İngiltere Debt Relief Order (DRO) Türkiye’deki Evi ve Miras Payını Etkiler mi? 2026

Kısa Özet

Debt Relief Order ile Türkiye’deki taşınmazın mülkiyeti iki ayrı meseledir

İngiltere ve Galler’de Debt Relief Order (DRO), gelir ve malvarlığı düşük bir kişinin belirli borçları karşısında başvurabileceği düzenlenmiş bir kişisel borç çözümüdür. Türkiye’de ev, arsa, miras payı veya banka hesabı bulunan kişinin bu varlığı başvuruda açıklaması gerekebilir. Bununla birlikte DRO kararı İngiliz mevzuatında borçlunun uygunluğunu ve belirtilmiş borçların akıbetini düzenler; Türk tapusunda kendiliğinden malik değişikliği meydana getiren bir devir belgesi değildir. Önce İngiliz makama doğru malvarlığı beyanı, sonra Türkiye’de taşınmazın tabi olduğu hukuk ve varsa alacaklının Türk icra yolu değerlendirilir. Bir İngiliz borç danışmanının varlık değerlemesi ile Türk tapu müdürlüğünde aynî hakkın varlığı aynı kavram değildir. Bu ayrım yapılmazsa borçlu Türkiye’deki evini gizleyebileceğini, alacaklı ise DRO alınır alınmaz taşınmaza otomatik ulaşabileceğini sanabilir; ikisi de güvenilir hukuki plan değildir.

Insolvency Act 1986 Part 7A hangi borçlara uygulanır?

Insolvency Act 1986 section 251A, ödemede güçlük çeken bireyin qualifying debts olarak tanımlanan borçları hakkında debt relief order başvurusu yapabileceğini öngörür. Borcun belirli veya belirlenebilir para miktarına ilişkin olması ve excluded debt kapsamında bulunmaması önemlidir. Teminatla güvence altına alınan borç ise teminatlı kısmı bakımından qualifying debt olarak ele alınmaz. Bu yüzden kredi kartı ve teminatsız kişisel kredi ile ipotekli borç aynı sonuçlara tabi değildir. Başvuruda yalnız İngiltere’de doğmuş borçların değil, başvurunun kapsamına girmesi değerlendirilen bütün borç ilişkilerinin açık ve doğru şekilde listelenmesi gerekir. Alacaklı Türkiye’de yaşıyor diye borcu otomatik kapsama alma veya dışlama kabul edilmemelidir. Insolvency Act 1986 Part 7A resmî metni borç ve usul tanımlarını verir.

2026 için 50.000 sterlin borç ve 2.000 sterlin malvarlığı eşiği

GOV.UK’un İngiltere ve Galler için güncel rehberi, DRO başvurusunda toplam borcun 50.000 sterlin eşiği altında olması, tasarruf ve değerli varlıkların genel olarak 2.000 sterlini aşmaması ve zorunlu giderlerden sonraki aylık fazla gelirin 75 sterlin sınırına göre değerlendirilmesi şartlarını gösterir. Sınırın tam eşitlik durumunda nasıl uygulanacağı resmî başvuru rehberi ve aracı danışman değerlendirmesiyle kontrol edilmelidir. Bu üç ölçüt birbirinin yerine geçmez. Yalnız borç toplamı düşük olan biri, Türkiye’de yüksek değerli bir taşınmaza sahipse diğer koşuldan elenebilir. Aylık maaşın yüksekliği de tek başına belirleyici değildir; kabul edilen yaşam giderleri sonrası kalan meblağ incelenir. Başvuru tarihinden önceki kur değerleri ve varlık rayici açıkça yazılmalıdır. GOV.UK başvuru kılavuzu değerlendirme için temel kaynaktır.

2026 motorlu taşıt istisnasındaki 4.000 sterlin güncellemesi

DRO değerlendirmesinde kişinin sahip olduğu tek uygun motorlu araç için 4.000 sterlin düzeyindeki ayrı limit, genel 2.000 sterlin malvarlığı sınırından farklıdır. Insolvency Service’in borç danışmanlarına yönelik rehberinde 9 Mart 2026 tarihinde araç değerine ilişkin bölümün 2.000 sterlinden 4.000 sterline güncellendiği açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle 2024 veya daha eski bir internet makalesindeki rakamı güncel kanun gibi kullanmak sakıncalıdır. İstisna bütün motorlu araçları veya yabancı ülkedeki tüm ticari araçları koşulsuz kapsamına almaz; aracın niteliği, sayısı ve varlık sınıflaması ayrıca incelenir. Türkiye’de kayıtlı araç varsa bunun malikliği, kullanım amacı, tahmini değeri ve diğer varlıklarla ilişkisi açıkça bildirilmelidir. Değer takdiri yapılırken ilana yazılan fiyat ile gerçekte muhtemel satış bedeli arasındaki farkı destekleyen kayıtlar saklanmalıdır.

Onaylı debt adviser olmadan doğrudan DRO başvurusu yapılabilir mi?

Insolvency Act section 251B uyarınca başvuru, onaylı bir aracı (approved intermediary) üzerinden official receiver’a yapılır. Dolayısıyla kişi kendiliğinden sıradan bir form doldurarak İngiliz mahkemesinden doğrudan DRO kararı talep edebildiğini düşünmemelidir. Borç danışmanı gelir, zorunlu gider, borç kalemleri ve varlıkları inceler; uygunluk değerlendirmesi yapar ve başvuruyu resmî sisteme sunar. GOV.UK, bu başvuru için ücret alınmadığını ve kişinin başvuruyu tek başına tamamlayamayacağını açıklar. Türkçe bilen bir aile yakınının danışman görüşmesine katılması yararlı olabilir; ancak hukuken onaylı aracının yerini almaz. İdeal hazırlıkta başvuran mali belgelerini, Türkiye’deki taşınmaz kayıtlarını ve borçlu olduğu kişilerin adreslerini ilk görüşmeden önce toplar. Eksik bilgiyle başlatılmış süreç, gerçekte uygun olmayan bir kişinin yanlış başvuru yapmasına yol açabilir.

İngiltere ve Galler ile üç yıllık yerleşim veya faaliyet bağlantısı

Başvuru yalnız kişinin Türk vatandaşı olup olmamasına göre kararlaştırılmaz. İngiltere ve Galler’de mevcut ikamet veya başvurudan önceki üç yıl içinde bu coğrafyada yaşama ya da iş yapma bağlantısı, resmî uygunluk incelemesinin bir parçasıdır. İskoçya ve Kuzey İrlanda aynı DRO mevzuatının otomatik uygulama coğrafyası değildir; bu ülkeler için farklı süreçler bulunur. Türkiye’ye kesin dönüş yapan kişinin hâlen İngiltere’de borcu bulunması, tek başına üç yıllık şartı karşılayacağını göstermez; tarihli oturma ve çalışma belgeleri gerekir. Göçmenlik statüsü, vergi mükellefiyeti, işveren bordrosu ve konut kira sözleşmesi farklı olguları ispatlayabilir. Danışmana hangi dönemlerde nerede yaşandığı açık takvimle iletilmelidir. Uygunluk tarihiyle başvuru tarihinin farklılaşabildiği dosyalarda danışman güncel resmî kuralı ayrıca kontrol eder.

Türkiye tapusundaki konut DRO varlık beyanına girer mi?

Kişi Türkiye’de tapu sicilinde malik olarak görünüyorsa, evin İngiltere dışında bulunması onu malvarlığı değerlendirmesinden otomatik çıkarmaya yetmez. DRO malvarlığı kriteri, borçlunun ekonomik ve hukuki menfaatlerini araştırır. Türk tapu kaydında malik, pay oranı, niteliği ve takyidatlar belirlenmeli; bunların İngiliz danışmana sunulacak değer tespitiyle bağlantısı açıklanmalıdır. Yalnız konutun İngiltere’de kullanılmadığı veya gelir sağlamadığı ileri sürülerek beyan dışı bırakılması uygun değildir. Türkiye’deki mülkiyetin aynî hukuki statüsü, 5718 sayılı MÖHUK m.21 uyarınca taşınmazın bulunduğu yer hukuku çerçevesinde ayrıca değerlendirilir. Bu madde İngiliz borç çözümü başvurusunda evin değersiz kabul edileceğini söylemez; iki hukuki katmanın ayrı tutulmasını gerektirir. Çok küçük paylarda dahi önce hak ve rayiç değer belirlenmelidir.

Müşterek evde yüzde elli payın değerlendirilmesi

Türkiye’de iki kardeşin eşit payla malik olduğu bir dairenin tamamının değeri ile başvuranın mülkiyet payı aynı değildir. DRO danışmanı başvuranın varlığını, varsa ekonomik menfaatini ve resmî değerlendirme usulünü ayrı incelemelidir. Dairenin aile konutu olarak kullanılmasının payı kendiliğinden ortadan kaldırdığı veya başvuranın hiçbir hakkı olmadığı anlamına geldiği kabul edilmez. Tapu kaydındaki hisse oranı, intifa veya oturma hakkı, rehin, devir sınırlaması ve somut piyasa koşulları belgeye bağlanır. İngiliz uygulamasında malvarlığına ilişkin brüt değer ölçütü bulunduğundan ipotek miktarının mülkiyet payından gelişigüzel düşülmesi doğru bir yöntem değildir. Özellikle ‘payı satılamaz, o hâlde sıfır değer’ savunması yapılacaksa bunun yalnız aile içi anlatımla değil gerçek hukuki engel ve uzman değerlemesiyle gösterilmesi gerekir.

İpotek borcu taşınmaz değerinden düşülür mü?

DRO, bankruptcy veya IVA’daki malvarlığı hesaplama yöntemleri birebir aynı değildir. İngiltere’deki uygulama rehberleri DRO malvarlığının brüt değerinin esas alınmasına vurgu yapar; yalnız ipotekli konutta kalan özsermaye üzerinden başvurunun uygun olduğunu söylemek hatalı sonuç doğurabilir. Türkiye’de tapuda banka ipoteği bulunması konutun mülkiyetinin borçlu üzerinde olduğunu ortadan kaldırmaz. İpotek resmi senedi ve güncel banka bakiye yazısı danışmana sunulmalı, ancak hangi tutarın DRO eşik hesabında dikkate alınacağı İngiliz resmî yöntemine göre çözümlenmelidir. Özellikle aynı evin ekonomik değeri yüksekse sırf kredi bakiyesi de yüksek diye malvarlığı şartının sağlandığı varsayılmamalıdır. İpotek alacaklısının Türk hukukundaki aynî teminat hakkı ile İngiltere DRO’sunun qualifying debt sınırı birbirinden ayrı hukuki incelemelerdir.

Türkiye’de miras kalan taşınmaz ve henüz intikal yapılmamış tapu

Türk Medeni Kanunu m.599, mirasçıların mirası ölümle kazanmalarına ilişkin temel kuralı içerir. Bu nedenle mirasbırakan ölmüş, kişinin Türkiye’de taşınmaz üzerindeki miras payı doğmuş fakat tapuda henüz intikal işlemi yapılmamış olabilir. Tapuda hâlen mirasbırakan adının görünmesi mirasçının hiçbir hukuki menfaati bulunmadığı sonucunu kendiliğinden doğurmaz. Türkiye’deki taşınmaz mirası hakkında MÖHUK m.20 özel bağlama kuralının sonuçları da incelenmelidir. İngiliz DRO başvurusunda malvarlığı açıklanırken ölüm tarihi, mirasçılık belgesi, mirasçı sayısı, pay ve taşınmaz değeri belirlenir. Mirasın reddi gibi Türk hukukundaki ayrı işlemler varsa bunun geçerli olup olmadığı belgeyle ortaya konur. İngiliz danışmana ‘tapu üstüme değil’ demek yerine miras hakkının hukuki durumunu anlatmak gerekir; aksi beyan eksik malvarlığı değerlendirmesine yol açabilir.

Mirasbırakan henüz ölmemişse beklenen miras varlık mıdır?

Hayatta bulunan bir kişinin ileride miras bırakacağı malvarlığı ile kişinin mevcut mülkiyet veya alacak hakkı aynı değildir. Gerçekleşmemiş muhtemel miras beklentisi doğrudan mevcut tapu hissesi olarak gösterilemez. Buna karşılık aile içinde yapılan bağış vaadi, önceden kurulmuş alacak sözleşmesi veya hayat sigortası lehdarlığı gibi hukuki konumlar somut belgenin niteliğine göre ayrı incelenir. Başvuru yapıldığı sırada mirasbırakan hayattaysa mevcut durum açıkça bildirilir; DRO süresi içinde ölüm ve miras geçişi gerçekleşirse yeni malvarlığı edinimi resmî makama bildirilmelidir. Türk miras hukuku bakımından veraset ilamının çıkarılma tarihi değil, hakkın hangi hukuki olayla doğduğu önem taşır. Bu ayrım hem danışmanın varlık tablosunu hem de sonraki değişiklik bildirimi yükümlülüğünü etkiler.

DRO süresinde yeni miras veya bağış çıkarsa ne olur?

GOV.UK’un yayımladığı rehber, DRO dönemi sırasında gelir artışı veya değerli mal edinimi dâhil mali koşullardaki değişikliklerin Insolvency Service’e bildirilmesini ister. Örneğin 2026 yılının başında uygun görülen borçlu, yılın sonunda Türkiye’de bir taşınmaz mirasçısı olmuşsa durumu gizlemek yerine tarihli belge ve değerleme sunmalıdır. Official receiver yeni durumun uygunluk üzerindeki etkisini yeniden değerlendirebilir; DRO’nun devamı otomatik güvence değildir. Miras paylaşımı henüz bitmemişse bile hak sahipliği ve tahmini değer konusunda bilginin verilmesi önemlidir. Borçlunun Türkiye’deki miras payını kardeşine kayıtsız devretmesi, sonradan sorulacak sorulara karşı güvenli bir çözüm oluşturmaz. Düzenleme, geçmişteki malvarlığı transferlerinin de açıklanmasını istediğinden başvuru öncesi işlemler dahil bütün tarihlerin doğru sunulması gerekir.

Türkiye’de banka mevduatı, altın ve kira geliri

DRO uygunluk değerlendirmesi yalnız tapulu taşınmazları kapsamaz. Türkiye’de bulunan banka mevduatı, altın, yatırım hesabı, şirkette pay, kira alacağı ve diğer ekonomik menfaatler de niteliğine göre malvarlığı veya gelir kapsamında değerlendirilebilir. Türk banka hesabına gönderilen bir aile desteği ile başvuranın serbestçe kullanabileceği kendi mevduatının ayrımı belgelendirilmelidir. Kira geliri aylık gelir tablosuna, mevcut tahsil edilmiş kira ise banka bakiyesi ve gider analizine yansıyabilir. Örneğin Türkiye’deki taşınmazın boş olduğu gerekçesi malvarlığına sahip olunmadığı sonucunu doğurmaz; gelir olmaması ile varlığın yokluğu ayrı olgulardır. Kur dönüşümünde tek ve tutarlı tarih seçilmeli; gerçek bakiye ve ödeme kaydı saklanmalıdır. Bir başvuranın yabancı banka hesabını açıklamaması, danışmanın başvuruyu gerçeğe uygun değerlendirme imkânını ortadan kaldırır.

Türk taşınmazının değerini hangi belgelerle açıklamak gerekir?

Türk tapu kaydı mülkiyeti gösterse de piyasa değerini tek başına kanıtlamaz. Başvuru dosyasında taşınmazın ili, ilçesi, ada ve parseli, nitelik ve yüzölçümü, hisse oranı ve mümkünse güncel satış emsalleri yer almalıdır. Gerektiğinde Türk uzman değerleme raporu, tapu şerhleri ve takyidat belgesi hazırlanır. Belediyenin vergiye esas değeriyle piyasa rayicinin aynı olduğu varsayılmamalıdır. İngiliz borç danışmanı için çeviri hazırlanırken Türk belgelerindeki mülkiyet türü ve taşınmazın fiilî kullanımı anlaşılır şekilde açıklanır. Taşınmazın alıcı bulmasının güç olması, ekonomik değerin kesin sıfır olduğu anlamına gelmez. İngiltere’de uygulanan değerleme ve varlık kapsamı kurallarına ilişkin karar için onaylı aracının güncel Insolvency Service yönergelerini kullanması gerekir. Böylece Türkiye’deki mevzuat açıklaması İngiliz başvurunun teknik değerlendirmesinin yerine geçmez.

Malı akrabaya devretmek uygunluk sorununu çözer mi?

Başvuru öncesi taşınmazın yakın akrabaya düşük bedelle devri veya bedelsiz bağışlanması, DRO koşullarının incelenmesinde ayrıca sorgulanabilir. GOV.UK borç danışmanının son iki yıl içinde yapılan değer altı malvarlığı işlemlerini ve tercihli alacaklı ödemelerini gözden geçirdiğini açıklar. Türk tapusundaki devir hukuken gerçekleşmiş olsa bile işlem geçmişinin İngiliz makama beyan edilmemesi ayrı risk doğurur. Borçlu sırf eşi veya kardeşi malik görünsün diye gerçek dışı işlem kurmamalıdır. Türk hukukunda tasarrufun iptali koşulları ve alacaklıya karşı sonuçları da somut işlemin niteliğine göre ayrıca gündeme gelebilir. Bir taşınmazın el değiştirmiş olması, geçmişteki ekonomik menfaatin başvuru formunda sorulmayacağı anlamına gelmez. Hukukî incelemenin amacı eşik değerini yapay şekilde aşmama görüntüsü yaratmak değil doğru varlık tablosunu çıkarmaktır.

Aylık 75 sterlin fazla gelir sınırı nasıl hesaplanır?

Resmî rehber, kabul edilen olağan yaşam giderlerinden sonra kalan kullanılabilir gelir düzeyinin DRO uygunluğunda önem taşıdığını belirtir. Kira, makul konut giderleri, çocukların zorunlu masrafı, vergi ve ulaşım gibi kalemler belgelendirilerek borç danışmanına sunulmalıdır. Türkiye’de aileye düzenli para gönderilmesi veya Türkiye’de yaşayan yakına ait masrafın üstlenilmesi otomatik olarak İngiliz hesaplamada kabul edilen gider sayılmaz; mahiyeti ve zorunluluğu incelenir. Başvuranın maaşına ek Türkiye’de konut kira geliri varsa bu tutarın hangi ayda tahsil edildiği ve gerçek giderleriyle birlikte nasıl değerlendirileceği gösterilmelidir. Döviz çevrimleri ve süreklilik taşıyan gelir ile bir defalık kazanç farklı kaydedilir. Mali görünümdeki ciddi değişiklikler resmî makama bildirilmezse DRO’nun sürmesi yeniden sorgulanabilir.

DRO moratoryumunun 12 aylık etkisi ve sınırı

Insolvency Act section 251G, kararda belirtilen qualifying debts bakımından moratoryum oluşturur; alacaklının İngiltere ve Galler usulündeki belirli tahsil girişimleri bakımından sınırlamalar getirir. Section 251H normal sürenin on iki ay olduğunu, özel durumlarda uzatma veya erken sona erme ihtimallerini düzenler. Borçlu bu dönemi ‘bütün borçlarım her ülkede silindi’ şeklinde yorumlamamalıdır. Koruma hangi borcun kararda gösterildiğine, borcun niteliğine ve İngiliz düzenlemenin kapsamına bağlıdır. Alacaklıya ait teminatlı alacaklar ile yeni doğan borçlar farklı sonuç verebilir. Türk icra dairesindeki bir dosyanın sırf İngiliz DRO numarası verilerek kendiliğinden duracağı da ileri sürülemez. Bu nedenle borcun listede bulunması ve yabancı işlem belgesinin Türkiye bakımından hukuki niteliği ayrı kontrol edilmelidir.

Moratoryum bitince hangi borçlar sona erer?

Insolvency Act section 251I, moratoryum dönemi sonunda kararda belirtilmiş qualifying debts bakımından discharge sonucunu düzenler. Ancak bu sonucun ortaya çıkması moratoryumun erken sona ermemesi ve kanundaki istisnaların bulunmaması gibi şartlara bağlıdır. Hile veya fraudulent breach of trust yoluyla doğan bazı borçlar hakkında section 251I(3) ayrı istisna getirir. Borcun adı aynı olsa bile gerçek doğum nedeni bu istisna açısından önem taşıyabilir. Ayrıca bu discharge borçlu dışındaki kefil veya birlikte borçlunun kendi sorumluluğunu otomatik kaldırmaz. Bunun için section 251I(4) kapsamındaki ayrım ayrıca yapılmalıdır. Türkiye’de Türk hukukuna göre devam eden dava veya teminat ilişkisi bakımından İngiliz discharge belgesinin etkisi ülke ve işlem bazında incelenmeden kesin sonuç söylenmemelidir.

Türkiye’de rehin veya ipotekle güvence altındaki alacak

Insolvency Act 1986 section 251G(5), DRO moratoryumunun secured creditor’ın güvenceye başvurma hakkını etkilemediğini açıkça ifade eder. Bu nedenle Türkiye’de taşınmaz üzerinde ipotek bulunuyorsa İngiliz koruma kararı Türk ipoteğini kendiliğinden terkin etmez. Yabancı bankanın Türkiye’de geçerli ipoteği, Türk icra usulü, tarafların sözleşmesi ve taşınmaza uygulanacak Türk aynî hukukuna göre ayrı değerlendirilir. Başvuran ise ‘DRO aldım, artık ipotekli evi hiçbir alacaklı takip edemez’ biçiminde hareket etmemelidir. İpotek tutarı ve teminatın hangi borca ilişkin olduğu, İngiliz uygunluk hesabının yanında Türk tapu dosyasında da doğrulanmalıdır. Teminatlı alacaklıyla görüşmelerde muhatap ve güncel bakiye yazısı resmî kayıtlara dayanmalıdır. DRO bir taşınmazın üzerindeki bütün aynî yükleri kaldıran genel bir idari tasarruf değildir.

İngiliz DRO kararı Türk icra dosyasını doğrudan durdurur mu?

Türk icra müdürlüğünün işlemleri Türk hukukunun usul kuralları çerçevesinde yürür. İngiltere’de official receiver tarafından verilen DRO’nun Türkiye’de otomatik icrayı durdurduğuna ilişkin genel bir sonuç çıkarılamaz. 5718 sayılı MÖHUK m.50 ve devamı yabancı mahkeme kararlarının tenfizi için şartlar düzenler; DRO ise İngiliz sisteminde her zaman yabancı mahkeme kararı niteliğinde değildir. Bu nedenle ‘İngiliz belgeyi icra dosyasına koydum, bütün hacizler kalktı’ sonucu güvenilir değildir. Dosyada borcun kaynağı, mahkemede verilmiş ayrı karar bulunup bulunmadığı, Türk alacaklının takip dayanağı ve ilgili itiraz veya dava yolları değerlendirilmelidir. Türk taşınmazı üzerindeki haciz, tedbir veya ipotek ile İngiliz borç koruması arasında doğrudan özdeşlik kurulmaz. Mahkemelerin somut uluslararası usul meseleleri hakkında vereceği kararın peşinen garanti edilmesi mümkün değildir.

MÖHUK 21 neden ev üzerindeki aynî hakların merkezindedir?

5718 sayılı MÖHUK m.21, taşınırlar ve taşınmazlar üzerindeki mülkiyet ve diğer aynî hakların malların bulunduğu ülke hukukuna bağlanmasına ilişkin temel kuralı içerir. Türkiye’deki taşınmaz bakımından tapu sicili ve aynî hakların doğması, devri veya sona ermesi Türk hukukuna tabidir. Bu düzenleme İngiliz DRO başvuru koşullarını tek başına belirlemez. İngiliz official receiver, borçlunun malvarlığını değerlendirirken Türk tapusunun varlığını dikkate alabilir; ancak bu idari İngiliz kararıyla mülkiyetin Türk sicilinde kendiliğinden başka kişiye geçeceği söylenemez. Aynî mülkiyetin korunması ile Türk alacaklının uygun icra yolunu kullanabilmesi de farklıdır. Örneğin Türk alacaklı kendi icra takip şartlarını yerine getirirse haciz imkânını ayrıca araştırabilir; bunun DRO karşısındaki sonucu hukukî nitelik, yetki ve usul incelemesine bağlıdır.

MÖHUK 20 ile TMK 599 miras dosyasında birlikte nasıl okunur?

MÖHUK m.20, mirasa uygulanacak hukuk bakımından genel bağlama kuralı yanında Türkiye’de bulunan taşınmazlar için özel hüküm içerir. TMK m.599 ise mirasçıların mirası ölümle kazanması yönünden temel kuraldır. İngiltere’de yaşayan Türk vatandaşına Türkiye’de taşınmaz miras kalmışsa borç danışmanının sadece İngiliz probate belgesine bakıp Türkiye’de mülkiyet hakkının doğmadığı sonucuna ulaşması güvenilir olmaz. Türk mirasçılık belgesi, ölüm kaydı, tapu bilgisi ve pay hesabı ayrı değerlendirilmelidir. Mirasın reddi süresi veya uyuşmazlık bulunması gibi hususlar hak sahipliğini değiştirebileceğinden kesin pay saptaması yapılmadan başvuruya yanlış rakam yazılmamalıdır. Malvarlığının hangi ülkede bulunduğu ile işlemin hangi ülkede yönetildiği soruları birbirinden ayrılmalıdır. Uluslararası miras uyuşmazlığı için gerekirse ilgili ülke hukukçularının eşgüdümü sağlanır.

Hisseli arsa, tarla ve intifa hakkının farklı değerlendirilmesi

Türkiye’de malik olunan tarla, hisseli arsa veya yalnız intifa hakkı bulunan ev, İngiliz DRO bakımından aynı kategoriye zorla sokulmamalıdır. Tapuda çıplak mülkiyet ile intifa hakkının hukuki içerikleri farklıdır; bu fark Türkiye’deki hak değerini ve tasarruf imkânını etkileyebilir. Tarla üzerinde tarımsal üretim geliri varsa bu durum hem varlık hem gelir araştırması gerektirir. Paylı mülkiyette diğer paydaşların bulunması ve fiilî bölünmezlik, otomatik sıfır değer gerekçesi olarak kullanılmamalıdır. İpotek veya haciz takyidatı varsa ayrı açıklanır; malvarlığının brüt değerlendirilmesi konusunda İngiliz danışmanın resmi kurallara göre görüş vermesi istenir. Türkiye’de kullanım ve satışa ilişkin hukuki engelleri ortaya koyan tapu evrakının doğru tercümesi gerekir. Anlatılmak istenen, Türkiye’de her hak türünün mutlaka 2.000 sterlini aştığı değil, hak türünün gizlenmeden doğru sınıflandırılmasıdır.

Türk alacaklı DRO listesinde yer alıyorsa ne yapmalı?

Türkiye’deki alacaklı İngiltere’deki borçlunun kendisini DRO listesine eklediğini öğrendiğinde, ilk olarak kişinin kimliği, alacağın vadesi, miktarı ve qualifying debt niteliğini kontrol etmelidir. Insolvency Service’in alacaklılara yönelik resmî rehberi, hangi borçların dışarıda kaldığına ve borç miktarındaki uyuşmazlıklara ilişkin işlem yollarını açıklar. İtiraz edilecek bir tutar veya teminat bulunduğunda bunu ispatlayan sözleşme, fatura, mahkeme kararı ve borç hesabı sunulmalıdır. Alacaklı İngiltere’deki moratoryumu görmezden gelerek yasaklanan tahsil işlemlerine yönelmemeli, Türkiye’deki işlemler bakımından ise kendi usul hukukunu ayrıca değerlendirmelidir. İngiliz alacaklı rehberi ortak borçlu, kefil ve dışlanan borçlar konusunda somut açıklamalar içerir. İngiltere’deki kararın Türkiye’de etkisi hakkında otomatik yorum yapmak güvenli değildir.

Kefil ve birlikte borçlu neden ayrı risk taşır?

Bir İngiliz borçlu hakkında DRO düzenlenmiş olması aynı banka kredisinde kefil bulunan Türk vatandaşının sorumluluğunu kendiliğinden sona erdirmez. Insolvency Act 1986 section 251I(4), discharge’ın diğer kişilerin sorumluluğunu belirli biçimlerde kaldırmadığını düzenler. Ortak borçluluk, müşterek hesap ve garanti ilişkisi varsa sözleşmedeki kimlerin borçlandığı ve hangi hukuka tabi oldukları belirlenmelidir. Türk kefilin sorumluluğunda Türk Borçlar Kanunu hükümleri veya seçilen başka hukuk geçerli olabilir; otomatik eşleştirme yapılamaz. Kefil sonradan borçluya rücu etmek istediğinde İngiliz DRO durumunun bu yeni talep üzerindeki etkisi ayrı araştırılır. Dolayısıyla borç danışmanıyla yapılacak görüşmede yalnız başvuranın değil, varsa tüm birlikte borçlu ve teminat verenlerin kimliği ve sözleşmeleri de değerlendirmeye sunulmalıdır. Her borçlu için tek borç listesi hukuki analizi karşılamaz.

Hangi borçlar DRO dışında kalabilir?

Resmî GOV.UK rehberi, çocuk nafakası ve aile yargılamasından doğan bazı ödemeler, öğrenci kredileri, belirli ceza para cezaları, kişisel yaralanma nedeniyle mahkemenin hükmettiği tazminatlar ve teminatlı borçlar gibi kategorilerin DRO sonucunda bütünüyle ortadan kalkmayabileceğini açıklar. İsim benzerliği yanıltıcıdır; örneğin bir ticari tazminat alacağı ile haksız fiilden doğan bedensel zarar tazminatı aynı dışlama kuralına otomatik tabi değildir. Türkiye’de açılmış nafaka davası veya icra dosyası varsa borcun niteliği, hangi kararın verildiği ve nafaka miktarı ayrı belgeyle tespit edilir. İngiliz başvuruda borç listesi hazırlamak bütün yabancı yükümlülükleri tek kalemde ‘silinen borç’ olarak yazmaya izin vermez. Öncelikle kanuni excluded debt tanımı ve varsa özel İngiliz düzenlemeler okunmalı; Türk mahkeme kararlarının ayrı usul sonuçları değerlendirilmelidir.

Hile kaynaklı borç ve eksik beyanın sonuçları

Insolvency Act section 251I(3), fraud veya fraudulent breach of trust kaynaklı qualifying debt hakkında discharge istisnası düzenler. Bundan dolayı başvuran, her para borcunu niteliğine bakmadan silinecek borç listesine eklememelidir. Ayrıca yanlış bilgi verilmesi, varlıkların gizlenmesi veya resmi makamca gerekli görülen değişikliklerin bildirilmemesi DRO’nun iptali ve başka yaptırımlar bakımından sonuç doğurabilir. Türkiye’de evin başkası adına geçirilip fiilen kişinin kullanımında kalması, işlemin gerçek niteliği bakımından araştırılabilir. Hangi beyanın bilerek yanlış yapıldığına ilişkin ağır bir hukuki niteleme, yalnız varsayıma değil somut belgeye dayanmalıdır. İngiliz resmi makama başvururken Türk tapu, veraset, banka ve devir kayıtlarının tutarlı olması şeffaf değerlendirmeyi sağlar. Alacaklının ‘hile var’ demesi de tek başına hukuki ispat değildir; iddia belgelerle kurulmalıdır.

DRO dönemi kredi ve şirket yöneticiliği sınırlamaları

GOV.UK rehberi, DRO döneminde 500 sterlinin üzerinde kredi alınırken ilgili kişinin DRO durumunun karşı tarafa açıklanması ve şirket yöneticiliği gibi faaliyetlerde sınırlamalar bulunduğunu belirtir. Türkiye’de şirket müdürü veya temsilcisi olan kişinin İngiltere’deki DRO’su, Türk ticaret sicilinde kendiliğinden müdürlükten çıkarıldığı anlamına gelmez. Ancak İngiliz borç çözümü düzenlemesinin şirket yönetimine ilişkin kendi yükümlülükleri ayrı araştırılmalıdır. Türk şirketindeki payın ekonomik değeri malvarlığı hesabına girebilir; payın yönetim hakkı ise şirket hukukunun ayrı alanıdır. Borçlu şahıs, şirket adına hareket etmeyi sürdürmeden önce hangi fiillerin İngiliz kısıtlamaya girdiğini danışmanıyla netleştirmelidir. Yabancı düzenlemenin Türk şirket yöneticiliğine otomatik ve sınırsız etkisini varsaymak da, düzenlemeyi tümüyle yok saymak da hatalıdır.

Yurt dışı varlık beyanında somut belge listesi

Onaylı borç danışmanına sunulacak Türkiye dosyasında kimlik ve adres belgeleri, tapu kayıtları, taşınmazın güncel değerlemesi, hisse ve takyidat bilgileri, veraset belgesi, banka dökümleri, kira sözleşmesi, hisse senedi veya şirket payı kayıtları ve varsa ipotek borcu yazıları birbirinden ayrılmalıdır. Belgeler tarihli ve tutarlı şekilde dosyalanır. Bir taşınmaza ilişkin iki farklı rayiç varsa bunun nedenleri saklanmalı; resmi başvuru için seçilen değer gerekçelendirilmelidir. Başvuruda açıklanan tüm borçlar yönünden alacaklı adları, adresleri ve bakiye miktarları doğrulanır. İşlem geçmişine yönelik son iki yıl transferleri de ayrı çizelgede gösterilir. Bu liste her dosyada zorunlu tüm belgelerin aynı olduğu anlamına gelmez; danışmanın talebi ve varlığın niteliğine göre genişleyebilir. Önemli olan, Türk hukukundaki hak sahibini belirleyen belgeler ile İngiliz uygunluk hesabını destekleyen sayısal verilerin ayrılmasıdır.

Sterlin-TL değerlemesinde hangi gün esas alınır?

İngiliz DRO varlık eşikleri sterlin üzerinden değerlendirilirken Türkiye tapusu ve banka hesapları Türk lirası tutarlar içerebilir. Başvuran, kullanılan döviz kurunun tarihini, kaynağını ve varlığın hangi günkü değerini yansıttığını belgelemelidir. Eski bir rayiç ve sonradan değişmiş kurla kişinin eşiği tutturmaya çalışması doğru değildir. Ayrıca taşınmazın arsa payı ve fiilî satış koşulu gibi unsurlar Türk değerleme raporunda yer alabilir. Hangi gün esas alınacağına ve fiyat dalgalanmasında yeni belgenin gerekip gerekmediğine başvuru sürecindeki İngiliz resmî usul ve danışman değerlendirmesiyle karar verilir. Türk mahkemesinde açılabilecek daha sonraki davada ise TL cinsinden alacak ve yabancı para borcu ayrı usul kurallarına tabi olabilir. Para birimi çevrimi tek başına mülkiyetin varlığını veya yokluğunu belirlemez.

DRO, IVA ve Breathing Space birbirine karıştırılmamalıdır

DRO düşük gelir ve az varlık şartına bağlı, belirli borçlar hakkında resmi borç çözüm yoludur; IVA ise alacaklılarla yapılan ve farklı usul ve ödeme koşullarına tabi bir bireysel düzenlemedir. Breathing Space, belirli borçlar için geçici koruma sağlar; on iki aylık DRO discharge mekanizmasıyla aynı şey değildir. Bu üç işlemden birinin İngiltere’de mevcut olması diğerine istediği anda geçiş hakkı bulunduğu anlamına gelmez. DRO başvurusunda halen IVA veya bankruptcy gibi başka resmi iflas süreci bulunması uygunluğa engel olabilir. Türkiye’deki ev söz konusu olduğunda IVA’da konut özsermayesi hesaplama yöntemini doğrudan DRO’ya kopyalamak yanlış olur. Ayrı konular için yayımlanmış IVA ve Türkiye taşınmazı analizi ile Breathing Space ve Türkiye icrası rehberi kullanılabilir.

Bankruptcy Order ile tapu üzerindeki etki neden farklıdır?

İngiliz bankruptcy rejiminde trustee ve bankruptcy estate kavramları, DRO’nun resmi işleyişinden farklı yer tutar. Insolvency Service’in borç danışmanına yönelik rehberi, DRO’da malvarlığının bankruptcy’deki gibi trustee’ye intikal etmediğini özellikle belirtir. Bu nedenle İngiltere’de bankruptcy yapılmış bir kişinin Türkiye’deki taşınmazını araştıran hukuki yazı, aynı sonucun DRO için de geçerli olduğunu söyleyemez. Türkiye taşınmazı üzerindeki aynî haklar yine MÖHUK m.21 çerçevesinde incelenir. Karmaşık iflas dosyalarında İngiliz ve Türk hukukundaki yetki ve tanıma meseleleri ayrı ele alınmalıdır. Konu sınırını aşan trustee etkisi için mevcut Bankruptcy Order ve Türk tapusu incelemesi mevcuttur. Bu makalenin arama amacı yalnız DRO uygunluğu, Türkiye’deki varlıkların beyanı ve borç korumasının sınırıdır.

Örnek olay: Londra’da kiracı, Mersin’de hisseli ev sahibi

Londra’da kirada oturan bir kişi, kredi kartı borçları için DRO düşünürken Mersin’de annesinden kalan bir konutun üçte bir hissesine sahip olsun. Önce mirasbırakanın ölüm tarihi ve intikal durumu saptanır; ardından mirasçılık belgesi, tapu, hisse oranı ve yaklaşık satış değeri çıkarılır. Mülkiyet payının değeri İngiliz varlık eşiğini aşıyorsa yalnız Londra’da evi bulunmadığı gerekçesiyle DRO’ya uygun olduğu söylenemez. Başvuru öncesinde payın kardeşe devredilmesi de işlem geçmişi nedeniyle ayrı incelemeye tabidir. Öte yandan Türk tapusundaki bu hisseden banka doğrudan İngiliz DRO idari yazısıyla malik olmaz. Alacaklının Türk icra takibi düşünmesi hâlinde yetki, alacak ve malvarlığı usulü farklı dosyada değerlendirilecektir. Olayda sonuç, somut miras payı ve kanuni uygunluk şartlarına göre değişir.

Örnek olay: Galler’de çalışan ve Türkiye’den kira alan kişi

Cardiff’te çalışan Türk vatandaşı, İngiltere ve Galler DRO sistemi için gelir hesabı yaptırırken Türkiye’deki dairesinden düzenli kira alıyor olabilir. Gelir hesabı yalnız Birleşik Krallık’taki maaş bordrosundan yapılmamalıdır. Kira sözleşmesi, banka girişleri, taşınmaza ait giderler ve vergi belgeleri danışmana açıklanır. Daireye malik olmak, yıllık kira miktarından bağımsız olarak malvarlığı şartı bakımından ayrıca önemlidir. Kiracı İngiltere’deki yaşam giderlerini kira geliriyle karşılasa bile varlığın mevcut değeri kaybolmaz. Başvuran mülkün üzerinde ipotek olduğunu ileri sürüyorsa İngiliz rehberindeki brüt varlık hesabı ve Türk tapu takyidatı ayrı ele alınır. Borçlu mali durumunun 12 ay içinde değiştiğini bildirerek resmi makamın yeni değerlendirme yapmasını sağlamalıdır; yurt dışındaki kira gelirini gizlemek güvenli yol değildir.

Örnek olay: Türkiye’deki kişi İngiliz borçluya para verdi

Mersin’deki kişi İngiltere’de yaşayan akrabasına imzalı borç sözleşmesiyle para vermiş ve vade geçmesine rağmen ödeme alamamış olsun. İngiliz borçlu DRO başvurusu yaparsa alacağın uygun borç türünde olup olmadığı, başvuruda doğru kişi ve miktarın gösterilip gösterilmediği incelenir. Akrabalık ilişkisi borcu kendiliğinden geçersiz kılmaz; ancak ödemenin bağış mı borç mu olduğu banka açıklaması ve yazılı belgelerle belirlenir. İngiliz moratoryumunda alacaklıya uygulanabilecek tahsil sınırlamalarıyla Türkiye’de olası takip yolları farklıdır. Kefil bulunuyorsa onun durumu ayrıca incelenir. Bu örnekte İngiliz borçlunun Türkiye’de miras payı olması, alacaklı lehine otomatik ipotek doğurmaz; alacağın Türk usulüyle takip edilip edilemeyeceği ve hangi aynî hakkın mevcut olduğu ayrı araştırılır. Alacaklı İngiliz resmî kaydı ve sözleşmeyi birlikte saklamalıdır.

2026 tarihi itibarıyla resmî kaynaklara dayalı kontrol sırası

Başvuru yapılmadan önce GOV.UK DRO şartları, 9 Mart 2026 güncellenen borç danışmanı rehberi, approved intermediary teknik kılavuzu ve Insolvency Act Part 7A bir arada okunmalıdır. Türkiye’de tapu ve miras hakları bakımından 5718 sayılı MÖHUK m.20–21 ve TMK m.599, Türk icra ve dava yönünden 2004 sayılı İİK ile 6100 sayılı HMK ilgili hükümleri ayrıca değerlendirilir. İngiliz DRO kararını Türk mahkeme ilamı veya tapu devir talimatı gibi nitelendiren kestirme açıklamalar doğru değildir. Başvuru belgeleri düzenlenirken uluslararası bağlantı tarih ve kişi bazında ayrılmalı; güncel rakamlar ile prosedür koşulları başvuru tarihinde tekrar teyit edilmelidir.