Belçika’da Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Türkiye Nüfusuna Kaydı: Reconnaissance ve Erkenning
Brüksel, Anvers, Gent ve Liège’de yaşayan Türk ailelerin sorunu, Belçika’da resmen tanınmış çocuğun Türkiye’deki soybağı ve vatandaşlık kayıtlarının doğru oluşturulmasıdır. Bu rehber, daha önce yayımlanan genel yabancı babalık ve çifte vatandaşlık yazılarından farklı olarak Belçika belediye tanıması, Fransızca/Felemenkçe belge farkı ve Brüksel Başkonsolosluğunun evlilik dışı çocuk prosedürüne odaklanmaktadır.
| İşlem | Hukuki dayanak |
|---|---|
| Belçika’da tanımanın Türkiye’ye bildirimi | 5490 m.28/5 |
| Yurt dışı doğum bildirimi | 5490 m.15-16 |
| Tanımanın şekli ve hukuki engeli | TMK m.282, 285, 295 |
| Soybağına uygulanacak hukuk | MÖHUK m.16-17 |
| Türk vatandaşlığı | 5901 m.7 |

Belçika’da reconnaissance ve erkenning ne anlama gelir?
Belçika’da evlilik dışında doğan çocukla hukuken baba arasında soybağının kurulmasında reconnaissance d’un enfant (Fransızca) veya erkenning van een kind (Felemenkçe) işlemi kullanılır. Bunlar iki ayrı ülke hukuku değil, Belçika’daki tanıma kavramının iki resmî dildeki karşılığıdır. Belçika Federal Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre evlilik dışı doğumda babalık karinesi söz konusu değildir; babanın gerekli şartları taşıyan tanıma işlemi ya da yargısal tespiti önem taşır. Belçika’daki bu işlemin Türkiye’de nüfusa yansıtılması ise ayrı bir idari bildirim aşamasıdır. Resmî Belçika belgesinin hukuki niteliği, düzenleyen makamı, işlem tarihi ve tanıyan kişinin kimliği doğru belirlenmeden belge Türk hukukunda yalnız kelime benzerliğine göre sınıflandırılamaz. Türk hukukunda 5490 sayılı Kanun m.28/5 yabancı ülkede yapılan tanıma işlemi için özel bildirim yolunu gösterir.
Acte de naissance ile acte de reconnaissance birbirinden neden farklıdır?
Acte de naissance Belçika’da çocuğun doğumuna ilişkin resmî belgeyi, acte de reconnaissance ise tanıma işlemine ait kaydı ifade eder. Felemenkçe belgelerde karşılıkları geboorteakte ve akte van erkenning olabilir. Çocuk evlilik dışında doğduğunda doğum belgesi ile tanıma belgesinin farklı tarihlerde düzenlenmesi olağandır. Tanıma doğumdan önce de yapılabileceği gibi doğumdan aylar sonra da gerçekleştirilebilir. Türkiye’deki nüfus kayıtlarında çocuğun hiç bulunmaması, bulunmasına rağmen baba kaydının eksik olması ve kayıtlı babanın farklı kişi olması birbirinden farklı durumdur. Sadece doğum belgesinin tercümesiyle her üç sorun çözülemez. Belçika belediyesinden alınan ilk kayıt ile sonradan alınmış tam suretin aynı aile olayına ilişkin olduğu, çocuk ve ebeveyn kimlikleri üzerinden denetlenir. Belge türlerini Türkçede yalnız “babalık belgesi” olarak adlandırmak yapılacak işlemi belirsizleştirir.
Belçika belediyesinde tanıma işlemi hangi makam önünde yürür?
Belçika Hükümeti, tanımanın belediyenin medeni hâl memuru tarafından gerçekleştirilebileceğini açıklamaktadır. Brüksel Başkent Bölgesi’nin açıklamasında bazı tanıma işlemlerinin noter önünde yapılması da düzenlenir. Belediyenin yaptığı kayıt ile bir aile mahkemesinin verdiği babalık kararı aynı hukuki belge değildir. Brüksel Belediyesi, doğum sonrası tanıma için çocuğun doğduğu belediyede veya ilgililerden birinin ikamet ettiği belediyede başvuru yapılabileceğini belirtir. Resmî işlemde her iki ebeveynin kimlikleri, gerekebilecek rızalar ve gerektiğinde önceki aile durumu araştırılır. Belçika’da belediye memurunun tanıma beyanını resmileştirmesi ile Türk nüfus müdürlüğünün bunu kayda işlemesi ayrı devlet makamlarının yetki alanındadır. Belçika makamının belgeyi vermesi Türk kurumuna otomatik veri aktarımı yapıldığı anlamına gelmez. Öncelikle belgenin resmi sureti ve dayandığı işlem doğru dosyalanmalıdır.
Türk Medeni Kanunu m.282: çocuğun baba ile soybağı
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.282, çocukla anne arasındaki soybağının doğumla kurulduğunu; baba ile soybağının ise anneyle evlilik, tanıma veya hâkim hükmüyle kurulabileceğini düzenler. Bu üç yolun ayrılması, Belçika evlilik dışı doğumlarında doğrudan önem taşır. Babanın çocukla fiilen ilgilenmesi veya biyolojik bağın aile içinde kabul edilmesi, kanunun aradığı resmî soybağı yolunun yerine geçmez. Aynı şekilde Belçika belgesinde bir erkeğin adının bulunması da Türk nüfus kütüğüne hiç başvuru yapılmadığı hâlde Türkiye’deki kaydın kendiliğinden güncellendiği anlamına gelmez. Çocuğun baba hanesi kayıtlıysa bu kaydın hangi hukukî olaya dayandığı araştırılır. Evlilik içi doğumda babalık karinesi ayrı, tanıma farklı, mahkeme hükmü farklıdır. Resmî Belçika tanımasının Türkiye’ye bildiriminde ise 5490 sayılı Kanun m.28/5 uygulanır. Bu ayrı kuralların birlikte değerlendirilmesi başvuru yolunun doğru kurulmasını sağlar.
TMK m.295: tanıma şekli ve başka babaya ilişkin engel
Türk Medeni Kanunu m.295’in birinci fıkrasına göre tanıma, babanın nüfus memuruna veya mahkemeye yazılı başvurusu yahut resmî senet veya vasiyetnamesindeki beyanıyla gerçekleşir. İkinci fıkrada küçük veya kısıtlı tanıyan bakımından veli yahut vasi rızası yer alır. Üçüncü fıkra ise başka bir erkekle hukuki soybağı olan çocuğun bu bağ geçersiz kılınmadan yeniden tanınamayacağını açıkça düzenler. Belçika belediye tanıma belgesi hazırlanmış olsa bile Türk nüfus kayıtlarında farklı bir hukuki baba bulunması önemli uyuşmazlıktır. Biyolojik babaya ait DNA raporu tek başına önceki hukuki soybağını idari işlemle kaldırmaz. Çocuğun annesinin önceki evliliği, eski eşin durumu, doğum tarihi ve kayıtların kaynağı incelenir. Nüfus müdürlüğü başvurusu ile soybağının geçersizliği davası birbirinin yerine geçmez. Önceden kurulmuş hukuki bağ araştırılmadan ikinci bir tanıma talep edilmemelidir.
MÖHUK m.16 ve m.17: çocuğun doğumdaki millî hukuku
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m.16, soybağının kuruluşu için kademeli bağlama kuralı getirir. İlk sırada çocuğun doğum anındaki millî hukuku bulunur. Buna göre soybağı kurulamıyorsa çocuğun mutad meskenine, ardından kanunda sıralanan anne veya babanın millî hukukları ile diğer bağlantılara bakılır. Bu sistem, yalnız çocuğun Brüksel’de veya Anvers’te doğmuş olmasını bütün uyuşmazlığa otomatik Belçika hukuku uygulanmasının yeterli sebebi saymaz. Çocuğun Türk veya Belçika vatandaşlığı, anne-babanın işlem tarihindeki hukuki statüsü ve varsa birden fazla vatandaşlık ayrıca incelenir. MÖHUK m.16/2 soybağının iptalini kurulma hukukuna bağlar. MÖHUK m.17 ise kurulmuş soybağının sonuçlarına uygulanacak hukuku ayrıca belirler. Hangi hukukun yetkili olduğu bilinmeden yalnız Belçika’daki bir belediye belgesinin bütün Türk hukukî sonuçları otomatik doğurduğu sonucuna varılmaz.
Belçika hukukunda tanıyanın millî hukukunun önemi
Belçika Hükümetinin resmî acknowledgement açıklamasında tanıma usulünün, tanıyan ebeveynin tanıma anındaki vatandaşı olduğu devletin hukukuyla bağlantılı olduğu açıkça belirtilir. Bu nedenle Türk vatandaşı babanın Belçika’daki işlemi değerlendirilirken Türk hukukundaki tanıma şartları da göz ardı edilmez. Belçika’da iki farklı resmî dil bulunması ise hukuku değil, çoğunlukla düzenlenen belgenin terminolojisini etkiler. Ebeveynin kimlik belgesinde yer alan millî hukuk bağlantısı, annenin evlilik durumu ve çocuğun doğum anındaki vatandaşlığı bir arada değerlendirilir. İşlem yalnız Belçika’daki nüfus kaydının hazırlanmasıyla sınırlı kalmayıp Türkiye’de miras, kimlik ve pasaport gibi sonuçlar doğuracaksa Türk mevzuatındaki bağımsız şartlar da uygulanır. Belçika resmi belgesinin varlığı, Türkiye’deki bildirim işleminin tamamlandığını göstermez. Belgenin hangi kuralla tanındığını ve Türk nüfusuna hangi hükümle bildirileceğini ayırmak gerekir.
5490 sayılı Kanun m.28/5: yabancı tanımanın bildirimi
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m.28/5’e göre yurt dışında yapılmış tanıma işlemlerine ait bildirimler Türk dış temsilciliklerine veya Türkçeye tercüme edilip onaylanmış olması şartıyla Türkiye içindeki nüfus müdürlüklerine yapılabilir. Bu açık hüküm, Belçika belediyesi önünde gerçekleştirilmiş tanıma işlemi için doğrudan önemlidir. Bir Belçika mahkemesinin verdiği soybağı hükmüyle belediyenin tanıma kaydının Türkiye’de aynı dava yolundan geçmesi zorunlu değildir. Yabancı resmî tanımaya ilişkin özel bildirim yolu varken her olayda ayrı MÖHUK m.58 tanıma davası açılmasını genel şart gibi göstermek doğru olmaz. Bununla birlikte m.28/5, belgenin sahihlik veya maddi geçerlilik incelemesini ortadan kaldırmaz. Özellikle başka erkeğe ait geçerli baba kaydı, eksik rıza ve kimlik tutarsızlığı gibi sorunlar işlem öncesinde değerlendirilir. Türkiye’deki başvuru bakımından onaylı Türkçe tercüme maddede açıkça belirtilmiş bir koşuldur.
5490 sayılı Kanun m.15 uyarınca 60 günlük doğum bildirimi
5490 sayılı Kanun m.15/1, yurt dışında sağ doğan çocuğun doğumdan itibaren altmış gün içinde dış temsilciliğe bildirilmesini zorunlu kılar. Belçika’daki belediyenin çocuğu doğum kütüğüne kaydetmiş olması, Türk nüfusuna bildirim yükümlülüğünü yerine getirmiş sayılmaz. Çocuğun adı, doğum tarihi, anne kimliği ve baba ile soybağını gösteren kayıtlar Türk makamlarına uygun yolla sunulmalıdır. Çocuk evlilik dışında doğmuşsa Belçika tanıma belgesinin ayrıca bulunması önem taşır. Altmış günlük sürenin aşılması, çocuğun artık hiçbir şekilde Türkiye nüfusuna kaydedilemeyeceği anlamına gelmez; 5490 m.16 süresi içinde bildirilmeyen doğumlara özel hükümler içerir. Belge bulunup bulunmaması ve çocuğun yaşı gecikmiş başvuru usulünü etkileyebilir. Doğumun tescili ile yabancı ülkede gerçekleştirilen tanımanın bildirilmesi birbirinden farklı aşamalardır. Bu nedenle her iki işlemin tamamlanıp tamamlanmadığı ayrı ayrı sorgulanmalıdır.
Brüksel Konsolosluğu: posta duyurusu ve şahsen başvuru farkı
Brüksel Başkonsolosluğunun 4 Kasım 2022 tarihli posta yoluyla doğum bildirimi duyurusu açıkça evlilik birliği içinde doğan çocuklar içindir. Bu duyuruda son altı ay içinde belediyeden alınan acte de naissance belgesi, ebeveynlerin kimlikleri ve ek evraklar sıralanır. T.C. Konsolosluk İşlemleri portalı ise evlilik birliği dışında doğan çocukların tescili için randevu aldıktan sonra şahsen başvuru yolunu ayrı başlık altında göstermektedir. Bunlar birbirinin alternatifi olarak anlatılamaz. Evlilik dışı doğum için yalnız posta duyurusundaki belge listesinin kullanılması başvurunun hukuki kategorisinin yanlış seçilmesine neden olur. Belgeler hazırlanmadan önce çocuk evlilik içinde mi dışında mı doğmuş, baba ile soybağı hangi işlemle kurulmuş, Türk nüfusuna daha önce bildirim yapılmış mı soruları cevaplanmalıdır. Resmî konsolosluk portalı işlemleri ve Brüksel Başkonsolosluğunun duyurusu birlikte incelenmelidir.
Belçika’da doğum öncesi tanıma: gebelik belgesi ile işlem
Brüksel Belediyesinin resmî açıklaması, evli olmayan anne ve baba bakımından doğum öncesinde de tanıma işlemi yapılabileceğini belirtir. Bu başvuruda annenin hamileliğini ve tahmini doğum tarihini gösteren tıbbi belge sunulur. Flaman Bölgesi resmi rehberi de doğumdan önce, doğumla birlikte veya doğumdan sonra tanıma yapılmasına ilişkin seçenekleri açıklar. Doğum öncesindeki tanıma belgesi ile çocuğun daha sonra düzenlenecek resmi doğum kaydı aynı belge değildir. Türkiye yönünden 5490 m.15’teki doğum bildirimi ancak doğum gerçekleştikten sonra gündeme gelir. Gebelik sırasında yapılan tanıma işlemine ilişkin belge, sonraki doğum belgesi ve ebeveyn kimlikleriyle eşleştirilmelidir. Tahmini doğum tarihiyle gerçek tarih farklı olabilir; önemli olan belgelerin hangi kişi hâli olayına ait olduğunun kanıtlanmasıdır. Çocuğun soybağına ilişkin belgenin tarih sırası yanlış yorumlanırsa nüfus başvurusunun konusu yanlış belirlenebilir.
Belçika’da tanıma için anne ve çocuğun rızası
Belçika hukuku uygulanacak tanımalarda resmî makamlar yaşa bağlı rıza düzenini açıklamaktadır. On iki yaşını doldurmamış çocukta annenin veya hukuki ebeveynin rızası, on iki yaşını doldurmuş ancak ergin olmayan çocukta hem ilgili ebeveynin hem de çocuğun rızası aranır. Ergin çocuk veya ergin kılınmış küçük bakımından çocuğun kendi rızası esastır. Brüksel Belediyesi doğum sonrası tanımada on iki yaşından büyük çocuğun hazır bulunmasını da belirtmektedir. Türk vatandaşlığı bulunan tanıyan söz konusu olduğunda uygulanacak hukukun önce belirlenmesi gerekir; yalnız Belçika yaş sınırına dayanılarak her dosya hakkında kesin hüküm kurulamaz. Gerekli rızanın bulunmadığı iddiası basit bir tercüme eksikliği değil, tanımanın geçerliliğiyle ilgili maddi bir hukuki meseledir. Belçika kaydının dayanağını içeren resmî tutanak ve taraf beyanları bu uyuşmazlığın değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.
Önceki evlilik ve TMK m.285’teki 300 günlük babalık karinesi
Türk Medeni Kanunu m.285, evlilik sırasında veya evliliğin sona ermesinden itibaren üç yüz gün içinde doğan çocuğun babasının koca sayılmasına ilişkin karine getirir. Belçika’daki anne yakın tarihte boşanmışsa veya Türkiye nüfus kayıtlarında hâlen evli görünüyorsa baba hanesi konusunda çatışma doğabilir. Yabancılık unsuru nedeniyle uygulanacak hukuk MÖHUK m.16 üzerinden ayrıca araştırılır. Türk hukukunun uygulanacağı durumda başka erkekle geçerli soybağı sürerken yeni tanıma yapılamaması TMK m.295/3’ün doğrudan sonucudur. Dolayısıyla Belçika belediye kaydında bir erkeğin baba olarak görünmesi, Türkiye’de eski hukuki baba bağının kendiliğinden silineceği anlamına gelmez. Belge dosyasında eski evlilik tarihi, boşanmanın kesinleşme tarihi, çocuğun doğum tarihi ve tanıma tarihi kronolojik olarak gösterilmelidir. Basit isim kaydı düzeltmesiyle önceki soybağını kaldırma davası birbirine karıştırılmamalıdır.
Belçika belediye tanıması ve Belçika babalık mahkemesi kararı
Belçika’da resmî memur önünde düzenlenen tanıma belgesi ile Belçika aile mahkemesinin verdiği babalık kararı hukuken farklıdır. Yabancı mahkeme kararının Türkiye’de kesin hüküm veya kesin delil etkisi isteniyorsa MÖHUK m.50, m.54 ve m.58 kapsamında tanıma hükümleri değerlendirilir. Belediye önünde yapılmış yabancı tanıma bildirimi ise 5490 m.28/5’te açıkça düzenlenmiştir. İki belge türünün Türkçede aynı “tanıma” sözcüğüyle anılması bunları aynı hukukî işlem yapmaz. Mahkeme ilamı varsa kesinleşme, taraflar ve hüküm fıkrası gibi özellikler; idari tanıma varsa işlem tutanağı ve belgenin resmî kayıt niteliği incelenir. Belgenin ne olduğuna bakılmadan mahkemeye dava açılması veya idareye yanlış belge sunulması zaman ve gider kaybı doğurur. Yabancı kararın tanınmasına ilişkin genel içeriğe site içi bağlantı verilmiştir.
Apostil ve Türkçe tercüme hangi hukuki işlevi görür?
Belçika’da düzenlenen tanıma belgesinin Türkiye’de kullanılabilmesi için öncelikle belge türü ve sunulacağı kurum saptanmalıdır. Apostil, uygun belgelerde imza, mühür ve düzenleyen makam bağlantısını doğrulama işlevi görür; belgenin içindeki her soybağı olgusunu bütün ülkeler bakımından maddi olarak kesinleştirmez. 5490 m.28/5, Türkiye nüfus müdürlüğüne sunulacak yurt dışı tanıma bildiriminde Türkçeye tercüme ve onayı açıkça aramaktadır. Çok dilli doğum kayıt örneğiyle tek dilli belediye tanıma tutanağının aynı tasdik şartlarına tabi olduğu peşinen söylenemez. Belgelerin hukukî türüne ve geçerli uluslararası sözleşmeye bakılmalıdır. Fransızca ve Felemenkçe kayıtların tercümelerinde tanıma tarihinin, çocuğun adının, annenin kimliğinin ve düzenleyen belediyenin doğru aktarılması gerekir. Yanlış tarih veya isim resmi kayıtların aynı çocuğa ait olduğunun tespitini zorlaştırabilir.
5901 m.7: Türk baba-yabancı anne ile Türk anne-yabancı baba
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu m.7 evlilik birliği içindeki çocuklar ile evlilik dışındaki çocuklara ilişkin farklı hükümler içerir. Türk vatandaşı anneden evlilik dışında doğan çocuk m.7/2 uyarınca Türk vatandaşıdır. Buna karşılık Türk vatandaşı baba ve yabancı anneden evlilik dışında doğan çocuğun Türk vatandaşlığını kazanmasında m.7/3 uyarınca soybağının kurulmasını sağlayan usul ve esasların yerine getirilmesi aranır. Belçika’da babanın tanıma beyanının resmi kayda geçirilmesi bu nedenle Türk baba-yabancı anne dosyalarında vatandaşlık araştırmasının önemli belgesidir. Belçika pasaportunun varlığı Türk vatandaşlığının hukuki şartlarını ortadan kaldırmaz. Türk annenin doğurduğu çocuk için vatandaşlık bağlantısı farklı fıkrada düzenlense de nüfusa doğum bildirimi ayrı yapılır. Vatandaşlık kazanımı, nüfusa kaydın düzeltilmesi ve pasaport verilmesi birbirinden ayrı idari işlem ve belge kontrolleridir.
Belçika ile Türk nüfus kaydında ad ve soyadı farkları
Belçika’nın iki resmî dilinde düzenlenen belgelerde çocuğun, annenin veya babanın adları farklı karakterlerle yazılabilir. Kimi zaman anne evlilik sonrası başka soyadı kullanır, kimi zaman baba iki farklı pasaportta ikinci adını göstermemiştir. Böyle bir durumda belgelerin aynı kişilere ait olduğu yalnız yaklaşık isim benzerliğine göre kabul edilmemelidir. Belçika doğum kayıt numarası, tanıma tutanağı numarası, doğum tarihi, anne ve baba kimlikleri ile varsa ad değişikliği belgeleri birleştirilir. Türkçeye yapılan tercüme, yabancı belgenin niteliğini veya şahıs bilgilerini değiştirmeden aktarmalıdır. Belçika belediyesinde tanıma sonrasında yeni belge düzenlenmişse eski belgede baba adının eksik bulunması doğal bir tarih farkı olabilir. Türk nüfusunda yanlış bilgi görünüyorsa bunun yazım hatası mı, eksik tescil mi yoksa hukuki soybağı uyuşmazlığı mı olduğu belirlenmeden tek tip düzeltme dilekçesi hazırlanmamalıdır.
Soybağı kurulması velayeti ve pasaport iznini de çözer mi?
Tanıma işlemi baba ile çocuk arasındaki hukuki ilişkiye yöneliktir; çocuğun her işleminde tek ebeveynin sınırsız temsil yetkisi olduğu anlamına gelmez. Velayet, kimlik, pasaport ve yurt dışına seyahat için gereken rızalar farklı hukuki başlıklar altında değerlendirilir. Belçika belediye tanıması, çocuğun babasının kim olduğunu göstermeye yardımcı olur; buna karşılık velayet anlaşması veya yabancı mahkeme kararı mevcutsa bu belgenin de ayrıca incelenmesi gerekir. Türk konsolosluğunun pasaport başvurusu sırasında hangi ebeveynin muvafakatini aradığı, çocuğun kişisel durumu ve geçerli velayet kayıtlarına bağlıdır. Nüfusa baba kaydının işlenmesi pasaport için bütün diğer belgeleri gereksiz hâle getirmez. Türkiye’de miras veya temsil işlemleri yapılacaksa da aynı ayrım geçerlidir. Bu nedenle tanıma tescili tamamlandıktan sonra yapılacak her işlem bakımından ayrı hukuki kontrol listesi oluşturulmalıdır.
Belçika tanıması çocuğun Türkiye’deki miras konumunu etkiler mi?
Çocukla baba arasında geçerli soybağının bulunması, baba öldüğünde Türkiye’deki mirasçılık durumunun belirlenmesinde önem taşır. Baba adına Mersin’de taşınmaz, başka şehirde banka hesabı veya bir Türk şirketinde pay bulunduğunda çocuğun hukuki soybağının belgelenmesi gerekir. Buna karşılık Belçika belediye tanıma belgesi tek başına Türkiye’de mirasçılık belgesi veya tapu intikali yerine geçmez. Mirasın açılması, mirasçılık belgesi, veraset ve intikal vergisi ile taşınmaz tescili ayrı işlemlerdir. MÖHUK m.20, Türkiye’deki taşınmazlara Türk hukukunun uygulanacağını düzenler. Soybağının resmi kayda işlenmesindeki eksiklik, hukuken var olabilecek hakların incelenmesini engellememeli; önce soybağını kuran olayın ne olduğu ve belgeyle nasıl ispatlandığı belirlenmelidir. Miras işleminin güvenilir yürütülmesi için Belçika doğum ve tanıma kayıtları ile Türk nüfus verilerinin uyumlu olması yararlıdır.
Belçika’dan yapılacak başvuruda hazırlanacak belge dosyası
Başlangıç dosyası çocuğun tam doğum kayıt örneğini, Belçika tanıma belgesini, anne ve babanın kimliklerini, varsa Belçika kimlik kartını, Türk nüfus kayıtlarını ve vatandaşlık belgelerini içermelidir. Önceki evlilik, boşanma veya ölüm söz konusuysa bunları gösteren resmi kayıtlar da gerekebilir. Çocuğun daha önce Türk nüfusuna kayıtlı olduğu anlaşılıyorsa bu kayıt ile Belçika belgesi karşılaştırılmalıdır. Ad veya soyadı farklılıklarında resmi değişiklik zinciri hazırlanır. 5490 m.28/5 uyarınca Türkiye’de nüfus müdürlüğüne sunulacak tanıma belgesinin Türkçe tercümesi ve onayı sağlanır. Dış temsilcilik başvurusunda güncel randevu türü ve fiziksel belge şartları ayrıca gözden geçirilir. Belgeler yalnız topluca sıralanmaz; her birinin doğumu mu, tanımayı mı, evlilik durumunu mu yoksa vatandaşlığı mı kanıtladığı ayrı kaydedilir. Bu yaklaşım eksik evrak kaynaklı tekrar başvuruyu azaltır.
İşlem sırası ve sonuç: Belçika’da yaşayan aile ne yapmalı?
Önce Belçika belediyesinden çocuğun doğum ve varsa tanıma belgeleri alınır. Ardından Türk nüfusundaki mevcut kayıtlarla anne-baba kimlikleri karşılaştırılır. Çocuğun doğumdaki vatandaşlık durumu MÖHUK m.16 ve 5901 m.7 bağlamında değerlendirilir; önceki hukuki baba kaydı varsa TMK m.295/3 dikkate alınır. Daha sonra 5490 m.15 uyarınca doğum bildiriminin tamamlanıp tamamlanmadığına ve m.28/5 uyarınca yabancı tanımanın hangi makama bildirileceğine karar verilir. Türkiye nüfus müdürlüğüne başvurulacaksa gerekli onaylı Türkçe tercüme hazırlanır. Konsolosluk üzerinden işlem yapılacaksa evlilik dışı doğumun randevulu başvuru niteliği gözetilir. Son olarak Türk nüfus kaydındaki baba, soyadı, doğum tarihi ve vatandaşlık bilgileri resmi belgelerle kontrol edilir. Bu süreç, Belçika’da yaşayan ailelerin Türkiye’deki hukukî işlemlerinde soybağı belge zincirinin doğru kurulmasına yöneliktir.
Sık Sorulan Sorular
Belçika’daki reconnaissance ve erkenning aynı mıdır?
İkisi Belçika çocuk tanıma işlemine ilişkin Fransızca ve Felemenkçe ifadelerdir; belgenin resmi türü ayrıca incelenir.
Belçika tanıması Türkiye nüfusuna otomatik işler mi?
Hayır. 5490 m.28/5 kapsamında dış temsilcilik veya onaylı Türkçe tercümeyle nüfus müdürlüğüne bildirim gerekir.
Tanıma için Türkiye’de her zaman dava açmak gerekir mi?
Hayır. İdari tanımanın bildirimini 5490 m.28/5 düzenler. Yabancı mahkeme hükmünün tanınması ayrı konudur.
Brüksel’de evlilik dışı doğum posta yoluyla tescil edilir mi?
Resmî konsolosluk işlemleri sayfası evlilik dışı çocuk için randevu sonrası şahsen başvuru yolu gösterir.
Yurt dışında doğan çocuk kaç günde bildirilir?
5490 m.15’e göre altmış gün içinde dış temsilciliğe bildirilmelidir.
Altmış gün geçmişse kayıt yapılamaz mı?
Hayır. 5490 m.16 gecikmiş doğum bildirimi durumlarını da düzenler.
Türk baba ile yabancı annenin evlilik dışı çocuğu Türk vatandaşı mıdır?
5901 m.7/3, soybağı kurulmasını sağlayan usul ve esasların tamamlanmasını arar.
Türk anne ile Belçikalı babanın evlilik dışı çocuğu vatandaş mı?
5901 m.7/2 uyarınca Türk vatandaşı anneden evlilik dışında doğan çocuk Türk vatandaşıdır.
Belçika’da doğumdan önce çocuk tanınabilir mi?
Evet, resmî makamlar tahmini doğum tarihini içeren gebelik belgesiyle doğum öncesi tanımayı açıklar.
Çocuk on iki yaşından büyükse ayrıca rıza aranır mı?
Belçika hukukunun uygulandığı tanımada küçük çocuğun ve ilgili ebeveynin rızasına ilişkin kurallar uygulanır.
Başka erkek hukuken baba görünüyorsa ne olur?
Türk hukukunun uygulandığı durumda TMK m.295/3 gereğince eski soybağı geçersiz kılınmadan yeni tanıma yapılamaz.
Tanıma belgesi tek başına velayet veya pasaport yetkisi sağlar mı?
Hayır. Soybağı, velayet, pasaport ve muvafakat ayrı hukuki şartlara tabidir.
İlgili hukuk rehberleri
- Genel yurt dışı tanıma işleminin nüfusa bildirimi
- Yurt dışında doğan çocuk Türk vatandaşı mı?
- Yabancı babalık mahkeme kararının tanınması
- Yurt dışında doğan çocuğun soybağına uygulanacak hukuk
- Brüksel konsolosluğu hukuki işlem rehberi
- Belçika-Türkiye çifte vatandaşlık hukuku
- Çocuk pasaportu için yurt dışı muvafakat
Resmî hukuk kaynakları
- 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
- 5718 sayılı MÖHUK
- Belçika Federal Dışişleri – Parentage
- Belçika Hükümeti – Acknowledgement
- Flaman Bölgesi – Çocuk tanıma
- Brüksel Belediyesi – Doğumdan önce tanıma
- Brüksel Belediyesi – Doğumdan sonra tanıma
- T.C. Konsolosluk İşlemleri – Doğum
- Brüksel Başkonsolosluğu – Posta Duyurusu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
