Sonraki Basım Bedeli Düzeltme Talep Dilekçesi | TBK 496 Word

Kısa ve net cevap: TBK m.496 uyarınca yayımcının birden fazla basım yapma hakkı varsa ilk basım için kararlaştırılmış bedel ve diğer koşulların sonraki basımlara uygulanacağı kabul edilir. Sonraki basım bedeli düzeltme talebi gerçek yetki, ilk bedel, sonraki basım ve karşı ödeme kayıtlarına dayanır. Ayrı bedel düzeni ve geçerli değişiklik incelenir. Bu örnek bilinen sabit ilk bedeli esas alır; belirsiz bedelin hâkimce belirlenmesi ve satışa bağlı hesap farklıdır.

Sonraki basım bedelinin ilk koşullara göre düzeltilmesi talep dilekçesini Word olarak indir

Bu talep hangi yayım ilişkisine yönelir?

Sonraki basım bedelinin ilk basım koşullarına göre düzeltilmesi talep dilekçesi, yayımcının birden fazla basım yapma hakkı bulunan ilişkide sonraki gerçek basım için uyguladığı bedelin kontrolüne yönelir. TBK m.496, ilk basım için kararlaştırılan bedel ve diğer koşulların sonraki basımlar için de uygulanacağını kabul eder. Başvuru, yayımlatan tarafından gerçek yayımcıya gönderilir. Örnek, ilk basım için kararlaştırılmış sabit bedelin belirli sonraki basıma uygulanması üzerinden düzenlenmiştir.

İlk basım bedeli hiç belirlenmemiş bir sözleşmede aynı hesabı kullanmak doğru değildir. M.496, bedel ödenmesi gereken fakat miktarı belli olmayan durumda bedelin hâkim tarafından belirlenmesini ayrıca düzenler. Bu yazıda ilk bedel gerçek sözleşme kaydıyla bilinmektedir. Talep edilen düzeltme, sonradan yapılan basımın bedelini bu bilinen başlangıç koşuluyla karşılaştırır. Yayımlatanın yeni tutar önermesi ile var olan ilk bedel koşuluna dayanması farklı başvurulardır.

Başvurudan önce TBK m.487 anlamında yayım sözleşmesi bulunduğu belirlenir. Eser sahibi veya halefi eseri yayımlanmak üzere yayımcıya bırakır; yayımcı çoğaltarak yayımlamayı üstlenir. Yazarın kendi hesabına kitap bastırmak için teknik matbaa hizmeti satın alması aynı ilişki olarak alınmaz. Kitabın varlığı tek başına bu sıfatları çözmez. Sözleşmenin tarafı, yayım borcu, hak kapsamı ve bedel hükmü birlikte okunur.

TBK 496 sonraki basıma hangi koşulu taşır?

Maddenin üç ayrı düzeni vardır. Aksi kararlaştırılmadıkça yayımlatan bedel isteyebilir. Bedelin ödenmesi gerekirken miktar belli değilse miktarı hâkim belirler. Yayımcının birden fazla basım yapma hakkı varsa ilk basımın kararlaştırılmış bedel ve diğer koşullarının sonraki basımlara uygulanacağı kabul edilir. Bu son düzen, yayımlatanın her sonraki basımda ücret hakkını baştan yeni bir sözleşmeyle kurmak zorunda olduğu varsayımını engeller.

Ancak sözleşmede sonraki basımların bedelini açıkça ayrı düzenleyen gerçek hüküm göz ardı edilmez. İlk tutarın hangi edime ait olduğu belirlenmeden bütün sonraki işlemlere çoğaltılması yanlış hesap doğurur. Birden çok basımın tamamı için belirlenmiş tek karşılık ile yalnız ilk basım için belirlenmiş sabit bedel aynı hüküm değildir. Metindeki miktar ve kapsam birlikte incelenir. Karşı tarafın kullandığı belge gerçek sözleşmeyle karşılaştırılır.

Kanun, bu talep için herkesin sözleşmesine uygulanacak ortak telif yüzdesi belirlemez. İlk koşulun varlığı ve içeriği gerçek kayıtla açıklanır. Sabit bedel, satışa bağlı oran ve bunların birlikte kullanıldığı modeller ayrılır. Bu örnekte sabit ilk bedel esas alınır. Satışa bağlı oran modeli bulunduğunda TBK m.497’nin satış hesabı düzeniyle birlikte ayrı dönem ve gerçek matrah araştırılır. Sabit bedelli dosyaya hayalî satış adedi eklenmez.

Birden fazla basım yetkisi ayrı kontrol edilir

TBK m.491’e göre sözleşmede basım sayısı belirtilmemişse yayımcının ancak bir basım yapma hakkı vardır. Birden fazla basıma ilişkin m.496 düzenine dayanan yazıda yayımcının bu hakkının gerçek dayanağı gösterilir. Sözleşmedeki basım yetkisi maddesi ve ilgili geçerli ek anlaşmalar belirtilir. Yalnız kitabın kapağında daha yüksek basım numarası bulunması, sonraki basım yetkisinin sözleşmeyle verildiğini kendiliğinden kanıtlamaz.

Sonraki basım yetkisinin bulunmadığı uyuşmazlık, yalnız bedel farkı hesabına indirgenmez. Yetkisiz kullanım ile yetkili sonraki basımın bedeli farklı sorunlardır. Bu örnek gerçek birden fazla basım hakkına dayanır. Başvuruda yeni basıma sonradan izin verildiği veya geçmiş yetkisiz işlemin onaylandığı anlamına gelen ek cümleler kullanılmaz. Bedel talebinin dayandığı mevcut yetki ve basım açık sınırlanır.

TBK m.489 hakların sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçü ve süreyle yayımcıya geçmesini düzenler. M.496’daki bedel koşullarının sonraki basıma uygulanması, bütün diller ve biçimler için sınırsız hak devri oluşturmaz. Ayrıca TBK m.495, çeviri hakkının geçişi için sözleşmede açık belirtilmesini arar. Basım bedeli başvurusu kendiliğinden çeviri izni, yeni dijital kullanım yetkisi veya sözleşme süresi uzatımı olarak düzenlenmez.

İlk basım ile sonraki basımın kayıtlarını eşleştirmek

Dosyanın ilk bölümünde eserin tam adı, yayımlatanın sıfatı, gerçek yayımcı unvanı ve yazılı sözleşmenin tarihi yer alır. TBK m.488 yayım sözleşmesinin geçerliliğini yazılı şekle bağlar. Bir şirketin marka adıyla gerçek ticaret unvanı farklıysa muhatap sözleşmenin tarafı olan kişidir. İletişimi yöneten editör, sırf yazışmaları yürüttüğü için kendi adına bütün bedel borcunun muhatabı yapılmaz.

İkinci bölüm ilk basım için kararlaştırılan bedeli gösterir. Tutar, para birimi, ödeme biçimi ve karşılığında hangi basımın yer aldığı birlikte yazılır. İlk dönemde yapılan ödeme, bedel anlaşmasının yerine geçirilmez. Dekont belirli miktarın ödendiğini gösterebilir; bu miktarın bütün basımlar için tek karşılık mı yoksa ilk basım için mi kararlaştırıldığını sözleşmenin kapsamı açıklar. Eksik ödeme ilk bedelin düşük kararlaştırıldığı biçiminde okunmaz.

Üçüncü bölüm talebe konu sonraki basımı tanımlar. Basım numarası, gerçek basım kaydı ve satışa hazır olma bilgileri kullanılır. ISBN, künye, yayımcı açıklaması ve baskı belgesi farklı işlevlerle değerlendirilir. ISBN tek başına baskı adedi veya bütün teslim ve ödeme koşullarını kanıtlayan ortak belge değildir. Basımın yeniden numaralandırılması, yeni kapak veya yalnız tanıtım tarihi gerçek çoğaltma bilgisiyle karşılaştırılır.

Sonraki bedel değişikliği ileri sürülürse

Yayımcı sonraki basımda başka bedel uygulanacağını bildirirse bunun dayanağı istenir ve gerçek sözleşmeyle karşılaştırılır. İlk koşulu değiştiren anlaşmanın tarafları, tarihi, kapsamı ve şekli incelenir. TBK m.13, kanunda yazılı şekilde yapılması öngörülen sözleşmenin değiştirilmesinde de yazılı şekli düzenler; sözleşme metniyle çelişmeyen tamamlayıcı yan hükümler için istisnasını ayrıca korur. Her iletişim tek kelimelik bir geçerli veya geçersiz etiketiyle bırakılmaz.

Bir belgenin başlığının ek protokol olması, onun gerçekten bu eser ve basım bedelini değiştirdiğini göstermez. Yetkili kişilerce yapılmış gerçek düzen ve değiştirilen madde okunur. Önceki basımın ödeme planını değiştiren belge, bütün sonraki basımların bedelini kaldıran anlaşma olarak genişletilmez. Başka eser için yapılan indirim bu esere taşınmaz. Başvurudaki itiraz, gerçek belgenin belirli kapsamına yöneltilir.

Yayımlatanın bankaya gelen eksik tutarı görmüş olması, başvuruda bulunmaması veya yayımcıyla iletişimi sürdürmesi otomatik olarak her bedel değişikliğinin kabulü diye yazılmaz. Dosyada gerçek açıklama ve davranışlar ayrıca incelenir. Başvurunun kendisi de yeni tutara onay veya ibra metnine dönüştürülmez. Talep edilen düzeltme, belirli sonraki basıma ait hesapla sınırlı ve dayanak belgesi görünür şekilde hazırlanır.

Bedel farkı ve önceki ödemeler nasıl hesaplanır?

Hesap çizelgesinin ilk satırı sözleşmede ilk basım için kararlaştırılmış gerçek bedeldir. Sonraki satır talebe konu basımda yayımcının uyguladığı tutarı gösterir. Karşılaştırma aynı para birimi, aynı edim kapsamı ve aynı hesap yöntemiyle yapılır. Bir kalemde farklı vergi veya kesinti açıklaması bulunuyorsa bunun gerçek dayanağı ayrıca istenir. Kesintinin varlığı sırf ödeme az geldiği için icat edilmez; muhatabın kullandığı hesap gerçek kayıtlarla açıklanır.

Ödenecek bakiye, aynı sonraki basımı karşılayan gerçek ödemeler düşülerek bulunur. İlk basım için yapılmış ödeme, açıklama ve sözleşme olmadan sonraki basımın ödemesi sayılmaz. Bir avansın hangi basımları karşıladığı gerçek hükmüyle belirlenir. İlk bedel ve bütün basımlar için avans birbirine karıştırılmaz. Belli bir ödemenin hangi esere ait olduğu henüz bilinmiyorsa bu belirsizlik açık yazılır ve açıklama istenir.

Sabit bedelli bu örnekte satılan her kitap için ayrıca ücret eklenmez. Sözleşmede sonraki basımlar için farklı geçerli düzen varsa o düzen değerlendirilir. Kanuni ilk koşul kuralı, gerçek bedel maddesini okumadan toplam oluşturma yöntemi değildir. Hesap çizelgesi bütün basım sayısını tek bir sayıyla çarpıp bırakmaz; talebe konu basım, ilgili ilk koşul, karşı ödeme ve bakiye kendi satırlarında gösterilir.

Ödeme zamanı ile basım yapma talebinin ayrılması

TBK m.497, eser bütün olarak yayımlanacaksa tamamının; bölümler hâlinde yayımlanacaksa her bölümünün basımından ve satışa hazır duruma getirilmesinden sonra bedelin ödenmesini düzenler. Başvuruda gerçek basım ve hazır olma tarihleri ayrı yazılır. Sözleşmedeki ödeme düzeni de okunur. Basım yetkisinin verilmesi, henüz gerçekleşmemiş bütün sonraki basımların bedelinin aynı gün otomatik muaccel olması şeklinde gösterilmez.

Yeni basımın yapılmaması başka bir aşamadır. M.491 kapsamında baskı tükenmiş ve yetkili yayımcı yeni basımı ihmal etmişse uygun süre verme düzeni incelenir. Bu yazıdaki form ise gerçek sonraki basımın bedelinin ilk koşullara uygun düzeltilmesini ve ödeme koşulları oluşmuş gerçek bakiyenin ödenmesini ister. Başvuruya hiç yapılmamış yeni basım tarihi yazılmaz. Basım talebi ile bedel düzeltmesi tek cümlede birbirinin yerine kullanılmaz.

Sonraki basım bedeli düzeltme talep dilekçesi örneği

Örnek, birden fazla basım hakkı bulunan yayımcıya ve ilk basım için kararlaştırılmış sabit bedel kayıtlarına göre uyarlanır. Gerçek sonraki basımın kimliği ve hesap açıklaması eklenir. Bedel belirli değilse bu metne kararlaştırılmamış tutar yazılmaz. Yetkisiz basım iddiası bulunan dosyada o uyuşmazlık kendi dayanağıyla ayrıca incelenir. Talep eden yayımlatanın eser sahibi veya halef sıfatı gerçek belgeyle açıklanır.

Word dosyasının kullanımı ve gelen cevabın kontrolü

Word dosyasındaki hazırlık notları gönderilecek nüshadan çıkarılır. Word dosyasındaki tarih alanına gerçek gönderim günü yazılır; güvenli elektronik imza fiilen uygulanmadıkça belge e-imzalı olarak belirtilmez. Eser adı, basım kimliği, tutar ve ek numarası son kez karşılaştırılır. Kaydı bulunmayan satış miktarı veya olmayan sözleşme maddesi doldurulmaz. Başvuru gerçek yayımcıya, ulaşma kaydı tutulacak şekilde iletilir. Gönderilen metin ve eklerin aynı sürümü saklanır.

Yayımcı cevabındaki kabul edilen kalem, itiraz edilen kalem ve yeni belge ayrı kaydedilir. Gerçek ödeme geldikçe bakiye güncellenir. Tek bir basım için ödeme yapılması bütün başka basımların bedelinin ödendiği şeklinde genişletilmez. Bu doğrudan başvuru mahkeme kararı veya dava dilekçesi değildir. Uyuşmazlık sürerse görev, yetki, dava şartı ve talep türü gerçek ilişkiye göre ayrıca incelenir. Gönderilmemiş yargısal başvuru tamamlanmış olarak gösterilmez.

Sık sorulan sorular

1. Kanuni dayanak hangi maddedir?

TBK m.496, birden fazla basım hakkı bulunan yayımcı bakımından ilk basımın kararlaştırılmış bedel ve diğer koşullarının sonraki basımlara uygulanmasını düzenler.

2. Basım hakkı kontrol edilmeden talep hazırlanır mı?

Gerçek birden fazla basım hakkı gösterilir. M.491 uyarınca basım sayısı belirtilmemişse yalnız bir basım hakkı vardır; yetkisiz basım ayrı uyuşmazlıktır.

3. İlk bedel hiç belirlenmemişse aynı tutar kullanılır mı?

Kararlaştırılmamış tutar üretilmez. M.496, ödenmesi gereken bedelin miktarı belli değilse hâkimce belirlenmesini ayrı düzenler. Bu örnek bilinen sabit ilk bedeli karşılaştırır.

4. Her sonraki basım için aynı telif yüzdesi mi vardır?

Kanun bu form için ortak yüzde belirlemez. Gerçek ilk koşul ve sonraki düzen incelenir. Sabit bedel ile satışa bağlı oran farklı hesap modelleridir.

5. Sonraki basımlar için ayrı sözleşme maddesi varsa?

Gerçek hüküm ve geçerli değişiklik kapsamıyla değerlendirilir. İlk basımın bedeli, bütün basımlar için tek karşılık maddesiyle karıştırılmaz.

6. Bedel hangi aşamada ödenir?

M.497’nin gerçek basım ve satışa hazır olma düzeni ile sözleşmedeki ödeme hükmü birlikte kontrol edilir. Yetki verilmesi bütün gelecekteki bedellerin aynı gün ödenmesi değildir.

7. Bu form yeni basım yapılmasını mı ister?

Gerçek sonraki basımın bedelini düzeltmeye yönelir. Yeni basımın ihmalinde m.491 uygun süre verme başvurusu ayrı aşamadır.

8. Önceki ödeme nasıl gösterilir?

Gerçek ödemenin hangi eser ve basıma ait olduğu belirlenir. İlk basım ödemesi veya avans açıklaması olmadan sonraki basım bakiyesinden gelişigüzel düşülmez.

9. Talep çeviri veya dijital yayım yetkisi verir mi?

Bedel düzeltmesi yeni hak devri değildir. Hak kapsamı m.489 ve sözleşmeyle, çeviri hakkı m.495’teki açık düzenle ayrı kontrol edilir.

10. Word dosyasında hangi bilgiler doldurulur?

Gerçek yazılı sözleşme, basım yetkisi, ilk bedel, sonraki basım ve karşı ödemeler yazılır. Tarih ve imza uyarlanır; hazırlık notları çıkarılır.

Resmî dayanak ve ilgili dilekçeler

08.10.2026 tarihinde güncel Türk Borçlar Kanunu m.13, 487, 488, 489, 491, 495, 496 ve 497 incelenmiştir. İlk basım koşullarının sonraki basıma uygulanmasının doğrudan dayanağı m.496’dır.

Bedelin belirlenmesi için TBK496 yayım bedeli rehberi genel çerçeveyi verir. Satışa bağlı modelde satış hesabı ve telif ödemesi talebi, yeni basım ihmalinde yeni basım için uygun süre verme ihtarı ayrı amaç taşır. Diğer başvurular dilekçe kütüphanesindedir.