B&KBakırcı & KeskinHUKUK BÜROSU
TR
TürkçeEnglishDeutschРусскийالعربية中文
Menü

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi 2026 | İYUK m.10 Word

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi için belge ve başvuru hazırlığı

Kısa cevap: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Yetkili yer İşlemi yapmaya yetkili idari makam. Temel dayanak İYUK m.10. Bu sayfadaki Word örneği; başvurucunun sıfatı, süre başlangıcı, olay kronolojisi, delil-ek eşleştirmesi ve uygulanabilir talep sonucu birlikte kurulacak şekilde hazırlanmıştır.

Hukuki çerçeve ve doğrudan uygulanacak kural

İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler. Otuz gün içinde cevap verilmemesi zımni ret sonucunu doğurur. Sadece hüküm numarası vermek, başvurunun neden haklı olduğunu göstermez. Hükmün aradığı koşul, somut olgu ve o olguyu doğrulayan ek aynı paragrafta birbirine bağlanmalıdır.

Bu başvurunun hukuki omurgası İYUK m.10 hükmüdür. Kanun metni, başvuru tarihindeki güncel biçimiyle resmî kaynaktan kontrol edilmelidir. İkincil düzenleme veya kurum formu bulunuyorsa şekil şartı ayrıca uygulanır. Başvuru metni, kurumun formunu ortadan kaldırmaz; form ile gerekçeli dilekçe birbirini tamamlar.

Yetkili makam ve süre hesabı

Yetkili makam: İşlemi yapmaya yetkili idari makam. Başlık bölümünde kurum veya mahkemenin resmî unvanı kullanılmalı; birim, dosya ve karar numarası biliniyorsa ayrıca gösterilmelidir.

Süre: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Kararın düzenlendiği gün ile muhataba ulaştığı gün aynı kabul edilmemelidir. Elektronik tebligat, fiziki tebligat, elden öğrenme veya kurum portalı kaydı hangisi hukuken başlangıç oluşturuyorsa buna ilişkin belge Ek-1 olarak sunulmalıdır.

Kimler başvurabilir ve hangi koşul kanıtlanmalıdır

İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Başvurucunun sıfatı, temsil ilişkisi veya ilgisi ilk iki paragrafta kurulmalı; kurumun bunu yalnızca isimden çıkarması beklenmemelidir.

Gerekli belgeler ve delil planı

  • 1. belge: kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi
  • 2. belge: önceki başvuru ve cevaplar
  • 3. belge: işlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar
  • 4. belge: tebligat ve süre belgeleri

Somut dosya için ispat matrisi

Ek-1: Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi. Bu belge başvurucunun sıfatını ve olayla bağını görünür kılar. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-2: Önceki başvuru ve cevaplar. Bu belge süre başlangıcını ve kronolojiyi dış kayıttan doğrular. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-3: İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar. Bu belge kanuni koşulun somut olayda gerçekleştiğini destekler. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

Ek-4: Tebligat ve süre belgeleri. Bu belge talebin kapsamını, tutarını veya kayıt numarasını kesinleştirir. Belgenin düzenlenme tarihi, düzenleyeni ve ilgili işlem numarası okunaklı olmalıdır. Dilekçede bu eke yalnızca liste bölümünde değil, kanıtladığı olayın hemen sonunda da atıf yapılmalıdır. Belge birden fazla sayfaysa ilgili bölüm işaretlenmeli; aslının hangi kurumda bulunduğu gerekiyorsa ayrıca açıklanmalıdır.

İspat planının merkezindeki maddi olgu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu cümle başvuruda aynen tekrarlanmak zorunda değildir; fakat olgunun parçaları kronolojiye dağıtılırken anlamı ve belge bağlantısı korunmalıdır. Çelişen tarih veya farklı kayıt numarası varsa önce kaynağı belirlenmeli, ardından hangisinin neden doğru olduğu açıklanmalıdır.

Dosyaya özgü uygulama ve karar analizi

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi için sunulan dosya, karar merciine şu temel vakıayı kanıtlamalıdır: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgu ile İYUK m.10 kuralı arasında açık bir altlama kurulmadığında, eklerin çokluğu tek başına sonucu değiştirmez. İnceleme sırası; başvurucunun sıfatı, süreyi başlatan kayıt, kanuni koşul, bunu doğrulayan evrak ve istenen hukuki sonuç biçiminde kurulmalıdır.

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi hakkında dilekçede belgenin ne zaman ve kim tarafından oluşturulduğu açıklanmalıdır. İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi bakımından bu kayıt şu iddiayı sınamaya yarar: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Ek-1 okunaksız veya eksikse İşlemi yapmaya yetkili idari makam nezdinde “kanuni işlemin tesis edilmesi” talebinin değerlendirilmesi gecikebileceğinden, doğrulanabilir nüsha tercih edilmelidir.

Önceki başvuru ve cevaplar hakkında dilekçede belgenin ne zaman ve kim tarafından oluşturulduğu açıklanmalıdır. İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi bakımından bu kayıt şu iddiayı sınamaya yarar: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Ek-2 okunaksız veya eksikse İşlemi yapmaya yetkili idari makam nezdinde “gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi” talebinin değerlendirilmesi gecikebileceğinden, doğrulanabilir nüsha tercih edilmelidir.

İspat planında İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar Ek-3 olarak konumlandırılır. Bu kayıt, İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi bakımından çekirdek iddianın belgelenebilir kısmını gösterir. Çekirdek iddia şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Aslı başka kurumdaysa bulunduğu yer yazılıp getirtilmesi istenir; çünkü İşlemi yapmaya yetkili idari makam nezdindeki “başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi” değerlendirmesi belgenin doğrulanmasına bağlı olabilir.

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi dosyasına eklenecek Tebligat ve süre belgeleri için doğruluk ve bütünlük denetimi yapılmalıdır. Ek-4 üzerindeki kişi, işlem ve tarih bilgileri dosyanın şu anlatımıyla çelişmemelidir: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Çelişki varsa giderilmeden “kanuni işlemin tesis edilmesi” istemine geçilmemeli; İşlemi yapmaya yetkili idari makam için açıklayıcı bir not hazırlanmalıdır.

Talep sonucunun kademelendirilmesi

“kanuni işlemin tesis edilmesi” istemi, İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi başvurusunun 1. talep kalemidir. Hukuki dayanak İYUK m.10 hükmüdür. Maddi dayanak ise şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. İşlemi yapmaya yetkili idari makam karar verirken tereddüt yaşamaması için istenen işlemin kapsamı, dönemi ve varsa kayıt numarası sonuç bölümünde tekrarlanmalıdır.

Sonuç bölümündeki 2. madde olan “gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi”, açıklamalar kısmında bağımsız bir paragrafla gerekçelendirilmelidir. Maddi zemin şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Hukuki zemini İYUK m.10 oluşturur. İstem, İşlemi yapmaya yetkili idari makam tarafından uygulanabilecek açıklıkta yazılmalıdır.

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi metninde “başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi” talebi 3. sırada yer alır. Bu sonuç yalnızca genel bir hak iddiasına değil, şu açıklamayı doğrulayan eklere bağlanmalıdır: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. İşlemi yapmaya yetkili idari makam önünde İYUK m.10 dayanağının hangi somut sonucu gerektirdiği açıkça gösterilmelidir.

Üç kritik dosya senaryosu

Kurum farklı gerekçeyle ret vermişse: İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi için yeni metin, önceki başvuruyu aynen tekrar etmemelidir. Ret yazısındaki her gerekçe İYUK m.10 ve ilgili ek karşısında ayrı bir alt başlıkta cevaplanır. Dosyanın çekirdek olgusu ayrıca korunur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Sonuçta ilk talep olan “kanuni işlemin tesis edilmesi” açıkça korunur veya hukuken gerekiyorsa kademeli hâle getirilir.

Süre belgesi eksikse: İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi için önce uygulanacak süre açıklaması belirlenir: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Ardından tebliğ, öğrenme veya işlem kaydı yetkili kaynaktan temin edilir. Süreyi gösteren kayıt bulunmadan dilekçede kesin bir başlangıç günü varsayılmamalıdır. Başvuru gecikmeksizin yapılırken belgenin İşlemi yapmaya yetkili idari makam kayıtlarından getirtilmesi de istenebilir.

Asıl delil başka kurumdaysa: kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi veya tebligat ve süre belgeleri başvurucuda bulunmuyorsa kayıt sahibi kurum, tarih, sayı ve ilgili kişi bilgisi mümkün olduğunca yazılır. İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi incelemesinde belgenin re’sen istenmesi talep edilir; fakat başvurucunun elindeki ikincil kayıtlar da dosyaya eklenir.

Bu dilekçeye özel dosya stratejisi

Bu başvurunun başarı ihtimali, çok sayıda iddia ileri sürmekten değil doğru olguyu doğru belgeyle eşleştirmekten etkilenir. İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ayrıştırılmalı; idari başvurunun dava süresine etkisi özel hüküm bulunmadan varsayılmamalıdır.

Dosyanın kesin sorusu: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. İnceleme bu cümlenin her bölümünü doğrulayacak kayıtlar üzerinden yürütülmelidir. İYUK m.10 dayanağı sonuç bölümünde tekrar edilse bile, kuralın olaya uygulanması açıklamalar kısmında tamamlanmalıdır.

Belge çiftleri nasıl okunmalı

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi asıl kayıt, önceki başvuru ve cevaplar ise doğrulama kaydı olarak düzenlenebilir. Bu sınıflandırma dosyanın fiziksel veya elektronik ek sırasına da yansıtılır. Böylece İşlemi yapmaya yetkili idari makam, dosyanın çekirdek vakıasını yeniden kurmak için farklı ekler arasında bağlantı aramak zorunda kalmaz. Çekirdek vakıa şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır.

Önceki başvuru ve cevaplar ve işlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar arasında çapraz kontrol yapın. Bu iki belgenin aynı işlem, dönem ve kişiyle ilgili olduğu açıkça gösterildiğinde çekirdek iddia soyut anlatımdan çıkar. Çekirdek iddia şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Farklı kayıt numaraları varsa her birinin kaynağı yazılmalı ve gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi talebi doğru numaraya yöneltilmelidir.

İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar, tebligat ve süre belgeleri olmadan eksik kalabilir. Birincinin ortaya koyduğu olgu ikincinin tarih veya sonuç kaydıyla doğrulanır. İşlemi yapmaya yetkili idari makam önündeki incelemede belgelerin yalnız varlığı değil, dosyanın şu açıklamasının hangi parçasını kanıtladıkları da belirtilmelidir: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır.

Tebligat ve süre belgeleri ve kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi aynı kronoloji satırında eşleştirilmelidir. Düzenlenme tarihi ile hukuki etki tarihi farklıysa ikisi ayrı yazılır. kanuni işlemin tesis edilmesi talebinin başlangıç ve kapsamı bu ayrım gözetilerek belirlenir.

Her talebin bağımsız dayanağı

kanuni işlemin tesis edilmesi talebi, dosyada kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi ile başlayan ispat zincirine bağlanmalıdır. İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler. Otuz gün içinde cevap verilmemesi zımni ret sonucunu doğurur. Bu yüzden sonuç cümlesinde işlemin hangi kayıt, dönem veya kişi yönünden kurulacağı yazılmalı; kararın nasıl uygulanacağı belirsiz bırakılmamalıdır.

gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi için açıklamalar bölümünde ayrı bir alt paragraf bulunmalıdır. Bu paragraf önceki başvuru ve cevaplar belgesindeki veriyle İYUK m.10 hükmünü birleştirir. Talep, belgenin kanıtlamadığı dönem veya kişi bakımından genişletilmez.

başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi sonucu, önceki olay anlatımının doğal devamı olmalıdır. işlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar sunulduktan sonra bu belgenin neden söz konusu sonucu gerektirdiği açıklanır; İşlemi yapmaya yetkili idari makam önünde genel bir ‘gereğinin yapılması’ cümlesiyle yetinilmez.

Karar öncesi dört ayrı denetim

Sıfat denetimi: Başvurucunun İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi bakımından neden doğrudan etkilendiği kimlik, ortaklık, sözleşme, öğrenci, çalışan, sigortalı veya ilgili kişi kaydıyla açıklanır. Bu bağ kurulmadan kanuni işlemin tesis edilmesi istemine geçilmez.

Zaman denetimi: Süre başlangıcı şu kurala göre belirlenir: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Karar, tebliğ, öğrenme ve elektronik erişim tarihleri aynı değilse ayrı satırlarda gösterilir; en güvenli tarih üzerinden işlem yapılır.

Maddi olay denetimi: İncelenecek ana olgu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgunun doğrulanamayan bölümü kesin gerçek gibi yazılmaz; kayıt sahibi belirtilerek belgenin İşlemi yapmaya yetkili idari makam tarafından getirtilmesi istenir.

Sonuç denetimi: Sonuç bölümünde kanuni işlemin tesis edilmesi, gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi, başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi kalemleri birbirini tamamlayacak sıraya konur. Her madde için açıklamalar kısmında en az bir hukuki gerekçe ve bir somut belge gösterilir.

Her ekten hukuki sonuca geçiş

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi üzerindeki bilgi ile dosyanın çekirdek anlatımı tam örtüşmüyorsa iki olasılık ayrılır: kayıt hatalı olabilir veya olayın başka bir belgeyle tamamlanması gerekebilir. Çekirdek anlatım şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Her iki hâlde de kanuni işlemin tesis edilmesi istemi, çelişkinin giderilmesi ve doğru kaydın kurulması biçiminde kademelendirilir.

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi, gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi talebinin yalnız delili değil sınırıdır. Belgede yazmayan kişi, dönem veya miktar sonuç bölümüne eklenmez. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgunun resmî kayıtta eksik görünmesi başvurunun konusunu oluşturuyorsa düzeltilecek alan açıkça adlandırılır.

Önceki başvuru ve cevaplar içeriği güncel değilse önce hangi tarihte geçerliliğini yitirdiği belirlenir. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgu daha sonraki kayda dayanıyorsa yeni belgenin getirtilmesi istenir; gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi güncel olmayan veriye göre değil düzeltilmiş kayıt üzerinden formüle edilir.

başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi talebi, Önceki başvuru ve cevaplar ile kanıtlanan maddi bölüm ve İYUK m.10 ile kurulan hukuki bölüm olmak üzere iki aşamada gerekçelendirilir. Bu yapı, İşlemi yapmaya yetkili idari makam tarafından hem belgenin hem istenen işlemin bağımsız biçimde denetlenmesini sağlar.

başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi sonucuna ulaşmak için İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar belgesinin hangi kanuni unsuru karşıladığı yazılmalıdır. Dosyanın esas vakıası şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu vakıa belgenin kapsamadığı bir döneme taşınıyorsa ayrıca kayıt sunulur. İşlemi yapmaya yetkili idari makam, eksik dönemi varsayımla tamamlamaya zorlanmaz.

İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar incelendiğinde önce dosyanın çekirdek iddiasının bu kayıtta gerçekten görülüp görülmediği belirlenir. Çekirdek iddia şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Kayıt bunu doğruluyorsa kanuni işlemin tesis edilmesi isteminin kapsamı belge üzerindeki tarih, tutar ve kişiyle sınırlandırılır. İYUK m.10 hükmü sonuç cümlesine değil, bu bağlantıyı açıklayan paragrafa uygulanır.

kanuni işlemin tesis edilmesi isteminin reddedilme riskini azaltmak için Tebligat ve süre belgeleri belgesinin doğrulanabilir özellikleri dilekçeye taşınır: düzenleyen, tarih, numara ve ilgili kişi. Dosyanın çekirdek anlatımı şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Belgedeki bilgiler bu anlatımın hangi bölümünü doğruluyorsa aynı paragrafta Ek numarası kullanılır.

Tebligat ve süre belgeleri içeriği güncel değilse önce hangi tarihte geçerliliğini yitirdiği belirlenir. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgu daha sonraki kayda dayanıyorsa yeni belgenin getirtilmesi istenir; gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi güncel olmayan veriye göre değil düzeltilmiş kayıt üzerinden formüle edilir.

Karar vericinin dosyada bulması gereken cevaplar

Başvurucu neden ilgili? Kişi ile İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi konusu arasındaki bağ, ilk olarak kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi üzerinden ve gerekiyorsa temsil veya sözleşme kaydıyla gösterilir.

Süre neden geçmedi? Başlangıç olayı şu süre açıklamasına göre seçilir: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Bunu gösteren kayıt eklenir ve son gün hesaplaması dosya takip notunda ayrıca tutulur.

Hangi maddi hata veya ihlal var? Cevap, yorum eklenmeden şu olguya dayanır: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu olgunun her bölümü kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi, önceki başvuru ve cevaplar, işlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar, tebligat ve süre belgeleri kayıtlarından biriyle ilişkilendirilir.

Hangi kural sonucu değiştiriyor? Doğrudan uygulanacak çerçeve İYUK m.10 olup somut işleyiş şöyledir: İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler. Otuz gün içinde cevap verilmemesi zımni ret sonucunu doğurur. İlgisiz mevzuat listesiyle bu bağlantı gölgelenmez.

Karar tam olarak ne yapmalı? Kararın uygulanabilir sonuçları sırasıyla şunlardır: kanuni işlemin tesis edilmesi, gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi, başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi. Her sonuç için muhatap kayıt, dönem veya işlem numarası açık bırakılmaz.

Dilekçe nasıl hazırlanır

  1. Muhatap satırına yetkili makamın tam adını yazın; yalnızca şehir adı veya genel bir kurum adı kullanmayın.
  2. Başvurucunun adı, kimlik veya vergi numarası, tebligat adresi ve varsa güvenli elektronik adresini belirtin.
  3. Konu satırını tek cümlede; işlem, tarih, dosya numarası ve istenen sonucu içerecek biçimde kurun.
  4. Olayları yorumdan önce kronolojik olarak yazın. Her olayın sonuna dayanak ek numarasını ekleyin.
  5. Hukuki nedenlerde İYUK m.10 hükmünü somut koşulla ilişkilendirin; ilgisiz madde yığını oluşturmayın.
  6. Sonuç bölümünde birbirine alternatif veya kademeli talepler varsa sırasını açıkça gösterin.
  7. Tarih ve imzadan sonra ekleri numaralandırın; başvuru çıktısı ile eklerin bir kopyasını saklayın.

Hukuki metin nesnel kalmalı; doğrulanamayan yorumlara yer vermemelidir. Hakaret, tahmin, niyet okuma ve delilsiz suçlama yerine tarih, belge ve işlem anlatılır. Bir belgenin neyi kanıtladığı bir cümleyle açıklanır. İnceleme makamından beklenen sonuç, soyut biçimde ‘gereğinin yapılması’ denilerek bırakılmaz.

Tam dilekçe örneği

İŞLEMİ YAPMAYA YETKİLİ İDARİ MAKAM

BAŞVURAN / TALEPTE BULUNAN : [Ad soyad veya unvan, T.C./vergi no]
ADRES : [Tebligata elverişli açık adres]
VEKİLİ : [Varsa avukat adı, baro sicil no ve adres]
İLGİLİ / KARŞI TARAF : [Varsa adı, unvanı ve adresi]
DOSYA / BAŞVURU NO : [Varsa]

KONU : idari makama işlem yapılması için başvuru dilekçesi kapsamında, aşağıda açıklanan somut olay ve ekli belgelere dayanılarak kanuni işlemin tesis edilmesi istemidir.

AÇIKLAMALAR

1. Başvurucunun sıfatı ve olayın başlangıcı
Başvurucu [sıfatı ve hukuki ilişkisi] olup uyuşmazlığa konu işlem [tarih] tarihinde gerçekleşmiştir. Başvurucunun bu istemi yöneltmekte güncel, kişisel ve meşru menfaati bulunmaktadır. Kimlik, yetki ve varsa temsil belgeleri ekler arasındadır.

2. Olayların kronolojik özeti
[Birinci olay ve tarih]. Ardından [ikinci olay ve tarih] gerçekleşmiş; [bildirim/karar/işlem] [tebliğ veya öğrenme tarihi] tarihinde başvurucuya ulaşmıştır. Başvurucu [önceki başvuru] ile çözüm istemiş, ancak [cevap veya sonuç] nedeniyle bu dilekçeyi sunma zorunluluğu doğmuştur.

3. Somut koşulun gerçekleşmesi
İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Bu sonuç Ek-[numara] belgesi ile doğrulanmaktadır. Belgenin tarihi, düzenleyeni ve olaya bağlantısı aşağıdaki delil listesinde ayrıca gösterilmiştir.

4. Hukuki değerlendirme
İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler. Otuz gün içinde cevap verilmemesi zımni ret sonucunu doğurur. Somut olayda [belge ve olgu] bu hükmün aradığı koşulu karşılamaktadır. Karşılaştırma, varsayıma değil dilekçe ekindeki tarihli kayıtlara dayanmaktadır.

5. Süre ve yetki
Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Başvuru İşlemi yapmaya yetkili idari makam nezdinde yapılmaktadır. Tebliğ/öğrenme belgesi Ek-[numara] olarak sunulduğundan sürenin başlangıcı denetlenebilir durumdadır.

6. Talebin kapsamı
Başvuru yalnızca yukarıda açıklanan işlem ve dönemle sınırlıdır. Talep sonucunun infaz edilebilir ve tereddütsüz olması için işlem, tarih, tutar, dosya veya kayıt numarası somut belgelerdeki biçimiyle yazılmıştır.

HUKUKİ NEDENLER : İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler ve ilgili ikincil mevzuat.

DELİLLER
1. Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi
2. Önceki başvuru ve cevaplar
3. İşlemin yapılmasını gerektiren resmi kayıtlar
4. Tebligat ve süre belgeleri
5. Kurum ve dosya kayıtları ile gerektiğinde bilirkişi/uzman incelemesi
6. Her türlü yasal delil

SONUÇ VE İSTEM
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. Kanuni işlemin tesis edilmesi,
2. Gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi,
3. Başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi,
4. Başvuru sonucunun yukarıdaki tebligat adresine yazılı olarak bildirilmesini,
saygıyla arz ve talep ederim. [Tarih]

Başvuran / Vekili
[Ad soyad]
[İmza]

EKLER
1. Kimlik veya yetki belgesi
2. Süreyi gösteren tebliğ/öğrenme belgesi
3. Olay kronolojisi ve dayanak kayıtlar
4. Yukarıda numaralanan diğer belgeler

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi Word dosyasını indir

Dilekçe örneği nasıl uyarlanır

Bu dosyada özellikle kanuni işlemin tesis edilmesi talebi merkezde tutulmalıdır. İkincil talepler, asıl talebin uygulanmasını veya sonucun bildirilmesini sağlar; ana işlemle ilgisiz tazminat, ceza ya da disiplin talepleri aynı metne eklenmemelidir.

Yaygın hatalar ve ret riskini azaltma

  • Süre başlangıcını şu açıklamaya göre belgelememek veya farklı bir tarihle karıştırmak: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir.
  • Başvuruyu İşlemi yapmaya yetkili idari makam yerine dosyayla ilgisiz bir birime yöneltmek.
  • Dosyanın çekirdek iddiasını kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi ile ilişkilendirmemek. Çekirdek iddia: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır.
  • kanuni işlemin tesis edilmesi talebini işlem, dönem, tutar ya da kayıt numarası belirtmeden soyut bırakmak.
  • tebligat ve süre belgeleri belgesini ek listesine yazdığı hâlde metinde hangi noktayı kanıtladığını göstermemek.
  • İYUK m.10 hükmünü dosyaya uygulamak yerine ilgisiz mevzuat maddelerini art arda sıralamak.

Başvurudan sonra takip

Başvuru kayda girdikten sonra evrak veya esas numarası ve teslim tarihi aynı takip notuna yazılmalıdır. Sonraki kontrol günü şu süre açıklamasına göre belirlenir: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir. Ek belge istenirse yeni üst yazıda ilk başvurunun tarihi ve numarası kullanılmalı; özellikle tebligat ve süre belgeleri kaydıyla önceki dosya arasındaki bağ korunmalıdır.

Olumsuz cevapta öncelikle kanuni işlemin tesis edilmesi isteminin hangi gerekçeyle reddedildiği ayrıştırılır. Ret gerekçesi dosyanın çekirdek olgusunu veya İYUK m.10 yorumunu yanlış değerlendiriyorsa, sonraki kanun yolu tam olarak bu noktaya ve ilgili ek numarasına yöneltilir. Dosyanın çekirdek olgusu şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır.

Sık sorulan sorular

İdari Makama İşlem Yapılması İçin Başvuru Dilekçesi nereye verilir?

Başvuru İşlemi yapmaya yetkili idari makam nezdinde yapılır. Dosyada özel bir yönlendirme veya bildirim varsa makam adı o belgedeki tam unvanla yazılmalıdır.

Başvuru süresi nedir?

Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir.

Dilekçede hangi kanun maddesi yazılmalıdır?

İYUK 10, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylem yapılması için idari makamlara başvurmasını düzenler. Otuz gün içinde cevap verilmemesi zımni ret sonucunu doğurur.

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi neden eklenmelidir?

Kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi, şu çekirdek olgunun dış kayıttan sınanmasını sağlar: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Belgenin tarihi, düzenleyeni ve işlem numarası görünür olmalı; açıklamadaki ilgili cümle Ek-1 atfıyla bitirilmelidir.

Önceki başvuru ve cevaplar hangi noktayı kanıtlar?

Bu kayıt, kimlik veya tüzel kişi yetki belgesi ile birlikte okunarak olayın tarih, kişi ve kapsam bakımından tutarlı olup olmadığını gösterir. İki belge arasında fark varsa İşlemi yapmaya yetkili idari makam önündeki başvuruda farkın nedeni açıklanmalıdır.

Kanuni işlemin tesis edilmesi nasıl istenmelidir?

Talep, işlem veya kayıt numarası ve etkilenen dönem belirtilerek yazılmalıdır. Dayanağı İYUK m.10 ve somut vakıa ise şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır.

Gerekçeli cevabın yazılı bildirilmesi asıl talebi nasıl tamamlar?

Bu istem, kanuni işlemin tesis edilmesi sonucunun uygulanmasını veya dosya kayıtlarına doğru yansıtılmasını sağlar. Sonuç bölümünde ayrı numaralandırılmalı ve en az bir belgeye bağlanmalıdır.

Başvuru eklerinin ilgili birime iletilmesi için hangi kayıt gerekir?

Başta tebligat ve süre belgeleri olmak üzere talebin kapsamını gösteren kayıtlar sunulmalıdır. Belge başvurucuda değilse bulunduğu kurum ve bilinen numarası yazılarak getirtilmesi istenebilir.

Dilekçedeki olay anlatımı hangi cümle üzerine kurulmalıdır?

Dosyanın çekirdek iddiası şudur: İstenen işlem idarenin görev alanındadır; başvurucu ile işlem arasında güncel ve kişisel menfaat bağı vardır. Olaylar bu iddiayı doğrulayacak zaman sırasıyla yazılmalı; varsayımlar ve belgeyle desteklenmeyen nitelemeler metinden çıkarılmalıdır.

Olumsuz cevap veya cevapsızlık hâlinde hangi kayıtlar saklanmalıdır?

İlk dilekçe, bütün ekler, İşlemi yapmaya yetkili idari makam tarafından verilen evrak numarası, tebliğ veya elektronik teslim kanıtı ve cevap yazısı birlikte saklanmalıdır. Sonraki yol seçilirken özellikle şu süre kuralı yeniden uygulanır: Başvurudan sonra 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; bu tarihten itibaren genel dava açma süresi içinde idari dava açılabilir.

İlgili içerikler

Resmî kaynaklar

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Süre, görev, yetki ve ispat değerlendirmesi somut dosyaya göre değişebileceğinden başvuru öncesinde güncel mevzuat ve tebligat belgesi birlikte kontrol edilmelidir.

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla Araİletişim Bilgileri

tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Telefon WhatsApp