bir cezaya bakılmasıdır. M.4/4 uyarınca böyle bir dosyada yetkili komisyonun tespitinde vergi ziyaı cezası tutarları dikkate alınır.
Yetkili Komisyonu Belirlemek İçin 2026 Uygulama Matrisi
Dosyada yalnız tek vergi ziyaı cezası varsa ihbarnamedeki vergi ziyaı cezası tutarı alınır ve Gelir İdaresi Başkanlığının güncel komisyon yetki sınırıyla karşılaştırılır. Birden fazla vergi ziyaı cezası varsa bu cezalar toplanarak yeni bir tek ceza oluşturulmaz; Tebliğ m.3/2 uyarınca en yüksek ceza tutarını içeren ihbarname yetkili komisyonu belirler ve diğer talepler aynı komisyonda görüşülür.
Dosyada yalnız usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezaları varsa önce her cezanın 2026 yılı için 40.000 TL uzlaşma eşiğini aşıp aşmadığı kontrol edilir. Uzlaşma kapsamına giren birden çok ceza bulunduğunda en yüksek ceza tutarlı ihbarname m.4/2 uyarınca komisyonu belirler. Vergi ziyaı cezası ile usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezaları birlikteyse m.4/4 gereği yetki tespitinde vergi ziyaı cezası tutarı esas alınır.
İhbarname Tebliğ Tarihi Neden Ayrı Kaydedilmeli?
592 sayılı Tebliğ m.4/3, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının uzlaşma kapsamına girip girmediğinin tespitinde vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğ tarihinde geçerli parasal haddin kullanılacağını açıkça düzenler. Bu nedenle cezanın kesildiği tarih, ihbarnamenin düzenlendiği tarih ve mükellefe tebliğ tarihi aynı dosyada ayrı ayrı gösterilmelidir. Yıl değişiminde parasal had güncelleneceğinden tebliğ tarihi doğrudan maddi sonuç doğurur.
Komisyon yetkisi belirlenirken ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığının başvuru tarihinde geçerli il veya il grubu yetki sınırları kontrol edilmelidir. Tebliğ m.5 bu sınırları GİB’in belirlemesine izin verdiğinden, geçmiş yıl tablosuna dayanılarak yapılan başvuru güncel yetki durumunu göstermeyebilir.
Uzlaşma Tutanağı Dosyada Nasıl Saklanmalı?
Görüşme sonucunda uzlaşma sağlanması, temin edilememesi veya uzlaşmanın vaki olmaması hallerinde düzenlenen tutanak; ilgili ihbarname, başvuru dilekçesi, tebliğ belgesi ve varsa temsil yetki belgesiyle aynı dosyada saklanmalıdır. Çoklu ihbarname halinde aynı komisyonda görüşülmüş olsa bile her ihbarnamenin numarası ve sonucu ayrı satırda takip edilmelidir. Böylece dava veya ödeme aşamasında hangi cezanın hangi tutanakla sonuçlandığı tereddütsüz biçimde görülebilir.
Başvuruda şirket veya kişi vekille temsil ediliyorsa vekâletnamenin uzlaşma işlemine ilişkin yetki kapsamı da dosya tesliminden önce kontrol edilmelidir.
Başvuru alındısı ve elektronik teslim kayıtları da ayrıca saklanmalıdır.
Bu kayıtlar korunmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
1. VUK 592 Tebliği ne zaman yürürlüğe girdi?
28 Mart 2026 tarihinde yayımlandığı gün yürürlüğe girdi.
2. 2026 usulsüzlük cezası uzlaşma sınırı kaç TL?
592 sayılı Tebliğ m.4/3’e göre 2026 için 40.000 TL’dir; uzlaşma kapsamı bakımından cezanın bu tutarı aşması gerekir.
3. Birden fazla vergi ziyaı cezasında komisyon nasıl seçilir?
En yüksek vergi ziyaı cezasını içeren ihbarnameye göre yetkili komisyon belirlenir.
4. Diğer ihbarnameler farklı komisyonda mı görüşülür?
Hayır. Uzlaşmada birlik için diğer talepler de aynı yetkili komisyonda görüşülür.
5. Vergi ziyaı ve özel usulsüzlük birlikteyse hangisi esas alınır?
592 sayılı Tebliğ m.4/4 uyarınca yetkili komisyon tespitinde vergi ziyaı cezası tutarları esas alınır.
6. Komisyonların parasal yetki sınırları Tebliğde tek tek yazıyor mu?
Hayır. M.5’e göre sınırlar iller veya il grupları itibarıyla Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenir.
7. VUK 359 kapsamındaki vergi ziyaı cezası uzlaşmaya girer mi?
Hayır. VUK ek m.1 bu kapsamdaki cezaları ve iştirak cezalarını uzlaşma dışında bırakır.
8. 40.000 TL ve altındaki özel usulsüzlük cezasında ne olur?
Tarhiyat sonrası uzlaşma uygulanmaz; VUK m.376’daki indirim rejimi kanundaki artırımlı oran sistemiyle ayrıca değerlendirilir.
9. Yetki belirlenirken tarh edilen vergi mi ceza mı esas alınır?
592 sayılı Tebliğ m.3/2 ve m.4/2’ye göre ilgili ceza tutarı esas alınır.
10. Tebliğin hukuki dayanağı nedir?
213 sayılı Vergi Usul Kanunu ek m.1 ve parasal hadlerin güncellenmesi bakımından mükerrer m.414’tür.
Resmî Kaynaklar
- 28 Mart 2026 tarihli Resmî Gazete – VUK Genel Tebliği Sıra No: 592
- Gelir İdaresi Başkanlığı
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
- Türkiye Belediyeler Birliği – 592 sayılı Tebliğ duyurusu
Hukuki inceleme: İçerik Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 592) m.1–7; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ek m.1, m.359, m.369, m.370, m.376, m.116–118 ve mükerrer m.414 hükümleri esas alınarak 16 Eylül 2026 tarihinde hazırlanmıştır.
Yazar: Av. Halil İbrahim Bakırcı – Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu. Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den yürütülmektedir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
