Vekilin Yetkisiz İş Devretmesine İtiraz ve Şahsen İfa Talep Dilekçesi | TBK 506 Word

Kısa ve net cevap: TBK m.506/1 vekilin vekâlet borcunu bizzat ifa etmesini düzenler; yetki verilmesi, durumun zorunlu kılması veya teamülün mümkün kılması hâllerinde işi başkasına yaptırmaya izin verir. Vekilin yetkisiz iş devretmesine itiraz ve şahsen ifa talep dilekçesi, bu istisnalar incelenerek belirli görevin yetki dışında başkasına gördürülmesine yönelir. TBK m.507’deki sorumluluk ve üçüncü kişiye karşı doğrudan haklar ayrı kapsamda ele alınır. Talep, gerçek işin m.506’ya uygun yürütülmesini ister.

Vekilin yetkisiz iş devretmesine itiraz ve şahsen ifa talep dilekçesini Word olarak indir

İtirazın tarafı ve belirli işin sınırı

Vekilin yetkisiz iş devretmesine itiraz ve şahsen ifa talep dilekçesi, vekâlet verenin mevcut vekile yönelttiği yazılı başvurudur. Talep, üstlenilmiş belirli işin bir başkasına gördürülmesine ilişkin gerçek işlemi açıklar ve şahsen ifa yükümlülüğüne uygun yürütme ister. Başvuran, işi veren sözleşme tarafıdır. Muhatap, bu işi görmeyi üstlenen vekildir. Üçüncü kişiye doğrudan yöneltilecek zarar veya hak talebi ayrı muhatap ve ayrıca belirlenen hukuki kapsamla hazırlanır.

Bu örnek genel vekâlet ilişkisi içindir. TBK m.502, vekilin vekâlet verenin işini görmeyi veya işlemini yapmayı üstlenmesini düzenler. İşin yalnız sözleşmede kullanılan adı değil gerçek niteliği incelenir. Eser sözleşmesindeki alt yüklenici, iş sözleşmesindeki personel ve özel meslek mevzuatına tabi avukatlık görevlendirmesi için aynı başvuru otomatik kullanılmaz. Bu yazı özel meslek kurallarını tek bir genel vekâlet maddesiyle ortadan kaldırmaz.

Talepte işin kimliği belirtilir: sözleşme, görevlendirme tarihi, iş referansı ve yürütülecek somut faaliyet. Bir dosyada birçok vekâlet veya farklı işler varsa itirazın hangi göreve ilişkin olduğu ayrılır. Başvurunun amacı bütün geçmiş işlemleri topluca hükümsüz ilan etmek değildir. Yetkisiz gördürülme iddiası, belirli iş, belirli üçüncü kişi ve gerçekte yapılmış işlem üzerinden kurulur. Başvuran bilmediği kişi veya işlem için kesin kayıt uydurmaz.

TBK 506 birinci fıkrada kural ve üç istisna

TBK m.506 birinci fıkranın temel kuralı vekâlet borcunun bizzat ifasıdır. Aynı fıkra işi başkasına yaptırmayı üç durumda mümkün kılar: vekile yetki verilmesi, durumun zorunlu kılması veya teamülün mümkün kılması. İtiraz hazırlanırken bu üç dayanak birlikte kontrol edilir. Sözleşmede açık bir tevkil cümlesi görülmemesi, diğer iki dayanağın bulunmadığını tek başına göstermez. Maddede yer alan istisnalar metinden çıkarılarak koşulsuz bir devir yasağı kurulmaz.

Yetki dayanağı mevcut sözleşme ve gerçek açıklamalardan belirlenir. Hangi işe, hangi kişiye ve hangi kapsamda başkasına yaptırma yetkisi verildiği okunur. Sınırlı yetki başka işler için genişletilmez. İlk taslakla son kabul edilmiş metin ayrılır. Başvuranın yalnız tercih ettiği çalışma biçimi, vekilin gerçek yetki kapsamının tamamı gibi gösterilmez. Vekil bir yetki belgesine dayanıyorsa o belgenin tarihi ve bu işle bağlantısı itiraz dosyasına alınır.

Zorunluluk dayanağı, işin içinde bulunduğu gerçek koşullara ilişkin ayrı bir değerlendirmedir. Vekilin kendi iç organizasyonunda kolaylık istemesi ile durumun işi başkasına yaptırmayı zorunlu kılması aynı açıklama değildir. Vekilin ileri sürdüğü olgu ve buna ilişkin kayıtlar incelenir. Teamül de yalnız vekilin her zaman böyle çalıştığını söylemesinden ibaret gösterilmez. Dayanılan uygulamanın bu iş ve ilişki bakımından gerçekten ilgili olup olmadığı belirlenir.

Bu örneğin konusu istisna dayanağı bulunmadan veya verilen yetki sınırı aşılarak işin başkasına gördürülmesine itirazdır. Dosyada geçerli bir dayanak bulunduğunda aynı olaya yetkisiz devretme etiketi konulmaz. İzinli görevlendirmede seçim ve talimat özeni gibi başka hususlar ayrıca incelenir. Başvurunun güçlü olması bütün devirleri yasak saymasına değil, gerçek işlemle kanunun çizdiği sınırın doğru karşılaştırılmasına bağlıdır.

İşin başkasına gördürülmesi hangi kayıtla gösterilir?

Üçüncü kişinin kimliği ve üstlendiği faaliyet somutlaştırılır. Sözleşme, görevlendirme mesajı, bu kişinin yaptığı yazışma veya teslim ettiği iş kaydı birbirleriyle eşleştirilir. Bir kişinin yalnız toplantıya katılmış olması, bütün vekâlet işinin ona bırakıldığını tek başına göstermez. Görev devri iddiası üçüncü kişinin gerçekte hangi işlemi yaptığı üzerinden açıklanır. Başvuranın işten memnun olmaması, ayrıca bir başkasına gördürme olgusunu kendiliğinden oluşturmaz.

Her yardımcı işlem aynı kapsamda değerlendirilmez. Belgeyi fiziksel olarak ileten personelle vekilin yerine esas görevi üstlenmiş üçüncü kişinin gerçek işlevi ayrılır. Bu ayrım belirli faaliyetin içeriği, vekilin görevi ve çalışma düzeninden yapılır. Form, bütün destek çalışanlarını otomatik olarak alt vekil sayan bir listeye dönüşmez. İtiraz edilen davranış, işin esasının kim tarafından ve hangi yetkiyle yürütüldüğünü gösterecek açıklıkta yazılır.

Başkasına gördürme kararının tarihi ile üçüncü kişinin fiilen işe başladığı tarih farklı olabilir. İki kayıt ayrı gösterilir. Başvuranın bunu öğrenme zamanı da ayrıca yazılır; daha sonra öğrenilmiş işlem baştan beri biliniyormuş gibi anlatılmaz. İşin bir bölümü vekilin kendisi tarafından yürütüldüyse bu bölüm gizlenmez. Başvuruda bütün görevin devredildiği yerine gerçekten başkasına bırakılan iş parçası belirtilir.

Sözleşme kapsamı ve açık talimat birlikte okunur

TBK m.504, vekâletin kapsamı açıkça gösterilmemişse görülecek işin niteliğine göre belirlenmesini düzenler. İtirazda ilgili görevin sınırı gerçek sözleşmeden ve işin niteliğinden çıkarılır. Bir iş için verilmiş yetki başka dosyanın vekâlet kapsamına taşınmaz. Vekilin göreviyle ilişkisi bulunmayan üçüncü kişi işlemleri sırf aynı işyerinde gerçekleştiği için bu başvurunun konusu yapılmaz. Yetki metni parçalanmadan ilgili hükümleriyle birlikte okunur.

TBK m.505 açık talimata uyma yükümlülüğünü ve izin alma imkânı bulunmayan, durumu bilseydi vekâlet verenin de izin vereceği açık olan hâllerde talimattan ayrılma istisnasını düzenler. Şahsen yürütme konusunda gerçek açık talimat varsa tarih ve içerikle gösterilir. M.505’in istisnası da yok sayılmaz. Talimatın içeriği sonradan değiştirilerek geçmiş işlem sırasında verilmiş gibi yazılmaz. Bu husus m.506’nın başkasına gördürmeye ilişkin özel koşullarıyla birlikte ele alınır.

Vekâlet verenin daha sonra yaptığı açıklama ayrıca saklanır. Gerçek bir izin, itiraz, kapsam değişikliği veya görevi sürdürme talimatı varsa kendi tarihiyle dosyaya alınır. Sessizliğin her durumda yeni yetki verdiği veya hiçbir zaman hukuki önemi olmadığı biçiminde genel kural kurulmaz. Başvuru, mevcut açıklamaları ve davranışları kendi gerçek bağlamlarıyla ortaya koyar. İtirazın bugünkü içeriği ile geçmişte verilmiş görevlendirmenin içeriği farklı kayıtlar olarak tutulur.

TBK 507 yetkili ve yetkisiz gördürmeyi ayırır

TBK m.507 birinci fıkra, vekilin yetkisi dışına çıkarak işi başkasına gördürmesi hâlinde o kişinin fiilinden kendisi yapmış gibi sorumlu olmasını düzenler. Başvuru bu kuralı, henüz tespit edilmemiş her zarar için otomatik bir tazminat tutarı olarak kullanmaz. Fiil, zarar ve talep konusu ayrıca belirlenir. Buradaki form belirli işin şahsen ve hukuka uygun yürütülmesine yönelir; bütün zarar kalemlerini hesaplayan mahkeme dilekçesi değildir.

M.507 ikinci fıkra, başkasına vekâlet vermeye yetkili vekilin seçmede ve talimat vermede gerekli özeni gösterme yükümlülüğünü düzenler. Bu durumla birinci fıkradaki yetki dışı gördürme aynı sorumluluk cümlesine sıkıştırılmaz. İzinli bir görevlendirmede üçüncü kişiyle çalışılmış olması tek başına yetkisizliğin kanıtı değildir. Buna karşılık izin bulunması da seçim ve talimat özenini ortadan kaldıran sınırsız bir sorumsuzluk hükmü gibi anlatılmaz.

M.507 üçüncü fıkra, her iki durumda vekâlet verenin vekilin kendi yerine koyduğu kişiye karşı sahip olduğu hakları doğrudan o kişiye ileri sürebilmesini düzenler. Hakkın kapsamı vekilin o kişiye karşı sahip olduğu haklarla bağlantılıdır. Kanun bütün kişiler arasında bütün borçlar için koşulsuz yeni bir ilişki kurmuş gibi açıklanmaz. Üçüncü kişiye başvuru yapılacaksa gerçek görevlendirme ilişkisi, ileri sürülen hak ve muhatap ayrıca belirlenir.

Şahsen ifa talebi nasıl somutlaştırılır?

Sonuç bölümü yürütülecek belirli iş ve mevcut aşama üzerinden kurulur. Başvuran, yetkisiz gördürmeye itirazını bildirir; vekilin üstlendiği işi m.506 kapsamındaki şahsen ifa, sadakat ve özen borcuna uygun yürütmesini ister. İstenen açıklama veya plan gerçek görevin sınırında kalır. Vekilin yerine henüz hiç borçlanmadığı yeni bir hizmet eklenmez. Başvuru üçüncü kişinin bütün ticari faaliyetlerini durdurma emri şeklinde yazılmaz.

İşin devamlılığı ve mevcut belgelerin korunması da açıklanır. İşlem dosyası kaybolmadan hangi aşamada bulunduğu ve hangi kişiyle hangi görevin sürdürüldüğü belirlenir. Geçmiş kayıtların silinmesi veya yetkisiz görülen işlemlerin gerçekte yapılmamış gibi yeniden yazılması istenmez. İtiraz, işin gerçek tarihçesini değiştirmek yerine mevcut ve sonraki ifanın doğru yürütülmesini amaçlar. Hak kaybı yaratabilecek bağımsız işlem süreleri ayrıca izlenir.

Şahsen ifa istemi ile sözleşmeyi sona erdirme farklı irade açıklamalarıdır. TBK m.512 tek taraflı sona erdirmeyi ve uygun olmayan zamanda sona erdirmenin zarar sonucunu düzenler. Bu örneğin metni kendiliğinden azil bildirimi oluşturacak şekilde hazırlanmaz. Sözleşme sona erdirilecekse gerçek irade, kapsam ve devam eden işler ayrıca belirlenir. Devam talebinin içine fark edilmeden tamamen ters yönde bir sona erdirme cümlesi eklenmez.

İtiraz hazırlığında karşılaştırma çizelgesi

Bu çizelge ispat belgesinin yerine geçmez. Kaynak mesajın sadece seçilmiş kelimeleri aktarılmaz; ilgili konuşmanın gerçek bağlamı korunur. Bir kişinin cevabı şirketin yetkili açıklaması olarak kullanılacaksa gerçek temsil bağlantısı kontrol edilir. Vekilin ileri sürdüğü izin belgesi varsa dosyaya alınır ve kapsamıyla karşılaştırılır. Başvuranın hazırladığı özet, vekilin imzaladığı belge gibi sunulmaz.

Yetkisiz iş gördürmeye itiraz ve şahsen ifa dilekçesi örneği

Gönderim ve cevabın hukuki kapsamı

Metindeki tarih gerçek başvuru gününe uyarlanır. E-imza ibaresi yalnız gerçek elektronik imzalı nüshada bırakılır. Doğru muhataba gönderilen son metin, ek listesi ve teslim kaydı saklanır. Gönderim yöntemiyle gerçekten iletilen içerik eşleştirilir. Taslak dosyanın oluşturulmuş olması muhataba itirazın ulaştığını göstermez. Şirketler adına gönderilen yazıda imzalayanın gerçek yetkisi ve tarafın unvanı kontrol edilir.

Vekilin cevabında yetki, zorunluluk veya teamül ileri sürülürse bunlar ayrı dayanaklarıyla incelenir. Cevapsızlık bütün iddiaların kabulü veya üçüncü kişiyle yapılmış her işlemin iptali olarak yazılmaz. Bu doğrudan başvuru bir mahkeme kararı değildir. Sonraki tazminat, hesap, belge iadesi veya sona erdirme talepleri gerçek uyuşmazlığın kapsamına göre ayrıca hazırlanır; aynı mektuba dayanarak yapılmamış yargı işlemi gerçekleşmiş sayılmaz.

Sık sorulan sorular

1. Temel dayanak hangi kanun maddesidir?

Şahsen ifa ve başkasına yaptırmanın sınırı TBK m.506’da düzenlenir. İşin başkasına gördürülmesindeki sorumluluk ve doğrudan haklar m.507 ile ayrıca incelenir.

2. Vekil işi hiçbir durumda başkasına yaptıramaz mı?

M.506 yetki verilmesi, durumun zorunlu kılması ve teamülün mümkün kılması hâllerini açıkça düzenler. Bu istisnalar incelenmeden her görevlendirme yetkisiz sayılmaz.

3. Yazılı izin bulunmaması tek başına yeterli mi?

Tek başına diğer kanuni dayanakları ortadan kaldırmaz. Gerçek yetki kapsamı, zorunluluk ve ilgili teamül birlikte kontrol edilir. İtiraz belirli iş ve işlemle gerekçelendirilir.

4. Her destek personeli alt vekil midir?

Gerçek işlev ve üstlenilen görev incelenir. Belgeyi taşıyan kişi ile vekilin yerine esas işi yürüten kişi aynı işlem kaydıyla gösterilmez; yalnız kişinin bulunması görev devrini kanıtlamaz.

5. Yetkisiz gördürmede vekilin sorumluluğu nedir?

TBK m.507/1, yetki dışına çıkarak işi başkasına gördüren vekilin onun fiilinden kendisi yapmış gibi sorumluluğunu düzenler. Gerçek fiil ve ileri sürülecek hak ayrıca belirlenir.

6. İzinli görevlendirme bütün sorumluluğu kaldırır mı?

Hayır. M.507/2 seçmede ve talimat vermede gerekli özeni düzenler. İzinli ve yetki dışı görevlendirme için farklı sorumluluk kapsamları birlikte fakat ayrı okunur.

7. Üçüncü kişiye doğrudan başvurulabilir mi?

M.507/3, vekilin kendi yerine koyduğu kişiye karşı sahip olduğu hakların vekâlet verence doğrudan ileri sürülmesini düzenler. İleri sürülen gerçek hak ve muhatap ayrıca tanımlanır.

8. Bu metin azil bildirimi midir?

Bu örnek belirli işin hukuka uygun ve şahsen ifasını ister. Sona erdirme iradesi ayrı açıklanır; m.512’nin kapsamı ve gerçek devam eden işler ayrıca incelenir.

9. İtiraz bütün üçüncü kişi işlemlerini iptal eder mi?

Doğrudan başvuru bütün dış ilişkileri kendiliğinden iptal eden karar değildir. Her işlem, yetki ve ileri sürülen hak kendi kapsamıyla değerlendirilir; mevcut kayıtlar silinmez.

10. Word dosyasında hangi bilgiler doldurulur?

Gerçek iş ve taraflar, başkasına gördürülen bölüm, kişi, tarih, yetki sınırı ve istisnalara ilişkin kayıtlar doldurulur. Talep mevcut işin ifasına bağlanır; tarih ve imza uyarlanır.

Resmî dayanaklar ve ilgili site içi rehberler

08.10.2026 tarihinde güncel Türk Borçlar Kanunu m.502, 504, 505, 506, 507 ve 512 incelenmiştir. İfanın temel dayanağı m.506; işi üçüncü kişiye gördürmenin özel sorumluluk ve doğrudan hakları m.507’dir.

Genel açıklamalar için vekilin şahsen ifa ve özen borcu, alt vekil ve tevkil sorumluluğu ile vekâlet kapsamı ve yetki incelenebilir. Diğer başvuru türleri dilekçe örnekleri kütüphanesinde yer alır.