Ankara Banka veya Kredi Kartının Kötüye Kullanılması: TCK 245

TCK 245, tek bir kart suçundan değil üç ayrı fiil grubundan oluşur. Gerçek kartın izinsiz kullanılması, başkasının hesabıyla ilişkilendirilmiş sahte kartın üretilmesi veya devri ve sahte kart kullanılarak yarar sağlanması farklı fıkralarda düzenlenir. Aile ilişkisine bağlı cezasızlık ile etkin pişmanlık ise yalnız birinci fıkraya özgüdür. Bu nedenle isnadın yalnız “kredi kartı dolandırıcılığı” olarak adlandırılması uygulanacak hükmü açıklamaz.

Gerçek kartı elinde bulundurmak ile kullanmaya yetkili olmak farklıdır

TCK m.245/1, başkasına ait kartın ne şekilde elde edildiğine bakılmaksızın, kart sahibinin veya kartın kendisine verilmesi gereken kişinin rızası dışında kullanılması yahut kullandırılmasıyla yarar sağlanmasını cezalandırır. Yaptırım üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Hapis ile para cezası seçenek değildir; kanun ikisini birlikte öngörür.

Kartın sahibinin bilgisiyle teslim edilmiş olması bütün sonraki işlemlere izin verildiği anlamına gelmez. Rızanın belirli bir alışveriş, tutar veya kullanım biçimiyle sınırlı olup olmadığı araştırılır. Değerlendirmenin konusu, kartın ilk teslimi kadar şikâyete konu harcamanın izin kapsamında bulunup bulunmadığıdır. TCK m.21 gereğince kişinin rıza dışı kullandığını bilerek hareket etmesi gerekir.

Kartın izinsiz elde tutulması ile bu kart kullanılarak yarar sağlanması aynı tamamlanma aşaması değildir. Birinci fıkrada yarar sağlama aranır. Doğrudan icraya başlanmasına rağmen işlemin failin elinde olmayan sebeple tamamlanamaması, TCK m.35’teki teşebbüs şartlarıyla incelenir. Kartın ele geçirilme biçimi başka bir suç içeriyorsa o fiilin değerlendirmesi de ayrıca yapılır.

Sahte kartın üretilmesi için harcama yapılması şart değildir

TCK m.245/2, başkalarının banka hesaplarıyla ilişkilendirilmiş sahte banka veya kredi kartını üretme, satma, devretme, satın alma ve kabul etme hareketlerini düzenler. Ceza üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezasıdır. Bu fıkranın tamamlanması için sahte kartın ayrıca alışverişte kullanılması koşulu yazılı değildir. Kartın sahteliği ve gerçek bir başkasına ait hesapla bağlantısı teknik ve bankacılık kayıtlarıyla belirlenir.

Sahte oluşturulmuş veya üzerinde sahtecilik yapılmış kartla yarar sağlanması m.245/3’ün konusudur. Fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmuyorsa dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası uygulanır. İddianame, kartın sahte olduğunu gösteren bulgularla o kartı kullanan kişinin kimliğini ayrı ayrı açıklamalıdır. Hesaba para ulaşması, kartı fiilen hangi kişinin kullandığını tek başına göstermez.

Kartla işlem yapılması ile banka hesabına izinsiz girilerek hesaptaki paranın aktarılması aynı yöntem değildir. Bilişim sistemine hukuka aykırı erişim, bilişim yoluyla hırsızlık ve bilişim dolandırıcılığı kendi unsurlarıyla ayrılır. TCK m.245, bankanın yer aldığı her parasal uyuşmazlığa uygulanacak genel bir hüküm değildir.

Aile içi cezasızlığın kapsamı sınırlıdır

TCK m.245/4 yalnız birinci fıkradaki suç için şahsi cezasızlık öngörür. Kapsamdaki kişiler; hakkında ayrılık kararı bulunmayan eş, üstsoy veya altsoy, bu derecedeki kayın hısımları, evlat edinen veya evlatlık ve aynı konutta birlikte yaşayan kardeştir. Kanunda sayılmayan akrabalıklar kıyas yoluyla listeye eklenmez.

Kardeşler bakımından aynı konutta birlikte yaşama, eşler bakımından ayrılık kararı bulunmaması ayrıca aranır. Nüfus kaydı akrabalığı gösterirken ortak konut koşulunun da kendi delilleriyle saptanması gerekir. Bu hüküm kart kullanımını hukuka uygun bir işlem hâline getirmez; kanunda belirtilen akraba hakkında cezaya hükmolunmamasını düzenler. Sahte kart üretme ve sahte kartla yarar sağlama fiillerine aynı cezasızlık taşınmaz.

Paranın geri verilmesi davayı kendiliğinden kapatmaz

TCK m.245/5, birinci fıkra kapsamındaki fiiller için malvarlığına karşı suçların etkin pişmanlık hükümlerine gönderme yapar. TCK m.168 uyarınca kovuşturma başlamadan önce pişmanlıkla zararın tamamen giderilmesinde cezanın üçte ikisine kadar; kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderilmesinde yarısına kadar indirim düzenlenir. Kovuşturma, CMK m.175’e göre iddianamenin kabulüyle başlar.

Kısmi iade veya kısmi tazminde m.168/4 uyarınca mağdurun rızası aranır. Ödeme tarihi, bedelin hangi zarara ilişkin olduğu ve zararın tamamının karşılanıp karşılanmadığı belgelenir. Bankanın yaptığı iade ile failin pişmanlıkla gerçekleştirdiği giderim aynı işlem olarak kabul edilemez; ödemenin kaynağı ve hukuki niteliği araştırılır. İkinci ve üçüncü fıkralara m.245/5’teki özel atıf uygulanmaz.

Kanunun tanıdığı bu indirim, etkin pişmanlık sonucudur; beraat veya otomatik dosya kapanması değildir. TCK m.245 suçları şikâyete bağlı düzenlenmediğinden şikâyetin geri alınması da tek başına kamu davasını sona erdirmez.

Hangi kayıt hangi tartışmayı çözer?

İşlemin varlığı: Banka ekstresi, provizyon bilgisi, ATM veya POS kaydı, işlem numarası, tutar ve kesin saat istenen harcamayı belirler. Aynı gün gerçekleşen farklı işlemler birbirine karıştırılmamalıdır. İşlemin iptali, iadesi veya başarısızlığı ayrıca kayıtta gösterilir.

Rıza: Kartın teslimine ve kullanım amacına ilişkin iletişim, talimat ve diğer hukuka uygun deliller değerlendirilir. Bir kartın geçmişte rızayla kullanılmış olması, son işlem için de aynı iznin bulunduğunu kesin olarak göstermez.

Failin kimliği: ATM veya işyeri görüntüsü, teslimat bilgisi, oturum kaydı ve cihazla bağlantı birlikte incelenir. Kart sahibi, hesap sahibi, telefon hattı abonesi ve işlemi fiilen yapan kişi farklı sıfatlardır. IP veya tek kullanımlık şifre kaydı önemli delil olsa da gerçek kullanıcının belirlenmesine ilişkin diğer kayıtların yerini her olayda tek başına tutmaz.

CMK m.160/2, savcıya lehe ve aleyhe delilleri toplama görevi verir. Dijital cihazın incelenmesinde CMK m.134’ün karar, kopyalama ve muhafaza güvenceleri uygulanır. CMK m.217/2 uyarınca suç, hukuka uygun elde edilmiş delillerle ispatlanır. Bankaya yapılan harcama itirazı ile Cumhuriyet başsavcılığına yapılan suç başvurusu farklı işlemlerdir; biri diğerinin yerine geçmez.

Suça konu para için hesap tedbiri ve iade

CMK m.128/A kapsamındaki suç listesinde TCK m.245 de yer alır. Mali kurumun en fazla kırk sekiz saatlik hesap askısı, sonradan verilecek el koyma kararı ve mağdura ait olduğu anlaşılan menfaatin iadesi farklı işlemlerdir. Bankanın harcama itirazını incelemesi, adli makamın suç konusu menfaate ilişkin kararının yerine geçmez. Başvuruda işlem referansı ve suça konu tutar belirlenerek koruma ve iade talebi somutlaştırılır; hesabın askıya alınması bütün zararın zaten tahsil edildiği anlamına gelmez.

Ankara’daki kart dosyasında görev ve başvuru

Yalnız TCK m.245 isnadına ilişkin olağan yargılamada görevli mahkeme, 5235 sayılı Kanun m.11–14 uyarınca asliye ceza mahkemesidir. Başka suçlarla bağlantı ayrı değerlendirilir. CMK m.12/1 uyarınca suçun işlendiği yer mahkemesi yetkilidir. Ayrıca m.12/6, banka veya kredi kartlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenen suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemelerini de yetkili kılar. Bu kapsamdaki fiilde mağdurun Ankara’daki yerleşim yeri, ek yetki bakımından doğrudan önem taşır. Ankara ile Ankara Batı adli yargı çevreleri, ilgili yerleşim ve işlem yeriyle dosyadaki yetki kararı üzerinden ayrılır.

Başvuruya itiraz edilen işlemlerin dökümü, bilinen kart ve hesap bağlantısı, bankaya yapılan bildirimler ve eldeki kayıtlar eklenir. Tam kart numarası, güvenlik kodu ve kimlik görüntüsü herkese açık dilekçe örneklerinde veya sosyal medya paylaşımlarında yayımlanmamalıdır. İstinafa açık hüküm için CMK m.273’teki gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre uygulanır. İstinaf başvurusu, bankaya sunulan harcama itirazının süresiyle karıştırılmaz.

Hukuki kaynak kontrolü: 9 Eylül 2026. Dayanaklar: TCK m.20–21, 35, 52, 168 ve 245; CMK m.12, 134, 158, 160, 175, 217 ve 273. Suçun kanuni koşulları ile somut dosyada bunların ispatı ayrı değerlendirilir.