İdari Yargıda Bağlantılı Davalar Talep Dilekçesi 2026 | İYUK 38-41 Word

Kısa ve net cevap: İdari yargıda iki veya daha fazla dava aynı maddi ya da hukuki sebepten doğuyorsa veya davalardan biri hakkında verilecek hüküm diğerini etkileyecek nitelikteyse, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 38. maddesi anlamında bağlantılı dava tanımına girer. Taraflardan biri, dosyaların mahkemelerini ve esas numaralarını açıkça göstererek bağlantı talebinde bulunabilir. Bağlantı yalnız “taraflar aynı” diye kurulmaz; ortak maddi/hukuki sebep veya bir hükmün diğer davayı nasıl etkileyeceği somutlaştırılmalıdır.

İdari Yargıda Bağlantılı Dava Nedir?

İYUK m.38/1 bağlantılı davayı, aynı maddi veya hukuki sebepten doğan ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunan davalar üzerinden tanımlar. Bu düzenlemenin amacı, birbirini doğrudan etkileyen uyuşmazlıkların tamamen kopuk biçimde yürütülmesi nedeniyle çelişkili kararlar doğmasını önlemek ve yargılamayı daha tutarlı hâle getirmektir.

Bağlantı, davaların her yönüyle aynı olduğu anlamına gelmez. Örneğin aynı disiplin soruşturması raporundan doğan iki ayrı idari işlem, farklı işlem tarihleri taşısa bile ortak maddi temele dayanabilir. Bir imar planı işlemi ile bu plana doğrudan dayanan uygulama işlemi hakkında farklı mahkemelerde açılan davalarda, ilk davada verilecek hüküm ikinci uyuşmazlığın hukuki dayanağını etkileyebilir. Aynı ihale sürecindeki birbirine bağlı kararlar veya aynı vergilendirme olgusunun farklı vergi türlerine etkisi de ancak somut bağlantı ölçütleri sağlanıyorsa değerlendirilir.

Kanundaki ölçütler alternatiftir: aynı maddi veya hukuki sebepten doğma koşulu sağlandığında ayrıca bir hükmün diğerini etkilemesi de zorunlu tutulmaz. Aynı kurumun taraf olması, aynı vekilin dosyaları takip etmesi veya işlemlerin aynı yıl tesis edilmiş olması tek başına bağlantı için yeterli değildir.

İYUK m.38 Bağlantı Ölçütleri Nasıl Gösterilir?

Profesyonel bir bağlantı dilekçesi iki alternatif ölçütten en az birini somutlaştırır. Birinci ölçüt aynı maddi veya hukuki sebepten doğmadır. Maddi sebep; aynı soruşturma raporu, aynı olay, aynı ihale, aynı ruhsat süreci, aynı değerleme veya aynı idari işlem zinciri olabilir. Hukuki sebep ise aynı normun uygulanması ve aynı hukuki meselenin her iki davada da doğrudan belirleyici olmasıdır.

İkinci ölçüt, bir dava hakkında verilecek hükmün diğerini etkilemesidir. Bu durumda dilekçede “etkiler” demek yeterli değildir. Örneğin “E:2026/100 sayılı dosyada dava konusu plan değişikliğinin iptal edilmesi hâlinde, E:2026/250 sayılı dosyada dava konusu yapı ruhsatının hukuki dayanağı ortadan kalkacaktır” gibi sebep-sonuç bağı kurulmalıdır.

Dilekçeye her iki dosyanın dava dilekçesi, esas numarası, dava konusu işlem örnekleri ve ortak sebebi gösteren temel belge eklenmelidir. Mümkünse bir sayfalık karşılaştırma tablosu hazırlanmalıdır:

• Dosya 1: mahkeme, esas no, dava konusu, işlem tarihi/sayısı.
• Dosya 2: mahkeme, esas no, dava konusu, işlem tarihi/sayısı.
• Ortak maddi sebep.
• Ortak hukuki sebep.
• Bir hükmün diğer dosyaya somut etkisi.

Bu yöntem, mahkemenin bağlantı iddiasını hızlı ve denetlenebilir biçimde değerlendirmesine yardımcı olur.

Bağlantı Hakkında Hangi Merci Karar Verir?

İYUK m.38-40 sistemi, dosyaların hangi mahkemelerde bulunduğuna göre farklı yollar öngörür. Aynı BİM yargı çevresindeki mahkemelerde bulunan bağlantılı dosyalar m.38/5 uyarınca o yer BİM’ine; farklı BİM çevrelerindeki mahkemelerde bulunanlar m.38/4 uyarınca Danıştaya gönderilir. Davalardan biri Danıştaydaysa m.38/3 uygulanır. Bu nedenle Word dilekçesinin ilk kontrol alanlarından biri, her dosyanın hangi Bölge İdare Mahkemesi yargı çevresinde bulunduğunun tespitidir.

İYUK m.38/2, bağlantının taraflardan birinin istemi üzerine veya mahkemece kendiliğinden değerlendirilebileceğini düzenler. Mahkeme bağlantı bulunduğu kanaatine varırsa Kanunun 38-40. maddelerinde öngörülen gönderme ve merci belirleme sistemi işletilir. Danıştay veya bölge idare mahkemesi önüne gelen bağlantı dosyaları öncelikle ve ivedilikle incelenir.

Dilekçede doğrudan yanlış bir üst merci adı yazmak yerine, ilk derece mahkemesine bağlantı talebi sunulurken dosyaların konumu açıkça gösterilmeli ve “İYUK m.38-40 uyarınca gerekli gönderme işlemlerinin yapılması” istenmelidir. Bağlantı reddedilirse ise İYUK m.41’in özel başvuru usulü devreye girer.

İdari Yargıda Bağlantılı Davalar Talep Dilekçesi Örneği

Profesyonel Word Dilekçesi İndir

Word sürümü, bu sayfadaki ilk bağlantı talebinin düzenlenebilir örneğidir. Dosyaların gerçek bilgilerini ve bağlantı nedenini doldurun. Vekil yoksa vekil satırını çıkarın. Bağlantı talebi daha önce reddedilmişse bu dosya yerine m.41 başvuru örneğini kullanın. İmza alanı başvuran veya yetkili vekili tarafından tamamlanır; şablon elektronik imzalı değildir.

Profesyonel Word Dilekçesini İndir (.docx)

Bağlantı Talebi Reddedilirse Ne Yapılır?

Bağlantı iddiası mahkemece kabul edilmezse, bu konuda verilen ara karar taraflara tebliğ edilir. İYUK m.41’e göre taraflar, tebliğ tarihini izleyen on beş gün içinde başvuruda bulunabilir. Aynı yargı çevresindeki mahkemeler için o yer bölge idare mahkemesi; davalardan biri Danıştaydaysa veya mahkemeler farklı BİM yargı çevrelerindeyse Danıştay inceleme merciidir. Dosyaların hangi yargı çevresinde bulunduğu bu aşamada yeniden kontrol edilmelidir.

Bu özel yol nedeniyle bağlantı ret kararının tebliğ tarihi UYAP’ta ayrıca not edilmelidir. Süre karar tarihinden değil, usulüne uygun tebliği izleyen günden hesaplanır. Ret halinde kullanılacak ayrı profesyonel örneği, İYUK m.41 bağlantı iddiasının reddine başvuru dilekçesi sayfamızda sunuyoruz.

Bağlantı Talebinde Delil Stratejisi

Bağlantı, davanın esasındaki bütün delillerin yeniden sunulmasını gerektirmez. Esas amaç, iki dosyanın neden birlikte veya uyumlu değerlendirilmesi gerektiğini gösterecek “köprü belgeleri” sunmaktır. Aynı denetim raporu iki işlemin de dayanağıysa rapor; aynı imar planı iki davayı bağlıyorsa plan kararı; aynı ihale işlem dizisi söz konusuysa ihale kararları ve birbirine bağlı aşamalar eklenmelidir.

Dosyalardan birindeki hükmün diğerini etkileyeceği ileri sürülüyorsa etkilenme zinciri ayrıca yazılmalıdır. “Plan iptal edilirse ruhsat davası etkilenir” cümlesi yerine, ruhsatın hangi plan kararına dayandığı ve bu plan kararının iptalinin ruhsatın sebep/konu unsuruna etkisi anlatılmalıdır. Bağlantı dilekçesi bu şekilde esas uyuşmazlığı tekrar etmekten çıkar ve gerçek bir usul talebi hâline gelir.

Bağlantı Talebinde Sonuç ve İstem Nasıl Kurulur?

Sonuç ve istem bölümünde, mahkemeden doğrudan esasa ilişkin bir karar istenmemelidir. Talep; bağlantının tespiti, dosyaların konumuna göre İYUK m.38-40’taki usulün işletilmesi, gerekli dosya gönderme işlemlerinin yapılması ve ara kararın taraflara tebliğiyle sınırlandırılmalıdır. Özellikle farklı yargı çevrelerinde bulunan dosyalarda, kesin bir merci adı yazmadan önce her mahkemenin bağlı olduğu bölge idare mahkemesi doğrulanmalıdır.

Birden fazla bağlantılı dosya varsa yalnız iki dosya üzerinden genel ifade kullanmak yerine her dosya ayrı satırda yazılmalı ve ana dosyayla bağlantısı gösterilmelidir. Böylece mahkeme hangi dosyaların bağlantı incelemesine konu edildiğini tereddütsüz anlayabilir. UYAP esas numarasındaki tek rakam hatası dahi yanlış dosyanın değerlendirilmesine yol açabileceğinden, sunumdan önce dosya numaraları son kez kontrol edilmelidir.

İlk bağlantı talebinden sonra dosyalar nasıl ilerler?

İYUK m.38/2, taraflardan herhangi birine bağlantı isteme olanağı tanır; talep yalnız davacıya ait bir yetki değildir. Mahkeme de bağlantıyı kendiliğinden değerlendirir. Örnek dilekçedeki taraf sıfatı bu nedenle dosyadaki gerçek sıfata göre doldurulur. Davalı idarenin talebinde kurumun unvanı ve temsil bilgisi, davacının talebinde kendi kimlik veya unvan bilgisi kullanılır. Aynı dosyada birden fazla taraf bulunması hâlinde dilekçeyi kimin sunduğu ayrıca belirtilir.

İlk değerlendirme ile üst mercinin incelemesi birbirinden ayrılır. Davanın görüldüğü mahkeme bağlantının varlığına ilişkin değerlendirmesini yapar; dosyaların konumuna göre gönderme usulü işletilir. Mahkemenin bağlantı bulunduğu yolundaki değerlendirmesi, başvuranın dilediği herhangi bir mahkemeyi seçebileceği anlamına gelmez. Yetkili yargı yerini belirleyen kanun hükümleri uygulanır. Dilekçede kişisel kolaylık veya vekilin bulunduğu şehir değil, dosyaların yargısal konumu ve bağlantı nedeni gösterilir.

Aynı BİM çevresinde ve farklı çevrelerde inceleme

Dosyaların aynı bölge idare mahkemesinin yargı çevresinde bulunması durumunda m.38/5 ile m.40 birlikte uygulanır. BİM, dosyaları öncelikle ve ivedilikle inceler. Bağlantı bulursa yetkili mahkemeyi kararında belirtir ve dosyaları bu mahkemeye gönderir. Diğer mahkemeye durum duyurulur; yetkili kılınan mahkeme ilgililere bildirim yapar. Bağlantı bulunmadığı sonucuna varılırsa dosyalar kendi mahkemelerine geri gönderilir. Bu usul, m.40’ta açıkça düzenlenmiştir.

Mahkemeler farklı BİM yargı çevrelerindeyse m.38/4 gereğince dosyalar Danıştaya gönderilir. M.39/1 uyarınca uyuşmazlığı incelemeye yetkili Danıştay dairesi dosyaları öncelikle ve ivedilikle değerlendirir. Bağlantı kabul edilirse m.39/2-b kapsamında yetkili mahkeme belirlenir ve dosyalar oraya gönderilir; diğer mahkemelere bilgi verilir. Bu senaryoda dosyaların Danıştaya gönderilmesi, bütün davaların esasının mutlaka Danıştayda karara bağlanacağı anlamına gelmez. Gönderme ve esas inceleme yetkisi ayrı konulardır.

Davalardan birinin Danıştayda açılmış olması için m.38/3 yanında m.39/2-a da okunmalıdır. Davanın çözümlenmesi Danıştayın görevine dâhil bir uyuşmazlığa ilişkinse, bağlantı kabul edildiğinde bütün davalar Danıştayda görülür. Dolayısıyla dilekçeye yalnız “Danıştayda dosya var” yazmak yerine daire, esas numarası, dava konusu ve dosyanın aşaması eklenir. M.39/2-c gereğince bağlantı bulunmazsa dosyalar ilgili mahkemelere döner. Bu üç farklı sonuç tek bir genel “birleştirme” cümlesine indirgenmemelidir.

Bağlantı kararı beklenirken yargılama ve idari işlem

İYUK m.42/1 bağlantı hakkında karar verilinceye kadar usuli işlemlerin durmasını düzenler. Bağlantı işlemleri sonuçlandıktan sonra yetkili kılınan yargı yeri, m.42/2 uyarınca davalara kaldıkları yerden devam eder. Mahkemenin verdiği bağlantı kararı ile dosyanın fiilen gönderildiğine ilişkin kayıt birbirinden farklıdır. Taraf, iki kaydı da izleyerek sonraki dilekçesini doğru dosyaya sunar. Sadece başvuru taslağını hazırlamak veya karşı tarafa göndermek, mahkeme dosyasına usulüne uygun sunumun yerine geçmez.

Bu usuli durma, idarenin dava konusu işlemi uygulamasını kendiliğinden engelleyen bir yürütmenin durdurulması kararı değildir. İdari işlemin yürütülmesi bakımından İYUK m.27 hükümleri ve dosyadaki ilgili karar esas alınır. Bağlantı talebine dayanarak mevcut bir yürütmenin durdurulması istemini gereksiz saymak veya verilmemiş bir yürütmenin durdurulması kararı varmış gibi davranmak yanlıştır. Bağlantı kurumu hangi yargı yerinin davaları inceleyeceğiyle ilgilidir; davanın esasındaki haklılık sonucunu peşinen belirlemez.

Bağlantı kararının kesinliği hangi kararı kapsar?

İYUK m.42/3, BİM ve Danıştayın bağlantının bulunup bulunmadığına ilişkin kararlarını kesin sayar. Bu hüküm, ilk derece mahkemesinin ret ara kararına m.41’de tanınan on beş günlük başvuruyu ortadan kaldırmaz. Önce hangi merciin hangi kararı verdiği belirlenir. İlk mahkemenin bağlantıyı kabul etmemesi üzerine m.41 yolu; bağlantı konusunda üst merciin karar vermesi üzerine m.42/3 kesinliği değerlendirilir. Esas uyuşmazlıktaki nihai karara karşı kanun yolu ise bu sayfadaki bağlantı talebinden ayrı bir incelemedir.

Dosya düzeni bakımından bağlantı kararının bir örneği, gönderme kaydı ve yeni esas numarası birlikte saklanmalıdır. Dava dilekçesi ile sonradan sunulan belgelerin yeni dosyaya ulaşıp ulaşmadığı kontrol edilir. Bağlantı işlemleri için hazırlanan liste, dosyanın hangi aşamada bulunduğunu görünür kılar; yeni bir dava veya yeni esas talep oluşturmaz. Dilekçeye eklenen her mahkeme ve esas numarasının güncel olması, merciin başka bir dosyayı yanlışlıkla incelememesi açısından gereklidir.

Sık Yapılan Hatalar

• Yalnız tarafların veya idarenin aynı olmasını bağlantı gerekçesi saymak.
• Diğer dosyanın mahkeme ve esas numarasını yazmamak.
• Ortak maddi/hukuki sebebi belgelememek.
• Bir hükmün diğer davayı nasıl etkileyeceğini açıklamamak.
• Dosyaların BİM yargı çevresini kontrol etmeden merci talebinde bulunmak.
• Ret kararının tebliğinden sonra m.41’deki 15 günlük süreyi kaçırmak.

İç Bağlantılar ve Resmî Kaynaklar

• 2577 sayılı İYUK – Mevzuat Bilgi Sistemi
• Danıştay Karar Arama
• UYAP Vatandaş Portal
• İYUK m.20 re’sen araştırma
• Dosyanın tekemmülü ve karar talebi

Sık Sorulan Sorular

1. Bağlantı için iki davanın taraflarının aynı olması şart mı?

Kanundaki temel ölçüt aynı maddi/hukuki sebep veya bir hükmün diğer davayı etkilemesidir. Taraf ayniyeti tek başına belirleyici değildir.

2. Bağlantı talebini yalnız taraflar mı yapabilir?

Hayır. İYUK m.38, bağlantının taraf istemi üzerine veya mahkemece re’sen değerlendirilebilmesini öngörür.

3. Davalar farklı şehirlerdeyse bağlantı kurulabilir mi?

Dosyaların farklı yargı çevrelerinde bulunması bağlantıyı otomatik olarak ortadan kaldırmaz; ancak karar verecek merci ve gönderme usulü değişir.

4. Bağlantı talebi davaları birleştirme ile aynı mı?

İdari yargıda bağlantı, İYUK m.38-41’deki özel usule tabidir. Adli yargıdaki birleştirme kavramıyla aynı kurallara göre değerlendirilmez.

5. Bağlantı reddedilirse süre kaç gündür?

İYUK m.41 uyarınca ret ara kararının tebliğini izleyen on beş gün içinde ilgili BİM veya Danıştay’a başvuru yapılabilir.

6. Diğer dosyanın tamamını eklemek gerekir mi?

Her belgenin eklenmesi zorunlu değildir; bağlantıyı gösteren dava dilekçesi, işlem ve ortak sebebi kanıtlayan temel belgeler seçilmelidir.

7. Bağlantı talebi esas talebi değiştirir mi?

Hayır. Bağlantı usule ilişkin bir taleptir; dava konusu ve sonuç-istem ayrı kurallara tabidir.

8. Mahkeme bağlantıyı kendiliğinden görebilir mi?

Evet. Kanun, mahkemeye re’sen bağlantı değerlendirmesi yapma imkânı tanır.

9. Aynı kanun maddesine dayanan iki dava her zaman bağlantılı mıdır?

Bağlantı iddiası m.38/1’deki aynı hukuki sebebe dayanıyorsa bu ortak sebep açıklanmalıdır. Bir hükmün diğerini etkilemesi ise ayrı bir alternatif ölçüttür; ikisinin birlikte gerçekleşmesi şart değildir. Sadece aynı kanunun adını yazmak somut ilişkiyi açıklamaz.

10. Word dilekçesi nasıl uyarlanmalı?

İki dosyanın gerçek esas numaraları, mahkemeleri, ortak sebep ve etkileme mekanizması doldurulmalı; genel örnek ifadeler somut dosya verileriyle değiştirilmelidir.

Hukukî bilgilendirme: Bağlantı ölçütü ve görevli inceleme mercii, dosyaların somut yerleşimine göre kontrol edilmelidir.