Tek Bedelli Taşıma İşleri Komisyonculuğunda Ek Gider Talebine İtiraz Dilekçesi | TTK 921 Word

Kısa ve net cevap: TTK m.921, taşıma giderlerini de içeren tek bedel kararlaştırılmış taşıma işleri komisyonculuğunda giderlerin ayrıca ödenmesini ancak bunun olağan olduğu hallerde istemeyi düzenler. Bu dilekçe, gönderenin böyle bir fiyat anlaşmasında belirli ek gider kalemine itiraz etmesi içindir. Tek bedel, hiçbir ek giderin hiçbir durumda istenemeyeceği anlamına gelmez. İtiraz edilen kalem, fiyat kapsamı ve olağanlık dayanağıyla karşılaştırılır. Fatura varsa TTK m.21/2’deki sekiz günlük içerik itirazı da gerçek alınma tarihiyle ayrıca izlenir.

Tek bedelli taşıma işleri komisyonculuğunda ek gider talebine itiraz dilekçesini Word olarak indir

İtiraz hangi fiyat anlaşması için kullanılır?

Başvuran, taşıma işleri komisyoncusuyla belirli sevkiyat için ücret ve taşıma giderlerini kapsayan tek bedel kararlaştırmış gönderendir. Muhatap bu sözleşmenin komisyoncu tarafıdır. İtiraz, sözleşmede ve fiyat dosyasında kapsamı belirlenmiş tek bedelden sonra ayrıca istenen belirli gider kalemine yönelir. Örnek, ayrı ayrı maliyetlerin gönderene aktarılmasının baştan kararlaştırıldığı her lojistik ilişkiye uygulanmaz. Fiyat modelinin gerçek içeriği okunmadan yalnız tek faturanın varlığı üzerinden tek bedel anlaşması kurulmuş kabul edilmez.

TTK m.917, komisyoncunun eşya taşıtmayı üstlendiği ve gönderenin kararlaştırılan ücret borcu altına girdiği ilişkiyi düzenler. Buradaki itiraz, komisyoncunun bütün ücretini otomatik sıfırlamayı istemez. Kararlaştırılmış ana bedel ile ayrıca talep edilen tartışmalı kalem ayrı gösterilir. Bir şirkete sadece lojistik hizmet sağlayıcı adı verilmiş olması, yapılan gerçek sözleşmenin fiyat ve edim kapsamını açıklamaz. Başvuruda komisyonculuk ilişkisi, sevkiyat kimliği ve tek bedelin hangi hizmetleri içerdiği birlikte yazılır.

İtirazın konusu gerçek ek talep belgesiyle belirlenir. Bir fatura, hesap ekstresi veya yazılı gider talebi mevcutsa onun numarası, tarihi ve satırı gösterilir. Henüz hiç istenmemiş bir ücret, gelecekte çıkarılacağı tahmin edilerek kesin borç gibi anlatılmaz. Aynı komisyoncuyla yapılan başka sevkiyatın faturası bu dosyaya eklenmez. Tek bedel ve ek talep aynı iş numarasıyla eşleştirilir; yalnız tutar benzerliği belgeleri aynı işlem yapmaya yeterli kabul edilmez.

TTK 921’in olağanlık şartı

M.921’in ilk cümlesi, ücret olarak taşıma giderlerini de içeren tek bedel kararlaştırıldığında komisyoncunun taşımaya ilişkin taşıyıcı veya taşıyan hak ve yükümlülüklerine sahip olmasını düzenler. İkinci cümle bu modelde giderlerin ödenmesini ancak olağan olduğu hallerde istemeye bağlar. İtirazın hukuki dayanağı bu özel fiyat modelidir. Komisyoncunun yalnız gider belgesi düzenlemiş olması, olağanlık şartının her olayda gerçekleştiği şeklinde anlatılmaz. Talebin gerçek içeriği ve fiyat kapsamı birlikte değerlendirilir.

Kanun bütün sevkiyatlara uygulanacak değişmez bir ek gider listesi veya sabit yüzde koymaz. Bu nedenle dosyada bir kalemin neden ayrıca istendiği somutlaştırılır. Başvuruda kanunda açıkça yazılmamış tüm giderler yasaktır cümlesi kullanılmaz. Bunun yerine, tek bedelin içinde bulunduğu gösterilen giderin neden tekrar istendiği veya ayrı ödeme için hangi gerçek olağanlık dayanağının ileri sürüldüğü sorulur. İtiraz, yalnız toplamın yüksek görünmesine değil belirli kalemin sözleşme ve kayıtlarla ilişkisine dayanır.

M.921’in özel fiyat düzeni, m.926’daki komisyoncunun taşıma işini bizzat üstlenmesi hükmüyle aynı açıklama yapılmaz. M.926 kendi şartlarıyla ücret sonuçları da içerir. Aynı şekilde m.927’deki toplama yük ilişkisi ayrı unsurlarla düzenlenir. Komisyoncu başka maddeye dayanıyorsa gerçek faaliyet ve fiyat kaydı o hükümle karşılaştırılır. İtiraz, bütün modelleri tek bedel başlığına toplamaz; dosyadaki anlaşma m.921 koşullarına dayanıyorsa bu özel kapsam açık tutulur.

Tek bedel hangi belgelerle gösterilir?

İlk kayıt, kabul edilmiş gerçek fiyat teklifi veya sözleşmedir. Bedelin hangi sevkiyat ve hizmet paketine ilişkin olduğu, dahil ve hariç kalemler, para birimi ve gerçek değişiklikler gösterilir. İmzasız ilk teklif, daha sonra kabul edilmiş farklı metin yerine kullanılmaz. Teklif ve kabul arasındaki yazışma sırası korunur. Tarafların kabul ettiği son fiyat ile yalnız müzakere sırasında konuşulmuş tutar birbirinden ayrılır; başvuru anlaşmanın hiç kurulmamış bir sürümüne dayanmaz.

Bir faturada tek toplam bulunması ile sözleşmede taşıma giderlerini de içeren tek bedel kararlaştırılması aynı kayıt değildir. Fatura düzenleme biçimi, fiyat anlaşmasının bütün içeriğini tek başına açıklamayabilir. Hizmet teklifi, kabul yazısı ve taşıma organizasyon kaydı birlikte incelenir. Ayrıca bedeldeki maliyet değişikliği için tarafların sonradan gerçek kabulü varsa bu işlem okunur. Başvuran eski teklif tutarını korurken sonradan gerçekten kabul ettiği değişikliği yok saymaz; hangi sürüme itiraz ettiğini açıkça belirtir.

Dahil ve hariç kalemler aynı belge içinde yan yana gösterilir. Bir giderin hariç tutulmuş olması ile baştan sınırsız bütün ek faturaların kabul edilmesi aynı anlamda yazılmaz. Hariç kaydının kapsamı ve istenen yeni giderin bu kayıtla bağlantısı incelenir. Belirsiz ticari açıklama varsa gerçek metin alıntı alanında gösterilir; başvuranın sonradan oluşturduğu yorum sözleşmenin imzalı hükmü gibi tanıtılmaz. Bu karşılaştırma, hangi bedelin zaten paket içinde karşılandığını denetlemeyi sağlar.

Tartışmalı ek gider satırını belirleme

Ek talebin tarihi, belge numarası, gider açıklaması, tutarı ve ilgili sevkiyat kaydı yazılır. Bir belgede birden fazla kalem varsa itiraz edilenler tek tek seçilir. Bütün toplam, yalnız bir satır tartışıldığı halde itiraz tutarı olarak gösterilmez. Aynı gider başka ara toplamın içinde de yer alıyorsa bu bağlantı açıklanır. Ek giderin hangi işlem ve maliyet için istendiği belirli olmalıdır; sadece operasyon bedeli gibi genel ad kullanılması gerçek dayanağın incelenmesini gereksiz kılmaz.

Giderin adıyla gerçek niteliği ayrı okunur. Aynı maliyetin önce navlun, sonra operasyon adıyla yazılması, iki ayrı hizmet yapıldığını kendiliğinden göstermez. Başvuran elinde bulunan sözleşme ve işlem kaydıyla karşılaştırır. Komisyoncudan dayanak belge ve açıklama istemek, her kalemi peşinen kesin kabul etmek değildir. Buna karşılık gerçek ayrı hizmetin belgesini görmeden bütün ek tutarların aynı gider olduğunu söylemek de dosya incelemesinin yerine geçmez.

Belgenin para birimi ve hesap kaynağı korunur. Sözleşmedeki bedel ile son talep farklı para birimlerinde ifade edilmişse kullanılan gerçek dönüşüm dayanağı gösterilir. Bu makale bütün lojistik faturalarına aynı kur veya aynı vergi oranı uygulamaz. İtiraz m.921’deki fiyat ve ek gider ilişkisine odaklanır; kur ve vergiye ilişkin ayrı uyuşmazlık varsa onun hukuki dayanağı ayrıca belirlenir. Aynı giderin farklı para birimindeki görünümü iki ayrı alacak olarak sayılmaz.

Tek bedelde karşılanan maliyetin tekrar istenmesi

Başvuranın ilk somut karşılaştırması, ek giderin kabul edilmiş paket içinde yer alıp almadığıdır. Sözleşmenin ilgili satırı ile ek faturanın kalemi yan yana gösterilir. Tek bedelin ödenmiş olması varsa gerçek ödeme kaydıyla belirtilir. Böylece itiraz, maliyetin hangi kayıtla bir kez karşılandığını açıklayabilir. Önceden hiç yapılmamış ödeme varmış gibi yazılmaz; anlaşmanın kapsamı ile ödeme olayı ayrı belgelendirilir. Talep edilen düzeltme, gerçek mükerrer kaleme bağlanır.

Komisyoncu aynı gideri üçüncü kişiye ödemiş olduğunu açıklıyorsa, bu ödeme ile gönderenin tek bedel anlaşmasındaki borcu ayrı incelenir. Komisyoncunun kendi maliyetinin artması, gönderene her koşulda yeni ödeme borcu doğduğunun tek kanıtı değildir. Giderin hangi sözleşme ve olağanlık dayanağıyla ayrıca istendiği gösterilmelidir. Ödeme belgesi gerçek maliyet hareketini açıklayabilir; fakat fiyat anlaşmasının tamamını tek başına değiştiren yeni kabul belgesi gibi okunmaz.

Ek gider daha önce başka faturada istenmişse her iki kayıt karşılaştırılır. İade, iptal veya düzeltme yapılmışsa bu hareketin hangi kalemi karşıladığı izlenir. Aynı tutar için hem yeni faturanın tamamının çıkarılması hem daha önce gerçekleşmiş iadenin yeniden istenmesi çifte hesap yaratmamalıdır. Başvuranın çizelgesi ana bedel, ek tahakkuk, gerçek ödeme ve yapılan düzeltmeyi ayrı sütunlarda gösterir. İtiraz edilen bakiye bu gerçek hareketlerden oluşur; tahmini toplamla hazırlanmaz.

Olağanlık dayanağı nasıl sorgulanır?

Başvuru, ek giderin hangi olay nedeniyle oluştuğunu ve neden gönderenden ayrıca istendiğini açıklayan kayıtları ister. Kalemin hizmet kapsamı, fiyat anlaşması ve gerçek gider belgesiyle bağlantısı gösterilmelidir. Kanundaki olağanlık şartı sadece faturaya olağan masraf yazılmasıyla tamamlanmış sayılmaz. Aynı şekilde başvuranın tek taraflı olarak olağan değildir demesi de bütün dosyayı çözmüş kabul edilmez. Somut itiraz gerekçesi, gerçek anlaşma ve işlem kaydıyla kurulmalıdır.

Gider başka bir talimattan veya fiyat değişikliğinden doğduğu iddiasıyla isteniyorsa o gerçek talimat ve kabul yazısı incelenir. TTK m.918/4 komisyoncunun gönderenin menfaatlerini gözetmesini ve talimatlarına uymasını düzenler. Bu hüküm, gönderene hiç vermediği talimatı vermiş gibi yükleme gerekçesi yapılmaz. Talimatın kapsamı ile ek ücretin kabulü ayrı iradeler olabilir; gerçek metinleri okunur. Başvuruda sonradan düzenlenmiş açıklama, önceki talimatın asıl kaydı gibi sunulmaz.

Bu değerlendirmede hizmetin gerçekten yapılıp yapılmadığı da ayrı sorudur. Belgeli bir işin yapılmış olması, tek bedel modelinde o giderin mutlaka ayrıca ödenmesi sonucuyla aynı değildir. Önce edimin hangi kayıtla gerçekleştiği, sonra fiyat anlaşmasına göre kimin hangi bedeli üstlendiği belirlenir. İtiraz iki soruyu ayırır. Başvuran hizmetin gerçekleşmesini inkâr etmeden, onun kabul edilmiş tek bedel içinde bulunduğunu veya ayrıca istenmesine ilişkin olağanlık dayanağının açıklanmadığını gösterebilir.

Fatura varsa TTK 21/2 içerik itirazı

TTK m.21/2, faturayı alan kişinin aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde içeriğe itiraz etmemesi halinde içeriği kabul etmiş sayılmasını düzenler. Bu nedenle ek gider faturası varsa gerçek alınma tarihi kaydedilir. Düzenlenme tarihi ile muhatabın faturayı aldığı tarih aynı olay olarak kabul edilmez. Başvuruda fatura numarası ve itiraz edilen belirli içerik açıkça gösterilir. Kanundaki süre sekiz gün olarak korunur; her dosyaya farklı sayı veya sekiz iş günü yazılmaz.

Fatura içerik itirazı ile sözleşmenin m.921 kapsamındaki tek bedel modeli farklı incelemelerdir. Başvuran hangi kalemin hangi fiyat kaydına aykırı olduğunu açıklamalıdır. Yalnız faturayı muhasebe sistemine işlememek, karşı tarafa gönderilmiş açık itiraz yazısı gibi sunulmaz. Benzer şekilde sözlü şikâyetin tarihi, bu örnekteki metnin gerçek teslim kaydı yerine yazılmaz. Kanuni süre ve ispat hazırlığı, alınma ve gönderim kayıtlarına dayanır; hiçbir muhataba ulaşmamış yazı gönderilmiş kabul edilmez.

Sekiz günlük durum incelenirken, süre içinde itiraz yapıldığını belgeye dayanmayarak kesin biçimde yazmak doğru değildir. Gerçek tarih ve önceki bildirimler dosyada gösterilir. Bu makale, sürenin her durumda kaçırılmasının temel sözleşmeye ilişkin bütün hakları otomatik ortadan kaldırdığı veya sürenin hiçbir önem taşımadığı yönünde iki uç sonuç da kurmaz. Fatura içeriğinin kanuni kabul düzeni ile asıl borcun sözleşme dayanağı birlikte değerlendirilir. Örnek, gerçek itiraz kaydını açıklayan başvurudur.

İtirazın sonuç bölümü

Sonuç bölümünde itiraz edilen satır ve tutar yazılır. Tek bedel kapsamındaki kayıt veya ayrıca ödeme isteminin olağanlık dayanağı gösterilerek ilgili ek talebin düzeltilmesi istenir. Gerçek dayanak açıklaması eksikse açıklama ve belge talebi de belirli kaleme bağlanır. Dilekçe, bütün sözleşmeyi feshetme veya bütün borçları kabul etme metni olarak hazırlanmaz. Tartışılmayan başka satırların kabul edildiği yönünde gereksiz genel cümle eklenmez; başvurunun konusu açık kalır.

Örnekte gider henüz ödenmemişse ödeme yapılmış gibi iade tutarı yazılmaz. Ödenmiş veya hesaptan mahsup edilmiş kalemde gerçek hareket kaydı ayrıca açıklanır; sonraki parasal talebin kapsamı buna göre hazırlanır. Bu yazı muhasebe sistemindeki kaydı kendiliğinden silen karar değildir. Komisyoncu düzeltme yaptığını bildirirse yeni belge ve bakiye incelenir. Sadece satırın adının değiştirilmesi, tutarın talepten çıkarılması veya mükerrerliğin giderilmesiyle aynı işlem sayılmaz.

Diğer komisyon gideri itirazlarından farkı

Alım veya satım komisyoncusunun kendi personel ücretini hesaba geçirmesi, TBK m.538 kapsamındaki farklı ilişki ve gider ayrımına dayanır. Bu makaledeki başvuru ise taşıma işleri komisyonculuğunda taşıma giderlerini içeren tek bedel anlaşmasına ilişkindir. Her iki ilişkide komisyoncu sözcüğü geçmesi, aynı hukuki formun kullanılmasına gerekçe yapılmaz. İtirazın dayanağı burada giderin personel ücreti olması değil, gerçek tek bedel modeli ve ayrıca talebin m.921’deki olağanlık koşuludur.

Genel taşıma ücretinin ne zaman ödeneceği veya deniz taşıyanının navlun dışında gider isteyip isteyemeyeceği de ayrı hükümlere bağlıdır. Başvuruda m.921 kapsamındaki komisyoncu ve gönderen ilişkisi korunur. Sırf faturada navlun kelimesi bulunması, bütün tarafların aynı sözleşme tipine geçtiğini göstermez. Kaynak sözleşme, hizmet kapsamı ve fiyat anlaşması birlikte okunur. Bu örnek herhangi bir taşıma faturasında bütün ek kalemleri tek gerekçeyle reddetmek için hazırlanmış genel itiraz değildir.

Ekler, cevap ve son kontrol

İlgili teklif, kabul, fiyat değişikliği varsa onun kaydı, ek talep ve hesap çizelgesi gerçek belge numaralarıyla eşleştirilir. Okunabilir belgelerde ilgili satır işaretlenirken kaydın bağlamı korunur. Muhatap şirketin tam unvanı ve bildirim adresi tamamlanır. Başvuranın temsil yetkisi kontrol edilir. M.921 tüm ek gider itirazlarına aynı yedi günlük cevap süresi koymaz; böyle bir sayı kanuni kural gibi eklenmez. Fatura varsa m.21/2’nin kendi süresi ayrıca izlenir.

Cevapta ileri sürülen fiyat değişikliği ve olağanlık açıklaması kendi belgesiyle karşılaştırılır. Önceden gelmiş gerçek cevap yok sayılmaz; açıklanmayan bölüm somutlaştırılır. Word dosyasının rehberi muhataba gönderilecek metinden çıkarılır. Gerçek gönderim tarihi ve yetkili kişinin gerçek imzası kullanılır. Güvenli elektronik imza fiilen uygulanmadan metne e-imzalıdır ibaresi yazılmaz. Son imzalı metin, ekler ve teslim kaydı birlikte saklanır. Böylece hangi giderin hangi tutar ve dayanakla tartışıldığı sonraki incelemede açık kalır.

Tek bedelli sözleşmede ek gider talebine itiraz dilekçesi örneği

Metin, taşıma giderlerini içeren tek bedel kaydı dosyada doğrulanarak kullanılır. Gerçek ek talep, fatura varsa alınma tarihi ve itiraz edilen satırlar doldurulur. Tek bedelin her ek gideri mutlak yasakladığı veya bu yazıyla bütün borçların sona erdiği beyanı eklenmez.

Sık sorulan sorular

Tek bedelli komisyonculukta ek gideri hangi madde düzenler?

TTK m.921, taşıma giderlerini içeren tek bedel modelinde giderlerin ayrıca istenmesini olağan olduğu hallere bağlar.

Tek bedel bütün ek giderleri kesin yasaklar mı?

Hayır. M.921’in olağanlık şartı, gerçek fiyat kapsamı ve belirli giderin dayanağı birlikte incelenir.

Tek faturada toplam bulunması yeterli midir?

Faturanın biçimi ile kabul edilmiş tek bedel anlaşması ayrı kayıtlardır. Teklif, kabul ve hizmet kapsamı birlikte okunur.

İtiraz bütün komisyon ücretini kaldırır mı?

Örnek belirli ek gider kalemine yönelir. Kararlaştırılmış ana ücretin tamamını otomatik sıfırlayan beyan içermez.

Ek faturaya itirazda hangi süre dikkate alınır?

TTK m.21/2 faturanın alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde içerik itirazını düzenler.

Fatura düzenlenme günü ile alınma günü aynı mıdır?

Bunlar ayrı olaylardır. Gerçek alınma ve bildirim kayıtları kendi belgeleriyle gösterilir.

Komisyoncunun gider ödemesi her ek talebi doğrular mı?

Gerçek ödeme ile gönderenin fiyat anlaşmasına göre ayrıca ödeme borcu ayrı incelenir; m.921’in koşulu da değerlendirilir.

Personel ücretine itiraz aynı örnek midir?

Alım-satım komisyonculuğundaki personel gideri ayrımı farklı ilişki ve hükme dayanır. Bu örnek tek bedelli taşıtma fiyatı içindir.

Kalem ödenmemişse iade tutarı yazılır mı?

Gerçek ödeme yoksa ödenmiş gibi iade kaydı oluşturulmaz. Tahakkuk, ödeme ve düzeltme ayrı gösterilir.

Word dosyası nasıl hazırlanır?

Gerçek fiyat, sevkiyat, ek talep ve alınma kayıtları tamamlanır. Tarih ve imza uyarlanır; hazırlık rehberi çıkarılır.

Resmî kaynak, ilgili içerikler ve yazar

Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel 6102 sayılı TTK m.21, 917, 918, 920, 921, 926 ve 927 hükümleri 08.10.2026 tarihinde incelenmiştir. Ek gider itirazının özel dayanağı m.921, ilgili fatura içerik itirazının dayanağı m.21/2’dir.

Faaliyet modelleri için taşıma işleri komisyoncusunun taşıyıcı gibi sorumluluğu rehberi okunabilir. Farklı ilişkiye ait alım-satım komisyoncusunun personel giderine itiraz örneği bu tek bedel başvurusunun yerine kullanılmaz. Diğer örnekler Word dilekçe kütüphanesinde bulunur.