Devlet İhalesinde Geçici Teminat Yüzde Kaç? 2886 m.25 | 2026

2886 kapsamındaki belediye veya Hazine taşınmazı satış ve kiralama ihalelerinde “geçici teminat ne kadar, hangi bedel üzerinden hesaplanır, yüzde 3 sabit midir, pazarlıkta teminat zorunlu mudur?” soruları teklif hazırlığının temel konularındandır. Teminatın eksik yatırılması, yanlış hesaba yatırılması veya kabul edilmeyen bir teminat türünün sunulması teklifin değerlendirilmesini doğrudan etkileyebilir.

Bu rehber 11 Eylül 2026 tarihi itibarıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu m.25 ile bağlantılı m.9, m.10, m.26, m.27 ve sözleşme aşamasındaki m.54 hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır. Geçici teminatın hesabı, istisnaları, iadesi, gelir kaydı ve kesin teminata geçişi birbirinden ayrılarak açıklanmaktadır.

2886 m.25’e Göre Geçici Teminat Oranı Nedir?

Kanunun m.25 hükmü genel oranı açık biçimde yüzde 3 olarak belirler. İhale konusu işin tahmin edilen bedeli varsa geçici teminat bu bedelin yüzde 3’ü üzerinden hesaplanır. İdare, genel kurala tabi bir ihalede keyfi biçimde yüzde 1 veya yüzde 5 oran belirleyemez; özel kanuni durum yoksa m.25 uygulanır.

Geçici teminatın amacı, isteklinin teklifinin arkasında durmasını ve ihale üzerine kaldığında sözleşme yükümlülüklerine geçmesini güvence altına almaktır. Teminat ihale bedelinin peşin ödemesi değildir; kanunda öngörülen durumlarda iade edilen veya gelir kaydedilen ayrı bir güvencedir.

İstekli, ilandaki tutarı yalnız kopyalamakla yetinmemeli; tahmini bedelin yüzde 3’üyle karşılaştırmalıdır. İlan, şartname ve hesap arasında fark varsa ihale öncesinde yazılı açıklama alınmalıdır.

Geçici Teminat Nasıl Hesaplanır?

Genel hesap basittir: tahmini bedel × 0,03. Tahmini bedel 2.000.000 TL ise geçici teminat 60.000 TL; 10.000.000 TL ise 300.000 TL; 25.000.000 TL ise 750.000 TL olur. Bu hesap, m.25’in genel sistemine tabi ihaleler için geçerlidir.

Teminat tutarında kuruş ve yuvarlama konusu ortaya çıkarsa şartname ve idarenin hesaplama yöntemi kontrol edilmelidir. Güvenli yaklaşım, kanunen gereken tutarın altında kalmamaktır. Eksik teminat teklifin usule uygunluğunu etkiler.

Tahmini bedelin KDV dahil veya hariç belirlenmesi gibi mali unsurlar şartname ve hesap tutanağından anlaşılmalıdır. İstekli kendi varsayımıyla farklı matrah kullanmamalıdır. İdarenin m.9 kapsamında oluşturduğu tahmini bedel, teminat hesabının başlangıç noktasıdır.

Tahmini Bedel Neden Geçici Teminat İçin Önemlidir?

2886 m.9’a göre tahmini bedel idare tarafından tespit edilir veya ettirilir ve dayanakları hesap tutanağında gösterilir. M.25 ise geçici teminatı doğrudan bu bedelin yüzde 3’üne bağlar. Dolayısıyla değerleme hatası teminat miktarını da etkiler.

Tahmini bedelin gerçeğe aykırı biçimde yüksek belirlenmesi, teminat yükünü artırarak katılımı zorlaştırabilir. Hatalı düşük bedel ise teminatı ve ayrıca ilan rejimindeki parasal eşikleri etkileyebilir. Bu sebeple teminat uyuşmazlığında yalnız m.25 değil, m.9’daki hesap dosyası da incelenmelidir.

Tahmini bedelin hukuki ve teknik hesabı için 2886 m.9 tahmini bedel rehberi kullanılabilir.

Tahmini Bedelin Belirlenemediği m.10 İhalelerinde Teminat Nasıl Hesaplanır?

2886 m.25, m.10 uyarınca yapılacak ihaleler için özel bir alt sınır koyar. Bu durumda geçici teminat teklif edilen bedelin yüzde 3’ünden az olamaz. Buradaki sistem, başlangıçta kesin tahmini bedel bulunmadığı için teminatın teklif bedeliyle ilişkilendirilmesidir.

“Yüzde 3’ünden az olamaz” ifadesi önemlidir. İstekli teklifini oluştururken teminatının sunduğu teklif bakımından yeterli olup olmadığını kontrol etmelidir. Teklif bedeli yükselirken önceden hazırlanmış sabit teminatın yetersiz kalması riskine dikkat edilmelidir.

M.10’un hangi işlerde uygulanacağı ayrıca kanun metnine göre belirlenir. İdare tahmini bedel tespit edilebilir bir işi sırf teminat rejimini değiştirmek için m.10 kapsamında değerlendiremez.

Tasfiye İdaresinin Taşınır Mal Satışlarında Oran Nedir?

M.25, tasfiye idaresince yapılan taşınır mal satışları için de özel bir alt sınır getirir. Bu ihalelerde geçici teminat satışa esas bedelin yüzde 3’ünden az olamaz. Bu düzenleme genel tahmini bedel sisteminden ayrı bir matrah kullanır.

İstekli, ihalenin hangi idare tarafından ve hangi özel düzenleme kapsamında yapıldığını kontrol etmelidir. “Devlet malı satışı” ifadesi tek başına hangi m.25 cümlesinin uygulanacağını göstermez.

Satışa esas bedel ilan ve şartnamede açık olmalı; teminatın buna göre hesaplandığı görülebilmelidir. İhale dosyasında farklı rakamlar bulunuyorsa teklif vermeden önce idareden yazılı açıklama istenmelidir.

2886 Pazarlık Usulünde Geçici Teminat Zorunlu mu?

Hayır. M.25’in son fıkrası pazarlık usulüyle yapılacak ihalelerde geçici teminat alıp almamakta idarelerin serbest olduğunu açıkça düzenler. Bu, bütün 2886 ihalelerinde yüzde 3 teminatın mutlak biçimde zorunlu olmadığı önemli bir istisnadır.

Ancak önce ihalenin gerçekten m.51’de sayılan pazarlık usulü hâllerinden birine dayanması gerekir. Usul seçimi hatalıysa, “pazarlık olduğu için teminat almadık” açıklaması usul aykırılığını gidermez.

İdare pazarlık ihalesinde teminat alacağını şartname veya davet belgelerinde belirlemişse istekliler bu koşula uymalıdır. Pazarlık usulünün kapsamı için 2886 m.50-51 rehberi incelenebilir.

Geçici Teminat Olarak Hangi Değerler Verilebilir?

Teminat oranını m.25, teminat olarak kabul edilecek değerleri ise m.26 düzenler. Kanunda sayılan değerler dışında herhangi bir mal, çek, senet veya özel belge idarenin keyfi kabulüyle kanuni teminat hâline gelmez.

Tedavüldeki Türk parası, bankalar ve özel finans kurumlarınca verilen süresiz teminat mektupları ile Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetleri veya bunlar yerine düzenlenen belgeler m.26 çerçevesinde kabul edilen değerlerdir. Güncel m.26 metnindeki şekil koşulları ayrıca uygulanır.

Ayrıntılı liste ve teslim usulü için 2886 m.26 teminat türleri rehberi incelenmelidir.

Banka Teminat Mektubunda Neye Dikkat Edilir?

Teminat mektubunun yalnız tutar bakımından yeterli olması yetmez. Kanunun ve ilgili düzenlemelerin aradığı şekil, süresizlik, muhatap, ihale bilgisi ve ödeme taahhüdü doğru olmalıdır. Şartname örnek bir metin veriyorsa banka mektubu bu metinle karşılaştırılmalıdır.

M.27, bankaların verecekleri teminat mektuplarının kapsam ve şeklini ayrıca düzenler. Mevzuata aykırı düzenlenmiş banka teminat mektupları kabul edilmez. İstekli bankadan aldığı belgenin başka bir ihale için düzenlenmiş eski metin olmadığını kontrol etmelidir.

Son dakika mektup düzeltmesi ciddi risk yaratır. Banka çalışma saati ile ihale teslim saati farklı olabilir. Teminat belgesi teklif zarfına konulacaksa kapalı teklif usulündeki zarf düzeni de eksiksiz uygulanmalıdır.

Geçici Teminat Eksik Olursa Ne Olur?

Geçici teminat m.5 bakımından da ihaleye katılmanın temel unsurlarından biridir. Kanun ve şartnamenin aradığı tutarın altında teminat sunulması teklifin geçerli kabul edilmesini engelleyebilir. Özellikle kapalı teklif usulünde dış zarf içeriğindeki teminat ve belgeler şekli incelemenin parçasıdır.

İstekli, “sonradan tamamlarım” varsayımıyla eksik teminat sunmamalıdır. İhalenin eşitlik ilkesi, bir isteklinin sonradan esaslı katılım şartını tamamlamasına ayrıcalık tanınmasını engeller.

Eksiklik idarenin ilan veya şartnamedeki yanlış hesabından kaynaklanıyorsa bu husus ayrıca m.18-20 ve m.19 bakımından incelenmelidir. Hata ihale öncesinde yazılı olarak bildirilmelidir.

Gereğinden Fazla Geçici Teminat Verilebilir mi?

Kanun gerekli asgari teminatı belirler. İstekli banka veya hesaplama nedeniyle daha yüksek tutarda teminat sunmuşsa fazlalığın teklifin geçerliliğine etkisi ve iade şekli somut teminat türüne göre değerlendirilir. Gereksiz yüksek teminat bağlamak ekonomik açıdan isteklinin likiditesini etkiler.

Önemli olan teminatın eksik olmaması, doğru ihale için verilmesi ve kabul edilen değerlerden oluşmasıdır. Fazla teminat, teklif bedelini artıran bir unsur veya ihalede avantaj sağlayan ek teklif değildir.

Teminat üzerinde haciz veya ihtiyati tedbir uygulanamamasına ilişkin m.26 hükmü, bu paranın veya değerin ihale güvencesi niteliğini korur.

Geçici Teminat Ne Zaman İade Edilir?

İhale üzerinde kalmayan isteklilerin geçici teminatları m.26 gereğince hemen geri verilir. İhale üzerinde kalan kişi bakımından ise sözleşmenin kurulması ve kesin teminatın verilmesi önem taşır.

2886 m.54, kesin teminatın verilmesinden ve sözleşmenin yapılmasından sonra geçici teminatın iade edileceğini düzenler. Böylece aynı yükümlülük için iki teminatın sürekli olarak tutulması önlenir.

İstekli iade başvurusu yaparken teminat makbuzu veya mektup bilgilerini, ihale kararını ve hesap bilgilerini hazır bulundurmalıdır. Teminatın iadesi gecikirse idarenin dayandığı kanuni sebep yazılı olarak sorulmalıdır.

Geçici Teminat Hangi Hallerde Gelir Kaydedilir?

2886’da geçici teminatın gelir kaydedilmesi özellikle ihale üzerine kalan kişinin sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde gündeme gelir. M.54 ve m.57 hükümleri kesin teminatın verilmemesi veya sözleşme aşamasındaki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde ihale bozulması ve geçici teminat sonucunu düzenler.

Gelir kaydı keyfi uygulanamaz; kanuni şart gerçekleşmelidir. Hangi bildirimin ne zaman yapıldığı, sözleşme için öngörülen 15 günlük sürenin başlangıcı ve isteklinin hangi yükümlülüğü ihlal ettiği dosyadan belirlenmelidir.

İhaleyi kazananın sözleşme yükümlülüğü için 2886 m.57 rehberi ayrıca incelenebilir.

Geçici Teminat Ne Zaman Kesin Teminata Dönüşür?

İhale üzerinde kalan istekli, sözleşme yapılması gereken hâllerde m.54 ve m.57 uyarınca kesin teminat yükümlülüğünü yerine getirir. Genel kesin teminat oranı ihale bedelinin yüzde 6’sıdır. Geçici teminat ile kesin teminat aynı hukuki kurum değildir.

İstekli ihale kararının onay ve bildirim tarihini takip etmeli; m.57’deki 15 günlük süre içinde gerekli işlemleri tamamlamalıdır. Kesin teminat verilip sözleşme kurulduktan sonra geçici teminat iade edilir.

Kesin teminatın oranı ve iadesi için m.54 kesin teminat ve m.56 iade rehberleri kullanılabilir.

Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması

2886 m.25 Türkiye genelinde Kanun kapsamındaki idarelerin ihalelerinde uygulanır. Mersin’de belediye işyeri, büfe, otopark, arsa veya Hazine taşınmazı satışı ve kiralamasında genel kural tahmini bedelin yüzde 3’ü oranında geçici teminattır.

Mersin’de teklif verecek kişi tahmini bedel, teminat tutarı, banka hesabı ve son ödeme saatini ilan ve şartnameden birlikte kontrol etmelidir. Belediye veznesi, muhasebe birimi veya banka hesabına yapılan ödemenin ihale saati öncesinde tamamlanması gerekir.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin’deki fiziksel ofisinden 2886 kapsamındaki teminat, ihale şartnamesi, sözleşme ve kamu taşınmazı uyuşmazlıklarını hukuki açıdan incelemektedir.

Sık Sorulan Sorular

2886 geçici teminat oranı kaçtır?

Genel kural tahmin edilen bedelin yüzde 3’üdür.

10 milyon TL tahmini bedelde teminat ne kadar?

Genel kurala göre 300.000 TL’dir.

Tahmini bedel yoksa teminat nasıl hesaplanır?

M.10 kapsamındaki ihalelerde teklif edilen bedelin yüzde 3’ünden az olamaz.

Pazarlık usulünde geçici teminat zorunlu mu?

Hayır. M.25 idareyi teminat alıp almamakta serbest bırakır.

Teminat oranını idare keyfi değiştirebilir mi?

Kanunun genel yüzde 3 kuralı ve özel hükümleri dışında keyfi oran belirlenemez.

Eksik teminat sonradan tamamlanabilir mi?

Esaslı katılım şartı olan teminatın eksik sunulmasına güvenilerek teklif verilmemelidir; teklif geçerliliği etkilenir.

Geçici teminat ne zaman iade edilir?

İhale üzerinde kalmayanlara m.26 gereğince hemen; kazanana sözleşme ve kesin teminat işlemlerinden sonra iade edilir.

Geçici teminat hangi durumda gelir kaydedilir?

Kanunda öngörülen sözleşme ve kesin teminat yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi gibi hâllerde gelir kaydı gündeme gelir.

Kesin teminat oranı da yüzde 3 mü?

Hayır. M.54’te genel kesin teminat oranı ihale bedelinin yüzde 6’sıdır.

M.25 belediye kiralama ihalelerinde uygulanır mı?

Evet. 2886 kapsamındaki belediye taşınmazı kiralamalarında uygulanır.

İlgili İçerikler

• Tahmini Bedel Nasıl Belirlenir?
• Teminat Olarak Neler Kabul Edilir?
• Kesin Teminat Ne Kadar?
• Sözleşme İmzalanmazsa Ne Olur?

Resmî Kaynaklar

• 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu m.25-27
• Resmî Gazete

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →