Petrol Hakkı Sahibinin Kayıt, Belge ve Numune Verme Yükümlülüğü | 6491 m.19 (2026)

Bu konu hakkında görüşme talebi iletin ↓

Kısa ve net cevap: 6491 m.19 uyarınca petrol hakkı sahibi, petrol işlemiyle ilgili her türlü kayıt, hesap, bilgi, belge ve numuneyi Uygulama Yönetmeliğinde belirlenen süre, şekil ve nitelikte MAPEG’e vermekle yükümlüdür. Bakanlık petrol işlemlerini kendi personeli veya gerektiğinde diğer kamu kurumlarının personeliyle denetleyebilir; petrol hakkı sahibi denetim görevlilerine yardımcı olmak zorundadır.

Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor

6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2: net hukuki sonuç

6491 m.19 uyarınca petrol hakkı sahibi, petrol işlemiyle ilgili her türlü kayıt, hesap, bilgi, belge ve numuneyi Uygulama Yönetmeliğinde belirlenen süre, şekil ve nitelikte MAPEG’e vermekle yükümlüdür. Bakanlık petrol işlemlerini kendi personeli veya gerektiğinde diğer kamu kurumlarının personeliyle denetleyebilir; petrol hakkı sahibi denetim görevlilerine yardımcı olmak zorundadır.

petrol hakkı kayıt belge numune verme konusunda şirket içi kayıt ile resmi petrol sicili/MAPEG kaydı aynı sonucu göstermelidir. 6491 sayılı Kanunun açık hükmü, Uygulama Yönetmeliği ve işlem tarihindeki resmi yazışmalar birlikte değerlendirilir.

Petrol verisi ve petrol hakkı kamu hukuku düzenlemesine tabidir. Teknik ekipte bulunan bilgi veya taraflar arasındaki sözleşme, kanunen gereken bildirim, tescil ya da idari başvurunun yerine geçmez.

Hukuki unsurlar

1. Kayıt yükümlülüğü geniştir

Kanun yalnız mali kayıtları değil petrol işlemiyle ilgili her türlü kayıt, hesap, bilgi, belge ve numuneyi kapsar.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Kayıt yükümlülüğü geniştir bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

Uygulamada sorumlu birim, son tarih ve belge adı uyum kontrol listesine yazılmalıdır. Böylece ruhsat sahibi açısından yükümlülüğün yerine getirildiği sonradan değil işlem anında ispatlanabilir.

2. Süre ve şekil Yönetmelikte belirlenir

Hangi bilginin ne zaman, hangi formatta verileceği Uygulama Yönetmeliği ve MAPEG formlarıyla somutlaşır.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Süre ve şekil Yönetmelikte belirlenir bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

3. Numune verme yükümlülüğü vardır

Karot, kırıntı ve diğer jeolojik numuneler petrol verisi sisteminin parçasıdır.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Numune verme yükümlülüğü vardır bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

4. Bakanlığın denetim yetkisi vardır

Petrol işlemleri Bakanlık personeliyle denetlenebilir.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Bakanlığın denetim yetkisi vardır bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

5. Diğer kamu personeli görevlendirilebilir

Gerektiğinde başka kamu kurum ve kuruluşlarının personeli denetimde kullanılabilir.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Diğer kamu personeli görevlendirilebilir bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

6. Yardım yükümlülüğü vardır

Petrol hakkı sahibi, görevini yapan denetim personeline gerekli yardım ve erişimi sağlamak zorundadır.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Yardım yükümlülüğü vardır bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

7. Muhasebe ve teknik veri tutarlı olmalıdır

Üretim, satış, yatırım ve maliyet kayıtları resmi bildirimlerle çelişmemelidir.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Muhasebe ve teknik veri tutarlı olmalıdır bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

8. Elektronik veri arşivlenmelidir

Gönderilen formlar, ham veri, teslim alındıları ve KEP kayıtları denetim izi oluşturacak şekilde saklanmalıdır.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Elektronik veri arşivlenmelidir bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

9. Gizlilik süresi ayrı düzenlenir

m.19/4 belirli petrol verilerinin ne zaman açık hale geleceğini ayrıca düzenler; bildirim yükümlülüğü ile kamusallık aynı şey değildir.

Bu unsurun ispatı için işlem tarihini gösteren MAPEG/kurum kaydı ile teknik veya hukuki dayanak birlikte dosyalanmalıdır. Gizlilik süresi ayrı düzenlenir bakımından kanunda olmayan bir istisna ya da süre varsayımı yapılamaz.

Uygulama adımları

MAPEG’e sunulması gereken dönemsel kayıt ve rapor envanterini çıkarın.
Her veri için sorumlu teknik/mali birimi belirleyin.
Uygulama Yönetmeliği format ve son tarihlerini uyum takvimine işleyin.
Gönderim öncesi üretim, satış, muhasebe ve saha verilerini uzlaştırın.
Numune ve jeolojik veri teslimini tutanak ve envanterle belgeleyin.
Denetim taleplerinde görevlilere erişim ve belge desteğini kayıt altına alın.

1. adım

MAPEG’e sunulması gereken dönemsel kayıt ve rapor envanterini çıkarın. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

Teknik, mali ve hukuk birimlerinin kullandığı aynı saha/ruhsat verisi uzlaştırılmalı; farklılık varsa MAPEG’e bildirim veya yargısal süreç başlatılmadan önce kaynağı belirlenmelidir.

2. adım

Her veri için sorumlu teknik/mali birimi belirleyin. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

3. adım

Uygulama Yönetmeliği format ve son tarihlerini uyum takvimine işleyin. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

4. adım

Gönderim öncesi üretim, satış, muhasebe ve saha verilerini uzlaştırın. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

5. adım

Numune ve jeolojik veri teslimini tutanak ve envanterle belgeleyin. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

6. adım

Denetim taleplerinde görevlilere erişim ve belge desteğini kayıt altına alın. İşlem sonrası resmi evrak numarası, sicil kaydı veya karar metni şirket içi ruhsat dosyasına eklenmelidir.

Belge ve ispat düzeni

Ruhsat belgesi, petrol sicili, MAPEG yazışmaları, KEP ve elektronik başvuru kayıtları, iş programları, kuyu/jeoloji verileri ve konuya göre sözleşme veya tebligatlar tek kronolojide tutulmalıdır. Belgenin başlığı kadar düzenlenme ve tebliğ tarihi de önemlidir.

m.19 konularında ham teknik verinin kaynağı, ölçüm metodu ve versiyonu korunmalıdır. m.20 uyuşmazlığında Bakanlık kararının tam metni ve tebliğ kaydı; m.21 tescilinde ise kabul, sicil ve Resmî Gazete ilanı birbiriyle eşleştirilmelidir.

Şirket veri odasında güncel belge ile tarihsel belgenin statüsü açık işaretlenmelidir. Eski koordinat, eski operatör veya önceki ruhsat koşulunun güncelmiş gibi kullanılması ruhsat ve dava riskini artırır.

Resmi gönderimlerin alındı kayıtları saklanmalıdır. İç e-posta, imzasız teknik not veya taslak başvuru, kanuni bildirim ve tescilin tamamlandığını tek başına ispatlamaz.

Sık yapılan hatalar

Sadece yıllık mali raporları m.19 yükümlülüğü sanmak.
Teknik numuneleri şirket içi veri sayıp MAPEG yükümlülüğünden ayırmak.
Farklı birimlerin aynı dönem için farklı üretim rakamı bildirmesi.
Gönderim alındılarını saklamamak.
Denetim görevlisine belge/erişim yardımını geciktirmek.
Gizli veri ile bildirilmeyecek veriyi birbirine karıştırmak.

Hata 1

Sadece yıllık mali raporları m.19 yükümlülüğü sanmak. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Hata 2

Teknik numuneleri şirket içi veri sayıp MAPEG yükümlülüğünden ayırmak. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Hata 3

Farklı birimlerin aynı dönem için farklı üretim rakamı bildirmesi. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Hata 4

Gönderim alındılarını saklamamak. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Hata 5

Denetim görevlisine belge/erişim yardımını geciktirmek. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Hata 6

Gizli veri ile bildirilmeyecek veriyi birbirine karıştırmak. Doğru yaklaşım, 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu m.19/1-2 hükmünü resmi kayıtla eşleştirip süreci Uygulama Yönetmeliği ve ilgili usul kanunuyla tamamlamaktır.

Derin hukuki analiz

Uyuşmazlık riski

Kanun yalnız mali kayıtları değil petrol işlemiyle ilgili her türlü kayıt, hesap, bilgi, belge ve numuneyi kapsar. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Bir denetim veya davada kanun maddesi, işlem tarihindeki resmi kayıt ve şirket belgesi aynı sonucu göstermelidir. Çelişki halinde varsayım değil, resmi düzeltme/itiraz/dava yolu işletilmelidir.

Arama niyetine net cevap

Hangi bilginin ne zaman, hangi formatta verileceği Uygulama Yönetmeliği ve MAPEG formlarıyla somutlaşır. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Resmî kayıt

Karot, kırıntı ve diğer jeolojik numuneler petrol verisi sisteminin parçasıdır. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Teknik veri

Petrol işlemleri Bakanlık personeliyle denetlenebilir. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

İdari usul

Gerektiğinde başka kamu kurum ve kuruluşlarının personeli denetimde kullanılabilir. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Süre yönetimi

Petrol hakkı sahibi, görevini yapan denetim personeline gerekli yardım ve erişimi sağlamak zorundadır. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Sicil etkisi

Üretim, satış, yatırım ve maliyet kayıtları resmi bildirimlerle çelişmemelidir. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

İspat standardı

Gönderilen formlar, ham veri, teslim alındıları ve KEP kayıtları denetim izi oluşturacak şekilde saklanmalıdır. Bu düzenleme petrol hakkı kayıt belge numune verme aramasında yalnız genel bilgi değil doğrudan uygulanabilir kontrol ölçütü verir.

Resmî kaynaklar ve site içi bağlantılar

Resmî