Memur Mazeret İzni Talep Dilekçesi 2026 | Word Örneği
657 Sayılı Kanun m.104 • Güncel Rehber ve Word Örneği
Memur mazeret izni dilekçesi, izin sebebini, istenen tarih aralığını ve dayanak belgeyi kurumun yetkili birimine bildiren yazılı başvurudur. Eşin doğumu için on gün; memurun veya çocuğunun evlenmesi ile Kanunda sayılan yakınların ölümü için yedi gün izin, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.104/B kapsamında istek üzerine verilir. Bunların dışındaki mazeretlerde ise m.104/C uyarınca bir yıl içinde en çok on günlük izin, yetkili makamın değerlendirmesine bağlıdır.
Kısa cevap: Dilekçede “mazeret izni istiyorum” demekle yetinmeyin. Olayı, olay tarihini, izin başlangıç ve bitişini, toplam gün sayısını, 657 sayılı Kanun’un ilgili bendini ve ekleri açıkça gösterin. Aşağıdaki örnek, hukuki türler arasındaki farklar korunarak hazırlanmıştır.
Memur mazeret izni nedir?
Mazeret izni, kanunda gösterilen kişisel veya ailevi olaylar nedeniyle memurun görevinden belirli bir süreyle izinli sayılmasıdır. 657 sayılı Kanun m.104; analık ve evlat edinme izinlerinden babalık, evlenme, ölüm, diğer mazeretler ve engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğun hastalanmasına kadar farklı durumları ayrı bentlerde düzenler. Bu sayfadaki dilekçe özellikle babalık, evlenme, ölüm, m.104/C kapsamındaki diğer mazeretler ve m.104/E kapsamındaki çocuk hastalığı taleplerine uyarlanabilir.
Her mazeret izni aynı hukuki niteliğe sahip değildir. Kanunda açıkça sayılan babalık, evlenme ve ölüm hâllerinde izin “isteği üzerine” verilir. Buna karşılık m.104/C kapsamındaki diğer mazeretler için kullanılan “izin verilebilir” ifadesi idareye değerlendirme alanı tanır. Başvurunun bu ayrımı doğru kurması hem hukuki isabeti hem de arama yapan kullanıcının gerçek ihtiyacına cevap verme gücünü artırır.
657 m.104’e göre mazeret izni kaç gündür?
Babalık izni: on gün
Eşi doğum yapan memura, isteği üzerine on gün babalık izni verilir. Dilekçeye doğumu veya beklenen doğumu gösteren kurumun kabul ettiği belge eklenmeli; doğum gerçekleştiyse tarih açıkça belirtilmelidir. Analık izni, süt izni ve yarım zamanlı çalışma hakları aynı maddede yer alsa da bunlar babalık izninden farklı kurumlardır.
Evlenme izni: yedi gün
Memurun kendisinin veya çocuğunun evlenmesi hâlinde isteği üzerine yedi gün izin verilir. Evlilik belgesi, nikâh günü yazısı veya kurumun istediği eşdeğer belge eklenebilir. Nişan, düğün hazırlığı veya başka bir yakının evliliği m.104/B’deki yedi günlük hakkın kapsamında değildir; koşulları varsa m.104/C kapsamında ayrıca değerlendirilebilir.
Ölüm izni: yedi gün
Memurun eşinin, çocuğunun, kendisinin veya eşinin ana, baba ve kardeşinin ölümü hâlinde isteği üzerine yedi gün izin verilir. Kanundaki yakınlık listesi sınırlıdır. Büyükanne, büyükbaba, amca, dayı, hala, teyze veya kuzenin ölümü doğrudan m.104/B listesinde bulunmaz. Böyle bir durumda diğer mazeretlere ilişkin m.104/C koşulları gündeme gelebilir.
Diğer mazeretler: bir yılda on gün
Analık ve yukarıdaki m.104/B hâlleri dışında, merkezde atamaya yetkili amir; ilde vali; ilçede kaymakam ve yurt dışında diplomatik misyon şefi tarafından, birim amirinin muvafakatiyle, memura mazereti nedeniyle bir yıl içinde toplu veya bölümler hâlinde on gün izin verilebilir. Burada izin otomatik değildir. Mazeretin somutluğu, belgelendirilmesi, hizmet gerekleri ve yetkili makamın değerlendirmesi önem taşır.
Zaruret hâlinde ikinci on gün
Zaruret hâlinde öğretmenler hariç aynı usulle on gün daha mazeret izni verilebilir. İkinci kez verilen bu izin yıllık izinden düşülür. Bu nedenle dilekçede ilk on günlük hakkın ne kadarının kullanıldığı, ikinci izin isteniyorsa zaruretin neden devam ettiği ve yıllık izin bakiyesiyle ilgili kurum kayıtlarının kontrol edilmesi yararlıdır. Öğretmenler yönünden ikinci on günlük düzenlemenin uygulanmadığı özellikle gözetilmelidir.
Engelli veya süreğen hastalığı olan çocuk için on güne kadar
En az yüzde 70 oranında engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğun hastalanması hâlinde, hastalık raporuna dayanılarak anne veya babadan yalnız biri tarafından bir yıl içinde toplu veya bölümler hâlinde on güne kadar mazeret izni kullanılabilir. Çocuk evliyse eşinin de en az yüzde 70 oranında engelli olması koşulu aranır. Başvuruda engellilik veya süreğen hastalık durumunu ve güncel hastalığı gösteren belgeler ile diğer ebeveynin aynı dönem için bu izni kullanmadığına ilişkin kurumca istenen beyan sunulmalıdır.
Mazeret izni ücretli midir?
657 sayılı Kanun m.104/G’ye göre yıllık izin ve mazeret izinleri sırasında fiilî çalışmaya bağlı her türlü ödemeler hariç mali haklar ile sosyal yardımlara dokunulmaz. Bu, temel mali ve sosyal hakların korunması anlamına gelir; ancak nöbet, fazla çalışma veya fiilen çalışma koşuluna bağlanmış ödemeler bakımından farklı sonuç doğabilir. Kurum bordrosu ve özel personel mevzuatı ayrıca kontrol edilmelidir.
Kimler bu örneği kullanabilir?
Örnek, 657 sayılı Kanun’a tabi devlet memurları için hazırlanmıştır. 4/B sözleşmeli personel, kamu işçileri, akademik personel, hâkim-savcılar, askerî personel veya özel kanuna tabi diğer görevliler bakımından izin süresi ve karar mercii farklı olabilir. Personel statünüzü atama onayı, sözleşme veya kurum insan kaynakları kaydından doğrulamadan yalnızca “kamuda çalışıyorum” varsayımıyla bu metni kullanmayın.
Mazeret izni dilekçesi kime verilir?
Dilekçe uygulamada görev yapılan birim amirliğine, personel/insan kaynakları birimine veya kurumun elektronik belge sistemi üzerinden yetkili makama sunulur. m.104/C’de nihai yetki merkez, il, ilçe ve yurt dışı teşkilatı bakımından ayrıca düzenlenmiştir ve birim amirinin muvafakati aranır. Kurum iç yönergesi, imza yetkileri yönergesi veya elektronik izin modülü daha ayrıntılı bir yol öngörüyorsa o usul izlenmelidir.
Başvurunun kayıt numarasını saklayın. Elden verilen dilekçenin tarih ve sayı içeren alındı örneğini istemek; elektronik sistemde ise başvuru ve onay ekranını arşivlemek sonradan çıkabilecek uyuşmazlıklarda önemlidir.
Dilekçede bulunması gereken bilgiler
- Kurum, birim ve yetkili makamın doğru adı,
- Memurun adı, soyadı, sicil/personel numarası, unvanı ve görev yeri,
- Mazeretin türü ve olayın gerçekleştiği veya gerçekleşeceği tarih,
- İstenen iznin başlangıç-bitiş tarihleri ve toplam gün sayısı,
- 657 sayılı Kanun m.104’ün uygulanacak bendi,
- Mazereti doğrulayan belgelerin adı ve ek sıra numarası,
- Tarih, imza, iletişim bilgisi ve açık talep sonucu.
Hangi belgeler eklenmelidir?
Doğum için doğum belgesi veya hastane kaydı; evlenme için nikâh tarihi yazısı ya da evlenme belgesi; ölüm için ölüm belgesi ve gerektiğinde yakınlığı gösteren nüfus kaydı; engelli veya süreğen hastalığı olan çocuk için yetkili sağlık raporları sunulabilir. Diğer mazeretlerde belge, olayın niteliğine göre değişir: resmî çağrı, hastane randevusu, afet tespit belgesi, eğitim kurumu yazısı veya başka bir doğrulayıcı kayıt kullanılabilir.
Sağlık verileri özel nitelikli kişisel veridir. Kurumun ihtiyacını aşan ayrıntıları yaygın e-posta gruplarına göndermeyin; belgeyi güvenli kanal ve yalnızca yetkili birimle paylaşın.
Mazeret izni ne zaman başlatılır?
657 sayılı Kanun m.104/B süreyi gün olarak belirlemekle birlikte her olay bakımından başlangıç gününü ayrıntılı biçimde açıklamaz. Kurumların özel izin yönergeleri ve yerleşik uygulaması başlangıç konusunda önem kazanabilir. Bu nedenle dilekçede yalnızca olay tarihini değil, istenen başlangıç ve bitiş tarihlerini de yazın; vardiya, hafta sonu ve resmî tatil hesabını personel birimiyle önceden netleştirin.
Öngörülebilir evlilik ve planlı işlem gibi durumlarda başvuruyu önceden yapmak en güvenli yoldur. Ani doğum veya ölüm hâlinde amire gecikmeden haber verip belgeyi kurumun belirlediği sürede sunmak gerekir. Yazılı ya da sistemsel onay oluşmadan kendiliğinden göreve gitmemek, devamsızlık ve disiplin riski doğurabilir.
Takvim günü mü, iş günü mü?
Kanundaki m.104/B süreleri “gün”, m.104/C ise yine gün esaslı düzenlenmiştir; metinde “iş günü” ifadesi bulunmaz. Bununla birlikte başlangıç ve bitişin nasıl kaydedileceği, olaydan önce kullanım imkânı ve vardiyalı personel uygulaması kurum düzenlemeleriyle somutlaştırılabilir. İnternetteki genel cevap yerine kurumun güncel yönergesini ve yazılı personel görüşünü esas almak uyuşmazlık riskini azaltır.
Yol izni ayrıca eklenir mi?
657 m.104, babalık, evlenme ve ölüm mazeret izinlerine genel ve otomatik bir “yol izni” eklemez. Kurumun özel mevzuatında açık hüküm yoksa dilekçeye kendiliğinden ek gün yazılması hak doğurmaz. Uzak mesafe nedeniyle ek süre gerekiyorsa bunun m.104/C, yıllık izin veya kurumun tabi olduğu özel düzenleme kapsamında ayrıca değerlendirilmesi istenebilir.
Mazeret izni reddedilirse ne yapılabilir?
Önce talebin hangi bent kapsamında yapıldığını belirleyin. m.104/B’de sayılan olay ile m.104/C’deki takdire bağlı diğer mazeret aynı değildir. Red kararının yazılı ve gerekçeli bildirilmesini isteyin; olay belgesi, yakınlık kaydı veya tarih hatası varsa tamamlayın. Kurum içi üst makama başvuru, sendika veya hukuk biriminden destek ve koşulları varsa idari yargı yolları değerlendirilebilir.
İdari davalarda genel dava açma süresi, özel kanunda ayrı süre bulunmadıkça yazılı bildirimi izleyen günden itibaren idare mahkemelerinde altmış gündür. Ancak somut işlemin niteliği, başvuru yollarının süreye etkisi ve görevli yargı ayrıca incelenmelidir. Süre geçirilmeden kişiye özgü hukuki değerlendirme alınması gerekir.
Sık yapılan hatalar
- m.104/B’de sayılmayan bir yakını, ölüm izni kapsamındaymış gibi göstermek,
- Diğer mazeretlerde on günlük iznin otomatik hak olduğunu yazmak,
- İzin tarihlerini ve toplam gün sayısını belirsiz bırakmak,
- Olayı doğrulayan belgeyi veya yakınlık kaydını eklememek,
- İkinci on günün yıllık izinden düşeceğini ve öğretmen istisnasını gözden kaçırmak,
- 657’ye tabi olmayan personelin aynı süreleri doğrudan uygulaması,
- Onay sürecini tamamlamadan görev yerinden ayrılmak.
Memur mazeret izni talep dilekçesi örneği
[KURUM ADI] [YETKİLİ MAKAMINA]
BAŞVURAN: [Ad Soyad, T.C. kimlik no/sicil no]
GÖREV YERİ VE UNVANI: [Birim, il/ilçe, unvan]
İLETİŞİM: [Adres, telefon, e-posta]
KONU: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.104/[B, C veya E] kapsamında [tür] mazeret izni talebimdir.
AÇIKLAMALAR
- [Kurum/birim] bünyesinde [unvan] olarak görev yapmaktayım.
- [Eşimin doğumu / kendimin veya çocuğumun evlenmesi / Kanunda sayılan yakınımın ölümü / diğer somut mazeret / engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğumun hastalanması] olayı [tarih] tarihinde gerçekleşmiş/gerçekleşecektir.
- Olayı ve hukuki koşulları gösteren [doğum belgesi, evlenme belgesi, ölüm belgesi, nüfus kaydı, hastalık raporu veya diğer belge] dilekçe ekinde sunulmuştur.
- Bu nedenle [başlangıç] ile [bitiş] tarihleri arasında toplam [sayı] gün mazeret izni kullanmak istiyorum.
- [m.104/C talebi ise: Mazeretim, … sebepleriyle belirtilen tarihlerde görevimi sürdürmemi fiilen güçleştirmektedir. Talebimin hizmet gerekleri ve sunduğum belgelerle birlikte değerlendirilmesini isterim.]
- [m.104/E talebi ise: Diğer ebeveyn aynı dönem için bu izni kullanmamaktadır; kurumca istenecek tamamlayıcı belgeleri sunmaya hazırım.]
HUKUKİ DAYANAK: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.104 ve ilgili kurum izin mevzuatı.
SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle, [başlangıç]–[bitiş] tarihleri arasında toplam [sayı] gün mazeret izni kullanmama onay verilmesini ve sonucun tarafıma bildirilmesini saygıyla arz ederim. [Tarih]
Başvuran
[Ad Soyad]
[İmza]
EKLER:
1. [Olayı gösteren belge]
2. [Yakınlığı/statüyü gösteren belge]
3. [Kurumca istenen diğer belge]
Memur mazeret izni dilekçesi Word indir
Aşağıdaki dosya gerçek ve düzenlenebilir .docx belgesidir. Köşeli parantezli alanları kendi olayınıza göre doldurun; kullanmadığınız alternatif paragrafları silin. İzin türünü ve m.104 bendini değiştirmeden önce personel statünüzü kontrol edin.
Başvuru öncesi kontrol listesi
- 657’ye tabi memur olduğunuzu ve varsa özel mevzuatı doğrulayın.
- Olayınızın m.104/B, C veya E bentlerinden hangisine girdiğini seçin.
- İzin tarihlerini, toplam gün sayısını ve olay tarihini tutarlı yazın.
- Belge ve yakınlık kayıtlarını okunabilir biçimde ekleyin.
- Dilekçeyi doğru birim ve yetkili makama kayıtlı olarak sunun.
- Onay ve izin kayıtlarını saklayın; sonuç kesinleşmeden görevi terk etmeyin.
İlgili memur dilekçeleri
İzin talebiniz sağlık nedeniyle yer değişikliğine dönüşüyorsa memur sağlık mazereti tayin dilekçesi; aile birliği nedeniyle atama gerekiyorsa memur eş durumu tayin dilekçesi; kurum içindeki görev yerinizi değiştirmek istiyorsanız kurum içi naklen atama dilekçesi rehberlerine bakabilirsiniz. Sağlık durumunda kısa mazeret izni ile m.105 kapsamındaki hastalık/refakat iznini karıştırmayın.
Resmî kaynaklar
Sıkça sorulan sorular
Memur mazeret izni kaç gündür?
Eşin doğumunda on gün; memurun veya çocuğunun evlenmesi ve Kanunda sayılan yakınların ölümünde yedi gündür. Diğer mazeretlerde yetkili makamca bir yılda toplam on güne kadar izin verilebilir.
Mazeret izni için belge zorunlu mu?
Kanun her olay için tek tip belge saymaz; ancak olayın ve koşulların ispatı için doğum, evlenme, ölüm, nüfus veya sağlık belgesi gibi uygun kayıtlar sunulmalıdır. Kurum ek belge isteyebilir.
Mazeret izni yıllık izinden düşer mi?
İlk on günlük m.104/C izni kural olarak yıllık izinden düşülmez. Zaruret hâlinde verilen ikinci on gün yıllık izinden düşülür. Öğretmenlere bu ikinci on gün verilmez.
Kayınpederin veya kayınvalidenin ölümünde izin var mı?
Evet. 657 m.104/B, memurun eşinin ana ve babasının ölümü hâlinde isteği üzerine yedi gün izin öngörür.
Büyükanne veya büyükbaba ölümünde yedi gün izin var mı?
657 m.104/B’nin saydığı yakınlar arasında büyükanne ve büyükbaba yer almaz. Koşulları varsa olay m.104/C kapsamındaki takdire bağlı mazeret izni olarak değerlendirilebilir.
Mazeret izni hafta sonunu kapsar mı?
Kanun “gün” ifadesini kullanır, “iş günü” demez. Başlangıç ve kurum kaydı bakımından kurumun özel yönergesi ile personel biriminden alınan yazılı bilgi kontrol edilmelidir.
Mazeret izni talebi reddedilebilir mi?
m.104/C kapsamındaki diğer mazeretlerde idarenin değerlendirme yetkisi vardır. m.104/B’de sayılan olaylarda ise koşullar ve belge mevcutsa izin isteği kanuni dayanağa sahiptir. Ret yazısı ve gerekçesi somut olarak incelenmelidir.
Memur izin uyuşmazlığında hukuki destek
İzin talebiniz reddedildiyse, devamsızlık veya disiplin işlemi riski oluştuysa ya da işleminize uygun dilekçe hazırlanması gerekiyorsa belgelerinizle birlikte hukuki değerlendirme alabilirsiniz.
+90 552 224 43 66 • Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
