Guyana Türk Konsoloslukları: Port of Spain 2026

Guyana İçin Akredite Türk Temsilciliği: Port of Spain Büyükelçiliği

T.C. Dışişleri Bakanlığının Türkiye-Guyana siyasi ilişkileri sayfasında Guyana’ya Port of Spain Büyükelçiliğinin akredite olduğu açıkça belirtilir. Port of Spain Büyükelçiliğinin resmî iletişim sayfası da görev bölgesi ve akredite ülkeler arasında Guyana’yı saymaktadır. Bu nedenle Guyana’da Türkiye Cumhuriyeti adına diplomatik ve konsolosluk sorumluluğu Port of Spain misyonuyla ilişkilidir.

Ancak akreditasyon ile fiilî noterlik hizmeti aynı kavram değildir. Guyana’da yaşayan bir kişinin vekâletname için Trinidad ve Tobago’ya seyahat edip etmeyeceği, işlem kategorisinin o başvuru sahibine açık olup olmadığı, kimlik/vatandaşlık şartları ve randevu usulü temsilcilikten teyit edilir. Özellikle yabancı vatandaş veya şirket temsilcisi sıfatıyla işlem yapılacaksa konsolosluk noterliği hizmetinin kapsamı önceden yazılı olarak sorulmalıdır.

Akreditasyon sınırı: Port of Spain adresi Guyana’daki bir Türk konsolosluk adresi değildir. Akreditasyon yerel şube, noterlik garantisi, öncelikli randevu veya ücretsiz hizmet anlamına gelmez.

Guyana Apostil Sözleşmesine Taraftır

HCCH’nin güncel durum tablosunda Guyana’nın Apostil Sözleşmesine 30 Temmuz 2018 tarihinde katıldığı ve Sözleşmenin 18 Nisan 2019 tarihinde yürürlüğe girdiği kayıtlıdır. HCCH de 18 Nisan 2019 tarihinde yayımladığı resmî duyuruda Sözleşmenin Guyana bakımından yürürlüğe girdiğini ve katılım belgesinin 30 Temmuz 2018’de tevdi edildiğini teyit etmiştir.

Bu tarih ayrımı önemlidir. Katılımın yapıldığı 30 Temmuz 2018 ile yürürlüğün başladığı 18 Nisan 2019 aynı değildir. Guyana’nın Apostil Sözleşmesi rejimi 18 Nisan 2019’dan itibaren uygulanır. Ancak apostil yalnız Sözleşmenin kapsamındaki kamu belgeleri bakımından kullanılır. Özel belgeler, imza tasdiki veya noter işlemiyle kamu belgesi niteliğine getirilebilir; konsüler belgeler ve bazı ticari/gümrük belgeleri Sözleşme kapsamı dışında olabilir.

Türkiye de Sözleşmeye taraftır. Bu nedenle Guyana’da düzenlenmiş kapsam içi bir kamu belgesi, Guyana’nın yetkili makamınca usulüne uygun apostillendiğinde Türkiye’de klasik diplomatik/konsolosluk legalizasyonu yerine apostil rejimi uygulanır. Apostil, belgenin içeriğinin doğruluğunu, bir vekâletnamenin Türk hukukundaki bütün özel yetkileri içerdiğini veya şirket temsilcisinin maddi yetkisinin kapsamını garanti etmez.

Guyana’da Yetkili Apostil Makamı ve Resmî Doğrulama

HCCH’nin Guyana Art. 6 kaydında yetkili makam Ministry of Foreign Affairs, Protocol and Consular Affairs Department olarak yer almaktadır. Ancak HCCH sayfası makam kaydının 27 Ağustos 2018’de güncellendiğini, alt tarih satırı ise 21 Ağustos 2018’i gösterir. Bu kayıt Guyana’nın bildirdiği yetkili makamı saptamak için kullanılır; sayfadaki kişi adı, telefon veya e-posta 2026 güncel operasyon bilgisi gibi aktarılmamalıdır.

Guyana Dışişleri ve Uluslararası İşbirliği Bakanlığının 3 Ekim 2026 tarihinde yeniden kontrol edilen resmî sitesi 254 South Road, Chanderpaul Drive, Georgetown adresini; genel telefonları (592) 226-1606/8 ve 225-6467’yi, minfor@minfor.gov.gy adresini ve çalışma saatlerini pazartesi–perşembe 08.00–16.30, cuma 08.00–15.30 olarak yayımlar. Bu genel kurum kaydı apostil teslim gişesi, randevusuz kabul veya işlem süresi garantisi değildir. Apostil başvuru kanalı ve belge kabulü işlem öncesinde Bakanlıktan teyit edilmelidir.

Guyana Bakanlığı ayrıca Verification of Apostille Certificate başlıklı resmî çevrim içi doğrulama ekranı işletmektedir. Bu sistem, Guyana apostil sertifikasının belge numarası üzerinden doğrulanmasına imkân verir. Elektronik doğrulama imkânı apostilin maddi içeriği onayladığı anlamına gelmez; apostil yine imza, sıfat ve mühür/damga doğrulamasına ilişkin uluslararası belgelendirmedir.

Apostil talebinden önce belgenin kaynağı ve imza zinciri belirlenir. Noter vekâletnamesi, mahkeme belgesi, doğum kaydı, şirket sicil belgesi ve eğitim belgesi farklı makamlarca düzenlenir. Yetkili apostil makamı belgedeki maddi hatayı, güncel olmayan şirket yöneticisini veya eksik vekâlet yetkisini düzeltmez.

Guyana’dan Türkiye’ye Vekâletname: Konsolosluk veya Yerel Noter

Guyana’dan Türkiye’de kullanılacak vekâletname için iki ayrı yöntem değerlendirilir. Birinci yöntem Port of Spain Büyükelçiliğinde konsolosluk noterliği; ikinci yöntem Guyana’da yerel noter veya yetkili hukuk makamı önünde vekâletname düzenlenmesi ve kapsam içi kamu belgesine Guyana apostili alınmasıdır. İki yöntem aynı hukuki yol değildir ve randevu, seyahat, belge dili, tasdik ve tercüme bakımından farklı sonuçlar doğurur.

Port of Spain konsolosluk yolu

Port of Spain Büyükelçiliğinin resmî randevu sistemi noterlik işlemlerine ilişkin kategori sunmaktadır. Bununla birlikte Guyana sakini bir başvuru sahibinin işlem türü, vatandaşlık statüsü ve şahsen başvuru şartı seyahat öncesinde teyit edilir. Port of Spain’de Türk konsolosluk görevlisince usulüne uygun düzenlenen Türkçe konsolosluk belgesi Guyana noter belgesi değildir ve Guyana apostili gerektirmez.

Guyana yerel noter yolu

Guyana’da düzenlenen yabancı vekâletname, Guyana hukukuna uygun noterlik veya deed işlemiyle hazırlanır. Guyana Deeds Registry’nin görevleri arasında powers of attorney kayıtlarının tutulması da yer almaktadır. Belge Sözleşme kapsamındaki kamu belgesi niteliğine geldikten sonra Guyana’nın yetkili apostil makamından apostil alınır. İngilizce belge Türkiye’de kullanılacaksa kabul makamının istediği Türkçe tercüme hazırlanır.

Türk hukukundaki özel yetkiler

HMK md. 74; sulh, hâkimin reddi, davanın tamamının ıslahı, belirli yemin işlemleri, başkasını tevkil, haczin kaldırılması, tahkim ve hakem sözleşmesi, konkordato, alternatif uyuşmazlık çözümü, davadan veya kanun yolundan feragat, karşı tarafı ibra, davayı kabul ve yargılamanın iadesi gibi işlemler için açık yetki arar. Guyana’da düzenlenen “general power of attorney” başlıklı bir belge, bu yetkilerin tümünü Türk hukuku bakımından otomatik olarak kapsamaz.

Tapu, miras, banka ve şirket dosyalarında da özel yetkiler somut amaca göre belirlenir. Belge apostillendikten sonra metne yeni yetki eklenmiş sayılmaz. Bu yüzden Türkiye’de yapılacak işlem ve kabul edecek makam, Guyana’da belge imzalanmadan önce belirlenmelidir.

Guyana Şirketi Adına Vekâletname: Deeds and Commercial Registries Authority

Guyana şirketi adına vekâletname kişisel vekâletnameden ayrıdır. Deeds and Commercial Registries Authority (DCRA) Guyana’da şirketler, business names, ortaklıklar ve diğer ticari kayıtlarla ilgili mevzuatı yöneten resmî kurumdur. DCRA’nın resmî açıklamasına göre Commercial Registry şirketler ve business names dâhil ticari kayıtları yürütür; Deeds Registry ise taşınmaz işlemleri yanında powers of attorney, contracts ve diğer deeds kayıtlarıyla ilişkilidir.

Guyana Parlamentosunun Deeds and Commercial Registries Authority mevzuatı da Registry’nin Companies Act, Business Names Registration Act, Powers of Attorney Act ve diğer ilgili kanunlar kapsamındaki işlevlerini açıkça saymaktadır. Bu yapı, şirketin sicil varlığı ile vekâletnamenin/deed’in kaydı ve temsil yetkisinin ayrı hukuki katmanlar olduğunu gösterir.

Türkiye’de Guyana şirketi adına işlem yapılacaksa güncel şirket unvanı, company number, registered office, directors/officers ve imza sahibinin şirketi bağlama yetkisi belirlenir. İmza sahibinin pasaportu yalnız kimliği gösterir; şirket adına vekâlet verme yetkisini tek başına kanıtlamaz. Şirket ana sözleşmesi, board resolution, officer kaydı veya ilgili başka kurumsal yetki belgesi gerekebilir.

Noterlik Kanunu md. 79 uyarınca tüzel kişi adına noterlik işlemi yaptıran kişinin sıfat ve yetkisini ve işlemi yapmaya izinli olduğunu gösteren belge sunması gerekir. Bu nedenle DCRA şirket kaydı ile imza sahibinin yetki belgesi birlikte incelenir. Apostil ise bu belgelerdeki imza/sıfat/mühür doğrulamasını basitleştirir; şirket içi yetkinin maddi kapsamını otomatik olarak ispatlamaz.

DCRA kayıtlarının güncelliği özellikle önemlidir. Şirket yöneticisi değişmiş, şirket struck off olmuş veya temsil düzeni değişmişse eski bir company extract yalnız apostil taşıdığı için güncel şirket yetkisini kanıtlamaz. Türkiye’de kullanılacak belgeler güncel sicil ve somut kararlarla desteklenir.

Guyana Nüfus, Eğitim ve Diğer Resmî Belgelerinin Türkiye’de Kullanımı

Guyana’dan alınan doğum, evlenme, ölüm, eğitim, adli sicil veya başka kamu belgelerinde önce belgenin yetkili Guyana makamından alınmış doğru ve güncel resmî örneği temin edilir. İsim, tarih, ebeveyn bilgisi veya başka maddi hata varsa apostil bu hatayı düzeltmez; önce kaynak kayıt düzeltilir.

Guyana ve Türkiye Apostil Sözleşmesine taraf olduğu için kapsam içi kamu belgelerinde usulüne uygun Guyana apostili klasik diplomatik/konsolosluk legalizasyonunun yerine geçer. Fakat Türkiye’de belgeyi kabul edecek mahkeme, nüfus müdürlüğü, tapu müdürlüğü, banka, üniversite veya ticaret sicili kendi özel mevzuatına göre asıl belge, güncellik, tercüme ve içerik şartı arayabilir.

Guyana’nın resmî dili İngilizcedir. Türk mahkemesine İngilizce belge sunulacaksa HMK md. 223 uyarınca Türkçe tercüme de sunulur; mahkeme gerekli görürse resmî tercüme isteyebilir. HMK md. 224 yabancı resmî belgelerin Türkiye’de resmî belge niteliği bakımından genel rejimi düzenler ve milletlerarası sözleşme hükümlerini saklı tutar. Guyana bakımından Apostil Sözleşmesi bu milletlerarası rejimdir.

Guyana Mahkeme Kararlarının Türkiye’de Tanınması ve Tenfizi

Guyana mahkeme kararının apostilli olması, kararın Türkiye’de kendiliğinden icra edilebilir olduğu anlamına gelmez. Apostil karar belgesinin dış tasdikini kolaylaştırır; yabancı kararın Türkiye’de kesin hüküm veya icra etkisi doğurması 5718 sayılı MÖHUK hükümlerine göre ayrıca değerlendirilir.

MÖHUK md. 50, yabancı hukuk mahkemelerinden verilmiş ve verildiği devlet hukukuna göre kesinleşmiş kararların Türkiye’de icrasını Türk mahkemesinin tenfiz kararına bağlar. Md. 53 gerekli başvuru belgelerini, md. 54 tenfiz şartlarını ve md. 58 tanımayı düzenler. Bu nedenle Guyana’da verilmiş boşanma, alacak veya ticaret kararında kararın tam örneği, kesinleşme belgesi, uygun apostil ve Türkçe tercüme ayrı ayrı hazırlanır.

Apostil kararın esasını, savunma hakkını veya Türk kamu düzenine uygunluğunu onaylamaz. Tanıma ve tenfiz şartları yabancı kararın türüne ve Türkiye’de istenen hukuki sonuca göre ayrıca incelenir.

Guyana Türk Konsoloslukları ve Vekâletname SSS