112’yi Gereksiz Arama ve Asılsız İhbar Cezası 2026: Kabahatler Kanunu m.42/A

Güncel kontrol: 11 Eylül 2026. Rehber, 8 Mayıs 2025 tarihli değişiklik sonrası yürürlükteki 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.42/A ve 2026 idari para cezası tutarları esas alınarak hazırlanmıştır.

Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor

112’yi Gereksiz Arama Kabahati Nedir?

112 Acil Çağrı Merkezi, hayat, sağlık, güvenlik, yangın, afet ve benzeri acil durumlarda tek numara üzerinden kamu ekiplerine ulaşılmasını sağlayan kritik bir kamu hizmetidir. 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.42/A bu hizmetin kasıtlı biçimde meşgul edilmesini ve asılsız ihbarla ekiplerin gereksiz yere sevk edilmesini ayrı kabahatler olarak düzenler.

İlk kabahat tipi, kişinin 112 Acil Çağrı Merkezini meşgul etmek amacıyla araması ve çağrı merkezi personeliyle ısrarla konuşmasını sürdürmesidir. Kanun yalnız “gereksiz görülen her aramayı” cezalandırmaz. Fiilde meşgul etme amacı ve ısrar unsuru aranır. Gerçekten acil olduğunu düşünen kişinin iyi niyetle yaptığı fakat sonradan acil olmadığı anlaşılan çağrı ile sırf eğlenmek, taciz etmek veya hattı meşgul etmek amacıyla yapılan çağrı aynı değildir.

İkinci kabahat tipi ise daha ağırdır: kişinin yaptığı ihbar üzerine ekipler olay yerine sevk edilir ve ihbarın asılsız olduğu görevli ekiplerce tutanakla tespit edilir. Bu durumda daha yüksek idari para cezası uygulanır. Kanun ekip sevkinin kamu kaynağını gereksiz kullanması ve gerçek acil olaylara müdahaleyi geciktirme riskini daha ağır yaptırıma bağlamıştır.

112’yi Gereksiz Aramanın 2026 Cezası Ne Kadar?

112 Acil Çağrı Merkezini meşgul etmek amacıyla arayıp personelle ısrarla konuşmaya devam eden kişiye 2026 yılında 1.882 TL idari para cezası uygulanır. Bu tutar, 5326 m.42/A’nın 2025 değişikliği sonrası belirlenen temel cezanın 2026 yeniden değerleme sonucu uygulanacak miktarıdır.

Fiilin oluşması için yalnız aramanın objektif olarak gereksiz görünmesi yeterli değildir. Kişinin çağrı merkezini meşgul etme amacı ve ısrarla konuşmayı sürdürmesi tutanak ve çağrı kayıtlarıyla ortaya konulmalıdır. Yanlış numara çevirmek, cebin yanlışlıkla arama yapması, bağlantının kısa süre açık kalması veya acil durum zannedilen bir olay hakkında bir kez bilgi istemek bu unsurları kendiliğinden oluşturmaz.

Çağrı merkezi kayıtları, konuşmanın süresi, operatörün uyarıları, kişinin aynı içerikte tekrar tekrar arama yapıp yapmadığı ve görüşmenin içeriği değerlendirilir. İdari yaptırım kararı somut çağrı veya çağrıları açıkça göstermelidir.

Asılsız İhbar Cezası 2026’da Ne Kadar?

112’ye yapılan ihbar üzerine polis, jandarma, sağlık, itfaiye veya diğer acil ekiplerin olay yerine sevk edilmesi ve ihbarın asılsız olduğunun ekiplerce tutanakla belirlenmesi hâlinde 2026 idari para cezası 18.823 TL’dir.

Bu yaptırımın uygulanmasında üç unsur özellikle önemlidir. Birincisi 112 üzerinden bir ihbar yapılmalıdır. İkincisi ihbar üzerine ilgili ekip veya ekipler olay yerine sevk edilmelidir. Üçüncüsü olay yerine ulaşan ekipler ihbarın asılsız olduğunu tutanakla tespit etmelidir. Kanun, salt çağrı merkezi çalışanının şüphe duymasını ağır ceza için yeterli görmez; saha tespiti arar.

“Asılsız” kavramı, ihbar edilen olayın gerçekte bulunmadığını ifade eder. Ancak ihbarcının olayın gerçekleştiğine makul biçimde inanmasını gerektiren belirtiler varsa, olayın ekipler gelmeden sona ermesi veya ihbarın sonuçta doğrulanamaması otomatik olarak kötü niyetli asılsız ihbar anlamına gelmez. Kişinin bildirdiği olgular ve ekiplerin bulguları birlikte değerlendirilir.

Ekip Sevki Neden Ağır Cezanın Şartıdır?

m.42/A’nın ikinci fıkrasında ağır yaptırım, kamu ekiplerinin fiilen olay yerine yönlendirilmesine bağlanmıştır. Bunun nedeni, asılsız ihbarın yalnız telefon hattını değil ambulans, polis, jandarma, itfaiye veya başka acil müdahale kapasitesini de gereksiz biçimde kullanmasıdır.

Bir asılsız ihbar nedeniyle ambulansın gerçek bir vakaya geç kalması, itfaiye aracının gereksiz yere başka bölgeye gitmesi veya kolluk ekiplerinin olmayan bir olaya sevk edilmesi ciddi kamu zararı doğurabilir. Kanun bu nedenle saha sevkini ayrıca ve daha yüksek tutarla yaptırıma bağlamıştır.

Ekip sevk edilmemişse ikinci fıkradaki 18.823 TL’lik ceza için kanuni şart gerçekleşmez. Bununla birlikte çağrının meşgul etme amacıyla yapılması ve ısrar bulunması hâlinde birinci fıkradaki 1.882 TL’lik yaptırım ayrıca değerlendirilebilir.

Bir Yıl İçinde Tekrarında Ceza İki Kat

m.42/A’da 2025 yılında yapılan değişiklik, tekrar fiilleri için açık bir ağırlaştırma getirmiştir. Aynı kabahatin bir yıl içinde yeniden işlenmesi hâlinde idari para cezası iki kat uygulanır.

Buna göre 2026’da gereksiz arama kabahatinin bir yıl içinde tekrarında ceza 3.764 TL; asılsız ihbar kabahatinin bir yıl içinde tekrarında ise 37.646 TL olur. Tekerrür değerlendirmesinde önceki fiilin ve yeni fiilin tarihleri ile hangi fıkranın uygulandığı açık biçimde tespit edilmelidir.

“Bir yıl” hesabı soyut olarak takvim yılı anlamına gelmez; önceki kabahat ile yeni kabahat arasındaki süre esas alınır. Kararda önceki yaptırımın tarih ve numarasının gösterilmesi, iki kat uygulamanın denetlenebilirliği açısından önemlidir.

Yanlışlıkla 112’yi Aramak Ceza Gerektirir mi?

Hayır. Telefonun cebinde yanlışlıkla arama yapması, çocuk tarafından tuşa basılması, yanlış numara çevrilmesi veya aramanın istem dışı gerçekleşmesi tek başına m.42/A’nın ilk fıkrasındaki kabahati oluşturmaz. Kanun “meşgul etmek amacıyla” arama ve “ısrarla konuşmayı sürdürme” unsurlarını birlikte arar.

Yanlışlıkla bağlantı kurulduğunda operatöre durumun açıklanıp çağrının sonlandırılması, kasıtlı meşgul etme davranışından açıkça farklıdır. Buna karşılık kişi yanlışlık iddiasında bulunsa da aynı gün çok sayıda çağrı yapmış, uyarılara rağmen konuşmayı sürdürmüş veya alay/taciz içerikli konuşmalar yapmışsa çağrı kayıtları kastı ortaya koyabilir.

Kabahatler Kanunu’nun genel kusur hükümleri gereği idari yaptırımda kişinin fiille psikolojik bağlantısı önem taşır. Otomatik veya teknik arıza kaynaklı çağrı ile bilinçli davranış ayrılmalıdır.

Gerçek Bir Acil Durum Sanılıp İhbar Yapılırsa Ne Olur?

Kişi gördüğü dumanı yangın, yerde hareketsiz yatan kişiyi sağlık acili, yüksek sesi silah sesi veya tartışmayı ciddi saldırı olarak makul biçimde değerlendirip 112’yi arayabilir. Ekipler geldiğinde olayın farklı çıkması, ihbarın otomatik olarak “asılsız” olduğu anlamına gelmez.

İhbarcı bildiği ve gördüğü olguları gerçeğe uygun aktarmalıdır. Emin olmadığı şeyi kesin olmuş gibi sunmak yerine gözlemini açıklaması doğru yöntemdir. “Bir kişinin yerde hareketsiz yattığını görüyorum” demek ile olmayan bir trafik kazasını uydurmak farklıdır.

İdari yaptırımda kişinin verdiği bilgiler, çağrı merkezi kayıtları, olay yerindeki kamera görüntüleri ve ekip tutanağı karşılaştırılır. İhbarın iyi niyetli bir yanılgıya mı yoksa bilinçli olarak uydurulmuş olaya mı dayandığı bu delillerle belirlenir.

112’yi Şaka Amacıyla Aramak

112’yi şaka, eğlence, arkadaşla iddia veya sosyal medya içeriği üretmek amacıyla aramak kamu hizmetini meşgul eder. Kişi görüşmeyi sürdürür ve operatörün uyarılarına rağmen hattı meşgul ederse birinci fıkra uygulanır. Uydurulan olay nedeniyle ekip sevk edilirse ikinci fıkradaki ağır ceza gündeme gelir.

Sosyal medya için kayda alınmış bir “112 şakası” aynı zamanda fiilin kasıtlı olduğunu ispatlayan delile dönüşebilir. İçeriğin sonradan silinmesi, çağrı merkezi kayıtları ve teknik kayıtları ortadan kaldırmaz. Kamu makamları yasal saklama ve delil usullerine göre kayıtları kullanabilir.

Başkasının telefonunu izinsiz kullanarak 112’yi arama durumunda yalnız telefon hattı sahibine bakılmaz; fiili gerçekleştiren kişinin tespiti gerekir. İdari sorumluluk şahsidir.

Çocukların Yaptığı 112 Aramaları

Kabahatler Kanunu m.11’e göre on beş yaşını doldurmamış çocuk hakkında idari para cezası uygulanmaz. Bu nedenle 15 yaşından küçük çocuğun 112’yi gereksiz araması hâlinde çocuğa m.42/A idari para cezası verilemez.

Bununla birlikte çocuk tarafından yapılan tekrar eden çağrılarda aileye bilgi verilmesi, eğitim ve koruyucu tedbirler, okul veya sosyal hizmet birimleriyle iletişim gibi önleyici yollar kullanılabilir. Bir yetişkin çocuğu bilerek bu fiilde araç olarak kullanıyorsa yetişkinin kendi sorumluluğu ayrıca değerlendirilir.

On beş yaşını doldurmuş fakat on sekiz yaşından küçük kişi bakımından Kabahatler Kanunu’nun kusur ve yaş hükümleri birlikte uygulanır. Yaşın doğru tespit edilmesi idari yaptırım dosyasının temel unsurudur.

Telefon Numarası Sahibine Otomatik Ceza Kesilir mi?

Hayır. Aramanın belirli bir telefon hattından yapılmış olması önemli delildir; ancak idari yaptırımın muhatabı fiili işleyen kişidir. Telefonu aile bireyi, çalışan, misafir veya başka kişi kullanmış olabilir. Hattın aboneliği ile failin kimliği her olayda aynı değildir.

Çağrı kaydı, ses kaydı, cihaz kullanımı, kişinin beyanı, konum ve diğer delillerle aramayı yapan kişi belirlenmelidir. Şirket hattından yapılan çağrıda da yalnız şirket adına otomatik ceza yazılması yerine fiili gerçekleştiren kişi ve varsa özel tüzel kişi sorumluluğu araştırılmalıdır.

İtirazda hattın olay tarihinde başkası tarafından kullanıldığını gösteren deliller, işyeri kayıtları, cihaz teslim belgeleri veya başka teknik veriler sunulabilir.

112 Kayıtları Delil Olarak Kullanılır mı?

Evet. Çağrı merkezi görüşmelerinin kayıtları, arama tarihi ve saati, arama sayısı, çağrı süresi, operatör notları ve olay numarası m.42/A değerlendirmesinde temel delillerdendir. Asılsız ihbar hâlinde saha ekiplerinin düzenlediği tutanak ayrıca zorunlu önem taşır.

İdari yaptırım kararında hangi çağrıya dayanıldığı belirtilmeli ve kişinin savunmasını yapabilmesi için fiil somutlaştırılmalıdır. Çok sayıda çağrı varsa bunların tarih ve saatleri birbirinden ayrılmalıdır.

Kayıtların kişisel veri niteliğinde olması, kamu görevinin yürütülmesi ve yargısal denetim amacıyla hukuka uygun kullanılmasına engel değildir. Ancak verilerin amacı dışında yayımlanması veya üçüncü kişilerle paylaşılması ayrı veri koruma kurallarına tabidir.

112 Cezasını Kim Verir?

m.42/A, bu kabahatler nedeniyle idari para cezasına karar verme yetkisini il valisine verir. Çağrı merkezi personeli veya olay yerine giden ekip doğrudan nihai idari para cezası makamı değildir; onlar tespit ve tutanak sürecinde rol alır.

Karar dosyasında çağrı kayıtları, saha tutanağı, fail tespiti ve varsa tekrar bilgisi valiliğe sunulur. Yetki devri veya imza düzeni bulunuyorsa bunun mevzuata uygun olması gerekir. Karar belgesinde yetkili makam açıkça görülmelidir.

112 Cezasına Nasıl İtiraz Edilir?

m.42/A kapsamında verilen idari para cezasına karşı Kabahatler Kanunu m.27 uyarınca yasal sürede yetkili sulh ceza hâkimliğine başvurulur. Tebliğ tarihi başvuru süresinin hesaplanmasında temel belgedir.

Gereksiz arama cezasında meşgul etme amacı bulunmadığı, ısrarla konuşma unsurunun gerçekleşmediği, aramanın yanlışlıkla yapıldığı veya failin kişi olmadığı ileri sürülebilir. Asılsız ihbar cezasında ise ekip sevkinin gerçekleşmediği, ihbarın asılsız olmadığı, ihbarcının gözlemlerinin makul olduğu, saha tutanağının çelişkili olduğu veya fail tespitinin hatalı olduğu savunulabilir.

Bir yıl içinde tekrar nedeniyle iki kat ceza verilmişse önceki cezanın tarih ve kesinliği, yeni fiille süre ilişkisi ve aynı kabahat tipinin tekrarlanıp tekrarlanmadığı ayrıca denetlenir. Genel başvuru için idari para cezasına itiraz dilekçesi rehberi kullanılabilir.

Peşin Ödeme İtiraz Hakkını Kaldırır mı?

Hayır. Kabahatler Kanunu m.17/6 uyarınca şartları oluştuğunda idari para cezasının peşin ödenmesi indirim sağlar; ancak ödeme kanun yoluna başvuru hakkını ortadan kaldırmaz. İtiraz süresi ödeme tarihinden değil tebliğ veya tefhim tarihinden ayrı hesaplanır.

İndirim ve ödeme usulü için peşin ödeme indirimi rehberi incelenebilir. Ödeme güçlüğü varsa m.17’deki taksit sistemi şartları ayrıca değerlendirilir.

Asılsız İhbar Başka Bir Suç Oluşturabilir mi?

Evet. 112’ye asılsız ihbar m.42/A kapsamında kabahat olmakla birlikte, ihbarın içeriği başka bir suçun unsurlarını oluşturabilir. Belirli bir kişiye suç isnat ederek yetkili makamlara bilinçli şekilde yalan bildirim yapılması, delil uydurulması, bombalı saldırı veya başka ciddi tehdit senaryoları olayın niteliğine göre Türk Ceza Kanunu’ndaki suç tiplerini gündeme getirebilir.

Aynı fiilin hem suç hem kabahat olarak tanımlandığı durumda Kabahatler Kanunu m.15 içtima hükmü uygulanır. Bu nedenle ciddi asılsız ihbar dosyaları yalnız idari para cezası yönünden değerlendirilmemeli; savcılık soruşturması bulunup bulunmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Suç soruşturması bulunması, m.42/A’daki idari yaptırım kararının dosyada ayrıca denetlenmesine engel değildir; ancak aynı fiile iki yaptırımın uygulanmasında kanundaki içtima kuralı gözetilir.

112 Aramasında Doğru Bilgi Nasıl Verilmelidir?

Acil bir olay görüldüğünde konum, olayın ne olduğu, yaralı sayısı, görülen tehlike ve bilinen somut bilgiler açık biçimde aktarılmalıdır. Bilinmeyen veya emin olunmayan hususlar kesin gerçek gibi sunulmamalıdır. Çağrı merkezi personelinin soruları olayın doğru ekibe aktarılması için cevaplanmalıdır.

Olayın sonradan farklı çıkması tek başına ceza sebebi değildir. Önemli olan kişinin gördüğünü ve bildiğini gerçeğe uygun aktarmasıdır. Acil durum konusunda tereddüt varsa 112’yi aramaktan çekinmek yerine gözlemleri dürüstçe ifade etmek kamu güvenliği açısından doğru yaklaşımdır.

Sıkça Sorulan Sorular

112’yi gereksiz aramanın 2026 cezası ne kadar?

112’yi meşgul etmek amacıyla arayıp personelle ısrarla konuşmayı sürdürmenin 2026 cezası 1.882 TL’dir.

Asılsız ihbarın 2026 cezası ne kadar?

İhbar üzerine ekip sevk edilir ve ihbarın asılsız olduğu saha tutanağıyla tespit edilirse ceza 18.823 TL’dir.

Aynı yıl ikinci kez 112’yi gereksiz ararsam ne olur?

Bir yıl içinde tekrar hâlinde ceza iki kat uygulanır. Gereksiz aramada 3.764 TL, asılsız ihbarda 37.646 TL olur.

Yanlışlıkla 112’yi ararsam ceza kesilir mi?

Tek başına yanlışlıkla arama m.42/A’nın meşgul etme amacı ve ısrar unsurlarını oluşturmaz. Yanlışlık anlaşılır anlaşılmaz görüşme sonlandırılmalıdır.

Gerçek sandığım olayı ihbar ettim ama ekip bir şey bulamadı; ceza olur mu?

Olayın bulunamaması otomatik olarak bilinçli asılsız ihbar anlamına gelmez. İhbarcının aktardığı somut gözlemler ve iyi niyetli yanılgı değerlendirilir.

Ekip sevk edilmeden asılsız ihbar cezası verilir mi?

18.823 TL’lik ikinci fıkra cezası için ekip sevki ve saha ekibinin asılsızlık tespiti gerekir. Başka şartlar varsa birinci fıkra ayrıca değerlendirilebilir.

Çocuğun yaptığı çağrı için ceza olur mu?

On beş yaşını doldurmamış çocuk hakkında idari para cezası uygulanmaz. Yetişkinin çocuğu araç olarak kullanması hâlinde yetişkinin sorumluluğu ayrıca incelenir.

Telefon hattı kimin üzerindeyse ceza ona mı gelir?

Hayır. Fiili aramayı yapan kişinin tespiti gerekir. Hat aboneliği önemli delildir fakat tek başına fail tespiti değildir.

112 cezasını kim verir?

m.42/A uyarınca idari para cezasına il valisi karar verir.

112 cezasına nereye itiraz edilir?

Kabahatler Kanunu m.27 uyarınca yasal sürede yetkili sulh ceza hâkimliğine başvurulur.

Resmî Dayanaklar

Temel dayanak 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.42/A, m.11, m.15, m.17, m.25 ve m.27’dir. Güncel metin Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden kontrol edilmiştir.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →