Arabulucu Taraflarla Ayrı Ayrı Görüşebilir mi? HUAK m.8 Özel Oturum Rehberi 2026
Güncelleme: 11 Eylül 2026
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Arabulucu Taraflarla Ayrı Ayrı Görüşebilir mi? HUAK m.8
Kısa ve net cevap: Evet. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.8, arabulucunun tarafların her biriyle ayrı ayrı veya birlikte görüşebileceğini ve iletişim kurabileceğini açıkça düzenler. Ayrı görüşme hukuka aykırı bir yöntem değildir. Ancak arabulucu HUAK m.9 gereğince tarafsızlığı ve eşitliği korumalı, HUAK m.4 gereğince gizliliğe uymalı ve bir tarafın yalnız özel görüşmede açıkladığı bilgiyi paylaşırken açıklamanın kapsamına dikkat etmelidir.
Ayrı görüşme, arabuluculukta kullanılan kanuni bir müzakere yöntemidir.
Arabulucunun ayrı görüşme yetkisinin kanuni dayanağı
HUAK m.8 tek cümlelik fakat uygulamada önemli bir düzenlemedir: arabulucu, tarafların her biri ile ayrı ayrı veya birlikte görüşebilir ve iletişim kurabilir. Bu hüküm, arabuluculuğun yalnız bütün tarafların aynı masada bulunduğu toplantılardan oluşmadığını gösterir. Süreç ortak oturum, ayrı oturum, telefon veya uygun iletişim araçları kullanılarak yürütülebilir.
Ayrı görüşmenin yapılması için karşı tarafın her defasında özel izin vermesi gerektiğine ilişkin genel bir kanun kuralı yoktur. Arabulucu süreç yönetimi kapsamında, uyuşmazlığın niteliği ve tarafların ihtiyaçlarını değerlendirerek ayrı görüşme yapabilir. Bununla birlikte taraflar HUAK m.15/2 gereğince emredici kurallara aykırı olmamak kaydıyla arabuluculuk usulünü serbestçe kararlaştırabilir.
Arabulucu yöntemi belirlerken tarafların eşit haklara sahip olduğunu unutmamalıdır. Bir tarafla ayrı görüşme yapılması diğer tarafa karşı gizli ittifak kurulması anlamına gelmez. Ayrı görüşme, müzakereyi kolaylaştıran teknik bir araçtır; tarafsızlık yükümlülüğünün istisnası değildir.
Arabulucu neden taraflarla ayrı ayrı görüşür?
Ortak toplantıda taraflar bazen gerçek önceliklerini söylemekte zorlanabilir. Ticari uyuşmazlıkta şirket temsilcisi en fazla ne kadar ödeme yapabileceğini, iş uyuşmazlığında işçi kabul edebileceği alt sınırı, kira uyuşmazlığında taraflardan biri taşınma için ihtiyaç duyduğu süreyi karşı tarafın önünde hemen açıklamak istemeyebilir. Ayrı görüşme, arabulucunun tarafın temel menfaatlerini anlamasını sağlar.
İkinci neden iletişim tıkanıklığıdır. Taraflar aynı ortamda birbirini sürekli kesiyor veya geçmiş olaylar yüzünden çözüm konuşamıyorsa, arabulucu tarafları kısa süreli ayrı görüşmelere alarak müzakerenin gerilimini düşürebilir. Amaç tarafları birbirinden koparmak değil, yeniden verimli ortak müzakereye dönmelerini sağlamaktır.
Üçüncü neden tekliflerin gerçekçi olup olmadığını test etmektir. Arabulucu karar vermez ve taraflara hüküm dayatmaz; fakat HUAK m.15/7 kapsamında tarafların çözüm üretemediği durumda çözüm önerisinde bulunabilir. Ayrı görüşmeler, tarafın çözüm alanını ve risk değerlendirmesini anlamaya yardımcı olur.
Ayrı görüşmede anlatılanlar karşı tarafa aktarılır mı?
Burada HUAK m.4’teki gizlilik ilkesi belirleyicidir. Arabulucu arabuluculuk faaliyeti içinde kendisine sunulan bilgi, belge ve kayıtları gizli tutmakla yükümlüdür. Tarafın özel oturumda söylediği her şeyin otomatik biçimde karşı tarafa aktarılması, ayrı görüşmenin güven işlevini ortadan kaldırabilir.
Uygulamada arabulucunun özel görüşme başında “hangi bilgileri karşı tarafa aktarabilirim, hangileri yalnız bu görüşmede kalacak?” ayrımını netleştirmesi yararlıdır. Bir taraf “500.000 TL’ye kadar çıkabilirim ama bunu henüz söylemeyin” diyorsa arabulucu bu sınırı izin verilmeden doğrudan karşı tarafa iletmemelidir. Buna karşılık taraf “450.000 TL teklifimi karşı tarafa iletin” diyorsa aktarım yetkisi açıktır.
Gizlilik, arabulucunun tarafı yanlış yönlendirmesine izin vermez. Arabulucu bir tarafın özel bilgisini korurken diğer tarafa gerçeğe aykırı beyanda bulunmamalıdır. “Bu teklif sizin için son fırsat” gibi doğrulanmamış baskı ifadeleri tarafsızlık ve mesleki özen ilkesiyle bağdaşmaz.
Ayrı görüşme tarafsızlığı bozar mı?
Hayır. Tarafsızlık, bütün taraflarla aynı dakika sayısında görüşmek demek değildir. HUAK m.9 arabulucunun görevini özenle, tarafsız ve şahsen yürütmesini; taraflar arasında eşitliği gözetmesini emreder. Uyuşmazlığın ihtiyacı nedeniyle bir tarafla daha uzun görüşme yapılması tek başına tarafsızlık ihlali değildir.
Asıl ölçüt, arabulucunun bir tarafın menfaatini diğerine tercih edip etmediği, süreçte bilgi ve katılım eşitliğini koruyup korumadığı ve karar baskısı yaratıp yaratmadığıdır. Bir tarafın hukuki danışmanı gibi davranmak, ona dava stratejisi vermek veya diğer tarafın aleyhine gizli yönlendirme yapmak arabulucunun rolünü aşar.
Arabulucu, tarafsızlığından şüphe edilmesini gerektirecek önemli bir hal varsa HUAK m.9/2 uyarınca tarafları bilgilendirmek zorundadır. Açıklamaya rağmen tarafların birlikte talep etmesi halinde görev devam edebilir. Bu hüküm ayrı görüşme sırasında da geçerlidir.
Arabulucu bir tarafla telefonla görüşebilir mi?
HUAK m.8 yalnız yüz yüze toplantı ifadesi kullanmaz; taraflarla görüşme ve iletişim kurulmasına izin verir. Bu nedenle sürecin niteliğine uygun olmak kaydıyla telefon, güvenli çevrim içi görüşme veya başka iletişim yöntemleri kullanılabilir. Özellikle tarafların farklı şehirlerde veya ülkelerde olması halinde uzaktan iletişim arabuluculuğun etkinliğini artırabilir.
Ancak kimlik doğrulama, gizlilik ve temsil yetkisi ihmal edilmemelidir. Telefonda konuşulan kişinin gerçekten taraf veya yetkili temsilci olduğu belirlenmeli; hassas belge paylaşımında güvenli kanal kullanılmalı; sonuç tutanağının imzalanması ilgili mevzuata uygun biçimde tamamlanmalıdır.
Tarafın avukatı özel görüşmeye katılabilir mi?
HUAK m.15/6, tarafların arabuluculuk müzakerelerine bizzat, kanuni temsilcileri veya avukatları aracılığıyla katılabileceğini düzenler. Bu nedenle tarafın avukatıyla birlikte özel oturuma katılması mümkündür. Arabulucu “özel görüşme olduğu için avukat kesinlikle giremez” şeklinde genel bir kural koyamaz.
Taraf isterse avukatıyla birlikte değerlendirme yapabilir. Özellikle anlaşma taslağında feragat, ibra, taksit, teminat, gizlilik, cezai şart veya taşınmaz devri gibi sonuçlar varsa hukuki danışmanlık önemlidir. Arabulucu hukuki danışmanlık rolünü üstlenmez; tarafın kendi avukatından danışmanlık almasına engel olmamalıdır.
Arabulucu teklifleri nasıl aktarır?
Ayrı görüşmenin en sık kullanım alanı teklif aktarımıdır. Taraf arabulucuya açıkça aktarılmasını istediği bir teklif sunar; arabulucu karşı tarafa bu teklifi iletir ve karşı teklif olup olmadığını sorar. Bu iletişim sürecinde arabulucu teklifin kaynağını veya kapsamını değiştirmemelidir.
Örneğin bir taraf “300.000 TL peşin, kalan 200.000 TL iki taksit” önerisini iletmesini istemişse, arabulucunun bunu “500.000 TL peşin de verebilirler” şeklinde sunması doğru değildir. Arabulucu müzakereyi kolaylaştırır; tarafların iradesini yeniden yazmaz.
Tekliflerin HUAK m.5 kapsamında sonradan dava deliline dönüştürülemeyeceği de hatırlanmalıdır. Ayrı görüşmede yapılan uzlaşma önerisi, sırf arabulucu aracılığıyla karşı tarafa aktarılmış olması nedeniyle mahkeme ikrarına dönüşmez.
Özel görüşmede belge sunulursa ne olur?
Taraf arabulucuya mali tablo, teknik rapor, fotoğraf, banka kaydı veya başka belge sunabilir. Belgenin karşı tarafa iletilip iletilemeyeceği açıkça belirlenmelidir. Arabuluculukta sunulan belge daha önce bağımsız biçimde mevcutsa, HUAK m.5/5 uyarınca sırf arabuluculukta kullanıldığı için dava delili niteliğini kaybetmez.
Buna karşılık yalnız arabuluculuk için hazırlanmış uzlaşma tablosu m.5’in özel korumasına girebilir. Bu ayrım hem gizlilik hem sonraki yargılama bakımından önem taşır.
Ayrı görüşmeye ilişkin uygulama örnekleri
İşçilik alacağı
İşçi ortak toplantıda talep ettiği miktarın altında konuşmak istemiyor. Özel oturumda işe dönüş istemediğini, belirli bir net tutar ve ödeme tarihi sağlanırsa anlaşabileceğini arabulucuya açıklıyor. Arabulucu yalnız aktarılmasına izin verilen teklifi işverene götürüyor. Bu yöntem HUAK m.8’e uygundur.
Kira uyuşmazlığı
Kiraya veren tahliye istiyor; kiracı yeni konut bulmak için dört aya ihtiyaç duyduğunu fakat ortak toplantıda bunu zayıflık olarak görülmesinden çekindiğini söylüyor. Arabulucu ayrı oturumda bu ihtiyacı dinleyip aktarılmasına izin verilen süre teklifini karşı tarafa taşıyabilir.
Ticari alacak
Borçlu şirket nakit akış tablosunu yalnız arabulucuya gösteriyor ve tablonun paylaşılmasını istemiyor. Arabulucu finansal veriyi gizli tutarak, paylaşılmasına izin verilen ödeme takvimini karşı tarafa iletebilir.
Gerilimli ortaklık uyuşmazlığı
Taraflar ortak toplantıda kişisel tartışmaya dönüyor. Arabulucu görüşmeyi bölüp taraflarla ayrı ayrı konuşuyor, uyuşmazlığın ekonomik başlıklarını belirliyor ve daha sonra ortak toplantıya dönüyor. Ayrı oturum burada süreci yeniden yapılandırma aracı olarak kullanılmış olur.
Arabulucu ayrı görüşmede hukuki görüş verebilir mi?
Arabulucu hâkim veya taraf avukatı değildir. HUAK m.15/4, niteliği gereği yargısal yetkinin kullanımı olarak yalnız hâkim tarafından yapılabilecek işlemlerin arabulucu tarafından yapılamayacağını düzenler. Arabulucu süreç ve sonuçlar hakkında tarafları aydınlatabilir, iletişimi kolaylaştırabilir ve şartları varsa çözüm önerisi sunabilir; fakat bir taraf adına hukuki strateji oluşturamaz.
“Davanı kesin kazanırsın” veya “bu belgeyi sakla, karşı tarafı mahkemede yen” şeklindeki tek taraflı yönlendirmeler arabuluculuk rolüyle bağdaşmaz. Taraf hukuki değerlendirme ihtiyacı duyuyorsa kendi avukatından görüş almalıdır.
Ayrı görüşmeye katılmayı reddetmek mümkün mü?
İhtiyari arabuluculukta taraflar sürecin devamı ve yöntemi konusunda geniş irade özgürlüğüne sahiptir. Taraf özel görüşmeye katılmak istemediğini söyleyebilir. Dava şartı arabuluculukta ise kanuni başvuru ve ilk toplantı yükümlülüklerinin sonucu ayrıca değerlendirilir; fakat arabulucunun belirli bir müzakere tekniğini zorla kabul ettirmesi söz konusu değildir.
Arabulucu tarafın çekincesini dinlemeli ve yöntemin amacını açıklamalıdır. Tarafların güven duymadığı bir teknik, anlaşma ihtimalini artırmak yerine azaltabilir.
Sık sorulan sorular
Arabulucu benimle karşı taraf olmadan görüşebilir mi?
Evet. HUAK m.8 arabulucunun taraflarla ayrı ayrı veya birlikte görüşmesine açıkça izin verir.
Özel görüşmede söylediğim her şeyi karşı tarafa anlatır mı?
Arabulucu gizlilik yükümlülüğüne tabidir. Hangi bilginin aktarılabileceği özel görüşmede açıkça belirlenmelidir.
Arabulucu karşı tarafla benden daha uzun görüşürse tarafsızlık bozulur mu?
Tek başına görüşme süresinin farklı olması tarafsızlık ihlali değildir. Önemli olan HUAK m.9’daki tarafsızlık ve eşitlik yükümlülüğünün korunmasıdır.
Avukatım ayrı görüşmeye girebilir mi?
Evet. Taraflar müzakerelere avukatları aracılığıyla veya avukatlarıyla birlikte katılabilir.
Arabulucu teklifimi değiştirebilir mi?
Hayır. Arabulucu tarafın iradesini değiştiremez. İletilmesi istenen teklif kapsamına sadık kalmalıdır.
Telefonla ayrı görüşme yapılabilir mi?
Evet. Kanun arabulucunun taraflarla görüşme ve iletişim kurmasına izin verir; uygun güvenlik ve kimlik doğrulama tedbirleri korunmalıdır.
Ayrı görüşmede yaptığım teklif mahkemede delil olur mu?
Uzlaşma amacıyla yapılan görüş ve teklifler HUAK m.5 kapsamında kural olarak delil olarak kullanılamaz.
Arabulucu özel oturumda bana hukuki danışmanlık verebilir mi?
Arabulucunun görevi tarafsız süreç yönetimidir; bir tarafın avukatı gibi hukuki strateji veremez.
İlgili içerikler
- Arabuluculukta gizlilik kuralı
- Arabuluculukta söylenenlerin delil değeri
- Arabulucu ücretini kim öder?
Resmî hukuki dayanak
Temel hükümler 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.8, m.4, m.5, m.9 ve m.15’tir. Güncel metin Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden kontrol edilmelidir.
Bu içerik, HUAK m.8’deki ayrı ve birlikte görüşme yetkisi ile gizlilik ve tarafsızlık hükümleri birlikte değerlendirilerek hazırlanmıştır.
Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
İhsaniye Mah. 4903 Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 D:14 Akdeniz/Mersin
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
