2026 Kanuni Faiz Oranı Nasıl Hesaplanır? 3095 m.1 ve Reeskont Oranının Yüzde 80’i
Kısa ve Net Cevap
31 Temmuz 2026’dan itibaren kanuni faiz oranı yıllık %31’dir. 7589 sayılı Kanunun 10. maddesiyle değiştirilen 3095 sayılı Kanun m.1’e göre, Türk Borçlar Kanunu veya Türk Ticaret Kanunu uyarınca faiz ödenmesi gereken ve faiz oranının sözleşmede belirlenmediği hâllerde yıllık kanuni faiz, TCMB’nin önceki yılın 31 Aralık gününde kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının %80’i üzerinden hesaplanır. 31 Aralık 2025 ve 30 Haziran 2026 tarihlerinde reeskont oranı %38,75 olduğundan 31 Temmuz 2026 itibarıyla kanuni faiz %38,75 × %80 = %31 olarak uygulanır.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
3095 sayılı Kanun m.1, 31 Temmuz 2026’dan itibaren kanuni faizi TCMB kısa vadeli reeskont oranına bağlamıştır.
2026 Kanuni Faiz Oranı Kaçtır?
31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni 3095 sayılı Kanun m.1 sistemi uyarınca güncel kanuni faiz oranı yıllık %31’dir. Bu oran Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenmiş sabit bir yüzde değildir. Kanun, oranı doğrudan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranına bağlamıştır.
31 Aralık 2025 tarihinde geçerli kısa vadeli reeskont oranı %38,75’tir. 30 Haziran 2026 tarihinde de oran %38,75’tir. 3095 m.1’deki hesap formülü gereğince %38,75’in %80’i alınır: 38,75 × 0,80 = 31,00. Böylece 31 Temmuz 2026’dan itibaren yıllık kanuni faiz %31 olarak uygulanır.
Buradaki “%80” ifadesi, reeskont oranından 20 puan çıkarılması anlamına gelmez. %38,75 oranı 0,80 ile çarpılır. Matematiksel sonuç %31’dir. Bu ayrım özellikle otomatik faiz tablolarında ve icra hesaplarında önemlidir.
3095 Sayılı Kanun m.1 Ne Diyor?
7589 sayılı Kanunun 10. maddesi, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 1. maddesini değiştirmiştir. Yeni düzenleme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hâllerde, miktar sözleşmeyle belirlenmemişse uygulanacak oranı iki aşamalı bir formülle belirler.
Birinci aşama, önceki yılın 31 Aralık günü TCMB’nin kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının %80’idir. İkinci aşama ise yıl ortası kontrolüdür. 30 Haziran günündeki reeskont oranı, önceki yılın 31 Aralık günündeki orandan beş puan veya daha fazla farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran günündeki oranın %80’i uygulanır.
Bu sistem, kanuni faiz oranını ekonomik koşullardan tamamen bağımsız sabit bir rakam olmaktan çıkarmıştır. Oran artık kanunda gösterilen nesnel TCMB verisine göre otomatik hesaplanır. Bunun sonucu olarak her takvim yılı başında ve gerekli şart gerçekleşirse yıl ortasında oran kontrolü yapılmalıdır.
2026 İçin %31 Kanuni Faiz Nasıl Hesaplandı?
2026 hesabı üç veriye dayanır. Birincisi, 31 Aralık 2025 tarihinde kısa vadeli reeskont oranının %38,75 olmasıdır. İkincisi, bu oranın %80’inin alınmasıdır. Üçüncüsü, 30 Haziran 2026 tarihindeki reeskont oranının da %38,75 olması nedeniyle beş puanlık değişim eşiğinin gerçekleşmemesidir.
| Kontrol | 2026 verisi | Sonuç |
|---|---|---|
| 31.12.2025 reeskont oranı | %38,75 | Ana referans oran |
| %80 hesabı | 38,75 × 0,80 | %31 |
| 30.06.2026 reeskont oranı | %38,75 | 31 Aralık oranından fark: 0 puan |
| Beş puan şartı | Gerçekleşmedi | İkinci bir 2026 oranı doğmadı |
Yeni hüküm 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdiği için %31 oranının başlangıcı da bu tarihtir. 2026 yılının Ocak-Temmuz dönemine geriye yürütülmez.
30 Haziran Kontrolü ve Beş Puan Kuralı Nasıl Çalışır?
3095 m.1’deki yıl ortası mekanizması, kanuni faizin piyasadaki önemli faiz hareketlerine daha hızlı uyum göstermesini sağlar. Önceki yılın 31 Aralık günündeki reeskont oranı ile içinde bulunulan yılın 30 Haziran günündeki reeskont oranı karşılaştırılır. Aradaki fark beş puan veya daha fazla ise yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının %80’i geçerli olur.
Kanun “beş puan veya daha çok” demektedir. Bu nedenle fark 4,99 puan ise yıl ortası değişikliği doğmaz; fark tam 5 puan veya daha yüksekse ikinci yarı için yeni oran hesaplanır. Hesap “yüzde değişim” şeklinde değil, iki faiz oranı arasındaki puan farkı üzerinden yapılır.
2026’da 31 Aralık 2025 ve 30 Haziran 2026 oranlarının her ikisi de %38,75 olduğundan fark sıfırdır. Bu nedenle yeni hükmün yürürlüğe girdiği 31 Temmuz 2026’dan itibaren %31 oranı uygulanmaktadır.
Kanuni Faiz Hangi Alacaklarda Uygulanır?
3095 m.1, Türk Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hâllerde, faiz miktarının sözleşmeyle belirlenmediği durumları kapsar. Kanuni faiz, bir borcun faiz doğurmasının kanundan, sözleşmeden veya hukuki ilişkinin niteliğinden kaynaklandığı fakat oran konusunda geçerli bir belirleme bulunmadığı durumda oranı tamamlayan kanuni ölçüdür.
Para alacakları, tazminat kalemleri, sözleşmeden doğan belirli alacaklar ve mahkeme kararlarında hükmedilen faiz bakımından önce hangi faiz türünün uygulanacağı belirlenir. “Faiz” kelimesi tek başına bütün uyuşmazlıkları çözmez. Ticari işlerde TTK hükümleri, geç ödeme hâllerinde TTK m.1530, yabancı para borçlarında 3095 m.4/A, işçilik alacaklarında özel kanuni düzenlemeler ve kamu alacaklarında ayrı faiz/gecikme hükümleri bulunabilir.
Bu nedenle %31 oranı Türkiye’deki bütün borçlara uygulanacak tek faiz değildir. Yeni %31 oranı, 3095 m.1’in kapsamına giren kanuni faiz oranıdır. Özel kanunda farklı faiz türü veya oranı öngörülmüşse o özel düzenleme uygulanır.
Sözleşmede Faiz Oranı Belirlenmişse %31 mi Uygulanır?
3095 m.1 açıkça “miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse” ifadesini kullanır. Tarafların hukuken geçerli biçimde faiz oranı belirlediği bir ilişkide öncelikle sözleşme ve o sözleşmeye uygulanan emredici sınırlar incelenir. Kanuni faiz oranı, sözleşmede faiz oranı bulunmayan hâllerde devreye girer.
Türk Borçlar Kanunu m.88 akdî faiz, m.120 ise temerrüt faizi bakımından kanuni oranla bağlantılı üst sınırlar içerir. Ticari işlerde ise TTK’nın faiz serbestisine ve ticari temerrüde ilişkin hükümleri ayrıca dikkate alınır. Bu nedenle sözleşmede aylık veya yıllık bir oran yazıyor olması, o oranın emredici sınırlardan bağımsız olduğu anlamına gelmez.
Kanuni Faiz ile Temerrüt Faizi Aynı Şey midir?
Hayır. 3095 sayılı Kanunun 1. maddesi kanuni faizi, 2. maddesi ise temerrüt faizini düzenler. Kanuni faiz, faiz ödenmesi gereken ancak oranı sözleşmeyle belirlenmemiş hâllerde temel oranı verir. Temerrüt faizi ise borçlunun para borcunu zamanında ifa etmemesi nedeniyle temerrüt döneminde işler.
3095 m.2’ye göre bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşmeyle aksi kararlaştırılmadıkça m.1’de belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur. Ancak ticari işlerde ve özel düzenlemelerde daha yüksek veya farklı oranların uygulanması mümkündür. Bu nedenle dosyada ilk soru “oran kaç?” değil, “hangi faiz türü uygulanıyor?” olmalıdır.
Mahkeme kararında “yasal faiz” veya “kanuni faiz” hükmedilmişse, infaz ve icra hesabında ilgili dönemde yürürlükte bulunan kanuni oran dönemlere ayrılarak uygulanır. Kararda açıkça ticari temerrüt faizi, avans faizi veya başka özel faiz türü belirtilmişse hesap o hükme göre yapılır.
31 Temmuz 2026 Öncesi ve Sonrası Faiz Hesabı Nasıl Ayrılır?
Yeni %31 oranı 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bundan önceki dönemde 1 Haziran 2024’ten 30 Temmuz 2026 sonuna kadar kanuni faiz yıllık %24 olarak uygulanmıştır. Dolayısıyla faizi 2026 içinde 31 Temmuz’dan önce başlayan bir alacakta tek oranla bütün dönemi hesaplamak doğru değildir.
Faiz başlangıç tarihi 2026 yılı içinde 31 Temmuz’dan önce olan bir alacakta, başlangıç tarihinden 30 Temmuz 2026 sonuna kadar ilgili eski oran; 31 Temmuz 2026’dan sonraki dönem için yeni %31 oran uygulanır. Bu dönem ayrımı, kanun değişikliğinin yürürlük tarihinden kaynaklanır. Yeni oran geçmiş döneme otomatik olarak uygulanmaz.
Aynı mantık önceki faiz değişikliklerinde de geçerlidir. Uzun yıllara yayılan alacaklarda her oran değişikliğinin yürürlük tarihi ayrı dönem oluşturur. İcra dosyasında kapak hesabı veya bilirkişi raporu incelenirken yalnız son toplam değil, dönem tablosu da kontrol edilmelidir.
Kanuni Faiz Günlük Olarak Nasıl Hesaplanır?
Basit faiz hesabında anapara, yıllık faiz oranı ve faiz yürüyen gün sayısı esas alınır. Mahkeme kararının veya takip talebinin belirlediği başlangıç tarihi, ödemenin veya hesabın bitiş tarihi ve yıl içindeki oran değişimleri dikkate alınarak dönemler ayrılır. Her dönem kendi yıllık oranıyla hesaplanır ve sonuçlar toplanır.
Kanunda ayrıca mürekkep faize ilişkin sınırlamalar bulunduğundan, işlemiş faizin anaparaya eklenerek yeniden faiz yürütülmesi genel kural değildir. 3095 m.3 ve ticari işlerdeki özel istisnalar ayrı değerlendirilir. Bir icra hesabında faize faiz işlendiği görülüyorsa bunun açık hukuki dayanağı bulunmalıdır.
Kısmi ödeme yapılmışsa mahsup sırası da sonucu değiştirir. Türk Borçlar Kanunu m.100, gider ve faizlerde gecikme bulunması hâlinde kısmi ödemenin anaparadan indirilmesini sınırlayan bir mahsup düzeni getirir. Bu nedenle yalnız faiz yüzdesi doğru olsa bile ödeme mahsup yöntemi yanlışsa sonuç hatalı olabilir.
Dava, İcra ve Bilirkişi Hesaplarında 2026 Kanuni Faiz Kontrolü
31 Temmuz 2026 sonrasında düzenlenen bilirkişi raporu, icra kapak hesabı veya alacak tablosunda kanuni faiz kullanılıyorsa şu sıra izlenmelidir:
- Hüküm veya takip talebinde faiz türü belirlenir.
- Faiz başlangıç tarihi tespit edilir.
- 31 Temmuz 2026’dan önceki dönem varsa ayrı hesaplanır.
- 31 Temmuz 2026’dan itibaren %31 kanuni faiz uygulanır.
- Ödeme tarihleri ve TBK m.100 mahsup sırası kontrol edilir.
- Özel kanunun başka faiz türü öngörüp öngörmediği denetlenir.
- Karar yalnız “yasal faiz” diyorsa hükümde yazmayan daha yüksek bir faiz türü infaz aşamasında kendiliğinden eklenmez.
Hesap uyuşmazlıklarında bilirkişi görevi hukuk kuralını belirlemek değil, mahkemenin belirlediği hukuki esas üzerinden teknik hesap yapmaktır. Faiz türünün belirlenmesi hukuki değerlendirmedir. Bu nedenle raporda yanlış faiz türü kullanılmışsa itiraz yalnız matematiksel sonuca değil hukuki yönteme de yöneltilmelidir.
Kanuni Faiz ile Ticari Geç Ödeme Faizi Karıştırılmamalıdır
TTK m.1530 kapsamındaki mal ve hizmet tedarikinde geç ödeme faizi, her yıl TCMB tarafından ilan edilen ayrı bir orandır. 2026 yılı için bu oran kanuni faiz oranıyla aynı değildir. Dolayısıyla ticari tedarik sözleşmesinde geç ödeme koşulları oluşmuşsa doğrudan %31 yazmak hatalı sonuç doğurur. Önce TTK m.1530’un uygulanıp uygulanmadığı belirlenmelidir.
Aynı şekilde yabancı para borcunda 3095 m.4/A özel kural içerir. Kamu alacaklarında 6183 sayılı Kanundaki gecikme zammı; vergi uyuşmazlıklarında ilgili vergi mevzuatı; iş hukukunda özel faiz hükümleri kullanılabilir. 3095 m.1 yalnız kendi kapsamındaki kanuni faizi düzenler.
Resmî Kaynaklar ve Yürürlük
Değişikliğin birincil dayanağı 31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7589 sayılı Kanunun 10. maddesidir. Güncel 3095 sayılı Kanun metni Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden; 7589 sayılı Kanun ise 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete üzerinden kontrol edilmelidir. TCMB reeskont oranları Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanır.
İlgili Hukuk Rehberleri
- TBK m.55 tazminat hesabında 2026 faiz ve mahsup kuralları
- Trafik kazasında faiz başlangıcı: sigortacı ve işleten ayrımı
- Destekten yoksun kalma tazminatı: şartlar ve hesap
Sık Sorulan Sorular
1. 2026 güncel kanuni faiz oranı yüzde kaçtır?
31 Temmuz 2026’dan itibaren yıllık %31’dir.
2. %31 oranı nasıl bulundu?
31 Aralık 2025 tarihindeki %38,75 TCMB kısa vadeli reeskont oranının %80’i alınarak hesaplanmıştır.
3. 30 Haziran 2026’da oran değişti mi?
Hayır. 30 Haziran 2026’da reeskont oranı da %38,75 olduğundan beş puanlık fark oluşmamıştır.
4. Yeni oran 1 Ocak 2026’dan itibaren mi uygulanır?
Hayır. Yeni 3095 m.1, 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmiştir. %31 oranı bu tarihten itibaren uygulanır.
5. Sözleşmede faiz oranı varsa %31 zorunlu mudur?
Hayır. Önce sözleşmedeki oran ve o ilişkiye uygulanan emredici kanuni sınırlar değerlendirilir.
6. Kanuni faiz ile temerrüt faizi aynı mıdır?
Hayır. Kanuni faiz m.1’de, temerrüt faizi m.2’de düzenlenir; uygulanacak faiz türü borcun hukuki niteliğine göre belirlenir.
7. TTK m.1530 ticari geç ödeme faizi de %31 midir?
Hayır. TTK m.1530 kapsamındaki geç ödeme faizi TCMB tarafından ayrıca ilan edilir.
8. Yabancı para borcunda doğrudan %31 mi uygulanır?
Hayır. Yabancı para borcunda 3095 m.4/A’daki özel düzenleme kontrol edilir.
9. 2026 içinde faiz başlangıcı 31 Temmuz’dan önceyse ne yapılır?
Faiz dönemi oran değişikliği tarihine göre bölünür; 31 Temmuz 2026 öncesi ve sonrası kendi yürürlükteki oranlarıyla hesaplanır.
10. Beş puan kuralı ne demektir?
30 Haziran reeskont oranı önceki 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının %80’i uygulanır.
11. Kanuni faiz oranı her yıl değişebilir mi?
Evet. Yeni sistem önceki 31 Aralık reeskont oranına bağlıdır; ayrıca beş puan şartı gerçekleşirse 30 Haziran kontrolü ikinci yarı oranını değiştirir.
12. İcra hesabında yanlış oran kullanılmışsa ne yapılır?
Faiz türü, başlangıç tarihi, dönemler ve mahsup sırası belirlenerek hesap denetlenir; hukuki başvuru yolu uyuşmazlığın bulunduğu icra veya dava aşamasına göre kullanılır.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Yazar: Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472
Hukuki inceleme: Av. Emirhan Keskin – Mersin Barosu Sicil No: 5507
Son mevzuat kontrolü: 11 Eylül 2026
İçerik 3095 sayılı Kanun m.1’in 7589 sayılı Kanunla değiştirilen güncel metni, Resmî Gazete yürürlük hükmü ve TCMB reeskont oranları üzerinden kontrol edilmiştir.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin
İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin · Tel: +90 552 224 43 66
Alacak, tazminat, ticari uyuşmazlık ve icra dosyaları görev ve yetki kuralları çerçevesinde Türkiye genelinde Mersin ofisinden koordine edilmektedir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
