Garanti Markası Teknik Şartnamesinde Hangi Bilgiler Zorunlu? Yönetmelik m.8/8 (2026)

Kısa ve net cevap: Garanti markası başvurusunda teknik şartname zorunludur. Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik m.8/8 uyarınca teknik şartnamede; başvuru sahibi veya sahiplerinin kimlik ve iletişim bilgileri, tek yazışma adresi, marka örneği, markanın garanti ettiği mal veya hizmetlerin ortak özellikleri, markanın hangi mal veya hizmetlerde ne şekilde kullanılacağı, kullanım usulleri, markayı kullanmaya yetkili kişiler, kullanım hakkının nasıl elde edileceği, kullanım hakkı verildikten sonra denetimlerin nasıl ve hangi sıklıkta yapılacağı ve teknik şartnameye aykırı kullanım hâlinde uygulanacak yaptırımlar açıkça yer almalıdır. Teknik şartname yalnızca şekli bir ek değil, garanti markasının denetim sistemini kuran temel belgedir.

Garanti markası nedir?

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.31, garanti markasını marka sahibinin kontrolü altında birçok işletme tarafından kullanılan ve işletmelerin mal veya hizmetlerine ilişkin ortak özellikleri, üretim usullerini, coğrafi menşei veya kalite gibi nitelikleri garanti etmeye yarayan işaret olarak düzenler. Garanti markasının işlevi, tek işletmenin kaynağını göstermekten farklı olarak belirli standartların karşılandığını güvence altına almaktır.

Bu nedenle garanti markası tescilinde işaretin kendisi kadar, markayı kimlerin hangi şartlarla kullanabileceği ve denetimin nasıl yapılacağı da önemlidir. Teknik şartname bu sistemin yazılı hukuki çerçevesidir.

Teknik şartname neden zorunludur?

SMK m.32 garanti markası ve ortak marka tescili için markanın kullanımına ilişkin usul ve esasları gösteren teknik şartnamenin başvuruyla birlikte sunulmasını öngörür. Uygulama Yönetmeliği m.6 ve m.8 teknik şartnamenin sunulması ve içeriğinin incelenmesi usulünü ayrıntılandırır.

Teknik şartname bulunmadan TÜRKPATENT garanti markasının hangi standardı garanti ettiğini, kimlerin markayı kullanabileceğini veya denetim sisteminin nasıl işleyeceğini değerlendiremez. Belge bu nedenle başvurunun asli özel eklerinden biridir.

Başvuru sahibi bilgileri teknik şartnamede nasıl yer almalıdır?

Yönetmelik m.8/8, başvuru sahibi veya sahiplerinin kimlik ve iletişim bilgilerinin teknik şartnamede bulunmasını zorunlu tutar. Gerçek kişi veya tüzel kişi bilgileri başvuru formundaki kayıtlarla uyumlu olmalıdır. Birden fazla başvuru sahibi varsa bütün sahipler doğru unvan ve iletişim bilgileriyle gösterilmelidir.

Şirket unvanı, adres veya iletişim bilgisindeki değişiklikler daha sonra sicil işlemleriyle güncellenmelidir. Teknik şartnamenin başvuru formundan farklı hak sahibi göstermesi dosya tutarlılığını bozar.

Tek yazışma adresi neden gereklidir?

Garanti markası birden fazla başvuru sahibi adına yapılabilse bile TÜRKPATENT işlemlerinin düzenli yürütülmesi için başvuruya ilişkin tek bir yazışma adresi belirtilmelidir. Bu adres teknik şartnamede açıkça yer alır.

Yazışma adresi ile markayı kullanan işletmelerin adresleri aynı olmak zorunda değildir. Buradaki amaç TÜRKPATENT’in başvuru ve sonraki sicil işlemlerinde kullanacağı resmi iletişim noktasını belirlemektir.

Marka örneği teknik şartnamede bulunmalı mı?

Evet. Yönetmelik m.8/8 marka örneğinin teknik şartnamede gösterilmesini zorunlu unsurlar arasında sayar. Teknik şartnamedeki marka örneği ile başvuru formunda sunulan marka örneği aynı işareti göstermelidir.

Farklı logo sürümleri veya farklı renk varyasyonlarının iki ayrı belgede kullanılması, hangi işaretin garanti markası olduğu konusunda belirsizlik yaratır. Başvuru öncesinde tek nihai marka örneği kesinleştirilmelidir.

Garanti edilen ortak özellikler nasıl yazılmalıdır?

Teknik şartnamenin merkezinde, markanın hangi ortak özellikleri garanti ettiği bulunur. Yönetmelik m.8/8 bu özelliklerin açıkça belirtilmesini ister. Garanti konusu kalite, üretim yöntemi, malzeme özelliği, coğrafi menşe veya başka objektif nitelik olabilir; ancak şartname ilgili mal veya hizmet bakımından neyin denetlendiğini somutlaştırmalıdır.

“Yüksek kalite” gibi ölçütü açıklanmayan genel ifadeler denetim sistemini kurmaz. Garanti edilecek nitelik, kullanan işletmeler bakımından uygulanabilir ve kontrol edilebilir şekilde tanımlanmalıdır.

Markanın hangi mal veya hizmetlerde kullanılacağı nasıl gösterilir?

Teknik şartname, garanti markasının hangi mal veya hizmetlerde ne şekilde kullanılacağını belirtmelidir. Bu kapsam başvuru formundaki Nice sınıflandırması ve mal-hizmet listesiyle uyumlu olmalıdır. Teknik şartnamede başvuru kapsamını aşan yeni mal veya hizmetler yaratılmamalıdır.

Markanın ürün üzerinde, ambalajda, hizmet sunum alanında veya tanıtım materyalinde hangi kurallarla kullanılacağı denetlenebilir biçimde düzenlenmelidir. Kullanım biçimi markanın garanti fonksiyonunu zayıflatmamalıdır.

Markanın kullanım usulleri neyi kapsar?

Kullanım usulleri, garanti markasını kullanmaya yetkili işletmelerin işareti hangi biçimde ve hangi şartlarla kullanacağını düzenler. Marka örneğinin değiştirilip değiştirilemeyeceği, yanında başka işaret bulunup bulunamayacağı ve garanti fonksiyonunun nasıl gösterileceği bu bölümde belirlenebilir.

Kurallar marka sahibinin sonradan keyfî biçimde değiştireceği belirsiz talimatlara bırakılmamalıdır. Teknik şartname, kullanıcı işletmelerin önceden bileceği açık standartlar oluşturmalıdır.

Markayı kullanmaya yetkili kişiler nasıl belirlenir?

Yönetmelik m.8/8, markayı kullanmaya yetkili kişilerin teknik şartnamede belirtilmesini ister. Bu hüküm, garanti markasının herkes tarafından serbestçe kullanılmadığını gösterir. Kullanıcı olmak için teknik şartnamedeki koşulların karşılanması gerekir.

Yetkili kullanıcıların isim isim sayılması yerine, şartnamenin yapısına göre objektif yeterlilik ölçütleri kurulabilir; ancak kimin hangi koşulla kullanma hakkı kazanacağı açık olmalıdır. Marka sahibinin denetim ve izin mekanizması bu bölümle bağlantılıdır.

Kullanım hakkı nasıl elde edilir?

Teknik şartname, işletmenin garanti markasını kullanma hakkını hangi işlem ve koşullarla elde edeceğini açıklamalıdır. Başvuru, belge sunma, teknik inceleme, test, denetim veya başka objektif aşamalar varsa bunlar önceden belirlenmelidir.

Kullanım hakkının verilmesinde ayrımcı ve belirsiz uygulamaları önlemek için kriterler yazılı olmalıdır. Marka sahibi, şartnamede bulunmayan sonradan oluşturulmuş koşulları rutin olarak kullanarak sistemi fiilen farklılaştırmamalıdır.

Denetimler nasıl ve hangi sıklıkta yapılmalıdır?

Yönetmelik m.8/8 denetimin yöntemini ve sıklığını zorunlu içerik olarak belirler. “Gerek görüldüğünde denetlenir” gibi takvimi ve yöntemi tamamen belirsiz bırakan ifade garanti fonksiyonunu zayıflatabilir. Denetimin kim tarafından, hangi veri ve ölçütlerle ve hangi periyotlarla yapılacağı şartnamede kurulmalıdır.

Denetim yalnızca kullanım hakkı verilirken yapılan ilk kontrole indirgenmemelidir. Yönetmelik, kullanım hakkı verildikten sonra da denetim sisteminin nasıl işleyeceğinin gösterilmesini ister.

Denetim kayıtları nasıl tutulmalıdır?

Teknik şartname denetim sistemini kurduktan sonra marka sahibi fiilî uygulamayı belgelemelidir. Denetim tarihi, denetlenen işletme, incelenen kriterler, tespit edilen uygunsuzluklar ve alınan kararlar kayıt altına alınmalıdır. Bu belgeler garanti markasının şartnameye uygun yönetildiğini gösterir.

Denetimin yalnızca kağıt üzerinde bulunması yeterli değildir. SMK m.32, marka sahibinin şartnameye aykırı sürekli kullanımı önlemek için gerekli tedbirleri almamasına hukuki sonuç bağlar.

Şartnameye aykırı kullanımda yaptırım yazılması zorunlu mu?

Evet. Yönetmelik m.8/8 teknik şartnameye aykırı kullanım hâlinde uygulanacak yaptırımların belirtilmesini zorunlu tutar. Uyarı, kullanım hakkının askıya alınması veya sona erdirilmesi gibi yaptırımlar şartnamenin sistemine göre açıkça düzenlenmelidir.

Yaptırımın türü ve uygulanma koşulu önceden belirlenmelidir. Marka sahibinin aynı ihlale farklı işletmeler bakımından tutarsız ve öngörülemez yaptırımlar uygulaması garanti sisteminin güvenilirliğini zedeler.

Garanti markasını marka sahibi kendi malında kullanabilir mi?

SMK m.31/2, garanti markasının marka sahibinin veya marka sahibine iktisaden bağlı işletmenin mal veya hizmetlerinde kullanılmasını yasaklar. Bu kural garanti markasının bağımsız denetim fonksiyonunu korur.

Teknik şartname hazırlanırken marka sahibi ile kullanıcı işletmeler arasındaki ekonomik bağlar bu nedenle kontrol edilmelidir. Garanti markası, marka sahibinin kendi ürünlerini pazarlayan sıradan ticaret markasına dönüştürülemez.

Teknik şartname başvuruyla birlikte sunulmazsa ne olur?

Yönetmelik m.8/5, Yönetmelik m.6 kapsamında gerekli teknik şartnamenin sunulmaması hâlinde eksikliğin giderilmesi için iki aylık süre verilmesini düzenler. Süresinde teknik şartname sunulursa başvuru tarihi etkilenmez; sunulmazsa başvuru işlemden kaldırılır.

Bu iki aylık eksiklik süresi ile şartnamenin içeriğinin düzeltilmesi için uygulanabilecek sonraki süreler birbirinden ayrılmalıdır.

Teknik şartnamenin içeriği eksikse ne olur?

TÜRKPATENT teknik şartnameyi Yönetmelik m.8/8 ve SMK m.32’ye göre inceler. Zorunlu unsurlar eksikse veya şartname kamu düzeni ya da genel ahlaka aykırıysa gerekli değişikliklerin yapılması istenir. SMK m.32 ve Yönetmelik hükümlerindeki süre içinde düzeltme yapılmaması başvurunun işlemden kaldırılması veya tescil talebinin sonuçsuz kalması sonucunu doğurur.

Bu nedenle yalnızca boş bir “teknik şartname” dosyası yüklemek başvuru şartını maddi olarak yerine getirmez; içerik zorunlulukları karşılanmalıdır.

Teknik şartname sonradan değiştirilebilir mi?

SMK m.32/5 uyarınca teknik şartnamede yapılacak değişiklikler TÜRKPATENT tarafından onaylanmadıkça uygulanamaz. Marka sahibi tescilden sonra kullanıcı koşullarını veya denetim sistemini kendi iç kararıyla değiştirip sicil dışı yeni rejim kuramaz.

Değişiklik ihtiyacı doğduğunda yeni metin, değişikliğin kapsamı ve ilgili belgeler TÜRKPATENT’e sunulmalı ve onay süreci tamamlanmalıdır. Fiilî uygulama onaylı şartnameyle uyumlu kalmalıdır.

Teknik şartname ile Nice sınıfları nasıl eşleştirilir?

Garanti markasının mal ve hizmet listesi SMK m.11 ve Yönetmelik m.9 uyarınca Nice sınıflarına göre hazırlanır. Teknik şartnamede garanti edilen özellikler ve kullanım kuralları bu listede yer alan mal ve hizmetlerle bağlantılı olmalıdır.

Sınıf listesi için Marka Sınıfları ve Nice Sınıflandırması rehberimiz kullanılabilir. Şartname, tescil kapsamını tek taraflı olarak genişletemez.

Garanti markası ile ortak marka arasındaki fark nedir?

Garanti markası, marka sahibinin kontrolü altında ortak özellik veya standardı garanti eder. Ortak marka ise üretim, ticaret veya hizmet işletmelerinden oluşan bir grubun kullandığı ve grup işletmelerini diğerlerinden ayırt eden işarettir. İki marka türünün teknik şartname içerikleri bu nedenle farklıdır.

Ortak marka şartnamesinde özellikle kullanıcı işletmeler ve topluluğa üyelik şartları öne çıkar. Garanti markasında ise garanti edilen ortak özellik, kullanım hakkının kazanılması ve denetim sistemi merkezîdir.

Başvuru öncesi teknik şartname kontrol listesi

• Başvuru sahibi veya sahiplerinin kimlik ve iletişim bilgileri yazılmalıdır.
• Tek bir yazışma adresi belirtilmelidir.
• Başvurudaki marka örneğiyle aynı işaret kullanılmalıdır.
• Garanti edilen mal veya hizmetlerin ortak özellikleri somutlaştırılmalıdır.
• Markanın hangi mal veya hizmetlerde ne şekilde kullanılacağı yazılmalıdır.
• Kullanım usulleri ve yetkili kişiler belirlenmelidir.
• Kullanım hakkının nasıl elde edileceği açıklanmalıdır.
• Denetim yöntemi ve sıklığı yazılmalıdır.
• Aykırı kullanım yaptırımları belirlenmelidir.
• Marka sahibinin kendi mal veya hizmetinde kullanım yasağı gözetilmelidir.

Resmî kaynaklar

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile Uygulama Yönetmeliğinin güncel metni için TÜRKPATENT Mevzuat; garanti ve ortak marka teknik şartname açıklamaları için Türk Patent ve Marka Kurumu resmi kaynakları kullanılmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Garanti markasında teknik şartname zorunlu mu?

Evet. SMK m.32 ve Uygulama Yönetmeliği teknik şartnameyi zorunlu tutar.

Teknik şartnamede marka örneği bulunmalı mı?

Evet. Yönetmelik m.8/8 marka örneğini zorunlu içerikler arasında sayar.

Denetim sıklığı yazılmalı mı?

Evet. Denetimlerin nasıl ve hangi sıklıkta yapılacağı belirtilmelidir.

Kullanıcıların kim olduğu belirlenmeli mi?

Evet. Markayı kullanmaya yetkili kişiler ve kullanım hakkını kazanma yöntemi şartnamede gösterilmelidir.

Aykırı kullanım yaptırımı zorunlu mu?

Evet. Teknik şartnameye aykırı kullanım hâlinde uygulanacak yaptırımlar belirtilmelidir.

Marka sahibi garanti markasını kendi ürününde kullanabilir mi?

Hayır. SMK m.31/2 bu kullanımı yasaklar.

Şartname sunulmazsa süre verilir mi?

Yönetmelik m.8/5 uyarınca iki aylık eksiklik giderme süresi verilir.

Şartname sonradan serbestçe değiştirilebilir mi?

Hayır. Değişiklikler TÜRKPATENT tarafından onaylanmadıkça uygulanamaz.

Garanti markası ile ortak marka aynı mıdır?

Hayır. Kullanım ve denetim yapıları farklı iki özel marka türüdür.

Teknik şartname Nice sınıflarından bağımsız mı?

Hayır. Şartnamedeki garanti ve kullanım sistemi tescil kapsamındaki mal-hizmetlerle uyumlu olmalıdır.

Sonuç

Garanti markası teknik şartnamesi, tescil dosyasına eklenen biçimsel bir belge değil garanti fonksiyonunun nasıl işleyeceğini belirleyen hukuki sistemdir. Yönetmelik m.8/8; hak sahibi bilgileri, tek yazışma adresi, marka örneği, garanti edilen ortak özellikler, kullanım alanı ve usulleri, yetkili kullanıcılar, kullanım hakkının kazanılması, denetim yöntemi ve sıklığı ile aykırı kullanım yaptırımlarını zorunlu tutar. Şartname başvuru formu ve mal-hizmet listesiyle tutarlı hazırlanmalı, tescilden sonraki uygulama da TÜRKPATENT tarafından onaylanmış metne uygun yürütülmelidir.

Denetimi marka sahibi mi yapmalıdır, bağımsız kuruluş kullanılabilir mi?

Mevzuat teknik şartnamede denetimin nasıl yapılacağını ve hangi sıklıkta tekrarlanacağını açıkça göstermeyi zorunlu tutar. Marka sahibi denetimi kendi organizasyonu içinde yürütebilir veya şartnamede tanımlanan objektif sistem çerçevesinde uzman kuruluşlardan yararlanabilir; ancak sorumluluğu ortadan kalkmaz. Dış denetçi kullanılıyorsa yetkinlik, raporlama yöntemi, çıkar çatışması kuralları ve nihai kararın kim tarafından verileceği şartname veya ona bağlı denetim prosedüründe açık olmalıdır. Kullanıcı işletmeler aynı ölçütlere tabi tutulmalı ve denetim kayıtları marka sahibinde erişilebilir biçimde saklanmalıdır.

Garanti kriterleri ölçülebilir olmak zorunda mı?

Teknik şartnamenin işlevi, garanti markasının hangi ortak özellikleri güvence altına aldığını somutlaştırmaktır. Bu nedenle kriterler mümkün olduğu ölçüde nesnel, denetlenebilir ve tekrar uygulanabilir biçimde kurulmalıdır. Kalite, üretim yöntemi veya menşe gibi unsurlar yalnızca reklam diliyle ifade edilmemeli; denetimde hangi belge, test, kayıt veya fiziksel özelliğin kontrol edileceği belirlenmelidir. Ölçütlerin belirsiz olması, kullanıcıların eşit değerlendirilmesini ve aykırı kullanımın tespitini zorlaştırır.

Kullanım hakkı askıya alınırsa marka nasıl kaldırılmalıdır?

Teknik şartname aykırılık hâlinde kullanım hakkının askıya alınmasını veya sona erdirilmesini öngörüyorsa, ilgili işletmenin işareti ürün, ambalaj, internet sitesi ve tanıtım materyallerinden hangi süre içinde kaldıracağı da uygulama prosedüründe belirlenmelidir. Yaptırım yalnızca kağıt üzerinde verilen karar olarak bırakılmamalı; fiilî kullanımın sona erdiği denetlenmelidir. Marka sahibinin sürekli aykırı kullanımı önlemek için gerekli tedbirleri almaması SMK m.32 kapsamında ciddi hukuki sonuçlar doğurabilir.

Teknik şartname değişikliğinde mevcut kullanıcılar ne yapmalıdır?

TÜRKPATENT tarafından onaylanan yeni şartname yürürlüğe girdiğinde mevcut kullanıcıların yeni kriterlere uyum süreci planlanmalıdır. Marka sahibi, eski ve yeni metni, onay tarihini ve geçiş uygulamasını bütün yetkili kullanıcılara yazılı olarak bildirmelidir. Onay alınmadan şartname değişikliği fiilen uygulanmamalıdır. Denetim formları, başvuru kriterleri ve yaptırım prosedürü de onaylı metinle uyumlu hâle getirilmelidir.

Garanti markası dosyasında hangi kayıtlar sürekli saklanmalıdır?

TÜRKPATENT’e sunulan ve onaylanan teknik şartname, kullanıcı başvuruları, kullanım hakkı kararları, denetim raporları, uygunsuzluk bildirimleri, yaptırım kararları ve şartname değişiklik onayları marka dosyasında saklanmalıdır. Bu kayıtlar garanti sisteminin gerçekten uygulandığını gösterir. Tescil yalnızca işaret üzerinde hak sağlamaz; garanti markasının karakteri nedeniyle marka sahibinin kontrol ve denetim yükümlülüğünün fiilî izleri de önem taşır. Denetim kayıtları tarih, kullanıcı işletme, kontrol edilen kriter ve alınan karar bakımından düzenli ve eksiksiz tutulmalıdır.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →