B&KBakırcı & KeskinHUKUK BÜROSU
TR
TürkçeEnglishDeutschРусскийالعربية中文
Menü

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi 2026 | 2872 ve ÇED Yönetmeliği Word

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi için belge ve başvuru hazırlığı

Kısa cevap: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Yetkili yer Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü. Temel dayanak 2872 ve ÇED Yönetmeliği. Bu sayfadaki Word örneği; başvurucunun sıfatı, süre başlangıcı, olay kronolojisi, delil-ek eşleştirmesi ve uygulanabilir talep sonucu birlikte kurulacak şekilde hazırlanmıştır.

Hukuki çerçeve ve doğrudan uygulanacak kural

2872 sayılı Çevre Kanunu ve ÇED Yönetmeliği, halkın projeye ilişkin bilgi alması, görüş ve önerilerini iletmesi için halkın bilgilendirilmesi ve sürece katılımı mekanizmasını öngörür. Dilekçe çevresel etkiyi yer, alıcı ortam ve ölçülebilir risk üzerinden kurmalıdır. Madde numarasının yazılması gerekir; fakat kural ile vakıa arasındaki bağ da kurulmalıdır. Hükmün aradığı koşul, somut olgu ve o olguyu doğrulayan ek aynı paragrafta birbirine bağlanmalıdır.

Bu başvurunun hukuki omurgası 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmüdür. Kanun metni, başvuru tarihindeki güncel biçimiyle resmî kaynaktan kontrol edilmelidir. İkincil düzenleme veya kurum formu bulunuyorsa şekil şartı ayrıca uygulanır. Başvuru metni, kurumun formunu ortadan kaldırmaz; form ile gerekçeli dilekçe birbirini tamamlar.

Yetkili makam ve süre hesabı

Yetkili makam: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü. Başlık bölümünde kurum veya mahkemenin resmî unvanı kullanılmalı; birim, dosya ve karar numarası biliniyorsa ayrıca gösterilmelidir.

Süre: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Kararın düzenlendiği gün ile muhataba ulaştığı gün aynı kabul edilmemelidir. Elektronik tebligat, fiziki tebligat, elden öğrenme veya kurum portalı kaydı hangisi hukuken başlangıç oluşturuyorsa buna ilişkin belge Ek-1 olarak sunulmalıdır.

Kimler başvurabilir ve hangi koşul kanıtlanmalıdır

Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Başvurucunun sıfatı, temsil ilişkisi veya ilgisi ilk iki paragrafta kurulmalı; kurumun bunu yalnızca isimden çıkarması beklenmemelidir.

Gerekli belgeler ve delil planı

  • 1. belge: ÇED duyurusu
  • 2. belge: proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları
  • 3. belge: harita ve parsel bilgisi
  • 4. belge: fotoğraf ve ölçüm kayıtları
  • 5. belge: bilimsel veya teknik rapor

Somut dosya için ispat matrisi

Ek-1: ÇED duyurusu. Bu belge başvurucunun sıfatını ve olayla bağını görünür kılar. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-2: Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları. Bu belge süre başlangıcını ve kronolojiyi dış kayıttan doğrular. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-3: Harita ve parsel bilgisi. Bu belge kanuni koşulun somut olayda gerçekleştiğini destekler. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-4: Fotoğraf ve ölçüm kayıtları. Bu belge talebin kapsamını, tutarını veya kayıt numarasını kesinleştirir. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-5: Bilimsel veya teknik rapor. Bu belge karşı taraf ya da kurum cevabıyla uyuşmazlık noktasını belirler. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

İspat planının merkezindeki maddi olgu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu cümle başvuruda aynen tekrarlanmak zorunda değildir; fakat olgunun parçaları kronolojiye dağıtılırken anlamı ve belge bağlantısı korunmalıdır. Çelişen tarih veya farklı kayıt numarası varsa önce kaynağı belirlenmeli, ardından hangisinin neden doğru olduğu açıklanmalıdır.

Dosyaya özgü uygulama ve karar analizi

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi başvurusu hazırlanırken soyut iddia yerine ispatlanması gereken çekirdek vakıa şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu olgu ile 2872 ve ÇED Yönetmeliği kuralı arasında açık bir altlama kurulmadığında, eklerin çokluğu tek başına sonucu değiştirmez. İnceleme sırası; başvurucunun sıfatı, süreyi başlatan kayıt, kanuni koşul, bunu doğrulayan evrak ve istenen hukuki sonuç biçiminde kurulmalıdır.

ÇED duyurusu, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi dosyasındaki çekirdek olgunun hangi parçasını kanıtladığı belirtilerek sunulmalıdır. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu evrakın tarihi ve düzenleyeni görünür tutulmalı; kayıt Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından doğrulanabilecek bir numara taşıyorsa dilekçeye aynen aktarılmalıdır. Belge, özellikle “görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi” isteminin maddi temelini oluşturuyorsa açıklama paragrafı Ek-1 atfıyla bitirilmelidir.

İspat planında Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları Ek-2 olarak konumlandırılır. Bu kayıt, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi bakımından çekirdek iddianın belgelenebilir kısmını gösterir. Çekirdek iddia şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Aslı başka kurumdaysa bulunduğu yer yazılıp getirtilmesi istenir; çünkü Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü nezdindeki “belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması” değerlendirmesi belgenin doğrulanmasına bağlı olabilir.

İspat planında Harita ve parsel bilgisi Ek-3 olarak konumlandırılır. Bu kayıt, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi bakımından çekirdek iddianın belgelenebilir kısmını gösterir. Çekirdek iddia şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Aslı başka kurumdaysa bulunduğu yer yazılıp getirtilmesi istenir; çünkü Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü nezdindeki “gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması” değerlendirmesi belgenin doğrulanmasına bağlı olabilir.

Fotoğraf ve ölçüm kayıtları, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi dosyasındaki çekirdek olgunun hangi parçasını kanıtladığı belirtilerek sunulmalıdır. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu evrakın tarihi ve düzenleyeni görünür tutulmalı; kayıt Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından doğrulanabilecek bir numara taşıyorsa dilekçeye aynen aktarılmalıdır. Belge, özellikle “görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi” isteminin maddi temelini oluşturuyorsa açıklama paragrafı Ek-4 atfıyla bitirilmelidir.

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi başvurusunda Bilimsel veya teknik rapor yalnızca ek listesine yazılmaz; kanıtladığı olayın hemen arkasında Ek-5 biçiminde gösterilir. Belgenin desteklemesi gereken çekirdek cümle şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Böyle kurulan dosyada Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü, “belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması” istemi ile kayıt arasındaki bağlantıyı doğrudan görebilir.

Talep sonucunun kademelendirilmesi

Sonuç bölümündeki 1. madde olan “görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi”, açıklamalar kısmında bağımsız bir paragrafla gerekçelendirilmelidir. Maddi zemin şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Hukuki zemini 2872 ve ÇED Yönetmeliği oluşturur. İstem, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından uygulanabilecek açıklıkta yazılmalıdır.

2. talep olarak düzenlenen “belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması”, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi dosyasının işlem yapılabilir bölümüdür. Dosyanın maddi vakıası şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu vakıa ile 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmü arasındaki bağ aynı maddede özetlenir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü bakımından belirsiz bir ‘gereğinin yapılması’ ifadesi yerine, uygulanacak işlem açıkça adlandırılır.

3. talep olarak düzenlenen “gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması”, ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi dosyasının işlem yapılabilir bölümüdür. Dosyanın maddi vakıası şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu vakıa ile 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmü arasındaki bağ aynı maddede özetlenir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü bakımından belirsiz bir ‘gereğinin yapılması’ ifadesi yerine, uygulanacak işlem açıkça adlandırılır.

Üç kritik dosya senaryosu

Asıl delil başka kurumdaysa: ÇED duyurusu veya bilimsel veya teknik rapor başvurucuda bulunmuyorsa kayıt sahibi kurum, tarih, sayı ve ilgili kişi bilgisi mümkün olduğunca yazılır. ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi incelemesinde belgenin re’sen istenmesi talep edilir; fakat başvurucunun elindeki ikincil kayıtlar da dosyaya eklenir.

Kurum farklı gerekçeyle ret vermişse: ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi için yeni metin, önceki başvuruyu aynen tekrar etmemelidir. Ret yazısındaki her gerekçe 2872 ve ÇED Yönetmeliği ve ilgili ek karşısında ayrı bir alt başlıkta cevaplanır. Dosyanın çekirdek olgusu ayrıca korunur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Sonuçta ilk talep olan “görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi” açıkça korunur veya hukuken gerekiyorsa kademeli hâle getirilir.

Süre belgesi eksikse: ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi için önce uygulanacak süre açıklaması belirlenir: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Ardından tebliğ, öğrenme veya işlem kaydı yetkili kaynaktan temin edilir. Süreyi gösteren kayıt bulunmadan dilekçede kesin bir başlangıç günü varsayılmamalıdır. Başvuru gecikmeksizin yapılırken belgenin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü kayıtlarından getirtilmesi de istenebilir.

Bu dilekçeye özel dosya stratejisi

Bu başvuru türünde asıl mesele, olayın duygusal ağırlığı değil kanuni koşulun dosyada nasıl gerçekleştiğidir. Parsel, kaynak, zaman ve ölçüm verisi teknik eklerle somutlaştırılmalı; kişisel rahatsızlık anlatımı çevresel veya planlama ölçütleriyle ilişkilendirilmelidir.

Dosyanın kesin sorusu: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. İnceleme bu cümlenin her bölümünü doğrulayacak kayıtlar üzerinden yürütülmelidir. 2872 ve ÇED Yönetmeliği dayanağı sonuç bölümünde tekrar edilse bile, kuralın olaya uygulanması açıklamalar kısmında tamamlanmalıdır.

Belge çiftleri nasıl okunmalı

ÇED duyurusu ile proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları birlikte okunmalıdır. İlk kayıt olayın başlangıç noktasını, ikinci kayıt ise kurum veya karşı taraf nezdindeki sonucunu göstermelidir. Tarih, kişi ya da tutar farklıysa bu ayrım dilekçede açıklanmalı; görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi istemi çelişki çözülmeden kesin bir hesaba bağlanmamalıdır.

Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları ile harita ve parsel bilgisi birbirini tekrar eden ekler değildir. Her birinin dosyada farklı bir kanuni unsuru kanıtladığı birer cümleyle açıklanmalıdır. Bu yöntem, belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması sonucunun hangi delil üzerine kurulduğunu görünür kılar.

Harita ve parsel bilgisi, fotoğraf ve ölçüm kayıtları olmadan eksik kalabilir. Birincinin ortaya koyduğu olgu ikincinin tarih veya sonuç kaydıyla doğrulanır. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü önündeki incelemede belgelerin yalnız varlığı değil, dosyanın şu açıklamasının hangi parçasını kanıtladıkları da belirtilmelidir: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır.

Fotoğraf ve ölçüm kayıtları ve bilimsel veya teknik rapor aynı kronoloji satırında eşleştirilmelidir. Düzenlenme tarihi ile hukuki etki tarihi farklıysa ikisi ayrı yazılır. görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi talebinin başlangıç ve kapsamı bu ayrım gözetilerek belirlenir.

Bilimsel veya teknik rapor ile başlayan delil zinciri ÇED duyurusu ile tamamlanır. Belgeler arasında zaman, tutar veya statü uyumu aranır. Bu uyum sağlanmıyorsa dilekçe, farkı gizlemek yerine kaynağını açıklamalı ve belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması istemini doğrulanabilen bölümle sınırlamalıdır.

Her talebin bağımsız dayanağı

görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi sonucu, önceki olay anlatımının doğal devamı olmalıdır. ÇED duyurusu sunulduktan sonra bu belgenin neden söz konusu sonucu gerektirdiği açıklanır; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü önünde genel bir ‘gereğinin yapılması’ cümlesiyle yetinilmez.

belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması istenirken yalnız ihlalin varlığı değil düzeltilecek somut kayıt da adlandırılmalıdır. proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları bu talebin ölçüsünü belirler. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından verilecek kararın başka bir yoruma gerek kalmadan uygulanabilmesi hedeflenir.

gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması sonucu, önceki olay anlatımının doğal devamı olmalıdır. harita ve parsel bilgisi sunulduktan sonra bu belgenin neden söz konusu sonucu gerektirdiği açıklanır; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü önünde genel bir ‘gereğinin yapılması’ cümlesiyle yetinilmez.

Karar öncesi dört ayrı denetim

Sıfat denetimi: Başvurucunun ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi bakımından neden doğrudan etkilendiği kimlik, ortaklık, sözleşme, öğrenci, çalışan, sigortalı veya ilgili kişi kaydıyla açıklanır. Bu bağ kurulmadan görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi istemine geçilmez.

Zaman denetimi: Süre başlangıcı şu kurala göre belirlenir: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Karar, tebliğ, öğrenme ve elektronik erişim tarihleri aynı değilse ayrı satırlarda gösterilir; en güvenli tarih üzerinden işlem yapılır.

Maddi olay denetimi: İncelenecek ana olgu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu olgunun doğrulanamayan bölümü kesin gerçek gibi yazılmaz; kayıt sahibi belirtilerek belgenin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından getirtilmesi istenir.

Sonuç denetimi: Sonuç bölümünde görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi, belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması, gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması kalemleri birbirini tamamlayacak sıraya konur. Her madde için açıklamalar kısmında en az bir hukuki gerekçe ve bir somut belge gösterilir.

Her ekten hukuki sonuca geçiş

görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi isteminin reddedilme riskini azaltmak için ÇED duyurusu belgesinin doğrulanabilir özellikleri dilekçeye taşınır: düzenleyen, tarih, numara ve ilgili kişi. Dosyanın çekirdek anlatımı şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Belgedeki bilgiler bu anlatımın hangi bölümünü doğruluyorsa aynı paragrafta Ek numarası kullanılır.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü önündeki değerlendirmede ÇED duyurusu tek başına okunmamalıdır. Belgenin düzenlenme amacı, kapsadığı tarih ve dosyanın çekirdek vakıasıyla bağlantısı açıklanır. Çekirdek vakıa şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu çözümleme tamamlandıktan sonra belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması istenir ve 2872 ve ÇED Yönetmeliği dayanağının doğurduğu pratik sonuç gösterilir.

Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları incelendiğinde önce dosyanın çekirdek iddiasının bu kayıtta gerçekten görülüp görülmediği belirlenir. Çekirdek iddia şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Kayıt bunu doğruluyorsa belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması isteminin kapsamı belge üzerindeki tarih, tutar ve kişiyle sınırlandırılır. 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmü sonuç cümlesine değil, bu bağlantıyı açıklayan paragrafa uygulanır.

gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması talebi, Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları ile kanıtlanan maddi bölüm ve 2872 ve ÇED Yönetmeliği ile kurulan hukuki bölüm olmak üzere iki aşamada gerekçelendirilir. Bu yapı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından hem belgenin hem istenen işlemin bağımsız biçimde denetlenmesini sağlar.

gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması isteminin reddedilme riskini azaltmak için Harita ve parsel bilgisi belgesinin doğrulanabilir özellikleri dilekçeye taşınır: düzenleyen, tarih, numara ve ilgili kişi. Dosyanın çekirdek anlatımı şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Belgedeki bilgiler bu anlatımın hangi bölümünü doğruluyorsa aynı paragrafta Ek numarası kullanılır.

Harita ve parsel bilgisi, görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi talebinin yalnız delili değil sınırıdır. Belgede yazmayan kişi, dönem veya miktar sonuç bölümüne eklenmez. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu olgunun resmî kayıtta eksik görünmesi başvurunun konusunu oluşturuyorsa düzeltilecek alan açıkça adlandırılır.

görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi talebi, Fotoğraf ve ölçüm kayıtları ile kanıtlanan maddi bölüm ve 2872 ve ÇED Yönetmeliği ile kurulan hukuki bölüm olmak üzere iki aşamada gerekçelendirilir. Bu yapı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından hem belgenin hem istenen işlemin bağımsız biçimde denetlenmesini sağlar.

Fotoğraf ve ölçüm kayıtları içeriği güncel değilse önce hangi tarihte geçerliliğini yitirdiği belirlenir. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu olgu daha sonraki kayda dayanıyorsa yeni belgenin getirtilmesi istenir; belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması güncel olmayan veriye göre değil düzeltilmiş kayıt üzerinden formüle edilir.

belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması talebi, Bilimsel veya teknik rapor ile kanıtlanan maddi bölüm ve 2872 ve ÇED Yönetmeliği ile kurulan hukuki bölüm olmak üzere iki aşamada gerekçelendirilir. Bu yapı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından hem belgenin hem istenen işlemin bağımsız biçimde denetlenmesini sağlar.

Bilimsel veya teknik rapor bakımından yapılacak ilk işlem, belgedeki somut veriyi dilekçedeki nitelemeden ayırmaktır. Dosyanın maddi vakıası şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Veri bu vakıayı desteklediği ölçüde gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması talebine dayanak olur; hukuki nitelendirme ise 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmü üzerinden ayrıca yapılır.

Karar vericinin dosyada bulması gereken cevaplar

Başvurucu neden ilgili? Kişi ile ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi konusu arasındaki bağ, ilk olarak ÇED duyurusu üzerinden ve gerekiyorsa temsil veya sözleşme kaydıyla gösterilir.

Süre neden geçmedi? Başlangıç olayı şu süre açıklamasına göre seçilir: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Bunu gösteren kayıt eklenir ve son gün hesaplaması dosya takip notunda ayrıca tutulur.

Hangi maddi hata veya ihlal var? Cevap, yorum eklenmeden şu olguya dayanır: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu olgunun her bölümü ÇED duyurusu, proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları, harita ve parsel bilgisi, fotoğraf ve ölçüm kayıtları, bilimsel veya teknik rapor kayıtlarından biriyle ilişkilendirilir.

Hangi kural sonucu değiştiriyor? Doğrudan uygulanacak çerçeve 2872 ve ÇED Yönetmeliği olup somut işleyiş şöyledir: 2872 sayılı Çevre Kanunu ve ÇED Yönetmeliği, halkın projeye ilişkin bilgi alması, görüş ve önerilerini iletmesi için halkın bilgilendirilmesi ve sürece katılımı mekanizmasını öngörür. Dilekçe çevresel etkiyi yer, alıcı ortam ve ölçülebilir risk üzerinden kurmalıdır. İlgisiz mevzuat listesiyle bu bağlantı gölgelenmez.

Karar tam olarak ne yapmalı? Kararın uygulanabilir sonuçları sırasıyla şunlardır: görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi, belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması, gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması. Her sonuç için muhatap kayıt, dönem veya işlem numarası açık bırakılmaz.

Dilekçe nasıl hazırlanır

  1. Muhatap satırına yetkili makamın tam adını yazın; yalnızca şehir adı veya genel bir kurum adı kullanmayın.
  2. Başvurucunun adı, kimlik veya vergi numarası, tebligat adresi ve varsa güvenli elektronik adresini belirtin.
  3. Konu satırını tek cümlede; işlem, tarih, dosya numarası ve istenen sonucu içerecek biçimde kurun.
  4. Olayları yorumdan önce kronolojik olarak yazın. Her olayın sonuna dayanak ek numarasını ekleyin.
  5. Hukuki nedenlerde 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmünü somut koşulla ilişkilendirin; ilgisiz madde yığını oluşturmayın.
  6. Sonuç bölümünde birbirine alternatif veya kademeli talepler varsa sırasını açıkça gösterin.
  7. Tarih ve imzadan sonra ekleri numaralandırın; başvuru çıktısı ile eklerin bir kopyasını saklayın.

Hukuki metin nesnel kalmalı; doğrulanamayan yorumlara yer vermemelidir. Hakaret, tahmin, niyet okuma ve delilsiz suçlama yerine tarih, belge ve işlem anlatılır. Bir belgenin neyi kanıtladığı bir cümleyle açıklanır. İnceleme makamından beklenen sonuç, soyut biçimde ‘gereğinin yapılması’ denilerek bırakılmaz.

Tam dilekçe örneği

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI VEYA YETKİLİ İL MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURAN / TALEPTE BULUNAN : [Ad soyad veya unvan, T.C./vergi no]
ADRES : [Tebligata elverişli açık adres]
VEKİLİ : [Varsa avukat adı, baro sicil no ve adres]
İLGİLİ / KARŞI TARAF : [Varsa adı, unvanı ve adresi]
DOSYA / BAŞVURU NO : [Varsa]

KONU : çed sürecinde halkın katılımı görüş ve itiraz dilekçesi kapsamında, aşağıda açıklanan somut olay ve ekli belgelere dayanılarak görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi istemidir.

AÇIKLAMALAR

1. Başvurucunun sıfatı ve olayın başlangıcı
Başvurucu [sıfatı ve hukuki ilişkisi] olup uyuşmazlığa konu işlem [tarih] tarihinde gerçekleşmiştir. Başvurucunun bu istemi yöneltmekte güncel, kişisel ve meşru menfaati bulunmaktadır. Kimlik, yetki ve varsa temsil belgeleri ekler arasındadır.

2. Olayların kronolojik özeti
[Birinci olay ve tarih]. Ardından [ikinci olay ve tarih] gerçekleşmiş; [bildirim/karar/işlem] [tebliğ veya öğrenme tarihi] tarihinde başvurucuya ulaşmıştır. Başvurucu [önceki başvuru] ile çözüm istemiş, ancak [cevap veya sonuç] nedeniyle bu dilekçeyi sunma zorunluluğu doğmuştur.

3. Somut koşulun gerçekleşmesi
Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Bu sonuç Ek-[numara] belgesi ile doğrulanmaktadır. Belgenin tarihi, düzenleyeni ve olaya bağlantısı aşağıdaki delil listesinde ayrıca gösterilmiştir.

4. Hukuki değerlendirme
2872 sayılı Çevre Kanunu ve ÇED Yönetmeliği, halkın projeye ilişkin bilgi alması, görüş ve önerilerini iletmesi için halkın bilgilendirilmesi ve sürece katılımı mekanizmasını öngörür. Dilekçe çevresel etkiyi yer, alıcı ortam ve ölçülebilir risk üzerinden kurmalıdır. Somut olayda [belge ve olgu] bu hükmün aradığı koşulu karşılamaktadır. Karşılaştırma, varsayıma değil dilekçe ekindeki tarihli kayıtlara dayanmaktadır.

5. Süre ve yetki
Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Başvuru Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü nezdinde yapılmaktadır. Tebliğ/öğrenme belgesi Ek-[numara] olarak sunulduğundan sürenin başlangıcı denetlenebilir durumdadır.

6. Talebin kapsamı
Başvuru yalnızca yukarıda açıklanan işlem ve dönemle sınırlıdır. Talep sonucunun infaz edilebilir ve tereddütsüz olması için işlem, tarih, tutar, dosya veya kayıt numarası somut belgelerdeki biçimiyle yazılmıştır.

HUKUKİ NEDENLER : 2872 sayılı Çevre Kanunu ve ÇED Yönetmeliği, halkın projeye ilişkin bilgi alması, görüş ve önerilerini iletmesi için halkın bilgilendirilmesi ve sürece katılımı mekanizmasını öngörür ve ilgili ikincil mevzuat.

DELİLLER
1. ÇED duyurusu
2. Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları
3. Harita ve parsel bilgisi
4. Fotoğraf ve ölçüm kayıtları
5. Bilimsel veya teknik rapor
6. Kurum ve dosya kayıtları ile gerektiğinde bilirkişi/uzman incelemesi
7. Her türlü yasal delil

SONUÇ VE İSTEM
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. Görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi,
2. Belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması,
3. Gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması,
4. Başvuru sonucunun yukarıdaki tebligat adresine yazılı olarak bildirilmesini,
saygıyla arz ve talep ederim. [Tarih]

Başvuran / Vekili
[Ad soyad]
[İmza]

EKLER
1. Kimlik veya yetki belgesi
2. Süreyi gösteren tebliğ/öğrenme belgesi
3. Olay kronolojisi ve dayanak kayıtlar
4. Yukarıda numaralanan diğer belgeler

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi Word dosyasını indir

Dilekçe örneği nasıl uyarlanır

Bu dosyada özellikle görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi talebi merkezde tutulmalıdır. İkincil talepler, asıl talebin uygulanmasını veya sonucun bildirilmesini sağlar; ana işlemle ilgisiz tazminat, ceza ya da disiplin talepleri aynı metne eklenmemelidir.

Yaygın hatalar ve ret riskini azaltma

  • Süre başlangıcını şu açıklamaya göre belgelememek veya farklı bir tarihle karıştırmak: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır.
  • Başvuruyu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü yerine dosyayla ilgisiz bir birime yöneltmek.
  • Dosyanın çekirdek iddiasını ÇED duyurusu ile ilişkilendirmemek. Çekirdek iddia: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır.
  • görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi talebini işlem, dönem, tutar ya da kayıt numarası belirtmeden soyut bırakmak.
  • bilimsel veya teknik rapor belgesini ek listesine yazdığı hâlde metinde hangi noktayı kanıtladığını göstermemek.
  • 2872 ve ÇED Yönetmeliği hükmünü dosyaya uygulamak yerine ilgisiz mevzuat maddelerini art arda sıralamak.

Başvurudan sonra takip

Başvuru kayda girdikten sonra evrak veya esas numarası ve teslim tarihi aynı takip notuna yazılmalıdır. Sonraki kontrol günü şu süre açıklamasına göre belirlenir: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır. Ek belge istenirse yeni üst yazıda ilk başvurunun tarihi ve numarası kullanılmalı; özellikle bilimsel veya teknik rapor kaydıyla önceki dosya arasındaki bağ korunmalıdır.

Olumsuz cevapta öncelikle görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi isteminin hangi gerekçeyle reddedildiği ayrıştırılır. Ret gerekçesi dosyanın çekirdek olgusunu veya 2872 ve ÇED Yönetmeliği yorumunu yanlış değerlendiriyorsa, sonraki kanun yolu tam olarak bu noktaya ve ilgili ek numarasına yöneltilir. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır.

Sık sorulan sorular

ÇED Sürecinde Halkın Katılımı Görüş ve İtiraz Dilekçesi nereye verilir?

Başvuru Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü nezdinde yapılır. Dosyada özel bir yönlendirme veya bildirim varsa makam adı o belgedeki tam unvanla yazılmalıdır.

Başvuru süresi nedir?

Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır.

Dilekçede hangi kanun maddesi yazılmalıdır?

2872 sayılı Çevre Kanunu ve ÇED Yönetmeliği, halkın projeye ilişkin bilgi alması, görüş ve önerilerini iletmesi için halkın bilgilendirilmesi ve sürece katılımı mekanizmasını öngörür. Dilekçe çevresel etkiyi yer, alıcı ortam ve ölçülebilir risk üzerinden kurmalıdır.

ÇED duyurusu neden eklenmelidir?

ÇED duyurusu, şu çekirdek olgunun dış kayıttan sınanmasını sağlar: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Belgenin tarihi, düzenleyeni ve işlem numarası görünür olmalı; açıklamadaki ilgili cümle Ek-1 atfıyla bitirilmelidir.

Proje tanıtım veya ÇED dosyası ilgili sayfaları hangi noktayı kanıtlar?

Bu kayıt, ÇED duyurusu ile birlikte okunarak olayın tarih, kişi ve kapsam bakımından tutarlı olup olmadığını gösterir. İki belge arasında fark varsa Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü önündeki başvuruda farkın nedeni açıklanmalıdır.

Görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi nasıl istenmelidir?

Talep, işlem veya kayıt numarası ve etkilenen dönem belirtilerek yazılmalıdır. Dayanağı 2872 ve ÇED Yönetmeliği ve somut vakıa ise şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır.

Belirtilen etkiler için ek inceleme yapılması asıl talebi nasıl tamamlar?

Bu istem, görüşlerin ÇED dosyasına işlenmesi sonucunun uygulanmasını veya dosya kayıtlarına doğru yansıtılmasını sağlar. Sonuç bölümünde ayrı numaralandırılmalı ve en az bir belgeye bağlanmalıdır.

Gerekli azaltım ve izleme tedbirlerinin karara bağlanması için hangi kayıt gerekir?

Başta bilimsel veya teknik rapor olmak üzere talebin kapsamını gösteren kayıtlar sunulmalıdır. Belge başvurucuda değilse bulunduğu kurum ve bilinen numarası yazılarak getirtilmesi istenebilir.

Dilekçedeki olay anlatımı hangi cümle üzerine kurulmalıdır?

Dosyanın çekirdek iddiası şudur: Projenin su, hava, toprak, gürültü, biyolojik çeşitlilik veya yerleşim üzerindeki belirli etkileri proje dosyasındaki veriyle karşılaştırılmıştır. Olaylar bu iddiayı doğrulayacak zaman sırasıyla yazılmalı; varsayımlar ve belgeyle desteklenmeyen nitelemeler metinden çıkarılmalıdır.

Olumsuz cevap veya cevapsızlık hâlinde hangi kayıtlar saklanmalıdır?

İlk dilekçe, bütün ekler, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya yetkili il müdürlüğü tarafından verilen evrak numarası, tebliğ veya elektronik teslim kanıtı ve cevap yazısı birlikte saklanmalıdır. Sonraki yol seçilirken özellikle şu süre kuralı yeniden uygulanır: Görüş, toplantı ilanında ve ÇED duyurularında belirtilen katılım ve görüş süresi içinde sunulmalıdır.

İlgili içerikler

Resmî kaynaklar

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Süre, görev, yetki ve ispat değerlendirmesi somut dosyaya göre değişebileceğinden başvuru öncesinde güncel mevzuat ve tebligat belgesi birlikte kontrol edilmelidir.

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla Araİletişim Bilgileri

tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Telefon WhatsApp