Finansal Kiralama Sözleşmesinde Damga Vergisi ve Harç Ödenir mi? | 6361 m.37 (2026)
Kısa ve net cevap: 6361 sayılı Kanun m.37, finansal kiralama sözleşmelerine ve bu sözleşmelerin devrine, tadiline ve teminatına ilişkin belirli kâğıt ve işlemlere damga vergisi ve harç istisnası getirir. İstisna, finansal kiralama işleminin finansman maliyetini azaltmak ve sözleşmenin kurulması, teminatlandırılması ve devrinde ayrıca vergi/harç yükü doğmasını önlemek amacı taşır. Ancak her belge yalnız üzerinde “leasing” yazdığı için istisnadan yararlanmaz; belgenin gerçek finansal kiralama işlemiyle doğrudan bağlantılı olması ve m.37’nin kapsamına girmesi gerekir.
İstisna ile “hiçbir vergi yoktur” sonucu çıkarılmamalıdır. KDV, kurumlar vergisi, motorlu taşıtlar vergisi, emlak vergisi, ithalat vergileri veya işlem türüne göre başka mali yükümlülükler ayrı kanunlara tabidir. m.37’nin doğrudan konusu damga vergisi ve kanunda belirtilen harçlardır. Sat‑geri kirala işlemlerinde taşınmaz mülkiyet devirleri bakımından ayrıca özel tapu harcı istisnası/uygulaması bulunmaktadır; bu konu ayrı rehberde ele alınmıştır.
6361 m.37 hangi finansal kiralama işlemlerini damga vergisi ve harçtan istisna eder?
Finansal kiralama sözleşmesi, malın finansal kiralama şirketi tarafından edinilip kiracıya belirli süreyle kullandırıldığı özel finansman sözleşmesidir. Kanun, bu işlemin kurulmasını ek işlem vergileriyle ağırlaştırmamak için sözleşmenin kendisi ve sözleşmeyle doğrudan bağlantılı belirli kâğıt ve işlemler bakımından damga vergisi ve harç istisnası getirir.
İstisnanın uygulanmasında belgenin adı değil hukuki fonksiyonu önemlidir. Ana finansal kiralama sözleşmesi, sözleşmenin kanuna uygun değişiklikleri, devri ve finansal kiralama alacağını güvence altına alan işlemler m.37 çerçevesinde değerlendirilebilir. Buna karşılık leasing işleminden bağımsız ayrı bir ticari satış, danışmanlık veya hizmet sözleşmesi otomatik olarak aynı istisnaya girmez.
Vergi istisnaları kanuni dayanak ve kapsamına göre uygulanır. Bu nedenle belgenin finansal kiralama işlemiyle bağlantısı dosyada açıkça gösterilmelidir.
Ana finansal kiralama sözleşmesinden damga vergisi alınır mı?
m.37 kapsamındaki finansal kiralama sözleşmesi damga vergisi istisnasından yararlanır. Sözleşmede yüksek tutarlı kira toplamı veya satın alma değeri bulunması, tek başına damga vergisi doğurmaz. İstisnanın amacı zaten sözleşme tutarına bağlı damga vergisi maliyetini ortadan kaldırmaktır.
Ancak sözleşmenin gerçekten 6361 kapsamındaki yetkili finansal kiralama şirketi ile yapılan finansal kiralama işlemi olması gerekir. İki sıradan ticari şirketin uzun süreli kira sözleşmesine “finansal kiralama” başlığı vermesi m.37 istisnasını doğurmaz.
Sözleşme dosyasında finansal kiralama şirketinin unvanı, faaliyet izni, mal, tedarikçi ve ödeme planı açık olmalıdır. Vergi incelemesinde işlemin gerçek mahiyeti değerlendirilebilir.
Leasing sözleşmesi tadil edilirse istisna devam eder mi?
Finansal kiralama sözleşmesindeki vade, ödeme planı, mal bilgisi veya diğer şartların tadiline ilişkin belgeler ana finansal kiralama işleminin parçası oldukları ölçüde m.37 kapsamındaki istisna çerçevesinde değerlendirilir. Tadil belgesinin ana sözleşmenin tarih ve numarasına açık atıf yapması gerekir.
Uzatma protokolünde yeni dönem kira bedelleri belirlenmesi, işlemi finansal kiralama niteliğinden çıkarmıyorsa istisnanın kanuni amacı devam eder. Ancak protokol aynı zamanda finansal kiralama dışı yeni ve bağımsız bir işlem kuruyorsa o bölüm ayrıca vergisel incelemeye tabi olabilir.
Sözleşme değişikliğinin tapu veya özel sicil işlemine yol açması hâlinde sicil harçlarının istisna kapsamı da ilgili işlem ve m.37 üzerinden kontrol edilmelidir.
Finansal kiralama sözleşmesinin devrinde harç ve damga vergisi var mı?
6361 m.26 kapsamında finansal kiralama sözleşmesinin kiracı tarafının devri belirli şartlarla mümkündür. m.37, sözleşmenin devrine ilişkin kâğıt ve işlemleri de finansal kiralama istisna sistemi içinde ele alır. Devir protokolü ana sözleşmeyle bağlantısını açık göstermelidir.
Devir sırasında yeni kiracının teminatları yenilenebilir, özel sicil veya tapu kayıtları güncellenebilir ve alacak/borç devri belgeleri hazırlanabilir. Her belgenin istisnadan yararlanıp yararlanmadığı finansal kiralama işleminin zorunlu parçası olup olmadığına göre ayrıca sınıflandırılır.
Şirket birleşmesi veya portföy devri gibi daha geniş kurumsal işlem varsa m.12 ve m.27 hükümleri ile vergi kanunları birlikte değerlendirilmelidir.
Leasing için verilen ipotek, rehin veya kefalet belgeleri istisna kapsamında mı?
Finansal kiralama işleminin teminatına ilişkin kâğıt ve işlemler m.37’nin istisna düzenlemesinin temel alanlarından biridir. Kiracının finansal kiralama borcunu güvence altına almak için verilen ipotek, rehin veya diğer teminatın leasing işlemiyle doğrudan bağlantısı açıkça kurulmalıdır.
Teminat birden fazla borcu kapsıyorsa veya finansal kiralama dışında kredi, cari hesap ve başka ticari borçları da güvence altına alıyorsa istisnanın hangi kısma uygulanacağı ayrıca değerlendirilir. Leasing borcuyla ilgisiz kısmı sırf aynı belgede yer aldığı için otomatik istisna kapsamına sokulmamalıdır.
Kefalet bakımından damga vergisi/harç istisnası ayrı, kefaletin Türk Borçlar Kanunundaki şekil ve eş rızası gibi geçerlilik şartları ayrıdır. Vergi istisnası geçersiz teminatı geçerli hâle getirmez.
Noter işlemlerinde hiç ücret ödenmez mi?
Harç istisnası ile noterlikte alınan bütün bedeller aynı kavram değildir. Noter harcı kanuni istisnaya tabi olabilirken değerli kâğıt, posta, tespit, suret veya noterlik hizmet ücretlerinin hukuki niteliği farklı olabilir. İşlem makbuzunda hangi kalemin vergi/harç, hangisinin hizmet bedeli olduğu ayrılmalıdır.
Bu nedenle “m.37 var, noter hiçbir bedel alamaz” sonucu doğru değildir. Kanuni harç ve damga vergisi istisnası uygulanır; diğer yasal hizmet giderleri kendi mevzuatına göre tahsil edilebilir.
Noter veya sicil işlemi öncesinde belgenin finansal kiralama istisnasına tabi olduğu açıkça belirtilmeli ve gerektiğinde finansal kiralama sözleşmesinin örneği sunulmalıdır.
6361 m.37 istisnası hangi vergileri otomatik olarak kaldırmaz?
m.37’nin varlığı finansal kiralama şirketi veya kiracının bütün vergilerden muaf olduğu anlamına gelmez. KDV, kurumlar vergisi, gelir vergisi stopajı, motorlu taşıtlar vergisi, emlak vergisi, gümrük vergileri ve çevresel/yerel mali yükümlülükler kendi kanunlarına göre uygulanır.
Finansal kiralama konusu malın KDV oranı, işlem tarihinde yürürlükteki KDV mevzuatından kontrol edilmelidir. Bazı yatırım teşvik işlemleri veya belirli mal gruplarında ayrıca özel istisna/indirim bulunabilir; bunlar 6361 m.37’den farklı dayanaklara sahiptir.
Vergi planlamasında bütün mali yükleri “leasing vergiden muaf” şeklinde tek başlıkta değerlendirmek ciddi hata yaratır.
Damga vergisi istisnası ile KDV arasındaki fark nedir?
Damga vergisi, belirli kâğıtların düzenlenmesine bağlı işlem vergisidir. KDV ise mal teslimi ve hizmet ifası üzerinden doğan tüketim vergisidir. Finansal kiralama sözleşmesinin damga vergisinden istisna olması kira bedellerinde veya malın tesliminde KDV hiç olmayacağı anlamına gelmez.
KDV matrahı, oranı ve vergiyi doğuran olay 3065 sayılı KDV Kanunu ve ilgili kararlarla belirlenir. Finansal kiralama şirketinin faturaları buna göre düzenlenir. Sözleşme dosyasında damga vergisi istisnası ayrı, KDV uygulaması ayrı kontrol listesi olarak tutulmalıdır.
Sat‑geri kirala işlemlerinde KDV ve kurumlar vergisi bakımından da özel düzenlemeler bulunabilir; ancak bunların şartları m.37’deki harç istisnasıyla karıştırılmamalıdır.
Vergi ve harç istisnasının dayanağı nasıl belgelenmelidir?
İşlem dosyasında 6361 sayılı Kanun m.37’ye açık atıf, finansal kiralama sözleşmesi, şirketin yetkili finansal kiralama kuruluşu olduğunu gösteren bilgiler ve teminat/devir belgesinin ana sözleşmeyle bağlantısı bulunmalıdır. Tapu veya noter başvurusunda işlem türü doğru seçilmelidir.
Elektronik sistem yanlışlıkla harç üretirse görevliye işlemin m.37 kapsamındaki finansal kiralama olduğuna ilişkin belge sunulmalıdır. İstisna kodu veya işlem türü ilgili kamu sisteminde doğru girilmelidir.
Vergi incelemesinde istisnanın amacı dışında kullanıldığı iddia edilirse ekonomik işlem, ödeme akışı ve malın leasing ilişkisiyle bağlantısı belgelerle gösterilmelidir.
İstisna kapsamındaki işlemden yanlışlıkla damga vergisi veya harç alınırsa ne yapılabilir?
Fazla veya yersiz tahsil edilen vergi/harç için ilgili vergi ve harç mevzuatındaki düzeltme ve iade yolları kullanılabilir. Vergi dairesi, tapu veya noterlik işleminin niteliğine göre başvuru mercii değişebilir.
Ödeme makbuzu, sözleşme, istisna dayanağı ve işlemin finansal kiralamayla bağlantısını gösteren belgeler saklanmalıdır. İade talebinde hangi kalemin neden m.37 kapsamında olduğu açıkça açıklanmalıdır.
İdari başvuru reddedilirse vergi yargısı veya ilgili idari/yargısal yol işlem türüne göre değerlendirilir. Süreler ödeme ve tebliğ tarihinden itibaren takip edilmelidir.
Mersin’de finansal kiralama vergi ve harç işlemleri
Mersin’de liman, lojistik, sanayi ve tarım yatırımlarında yüksek bedelli makine ve araç leasingi yaygın olduğundan damga vergisi/harç istisnasının doğru uygulanması işlem maliyetini doğrudan etkiler. Özellikle ipotek ve tapu işlemlerinde belge bağlantısı baştan kurulmalıdır.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin adresinde finansal kiralama sözleşmesi, teminat, tapu/sicil ve vergi-harç istisnasının hukuki dayanağına ilişkin inceleme yapmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
1. Finansal kiralama sözleşmesinden damga vergisi alınır mı?
6361 m.37 kapsamındaki finansal kiralama sözleşmesi damga vergisi istisnasından yararlanır.
2. Leasing sözleşmesi tadili istisna kapsamında mı?
Ana finansal kiralama işlemiyle doğrudan bağlantılı tadil kâğıt ve işlemleri m.37 kapsamında değerlendirilir.
3. Sözleşme devrinde damga vergisi var mı?
Finansal kiralama sözleşmesinin kanuna uygun devrine ilişkin kâğıt ve işlemler m.37 istisna sistemi içindedir.
4. İpotek harcı her zaman alınır mı?
Finansal kiralama işleminin teminatına ilişkin ipotek ve diğer işlemlerde m.37’deki harç istisnası şartları kontrol edilmelidir.
5. Noterde hiçbir ücret ödenmez mi?
Hayır. Vergi ve harç istisnası, noterlik hizmetine ilişkin bütün diğer kanuni ücretleri otomatik kaldırmaz.
6. KDV de istisna mı?
m.37 damga vergisi ve harç düzenlemesidir; KDV kendi mevzuatına göre uygulanır.
7. Motorlu taşıtlar vergisi kalkar mı?
Hayır. MTV kendi kanununa göre değerlendirilir.
8. Leasing dışı ayrı danışmanlık sözleşmesi istisna mı?
Sırf aynı işlem dosyasında bulunması yeterli değildir; m.37 ile doğrudan kanuni bağlantı aranır.
9. Yanlış tahsil edilen vergi geri alınabilir mi?
Şartları varsa düzeltme ve iade yollarına başvurulabilir.
10. Sat‑geri kirala tapu harcı aynı konu mu?
m.37 ve ilgili vergi düzenlemeleri kapsamında özel işlem niteliğindedir; ayrı rehberde ayrıntılı ele alınmıştır.
Resmî kaynaklar
- BDDK – 6361 sayılı Kanun
- Mevzuat Bilgi Sistemi – Damga Vergisi Kanunu ve Harçlar Kanunu
- Gelir İdaresi Başkanlığı
İlgili rehberler
- Leasing sözleşmesinin devri
- Leasing sözleşmesinin uzatılması
- Taşınmaz leasing tapu şerhi
- Leasing malının mülkiyeti
Leasing vergi ve harç istisnası incelemesi: +90 552 224 43 66.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
