İsveç–Türkiye Çifte Vergilendirme Anlaşması 2026: Kira, Maaş, Şirket ve Vergi Mahsubu

Kısa ve net cevap: İsveç’te yaşayan veya İsveç kaynaklı gelir elde eden kişinin Türkiye’de ne kadar vergi ödeyeceği vatandaşlığa ya da paranın hangi banka hesabına yattığına göre değil, önce Türk iç hukukundaki mükellefiyet statüsüne, sonra İsveç–Türkiye Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmasına göre belirlenir. Gerçek kişilerde GVK m.3–7, kurumlarda KVK m.3 uygulanır. İki devlet aynı geliri vergileme hakkına sahip olduğunda Anlaşmanın m.23 hükmü çifte vergiyi giderir. Türkiye yönünden bu madde, bazı gelirlerde istisna, maddede ayrıca sayılan gelirlerde ise mahsup yöntemi kurar. Uluslararası anlaşmanın Türk hukukundaki dayanağı Anayasa m.90/son hükmüdür.

İsveç’te Yaşayan Türk Vatandaşı Türkiye’de Vergi Mukimi midir?

Türk vatandaşlığı ile Türkiye’de vergi mukimliği aynı kavram değildir. GVK m.3’e göre Türkiye’de yerleşmiş kişiler Türkiye içindeki ve dışındaki kazanç ve iratlarının tamamı üzerinden vergilendirilir. GVK m.4, yerleşmeyi ikametgâh ve bir takvim yılı içinde Türkiye’de devamlı olarak altı aydan fazla oturma ölçütleriyle belirler. GVK m.5, geçici ve belirli amaçlarla Türkiye’de bulunan bazı kişileri bu ölçütün dışında tutar. Türkiye’de yerleşmiş sayılmayan kişi ise GVK m.6 gereğince yalnız Türkiye’de elde ettiği kazanç ve iratlar üzerinden dar mükelleftir.

Bu nedenle Stockholm’de sürekli çalışan, ailesi ve sürekli konutu İsveç’te bulunan ve Türkiye’ye kısa süreli gelen kişi ile İsveç şirketinin çalışanı olmasına rağmen fiilen Türkiye’de yaşayan kişi farklı değerlendirilir. Gelirin Türkiye’de elde edilmiş sayılıp sayılmayacağı GVK m.7’ye göre gelir türü bazında belirlenir. Türkiye’deki başlangıç analizini Türkiye’de vergi mukimliği ve 183 gün kuralı rehberimiz açıklar.

İki devletin iç hukuku aynı kişiyi aynı dönemde mukim sayarsa anlaşmanın mukimlik çatışmasını çözen hükmü uygulanır. Daimi mesken, hayati menfaatlerin merkezi, mutat oturma yeri ve anlaşmada yer alan diğer bağlama ölçütleri sırayla değerlendirilir. Türkiye’de ev sahibi olmak tek başına hayat merkezinin Türkiye’de olduğunu göstermez; buna karşılık yalnız İsveç adres kaydı bulunması da Türkiye’deki fiili yaşam düzenini hükümsüz kılmaz. Dosya, aynı vergi yılına ait somut yaşam ve ekonomik bağlar üzerinden kurulmalıdır.

İsveç Mukiminin Türkiye’deki Evi ve Kira Geliri

Türkiye’de bulunan taşınmazdan elde edilen kira, taşınmazın bulunduğu devletle doğrudan bağlantılıdır. İsveç’te yaşayan malikin Mersin, İstanbul, Antalya veya başka bir şehirdeki konutunu kiraya vermesi halinde Türkiye’nin vergileme hakkı vardır. Kira bedelinin İsveç banka hesabına gönderilmesi, malikin yıl boyunca Türkiye’ye hiç gelmemesi veya kira sözleşmesinin yabancı dilde hazırlanması bu sonucu değiştirmez.

Dar mükellefiyet koşulları ve beyan yöntemi GVK’ya göre ayrıca incelenir. Uygulamadaki beyan adımları için yurt dışında yaşayan dar mükellefin Türkiye’deki konut kira geliri rehberimiz kullanılabilir. Tapu kaydı, kira sözleşmesi, tahsilat dekontları ve gider belgeleri aynı dönem itibarıyla dosyalanmalıdır.

Taşınmazın satılması halinde kira rejiminden çıkılır ve değer artış kazancı hükümleri incelenir. Türkiye’de bulunan taşınmazın satışında Türk iç hukukundaki GVK mükerrer m.80 ve devamı, edinme tarihi ve edinme şekli bakımından uygulanır. Miras veya bağışla edinilen taşınmazda miras veya bağışla alınan Türkiye taşınmazının satış vergisi için farklı kurallar gündeme gelir.

İsveç Şirketi Türkiye’de Ne Zaman İşyeri Oluşturur?

Bir İsveç şirketinin Türkiye’de müşterisi bulunması veya Türkiye’ye fatura kesmesi tek başına bütün ticari kazancın Türkiye’de vergilendirileceği anlamına gelmez. Ticari kazanç bakımından önce anlaşmadaki işyeri testi yapılır. Türkiye’de sabit işyeri, şube veya anlaşmada işyeri kabul edilen başka bir sürekli faaliyet yapısı varsa Türkiye, bu işyerine atfedilebilen kazancı vergileyebilir. Yabancı kurumlar bakımından Türk iç hukukundaki başlangıç hükmü KVK m.3tür.

İşyeri analizi yalnız ticaret siciline bakılarak yapılamaz. Türkiye’de düzenli kullanılan ofis, personelin fiili çalışma düzeni, şirket adına sözleşme kurma fonksiyonu, mal veya hizmet sunumunun sürekliliği ve projenin gerçek organizasyonu incelenir. İsveç’ten uzaktan hizmet sunup yılda birkaç müşteri toplantısı için Türkiye’ye gelen şirket ile Türkiye’de sürekli ekip bulunduran şirket aynı hukuki durumda değildir.

İşyeri tespit edilirse ikinci aşama, hangi kazancın bu işyerine atfedilebileceğidir. Türkiye, İsveç şirketinin dünya çapındaki bütün kazancını değil, anlaşma ve emsallere uygunluk ilkesi çerçevesinde Türkiye işyerinin fonksiyonlarıyla bağlantılı kazancı vergilendirir. Sözleşme, fatura, personel listesi, proje takvimi ve masraf dağılımları bu nedenle önemlidir.

İsveç Şirketinden Maaş Alıp Türkiye’den Çalışmak

Ücret gelirinde işverenin ülkesi tek başına belirleyici değildir. Çalışmanın fiilen nerede yapıldığı, kişinin mukimliği ve anlaşmanın ücret hükümleri birlikte uygulanır. İsveç şirketinin çalışanı Türkiye’deki evinden çalışıyorsa maaşın Stockholm’deki banka hesabına yatırılması, fiili çalışma yerinin Türkiye olduğu gerçeğini değiştirmez. Türkiye’de tam mükellefiyet bulunan durumda yabancı ücretin Türk vergi mevzuatı bakımından ayrıca incelenmesi gerekir.

Geçici görevlendirmede ise çalışanın hangi tarihlerde hangi ülkede bulunduğu, ücreti hangi işverenin ödediği ve maliyetin diğer devletteki bir işyeri tarafından yüklenilip yüklenilmediği dosyalanır. Pasaport hareketleri, iş sözleşmesi, görevlendirme yazısı, bordro, uzaktan çalışma protokolü ve ödeme kayıtları aynı vergi yılına göre saklanmalıdır.

Bağımsız danışmanlık ve serbest meslek

İsveç mukimi danışman, mühendis, tasarımcı veya başka bir bağımsız profesyonelin Türkiye bağlantılı hizmetinde; hizmetin fiili icra yeri, Türkiye’de sabit faaliyet yapısı ve anlaşmanın ilgili serbest meslek/ticari kazanç hükümleri dikkate alınır. Faturanın İsveç’ten kesilmesi tek başına sonucu belirlemez. Özellikle uzaktan verilen hizmet ile Türkiye’ye gelerek yürütülen proje faaliyeti birbirinden ayrılmalıdır.

Teknik hizmet ile lisans bedeli de karıştırılmamalıdır. Mevcut yazılımın kullanım hakkı, marka veya know-how karşılığı ödeme ile özel bir yazılım geliştirme/danışmanlık hizmeti aynı gelir türü değildir. Stopaj ve anlaşma uygulaması sözleşmenin adından değil gerçek edimden hareketle yapılır.

Temettü, Faiz ve Gayrimaddi Hak Bedelleri

Temettü

Türk şirketinin İsveç mukimi ortağına kâr payı dağıtmasında Türk iç mevzuatındaki stopaj ile anlaşmanın temettü hükmü birlikte uygulanır. Anlaşma avantajından yararlanabilmek için İsveç mukimliğinin yetkili makam belgesiyle gösterilmesi ve gerçek lehdarlık koşulunun sağlanması gerekir. Şirket kararı, pay sahipliği, stopaj beyannamesi ve ödeme dekontu tek işlem dosyasında tutulmalıdır. Kârın yurt dışına gönderilmesi sürecini Türkiye’deki şirket kârı ve temettünün yurt dışına transferi rehberimiz tamamlar.

Faiz

Türkiye’den İsveç mukimine faiz ödemesinde alacağın kaynağı, gerçek lehdar, ilişkili taraf durumu ve gelirin Türkiye’deki bir işyerine bağlı olup olmadığı belirlenir. Yalnız banka dekontundaki “interest” açıklaması yeterli değildir. Borç sözleşmesi, vade, faiz tahakkuku ve tarafların vergi statüsü birlikte incelenir.

Gayrimaddi hak bedeli

Marka, patent, telif, yazılım lisansı veya know-how hakkı karşılığı ödeme ile sıradan hizmet bedeli birbirinden ayrılır. Bir İsveç teknoloji şirketinden lisansla beraber bakım ve danışmanlık alınmışsa bedeller mümkün olduğunca sözleşmede ayrıştırılmalıdır. Aksi halde yanlış gelir sınıflandırması, yanlış stopaj ve mahsup sonucuna yol açar.

İsveç’ten Emekli Aylığı Alanların Vergi Dosyası

İsveç’ten alınan emeklilik ödemesinde önce ödemenin hukuki kaynağı belirlenir. Sosyal güvenlik sistemi ödemesi, özel işveren emekliliği ve kamu hizmetine bağlı emeklilik aynı kategori kabul edilmez. Anlaşmanın emeklilik ve kamu hizmetleri hükümleri ödeme türüne göre uygulanır. Kişinin vergi mukimliği, aylığı ödeyen kurum ve ödemenin hangi hizmete dayandığı belgelenmelidir.

Türkiye’de yabancı emekli aylıklarının genel vergi çerçevesi için yurt dışı emekli maaşı Türkiye’de vergilendirilir mi? rehberimizden yararlanılabilir. İsveç dosyasında nihai sonuç ikili anlaşmanın ilgili hükmüyle birlikte kurulmalıdır.

İsveç–Türkiye ÇVÖA m.23: İstisna mı, Mahsup mu?

Bu anlaşmanın en önemli farklarından biri, Türkiye yönünden çifte vergiyi tek yöntemle gidermemesidir. Resmî metindeki m.23/1-a, m.23/1-b’de ayrıca sayılan gelirler dışında, Türkiye mukiminin İsveç’te anlaşmaya uygun olarak vergilendirilebilen gelirini Türkiye vergisinden istisna eder. Türkiye, istisna edilen geliri kalan gelir unsurlarına uygulanacak vergi oranının belirlenmesinde dikkate alabilir. Bu nedenle “İsveç’te vergi ödedim, her durumda Türkiye’de mahsup yapacağım” yaklaşımı doğru değildir.

m.23/1-b ise anlaşmada özel olarak belirtilen bazı gelir gruplarında kredi/mahsup yöntemini kabul eder. Bu durumda İsveç’te ödenen vergi Türkiye’de hesaplanan vergiden indirilir; ancak indirim Türkiye’de aynı gelir için hesaplanan vergi tutarını aşamaz. Kurumlarda yabancı vergi mahsubunun iç hukuk dayanağı ayrıca KVK m.33 hükmüdür. Hesaplama ve belge düzeni için yurt dışında ödenen verginin KVK m.33’e göre mahsubu rehberimiz kullanılabilir.

İsveç yönünden de anlaşmanın m.23 hükmü, İsveç vergi sistemi içinde kredi ve belirli hâllerde istisna mekanizmaları öngörür. İsveç’te uygulanacak hesap İsveç iç hukuku ve ilgili m.23 fıkrası üzerinden yapılmalıdır; Türkiye’deki hesap, İsveç’in iç hukuk sonucunun kopyası değildir.

Mukimlik Belgesi ve Vergi Ödeme Belgeleri

İsveç mukiminin anlaşma avantajından yararlanabilmesi için İsveç vergi idaresinden alınan mukimlik belgesini ilgili dönem bakımından sunması gerekir. İsveç adres kaydı, kimlik numarası veya banka hesabı vergi mukimlik belgesinin yerine geçmez. Kaynakta anlaşma hükmünün uygulanması bakımından belge, Türk vergi idaresinin kabul ettiği usulde tercüme ve gerektiğinde tasdik edilmelidir.

Çifte verginin giderilmesi için yabancı verginin gerçekten ödenmiş olduğunu ve hangi gelirle ilgili bulunduğunu gösteren belgeler de saklanmalıdır. Bordro, stopaj belgesi, beyanname, tahakkuk/ödeme kaydı ve gelir sözleşmesi birlikte değerlendirilir. Banka transferi tek başına yabancı verginin ödendiğini ispatlamaz.

İsveç’ten Türkiye’ye Para Göndermek Vergi Doğurur mu?

Para transferi kendi başına bir gelir türü değildir. Kişi İsveç’teki birikimini Türkiye’ye aktarabilir; ücretini, temettüsünü, taşınmaz satış bedelini, borç geri ödemesini veya şirket sermayesini gönderebilir. Vergi sonucu transfer kanalına değil paranın hukuki kaynağına göre belirlenir. Bu ayrım yurt dışından Türkiye’ye para transferi vergisi rehberimizde açıklanmıştır.

Finansal hesapların uluslararası bilgi değişimi ise farklı bir konudur. CRS otomatik bilgi değişimi, hangi devletin vergi alma hakkına sahip olduğunu değil, belirli finansal bilgilerin yetkili idareler arasında paylaşımını düzenler.

İsveç Bağlantılı Beş Somut Örnek

1. Stockholm’de yaşayan kişi Mersin’deki evini kiraya veriyor

Taşınmaz Türkiye’de olduğu için Türkiye kira gelirini vergileyebilir. İsveç mukimliği, Türkiye’nin taşınmaz üzerindeki kaynak devlet yetkisini kaldırmaz.

2. İsveç şirketi Türkiye’de sürekli mühendislik ofisi kullanıyor

İşyeri testi yapılır. İşyeri oluşmuşsa Türkiye, bu faaliyet birimine atfedilebilen ticari kazancı vergileyebilir. Şirketin diğer ülkelerdeki kazancı otomatik olarak Türkiye matrahına girmez.

3. Türkiye’de yaşayan kişi İsveç şirketinden uzaktan maaş alıyor

Fiili çalışma Türkiye’deyse Türk mükellefiyeti ve anlaşmanın ücret hükmü birlikte uygulanır. İsveç’te vergi kesilmişse m.23’teki doğru istisna/mahsup yöntemi gelir türüne göre belirlenir.

4. Türk şirketi İsveç markası için lisans bedeli ödüyor

Ödemenin gerçekten gayrimaddi hak bedeli olup olmadığı belirlenir. Bakım ve danışmanlık bedelleri ayrıysa sözleşmede ayrıştırılır; anlaşma ve iç mevzuat doğru gelir türüne uygulanır.

5. İsveç mukimi kişi Türkiye’deki arsasını satıyor

Türkiye’deki taşınmazın satışı Türk iç hukukundaki değer artış kazancı hükümleriyle birlikte değerlendirilir. Satış bedelinin İsveç’e gönderilmesi vergi sonucunu değiştirmez.

8 Adımda Kontrol Listesi

1. Vergi yılını ve her gelir kalemini ayrı belirleyin.
2. GVK m.3–7 veya KVK m.3 ile Türkiye’deki statüyü tespit edin.
3. Çifte mukimlik varsa anlaşmanın mukimlik çatışma kuralını uygulayın.
4. Geliri taşınmaz, ticari kazanç, ücret, temettü, faiz, royalty, emeklilik veya değer artışı olarak sınıflandırın.
5. İsveç mukimlik belgesini ilgili dönem için alın.
6. İsveç’te ödenen vergi ile geliri aynı belge zincirinde eşleştirin.
7. m.23/1-a istisna ile m.23/1-b mahsup ayrımını doğru yapın.
8. Beyanname, stopaj, sözleşme ve transfer belgelerini tek dosyada saklayın.

m.23 Uygulamasında Gelirleri Tek Sepete Koymamak Neden Önemli?

İsveç anlaşmasında Türkiye yönünden istisna ve mahsup yöntemlerinin aynı maddede farklı gelir grupları için düzenlenmiş olması, dosyada gelirlerin ayrı izlenmesini zorunlu kılar. Örneğin aynı kişinin İsveç’ten ücret geliri, İsveç şirketinden temettü ve Türkiye’deki taşınmazından kira geliri bulunabilir. Bu üç kalemin yalnız “İsveç bağlantılı gelir” başlığı altında toplanması doğru değildir. Her gelir önce anlaşmanın kendi gelir maddesine göre hangi devlette vergilenebileceği bakımından sınıflandırılır; daha sonra m.23’te o gelir için öngörülen giderim yöntemi uygulanır.

Bu ayrım beyannamenin matematiğini de etkiler. İstisna yöntemine giren bir gelir Türkiye’de doğrudan matraha alınmayabilir; ancak m.23’ün oran belirleme hükmü nedeniyle kalan gelirlerin vergisinin hesaplanmasında dikkate alınması gerekebilir. Mahsup yöntemine giren gelirde ise yabancı vergi için üst sınır hesabı yapılır. Bu yüzden İsveç vergi belgesi, gelir türü, ödeme tarihi ve Türkiye’deki karşılığı ayrı satırlar hâlinde gösterilmelidir. Tek bir toplam yabancı vergi rakamını bütün gelirlere dağıtmak, mahsup sınırını ve istisna rejimini bozar.

Resmî Kaynaklar

• Gelir İdaresi Başkanlığı – İsveç–Türkiye ÇVÖA ve Türk vergi mevzuatı.
• Mevzuat Bilgi Sistemi – GVK, KVK ve Anayasa.
• Skatteverket – İsveç vergi idaresi ve mukimlik işlemleri.

Sık Sorulan Sorular

İsveç’te yaşayan Türk vatandaşı Türkiye’de otomatik tam mükellef midir?

Hayır. Tam mükellefiyet GVK m.3–5’e göre belirlenir; vatandaşlık tek başına yeterli değildir.

İsveç’te ödediğim vergi Türkiye’de her zaman mahsup edilir mi?

Hayır. İsveç–Türkiye Anlaşması m.23, Türkiye yönünden bazı gelirlerde istisna, belirli gelirlerde mahsup yöntemi öngörür. Önce ilgili gelir türünün hangi grupta olduğu belirlenir.

Türkiye’deki evin kirasını İsveç hesabıma alırsam Türkiye vergisi kalkar mı?

Hayır. Taşınmaz Türkiye’de bulunduğu için Türkiye’nin vergileme hakkı devam eder.

İsveç şirketi Türkiye’ye fatura kesince otomatik işyeri oluşur mu?

Hayır. İşyeri sabit faaliyet yeri, organizasyon ve temsil fonksiyonları üzerinden belirlenir.

İsveç mukimlik belgesi yerine adres kaydı yeterli mi?

Hayır. Anlaşma uygulamasında vergi mukimliğinin yetkili vergi idaresinin belgesiyle ispatı gerekir.

İsveç’ten Türkiye’ye para göndermek kendi başına gelir vergisi doğurur mu?

Hayır. Transferin hukuki kaynağı belirlenir; vergi ücret, temettü, kira, satış kazancı veya diğer gelir türüne göre hesaplanır.

Sonuç

İsveç–Türkiye vergi dosyasında doğru sıra; Türk iç hukukuna göre mükellefiyet, anlaşmaya göre mukimlik, gelir türünün belirlenmesi ve son olarak m.23’teki doğru istisna veya mahsup yönteminin uygulanmasıdır. Özellikle iki ülkeden geliri olan, Türkiye’de taşınmazı bulunan, İsveç şirketi için uzaktan çalışan veya Türk şirketinde ortak olan kişilerde bütün gelirleri tek bir vergi kuralına tabi tutmak doğru değildir.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu | Mersin Avukat, İsveç’te yaşayan müvekkillerin Türkiye’deki taşınmaz, şirket, vekâletname ve vergi bağlantılı hukuki işlemlerini Mersin’den Türkiye genelinde dosya bazında takip etmektedir.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →