Pazaryeri Ürün Güvenliği Bilgileri İçin İlan Arayüzü Tasarlamak Zorunda mı? Yönetmelik m.10/1 | 2026

Yönetmelik m.10/1’in açık kuralı nedir?

30 Ekim 2024 tarihli ve 32707 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Uzaktan İletişim Araçları Yoluyla Piyasaya Arz Edilen Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği, çevrim içi pazaryerlerini ürün güvenliği bakımından yalnız pasif ilan alanı olarak görmez. Yönetmelik m.10/1, aracı hizmet sağlayıcıya doğrudan arayüz tasarımı ve bilgi erişimi yükümlülüğü getirir.

Hükme göre çevrim içi arayüz, iktisadi işletmecilerin m.6/1’de sayılan bilgileri sunmasına imkân vermelidir. Aracı hizmet sağlayıcı ayrıca bu bilgilerin nihai kullanıcı tarafından ürün ilanında görüntülenmesini veya başka yollarla kolayca erişilebilir olmasını sağlamalıdır. Böylece satıcıdan veri alınması ve kullanıcıya gösterilmesi iki ayrı zorunlu unsur hâline gelir.

Bu düzenleme ürün güvenliği uyumunu yalnız hukuk metni veya satıcı sözleşmesi meselesi olmaktan çıkarır; ürün veri modeli, yazılım geliştirme, kategori yönetimi, mobil uygulama, moderasyon ve satıcı onboarding süreçlerinin ortak konusu hâline getirir.

Aracı hizmet sağlayıcı kimdir?

Yönetmelik kapsamındaki aracı hizmet sağlayıcılar, başka iktisadi işletmeciler adına veya hesabına uzaktan iletişim araçları yoluyla ürünlerin piyasada bulundurulmasına yönelik hizmet sağlayan yapılardır. Çevrim içi pazaryerleri bunun tipik örneğidir.

Platform ürünün satıcısı olmayabilir; ancak satıcıların ürün ilanlarını yayımlıyor, kullanıcıların bu ilanlara ulaşmasını ve alışveriş yapmasını sağlıyorsa m.10 kapsamındaki özel platform yükümlülükleri uygulanır. Platformun aynı zamanda depolama, ithalat, kendi markasıyla satış veya fulfillment faaliyeti yürütmesi hâlinde m.10/8 uyarınca ayrıca iktisadi işletmeci sıfatları doğabilir.

Bu nedenle şirketin kendisini sözleşmede “teknoloji platformu” olarak tanımlaması tek başına yeterli değildir. Fiilen hangi faaliyetlerin yürütüldüğü, ürünün satış ve lojistik zincirinde hangi rolün üstlenildiği belirlenmelidir.

m.6/1’deki hangi bilgiler için arayüz alanı gerekir?

Yönetmelik m.6/1, iktisadi işletmecinin kendi isim ve kayıtlı ticari unvanı, iletişim kurulabilecek posta adresi ve elektronik posta adresini ürün ilanına yansıtmasını öngörür. Ürünün Türkiye’de yerleşik imalatçısı varsa onun isim/ticari unvan/marka, posta ve e-posta bilgileri de gösterilir.

İmalatçı Türkiye’de yerleşik değilse ithalatçı bilgileri; belirli ürünlerde Türkiye’de imalatçı veya ithalatçı yoksa m.5/5 kapsamındaki yetkili temsilci veya ifa hizmet sağlayıcı bilgileri kullanıcıya sunulmalıdır. Bunlara ek olarak teknik düzenlemede ürün, ambalaj veya eşlik eden belgede bulunması gereken Türkçe uyarı ve güvenlik bilgileri ile uygunluk işaretleri ilanda yer almalıdır.

Ürünün fotoğrafı, tipi ve ürünü tanımlamaya imkân veren diğer bilgiler de zorunludur. Pazaryeri arayüzü bu veri çeşitlerini destekleyecek yapıda olmalıdır. Tek bir “açıklama” kutusu bütün veri yapısını güvenilir şekilde yönetmeye elverişli olmayabilir.

Serbest metin alanı tek başına yeterli mi?

Yönetmelik “mutlaka ayrı veri alanı açılacaktır” şeklinde belirli bir yazılım standardı getirmez. Bununla birlikte m.10/1, satıcının zorunlu bilgileri sunabilmesini ve nihai kullanıcının bunlara kolayca erişebilmesini sonuç olarak zorunlu kılar. Platformun kullandığı tasarım bu sonucu fiilen sağlamalıdır.

Sadece geniş bir serbest metin kutusu verilmesi, satıcının hangi bilgiyi girmesi gerektiğini bilmemesine, zorunlu alanların atlanmasına ve platformun eksik veri kontrolü yapamamasına yol açabilir. Yüksek hacimli pazaryerlerinde yapılandırılmış veri alanları hem mevzuat uyumu hem denetim ve geri çağırma operasyonu bakımından daha güvenilir çözümdür.

“İmalatçı adı”, “ithalatçı unvanı”, “Türkiye’de yerleşik sorumlu işletmeci”, “model/tip”, “zorunlu uyarı” ve “uygunluk işareti” gibi alanların ayrı tutulması, yanlış veya eksik bilgiyle ilan açılmasını otomatik kurallarla sınırlandırabilir.

Ürün kategorisine göre zorunlu alanlar oluşturulabilir mi?

Evet. Ürün güvenliği yükümlülükleri ürünün tabi olduğu teknik düzenlemeye göre farklılaşabildiği için kategori bazlı veri modeli güçlü bir uygulamadır. Oyuncak, elektrikli ekipman, kişisel koruyucu donanım, makine veya başka ürün kategorilerinde farklı uyarı, uygunluk işareti ve sorumlu işletmeci bilgileri gerekebilir.

Platform ürün kategorisi seçildiğinde o kategori için gerekli veri alanlarını açabilir ve kritik alanlar doldurulmadan yayına izin vermeyebilir. Bu tasarım m.10/1’in satıcıya bilgi sunma imkânı verme yükümlülüğünü somutlaştırır.

Kategori yanlış seçilirse yanlış mevzuat kuralı uygulanabileceğinden kategori doğruluğu da önemlidir. Satıcıların yüksek riskli ürünleri “diğer” kategorisine koyarak zorunlu alanları atlamasına izin verilmemelidir.

İmalatçı ve ithalatçı verisi kullanıcıya nasıl gösterilmelidir?

m.6/1’deki zorunlu işletmeci bilgileri yalnız platformun arka ofisinde tutulmamalıdır. m.10/1, nihai kullanıcının bu bilgileri ürün ilanında görüntüleyebilmesini veya başka yollarla kolayca erişebilmesini zorunlu kılar. Kullanıcı hangi şirketin ürün güvenliği zincirinde sorumlu olduğunu satın alma öncesinde görebilmelidir.

Bilginin satıcı profilinin derinliklerinde veya genel kullanım koşullarında saklanması uygun değildir. Ürün sayfasında “ürün güvenliği bilgileri”, “üretici ve ithalatçı” veya “sorumlu iktisadi işletmeci” gibi açık bir alan kullanılabilir.

İşletmeci verisi ürün bazında doğru eşleşmelidir. Aynı marka altında farklı ithalatçılar bulunuyorsa mağaza genelinde tek ithalatçı bilgisi gösterilmesi hatalı olabilir. Ürün ana verisi ile sorumlu işletmeci kaydı birlikte tutulmalıdır.

Türkçe uyarı ve uygunluk işaretleri arayüzde nasıl yer almalı?

Teknik düzenlemenin ürün, ambalaj veya eşlik eden belgede zorunlu tuttuğu Türkçe uyarı ve güvenlik bilgileri Yönetmelik m.6/1-ç uyarınca satış ilanına yansıtılır. Platform satıcının bu metinleri girebileceği ve kullanıcının okuyabileceği alan sağlamalıdır.

CE veya başka uygunluk işareti yalnız ilgili teknik düzenleme bunu zorunlu tutuyorsa gösterilmelidir. Platformun bütün ürünler için otomatik CE kutucuğu açması yanlış işaret kullanımını teşvik edebilir. Kategori ve ürün mevzuatına bağlı seçenekler tercih edilmelidir.

Uyarılar kullanıcı tarafından açıkça okunabilmelidir. Resim dosyasına gömülmüş çok küçük yazı veya mobilde görünmeyen bir sekme m.6’nın görünürlük amacını zayıflatır.

Ürün fotoğrafı ve tip bilgisi nasıl eşleştirilmelidir?

Yönetmelik m.6/1-d ürünün fotoğrafı, tipi ve ürünü tanımlayan diğer bilgileri zorunlu tutar. Platform aynı ürün ailesindeki farklı varyantların görsel ve teknik kimliğini karıştırmamalıdır. Kullanıcı seçtiği modelin fotoğrafını ve doğru tip bilgisini görmelidir.

Renk değişikliği yalnız estetikse daha basit veri modeli yeterli olabilir; ancak kapasite, güç, bağlantı standardı veya güvenlik sınıfı değişen varyantlarda teknik bilgi ve uyarılar da değişebilir. Arayüz seçilen varyantla birlikte ilgili verileri dinamik olarak güncellemelidir.

Ürün fotoğrafı ile model/tip kodu arasındaki eşleşme yetkili kuruluşun çevrim içi gizli satın alma ve numune denetiminde de önemlidir. İlanda görülen ürün ile teslim edilen ürün aynı ürün kimliğini taşımalıdır.

Mobil uygulamada aynı yükümlülük geçerli mi?

Evet. Yönetmelik masaüstü web sitesi ile mobil uygulama arasında ürün güvenliği bilgisi bakımından ayrı standart yaratmaz. Kullanıcı satın alma işlemini mobil uygulamadan yapıyorsa m.6/1 bilgilerine orada da kolayca erişebilmelidir.

Mobil tasarımda bilgiler akordeon veya ayrı bilgi panelinde sunulabilir; ancak başlık açık olmalı, kullanıcı kolayca gerekli bilgiye ulaşabilmeli ve metin okunabilir olmalıdır. “Daha fazla” bölümünün sonuna gizlenmiş veya yatay kaydırmayla okunamayan kritik güvenlik uyarıları uygun değildir.

Platformlar farklı ekran boyutlarında gerçek cihaz testleri yapmalı ve ürün güvenliği alanlarının satın alma akışındaki erişilebilirliğini ölçmelidir.

API veya XML ile toplu ürün yükleyen satıcılar muaf mı?

Hayır. Büyük satıcılar pazaryerine ürünleri API, XML veya toplu dosya ile yükleyebilir. Satıcının manuel form kullanmaması m.10/1 sonucunu değiştirmez. Platformun entegrasyon şeması zorunlu ürün güvenliği veri alanlarını desteklemelidir.

API dokümantasyonunda hangi alanların zorunlu olduğu, veri formatı, karakter sınırı ve ürün kategorisine göre gerekli işaret/uyarı kodları açıklanmalıdır. Eksik veri geldiğinde sistem ürünü yayımlamak yerine hata vermelidir.

Eski entegrasyon sürümleri yeni ürün güvenliği alanlarını desteklemiyorsa geçiş planı yapılmalı; büyük satıcıların eski şemayla zorunlu bilgileri atlaması önlenmelidir.

Eksik veriyle ilan yayına alınabilir mi?

m.10/1’in amacı zorunlu bilgilerin kullanıcıya sunulmasını sağlamaktır. Platform bilgi alanını açmış ancak satıcı boş bıraktığı hâlde ilanı yayımlamışsa hukuki risk devam eder. Kritik alanların yayından önce doldurulduğu doğrulanmalıdır.

Her veri alanının doğruluğunu platformun teknik uzman gibi bağımsız biçimde araştırması zorunluluğu m.10/1’den otomatik çıkarılamaz; ancak eksik veya açıkça anlamsız veriyle ilan açılmasına izin vermek hükmün amacına aykırı sonuç doğurabilir.

“Yok”, “bilinmiyor” veya “N/A” gibi girişler mevzuatın zorunlu tuttuğu imalatçı veya güvenlik bilgisinin yerine geçmez. Platform veri doğrulama kurallarıyla bu tür kaçış alanlarını sınırlandırabilir.

Satıcının girdiği veriler nasıl doğrulanabilir?

Risk temelli doğrulama modeli kurulabilir. Yüksek riskli ürün kategorilerinde imalatçı/ithalatçı verisi, uygunluk beyanı veya teknik belge yüklemesi istenebilir; diğer alanlarda temel format ve tutarlılık kontrolleri uygulanabilir.

Yetkili kuruluştan veya imalatçıdan gelen uygunsuzluk bilgisi platformdaki ürün verisiyle karşılaştırılabilir. Aynı marka/model daha önce kaldırılmışsa yeni satıcı tarafından tekrar açılan ilanın otomatik işaretlenmesi m.10/4 kapsamındaki tekrar ihlallerini önleme tedbirlerine katkı sağlar.

Doğrulama sistemi satıcı sözleşmesinde ve platform prosedürlerinde açıklanmalı; yanlış bilgi veren satıcıya uygulanacak düzeltme, askıya alma veya kaldırma adımları belirlenmelidir.

m.10/1 diğer platform yükümlülükleriyle nasıl bağlantılıdır?

m.10/1 sağlıklı ürün verisi altyapısını kurar. m.10/2 yetkili kuruluş taleplerinin yirmi dört saat içinde yerine getirilmesini, m.10/3 uygunsuzluk öğrenildiğinde derhal kaldırma veya erişimi engelleme girişimini, m.10/4 tekrar eden ihlallerin önlenmesi için tedbirleri ve m.10/5 ürün güvenliği temas noktasını düzenler.

m.10/6 geri çağrılan ürünü satın alan kullanıcılara e-posta ve arayüz bildirimi, m.10/7 ise belirli tedarik zinciri ve ürün takip kayıtlarının en az on yıl saklanması yükümlülüğünü getirir. Bu görevlerin tamamı doğru ürün ve işletmeci verisine dayanır.

Arayüz tasarımı bu nedenle yalnız kullanıcı deneyimi konusu değildir; kaldırma, geri çağırma, denetim, kayıt saklama ve izlenebilirlik mekanizmalarının teknik temelidir.

Teknik ve hukuki uyum mimarisi nasıl kurulmalı?

İlk olarak ürün kategorisi-mevzuat matrisi oluşturulmalı ve her kategori için zorunlu veri alanları tanımlanmalıdır. İkinci olarak satıcı kayıt ve ürün yükleme ekranları bu veri modeline bağlanmalı; eksik kritik alanlarda yayına izin verilmemelidir.

Üçüncü olarak kullanıcı arayüzünde ürün güvenliği bilgileri açık başlık altında kolayca erişilebilir olmalıdır. Dördüncü olarak API/XML entegrasyonları aynı alanları desteklemeli; mobil ve web arayüzleri tutarlı çalışmalıdır.

Beşinci olarak veri değişiklik geçmişi tutulmalı; imalatçı/ithalatçı veya güvenlik uyarısı değiştiğinde eski ve yeni değerler izlenebilmelidir. Altıncı olarak m.10/2-7 süreçleri bu ürün ana verisine bağlanmalıdır. Böylece tek tek manuel işlem yerine sistemsel ürün güvenliği uyumu kurulabilir.

İlgili içerikler

• E-ticaret ürün ilanında zorunlu bilgiler
• Türkçe uyarı ve uygunluk işareti
• Ürün fotoğrafı, tipi ve tanımlayıcı bilgiler
• E-ticaret ve ürün güvenliği hukuku için iletişim

Resmî kaynaklar

• Uzaktan İletişim Araçları Yoluyla Piyasaya Arz Edilen Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği
• 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu
• Ticaret Bakanlığı Türkiye Ürün Kuralları Veri Tabanı

Sık Sorulan Sorular