Hayvan Bakımevinden Kedi veya Köpek Nasıl Sahiplenilir? Şartlar ve Kayıt Süreci 2026
Kısa ve net cevap: Belediye veya yetkili hayvan bakımevinden kedi ya da köpek sahiplenmek isteyen kişi, bakımevinin başvuru ve uygunluk prosedürünü tamamlamalı; hayvanın kimliklendirme, kayıt, sağlık ve devir işlemleri resmi sistemde sahibin üzerine geçirilmelidir. Sahiplendirme yalnız hayvanın kafesten teslim edilmesi değildir. Yeni sahip, 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunundan doğan bakım, sağlık, kayıt, çevre güvenliği ve terk etmeme yükümlülüklerini üstlenir. Hayvanın mikroçip, pasaport, aşı ve sağlık kayıtları teslim sırasında kontrol edilmelidir.
Bakımevinden sahiplenmenin hukuki dayanağı nedir?
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve Hayvanların Korunması Hakkında Uygulama Yönetmeliği, sahipsiz hayvanların bakımevlerinde rehabilitasyonu ve uygun kişilere sahiplendirilmesi sistemini düzenler. Yerel yönetimler bakımevi kurmak, hayvanları kayıt altına almak ve sahiplendirme süreçlerini yürütmekle görevlidir.
Sahiplendirme, hayvanın yeni kişiye fiilen teslimiyle birlikte resmi kayıt sisteminin güncellenmesini gerektirir.
Kimler bakımevinden hayvan sahiplenebilir?
Hayvana uygun bakım koşulu sağlayabilecek, sahiplik sorumluluğunu üstlenebilecek gerçek kişiler başvurabilir. Bakımevi, kişinin kimlik ve iletişim bilgilerini alabilir ve hayvanın ihtiyaçlarına uygun yaşam koşullarının bulunup bulunmadığını değerlendirebilir.
Çok büyük veya özel bakım gerektiren hayvanlarda deneyim, barınma alanı ve diğer hayvanlarla uyum gibi unsurlar ayrıca incelenebilir.
18 yaşından küçük kişi hayvan sahiplenebilir mi?
Resmi sahiplik ve hukuki sorumluluk bakımından başvurunun ergin kişi üzerinden yürütülmesi gerekir. Çocuk veya genç hayvanın bakımına katılabilir; ancak kayıt sahibi ve hukuki sorumlu olarak yetişkin kişi belirlenmelidir.
Aile içinde hayvan sahiplenilecekse bakım giderleri, veteriner masrafları ve günlük sorumluluklar önceden planlanmalıdır.
Bakımevi başvuruda hangi belgeleri isteyebilir?
Kimlik belgesi, iletişim ve adres bilgileri temel belgelerdir. Hayvanın türü ve yerel prosedüre göre sahiplenme formu, bakım taahhütnamesi veya benzeri belgeler de kullanılabilir.
Belge listesi belediyenin uygulamasına göre değişebilse de, sahiplik kaydının PETVET ve ilgili sistemlere doğru işlenmesi zorunludur.
Sahiplenme ücretsiz mi?
Bakımevinden hayvan sahiplenmenin amacı ticari satış değil, hayvana kalıcı yuva sağlamaktır. Hayvan satış bedeli alınması söz konusu değildir. Bununla birlikte kimliklendirme, veteriner işlemleri veya mevzuatın öngördüğü diğer hizmetler bakımından resmi ücretler ayrıca bulunabilir.
Herhangi bir bedel talep ediliyorsa dayanağı ve resmi tahsilat belgesi sorulmalıdır.
Hayvan sahiplenmeden önce görülmeli mi?
Evet. Hayvanın yaş, sağlık, davranış, enerji düzeyi ve bakım ihtiyacı başvuru sahibinin yaşam koşullarıyla uyumlu olmalıdır. Sırf fotoğraf veya sosyal medya ilanına göre karar verilmesi, sonradan yeniden terk riskini artırır.
Çocuklu aile, başka hayvan bulunan ev veya küçük yaşam alanı gibi koşullar bakımevi personeliyle açıkça paylaşılmalıdır.
Sahiplenilen hayvan mikroçipli olur mu?
Kedi ve köpeklerin kimliklendirilmesi ve kayıt altına alınması ilgili mevzuat kapsamında yürütülür. Bakımevinden sahiplenilen kayıt kapsamındaki hayvanın mikroçip ve veri tabanı bilgilerinin yeni sahibiyle eşleştirilmesi gerekir.
Çip numarası pasaport ve veri tabanı kaydıyla karşılaştırılmalı, eski veya geçici kayıt yeni sahip adına güncellenmelidir.
Ev hayvanı pasaportu verilir mi?
Kimliklendirme sistemine tabi kedi ve köpeklerde pasaport, hayvanın kimlik ve sağlık kayıtlarının temel belgesidir. Sahiplendirme sırasında pasaportun yeni sahibine teslim edilmesi veya gerekli güncellemenin yapılması gerekir.
Pasaporttaki sahip bilgisi ile PETVET kaydı ve mikroçip numarası uyumlu olmalıdır.
Aşıları yapılmış olur mu?
Bakımevindeki hayvanlara sağlık ve rehabilitasyon prosedürleri uygulanır; ancak sahiplenme anında hangi aşıların yapıldığı, hangilerinin tekrar zamanı geldiği veteriner kayıtlarından kontrol edilmelidir.
Yeni sahip, teslimden sonra veteriner hekimle takip planı oluşturmalıdır. “Bakımevinden aldım, artık aşı gerekmez” yaklaşımı doğru değildir.
Kısırlaştırma yapılmış olması zorunlu mu?
Sahipsiz hayvanların rehabilitasyon süreçlerinde kısırlaştırma önemli uygulamalardan biridir. Hayvanın yaşı, sağlık durumu ve türüne göre operasyon zamanı değişebilir.
Sahiplenme sırasında hayvanın kısırlaştırma durumu resmi veteriner kaydından öğrenilmeli; operasyon yapılmadıysa plan veteriner hekimle belirlenmelidir.
Sahiplenmeden sonra hayvan geri verilebilir mi?
Hayvan sahiplenme kararı kalıcı sorumluluk amacıyla alınmalıdır. Yeni sahibin hayvanı kısa süre sonra bakımevine veya sokağa bırakması kabul edilebilir yaklaşım değildir. Ciddi uyum veya sağlık sorunu çıkarsa bakımeviyle resmi iletişim kurulmalıdır.
Hayvan hiçbir durumda habersiz biçimde sokağa veya bakımevi kapısına bırakılamaz.
Sahiplenilen hayvan başka kişiye devredilebilir mi?
Evet; ancak kayıtlı hayvanlarda yeni sahip bilgileri resmi sisteme işlenmeli ve pasaport güncellenmelidir. Fiili teslim tek başına yeterli değildir.
Yeni kişinin hayvan bakımına uygunluğu değerlendirilmeden yapılan hızlı devirler yeniden terk ve ihmal riskini artırır.
Bakımevi hayvanı geri takip edebilir mi?
Yerel yönetim ve yetkili kurumlar, hayvan refahı mevzuatı kapsamında sahipli hayvanların kötü muamele veya terk şikâyetlerini inceleyebilir. Sahiplendirme formunda bakım koşullarına ilişkin taahhütler de bulunabilir.
Yeni sahip, hayvanın kayıt, sağlık ve bakım yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadır.
Kiracı bakımevinden hayvan sahiplenebilir mi?
Kiracı olmak tek başına sahiplenmeye engel değildir. Ancak kira sözleşmesi, yönetim planı ve konut koşulları önceden incelenmelidir. Hayvanın yaşam boyu bakımını etkileyebilecek barınma sorunu yaratılmamalıdır.
Kiracının taşınma ihtimali varsa yeni konutta da hayvanla yaşamı sürdürebilecek plan yapılmalıdır.
Apartmanda büyük köpek sahiplenilebilir mi?
Hayvanın ırkı, enerji düzeyi ve bakım ihtiyacı apartman koşullarına uygun olmalıdır. Ortak alanlarda kontrol, tasma, çevre temizliği ve gürültü bakımından gerekli tedbirler alınmalıdır.
Özel olarak tehlike arz eden hayvanlara ilişkin mevzuat varsa ayrıca uygulanır.
Birden fazla hayvan sahiplenilebilir mi?
Kişinin tüm hayvanlara yeterli bakım, sağlık ve yaşam alanı sağlayabilmesi gerekir. Çok sayıda hayvanı küçük alanda tutmak veya veteriner bakımını karşılayamamak hayvan refahı sorununa dönüşebilir.
Bakımevi, başvuru sahibinin mevcut hayvanlarını ve konut koşullarını uygunluk değerlendirmesinde dikkate alabilir.
Sahiplenme öncesi ev hazırlığı nasıl yapılmalı?
Kedi için güvenli pencere-balkon tedbirleri, kum alanı, taşıma çantası ve tırmalama ekipmanı; köpek için tasma, yatak, mama-su kapları ve güvenli yürüyüş ekipmanı hazırlanmalıdır. Zehirli bitki, açık elektrik kablosu ve kaçış riski ortadan kaldırılmalıdır.
Hayvanın ilk günlerinde sessiz ve kontrollü bir uyum alanı sağlanması önemlidir.
Yeni sahibin ilk veteriner kontrolü ne zaman olmalı?
Hayvan teslim alındıktan sonra bakımevi veteriner kayıtlarıyla birlikte kısa sürede kendi veteriner hekiminize götürülmesi yararlıdır. Mikroçip, aşı, parazit uygulamaları ve genel sağlık durumu kontrol edilir.
Mevcut tedavi veya özel diyet varsa devam planı oluşturulur.
Sahiplenilen hayvan kaybolursa ne yapılmalı?
Mikroçip ve kayıt sistemi, bulunan hayvanın sahibine ulaşılmasını kolaylaştırır. Kayıp halinde resmi sisteme güncel mevzuatın öngördüğü bildirim yapılmalı, çevredeki veteriner klinikleri ve belediye birimleri bilgilendirilmelidir.
Sosyal medya ilanları resmi kayıp bildiriminin yerine geçmez.
Sahiplenilen hayvanı terk etmenin sonucu nedir?
Bakımevinden ücretsiz alınmış olması terk yasağını değiştirmez. Hayvanı sokağa bırakmak 5199 sayılı Kanuna aykırıdır ve idari yaptırım doğurabilir.
Terk yasağının ayrıntıları için evcil hayvanı terk etmek yasak mı? rehberi incelenebilir.
Sahiplenme sonrası kayıt kontrol listesi
- Hayvanın mikroçip numarasını okutun.
- Pasaporttaki çip numarasını karşılaştırın.
- Yeni sahip bilgisinin PETVET’e işlendiğini kontrol edin.
- Aşı ve sağlık kayıtlarını teslim alın.
- Kısırlaştırma durumunu öğrenin.
- İletişim ve adres bilgilerinin doğru kaydedildiğini kontrol edin.
- Varsa devam eden tedaviyi yazılı alın.
- Sahiplenme formunun bir örneğini saklayın.
Türkiye geneli ve Mersin uygulaması
Bakımevinden sahiplenme sistemi 5199 sayılı Kanun çerçevesinde Türkiye genelinde uygulanır; başvuru formu ve görüşme yöntemi belediyeye göre değişebilir.
Mersin’de ilgili belediye hayvan bakımevleri ve Tarım ve Orman birimleri, resmi kayıt ve sahiplenme sürecinin yerel muhataplarıdır. Hayvan seçimi yalnız görüntüye değil yaşam koşullarına uygunluk üzerinden yapılmalıdır.
Sık sorulan sorular
Barınaktan hayvan sahiplenmek ücretli mi?
Hayvan satış bedeli alınmaz; resmi veteriner/kimlik işlemlerine ilişkin mevzuat kaynaklı ücretler bulunabilir.
Kimlik göstermek gerekir mi?
Evet. Yeni sahibin resmi kayıt altına alınması için kimlik ve iletişim bilgileri gerekir.
Hayvan mikroçipli mi verilir?
Kimliklendirme kapsamındaki kedi ve köpeklerin çip ve kayıt işlemleri resmi sisteme uygun yürütülmelidir.
Pasaport verilir mi?
Kayıtlı kedi ve köpeklerde pasaport ve sağlık kayıtları yeni sahip bilgisiyle güncellenir.
Aşıları tamamlanmış olur mu?
Mevcut aşılar kayıt üzerinden kontrol edilmeli, sonraki takvim veteriner hekimle sürdürülmelidir.
Kiracı hayvan sahiplenebilir mi?
Evet; ancak konut ve kira koşulları hayvanın kalıcı bakımına uygun olmalıdır.
Sahiplendiğim hayvanı başkasına verebilir miyim?
Evet. Resmi sahip değişikliği ve kayıt güncellemesi yapılmalıdır.
Hayvanı bakımevine geri bırakabilir miyim?
Habersiz bırakmak doğru değildir; ciddi sorun varsa bakımeviyle resmi iletişim kurulmalıdır.
Sahiplendiğim hayvanı sokağa bırakabilir miyim?
Hayır. Terk yasaktır.
Birden fazla hayvan sahiplenilebilir mi?
Yeterli bakım ve yaşam koşulları sağlanıyorsa uygunluk değerlendirmesine göre mümkündür.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Bu içerik 11 Eylül 2026 itibarıyla 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve güncel uygulama düzenlemeleri esas alınarak hazırlanmıştır. Bakımevinden sahiplenme bir satış işlemi değil; hayvanın kayıtlı, izlenebilir ve kalıcı biçimde sorumlu kişiye devredilmesidir. Teslimden sonra yeni sahip tüm bakım, sağlık, kayıt ve terk etmeme yükümlülüklerini üstlenir.
Hukukçu incelemesi: Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu, Sicil 3472. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin.
Sonuç
Hayvan bakımevinden kedi veya köpek sahiplenirken kimlik ve uygunluk başvurusu tamamlanmalı, mikroçip-pasaport-sağlık kayıtları yeni sahip üzerine geçirilmelidir. Sahiplenme sonrasında hayvanın bakım, aşı, sağlık ve çevre güvenliği sorumluluğu yeni sahibine aittir. Hayvan sonradan sokağa bırakılamaz; sahip değişikliği gerekiyorsa resmi devir yapılmalıdır.
Resmî dayanak: 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve Hayvanların Korunması Hakkında Uygulama Yönetmeliği. 2 Ağustos 2024 tarihli Resmî Gazete – 7527 sayılı Kanun.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
