Davadan Feragat Nedir? HMK 307 | 2026
Kısa ve net cevap: Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.
HMK 307 Ne Düzenliyor?
HMK 307 feragati açık biçimde tanımlar: Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Bu işlem davayı açan tarafın talep sonucuna yöneliktir. Feragatin şekli, koşulsuzluğu, zamanı, kesin hüküm etkisi ve yargılama gideri sonuçları HMK 309–312’de ayrıca düzenlenir.
Bu hüküm davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından ayrı bir usul kurumu kurar. Tashih, tavzih, tamamlama, feragat ve kabul farklı amaç ve sonuçlara sahiptir; birinin şartı diğerine taşınamaz.
Kanuni Unsurlar
1. Feragat davacı tarafından yapılır.
Feragat davacı tarafından yapılır. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
2. Feragat talep sonucuna yöneliktir.
Feragat talep sonucuna yöneliktir. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
3. Talep sonucunun tamamından vazgeçilebilir.
Talep sonucunun tamamından vazgeçilebilir. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
4. Talep sonucunun bir kısmından vazgeçilebilir.
Talep sonucunun bir kısmından vazgeçilebilir. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
5. Kısmi feragatin kapsamı açık olmalıdır.
Kısmi feragatin kapsamı açık olmalıdır. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
6. Feragatin sonuçları HMK 309–312 ile birlikte değerlendirilir.
Feragatin sonuçları HMK 309–312 ile birlikte değerlendirilir. Bu unsur davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından kanunun doğrudan kuralıdır. Beyan, talep veya karar dosyada açık biçimde görünmeli; kapsam varsayımla genişletilmemelidir. Taraf iradesine dayalı işlemlerde beyanın açık ve tereddütsüz olması özellikle önemlidir.
Mahkemenin Rolü
Mahkeme feragat beyanının kapsamını ve usulüne uygunluğunu belirlemeli; kısmi ise hangi talep bölümüne ilişkin olduğunu açıkça karara yansıtmalıdır.
Mahkeme talep veya beyanın gerçek kapsamını belirlemeli, tarafların usul haklarını korumalı ve kararını maddede öngörülen sınır içinde kurmalıdır.
Tarafların Kontrolü
Davacı feragatin kesin hüküm ve yargılama gideri sonuçlarını dikkate alarak beyanını açık kurmalıdır.
Doğru hukuki aracın seçilmesi gerekir. Hükmün belirsizliği, unutulan talep, talep sonucundan vazgeçme veya karşı tarafın talebi kabulü aynı işlem değildir.
Maddenin Sınırı
Feragat, vakıaları anlatmaktan vazgeçme değil talep sonucundan vazgeçmedir. Kabul ise davalının davacının talep sonucuna muvafakatidir ve HMK 308’de ayrı düzenlenir.
Süre
HMK 310 uyarınca hüküm kesinleşinceye kadar feragat mümkündür.
Süre hesabında tebliğ, kesinleşme veya icranın tamamlanması gibi kanunda açık olaylar esas alınmalıdır.
Hukuki Sonuç
Usulüne uygun feragat HMK 311 uyarınca kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur; irade bozukluğu hâllerinde iptali istenebilir.
Sonuç uygulanırken beyanın kapsamı ve kanunun şartları esas alınır; tarafın beyan etmediği kapsam varsayımla kurulamaz.
Sistematik Bağlantı
HMK 307 feragati, 308 kabulü, 309 şekli, 310 zamanı, 311 kesin hüküm etkisini ve 312 giderleri düzenler.
Uygulamada Hatalar
Feragati dava sebebinden vazgeçme ile karıştırmak, belirsiz kısmi feragat yapmak veya kesin hüküm etkisini göz ardı etmek yanlıştır.
Kontrol Listesi
- Feragat davacı tarafından yapılır.
- Feragat talep sonucuna yöneliktir.
- Talep sonucunun tamamından vazgeçilebilir.
- Talep sonucunun bir kısmından vazgeçilebilir.
- Kısmi feragatin kapsamı açık olmalıdır.
- Feragatin sonuçları HMK 309–312 ile birlikte değerlendirilir.
- Beyan veya talep açık mı?
- Doğru usul maddesine dayanılmış mı?
- Süre ve kapsam kontrol edilmiş mi?
Resmî Kaynak
Mevzuat Bilgi Sistemi – 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu esas alınmalıdır.
Site İçinde İlgili Rehberler
- Kesin hüküm şartları HMK 303
- Karardaki yazı ve hesap hatası HMK 304
- Islah nedir? HMK 176–182
- Cevap dilekçesi eksikliği HMK 130
Sık Sorulan Sorular
HMK 307: Temel kural nedir?
Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Süre nedir?
HMK 310 uyarınca hüküm kesinleşinceye kadar feragat mümkündür. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Sınır nedir?
Feragat, vakıaları anlatmaktan vazgeçme değil talep sonucundan vazgeçmedir. Kabul ise davalının davacının talep sonucuna muvafakatidir ve HMK 308’de ayrı düzenlenir. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Mahkemenin görevi nedir?
Mahkeme feragat beyanının kapsamını ve usulüne uygunluğunu belirlemeli; kısmi ise hangi talep bölümüne ilişkin olduğunu açıkça karara yansıtmalıdır. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Taraf ne yapmalıdır?
Davacı feragatin kesin hüküm ve yargılama gideri sonuçlarını dikkate alarak beyanını açık kurmalıdır. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Hukuki sonuç nedir?
Usulüne uygun feragat HMK 311 uyarınca kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur; irade bozukluğu hâllerinde iptali istenebilir. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Bu işlem hükmü değiştirebilir mi?
Feragat ve kabul kanunda düzenlenen taraf usul işlemleridir. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Kısmi işlem mümkün mü?
Evet; ancak kısmi beyanın kapsamı açık olmalıdır. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
HMK 307: Güncel kaynak nerede?
Mevzuat Bilgi Sistemi içindeki 6100 sayılı Kanun esas alınmalıdır. Bağlantılı hükümler kendi şartlarıyla ayrıca uygulanır.
Sonuç
Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Feragat, vakıaları anlatmaktan vazgeçme değil talep sonucundan vazgeçmedir. Kabul ise davalının davacının talep sonucuna muvafakatidir ve HMK 308’de ayrı düzenlenir.
HMK 307 İçin Ayrıntılı Usul Analizi
HMK 307 feragati açık biçimde tanımlar: Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Bu işlem davayı açan tarafın talep sonucuna yöneliktir. Feragatin şekli, koşulsuzluğu, zamanı, kesin hüküm etkisi ve yargılama gideri sonuçları HMK 309–312’de ayrıca düzenlenir. Mahkeme feragat beyanının kapsamını ve usulüne uygunluğunu belirlemeli; kısmi ise hangi talep bölümüne ilişkin olduğunu açıkça karara yansıtmalıdır. Davacı feragatin kesin hüküm ve yargılama gideri sonuçlarını dikkate alarak beyanını açık kurmalıdır. HMK 310 uyarınca hüküm kesinleşinceye kadar feragat mümkündür. Usulüne uygun feragat HMK 311 uyarınca kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur; irade bozukluğu hâllerinde iptali istenebilir. Bu unsurlar dilekçe, tutanak ve karar kayıtlarıyla eşleştirilerek davadan feragatin tanımı ve kapsamı bakımından denetlenmelidir. Açık süre ve beyan sınırları uygulama alışkanlığıyla değiştirilemez.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
