İngiltere IVA Borç Yapılandırması Türkiye’deki Evi ve İcra Takibini Etkiler mi? Insolvency Act 260
Kısa ve net cevap
İngiltere’deki Individual Voluntary Arrangement (IVA), Türk tapusundaki mülkiyeti veya ipoteği kendiliğinden değiştirmez. Ancak onaylanmış IVA İngiliz hukukunda belirli alacaklıları bağlayabilir ve borçlunun Türkiye’deki malvarlığına ilişkin doğru bildirim yükümlülükleri bulunabilir. 1 Temmuz 2025 sonrasındaki protokol IVA’larında aile konutuna ilişkin güncel rejim ayrıca incelenmelidir.
31 Ekim 2026 itibarıyla İngiltere ve Galler ile Türk hukukuna ilişkin genel bilgilendirmedir; İskoçya’nın farklı borç çözümü ve yerel hükümleri bu rehberin kapsamında değildir.
| Konu | Hukuki sonuç | Kaynak |
|---|---|---|
| IVA hukuki tür | Gerçek kişi alacaklı uzlaşması | Insolvency Act Part VIII |
| 75% onay | Oy veren alacakların değerine göre karar | GOV.UK IVA |
| 2025 aile konutu | Konut özkaynağına göre 60/72 ay | IVA Protocol 2025 |
| Alacaklıya etki | Uygun alacaklıyı bağlayıcı plan | Section 260 |
| İngiliz itiraz yolu | Haksız zarar/usul düzensizliği | Section 262 |
| Türk tapu | Aynî haklarda yer hukuku | MÖHUK m.21 |
| Türk tenfiz incelemesi | Yabancı mahkeme kararı niteliği aranır | MÖHUK m.50 |
IVA nedir ve Türkiye’de hangi soruyu doğurur?
İngiltere ve Galler’deki Individual Voluntary Arrangement (IVA), gerçek kişinin borçlarını alacaklılarıyla belirli bir plan uyarınca ödemesini sağlayan hukuki anlaşmadır. İngiltere Insolvency Service ve GOV.UK, bu yöntemi iflas kararıyla aynı işlem olarak değil, ödeme kapasitesine göre geliştirilebilen ayrı bir borç çözümü olarak tanımlar. Türkiye’de taşınmazı bulunan Türk vatandaşları açısından iki soru ayrılmalıdır: İngiliz IVA sözleşmesinin borçluya koyduğu bildirim ve ödeme yükümlülükleri nelerdir; bu sözleşme Türk tapu sicilinde ne tür aynî hak doğurabilir? İngiliz borç yapılandırmasının bütün malvarlığını otomatik güvenceye aldığı ya da tüm taşınmazları kendiliğinden alacaklılara devrettiği sonucuna gidilemez. Borçlunun hangi ülkede yerleşik olduğu, alacakların kaynağı ve IVA önerisinin kapsamı ilk belgelerle belirlenir.
Insolvency Act 1986 Part VIII ve teklifin niteliği
Insolvency Act 1986 Part VIII, gerçek kişinin gönüllü anlaşma teklifinden alacaklıların kararına ve uygulamanın gözetimine kadar IVA sistemini düzenler. Section 253, borçların uzlaşmayla karşılanması veya borçlunun mali işlerinin yeniden düzenlenmesi için nominee içeren bir tekliften söz eder. Bu, Türk icra müdürlüğünde başlatılmış bir takip veya Türk mahkemesinden alınmış konkordato mühleti değildir. İngiltere dosyasında atanan kişinin yetkisi, teklif metninde borçluya yüklenen edimler ve alacaklıların kabul ettiği değişiklikler tek tek okunmalıdır. Türk taşınmazının teklifin varlık açıklamaları içinde bulunması, teklifin tek başına Türkiye’de tapuda rehin kurulmasını veya mülkiyet devrini tescil ettirdiği anlamına gelmez.
Insolvency practitioner hangi işlevi üstlenir?
GOV.UK, IVA hazırlanmasında yetkili insolvency practitioner ile çalışılması gerektiğini açıklar. Bu uzman borçlunun gelirlerini, giderlerini, varlıklarını ve alacaklılarını öğrenerek uygulanabilir ödeme önerisini düzenler; onaydan sonra supervisor sıfatıyla ödemeleri izleyebilir. İngiltere’deki bu işlevi Türk avukatın, Türk icra müdürünün veya Türk tapu görevlisinin yetkisiyle aynı görmek yanlış olur. Özellikle Türkiye’de taşınmaz, kira geliri veya şirkette pay bulunan bir kişinin malvarlığını eksik bildirmesi, önerinin gerçekçiliğini ve alacaklıların kararını etkileyebilir. Görüşme öncesinde tapu kaydı, mortgage, kira sözleşmesi, vergi ve değerleme belgeleri hazırlanmalı; ilgili kişinin tüm varlıkları ile birlikte üçüncü kişilerin hakları da ayrıştırılmalıdır.
Alacaklıların yüzde 75 onayı nasıl değerlendirilir?
GOV.UK resmi rehberine göre IVA, gerekli karar usulüne katılan alacaklıların borç tutarı bakımından en az yüzde 75 değerle onay vermesi durumunda yürürlüğe girebilir. Sayı hesabı ile alacak değerinin hesabı aynı değildir; küçük alacaklıların sayıca çoğunluk olması tek başına sonucu belirlemez. Somut dosyada hangi alacaklının oy hakkı bulunduğu, borcun ihtilaflı kısmı, teminatlı alacaklar ve görüşülen teklifin son hali incelenir. İngiltere’de alınan bu alacaklı kararı Türk mahkemesinin verdiği bir tenfiz hükmü değildir. Ayrıca her borçlu için aynı taksit sayısının veya aynı borç silme oranının kanunen zorunlu olduğu söylenemez; kabul edilen planın somut şartları esastır.
Insolvency Act Section 260 alacaklıları ne ölçüde bağlar?
Insolvency Act 1986 Section 260(2), kabul edilmiş voluntary arrangement’ın borçlu bakımından yürürlüğe girmesini ve kurallara göre oy vermeye yetkili olup bildirimi almayan bazı alacaklılar dahil belirli kişileri anlaşmaya tarafmış gibi bağlamasını düzenler. Bu hükmü tüm dünya ülkelerinde bulunan her malvarlığının otomatik korunacağı garantisi gibi yorumlamak hatalıdır. Bir Türk alacaklı IVA’dan etkilenip etkilenmediğini araştırırken alacağının hukuki niteliğini, oy hakkını ve İngiliz prosedürün kapsamını incelemelidir. İngiltere açısından anlaşmanın alacaklıyı bağlaması, o alacaklıya karşı Türkiye’deki icra ve dava yollarında hangi itirazın ileri sürülebileceği sorusuyla ayrıca değerlendirilir. İki hukuk düzeninin sonuçlarını eşitlememek gerekir.
2025 IVA Protocol neden kritik bir tarih değişikliğidir?
İngiliz Insolvency Service, IVA Protocol 2025’i yayımladı; 1 Temmuz 2025 veya sonrasında önerilen standart protokol IVA’larında bu yeni çerçevenin kullanılması gerektiğini açıkladı. Eski 2021 protokolünün esaslarıyla yeni dosyadaki konut ve ödeme süresini otomatik hesaplamak güncel olmayan bilgi üretir. 2025 protokolü tüketiciye önceden verilmesi gereken key facts belgesini, başvuruya uygunluk değerlendirmesini ve aile konutunun nasıl ele alınacağını yeniden şekillendirdi. Ancak ‘protocol IVA’ ile anlaşmanın tüm koşullarının bireysel biçimde belirlendiği non-protocol IVA her durumda aynı sayılmaz. Türkiye’de ev sahibi borçlu öncelikle teklifin hangi protokole tabi olduğunu ve evine ilişkin hangi özel hükümlerin yazıldığını kontrol etmelidir.
2025 protokolünde aile konutu ve equity hesabı
Insolvency Service’in 2025 açıklamasına göre protokol kapsamındaki family home, eski uygulamadaki gibi doğrudan IVA gerçekleştirme varlığı olarak ele alınmaz; konutun ekonomik özkaynak durumu planın 60 veya 72 ay sürmesini etkileyebilir. Resmî açıklama yüzde 85 piyasa değeri ve konut üzerindeki ilgili teminatlar dikkate alınarak yapılan hesapta 10.000 sterlin eşik bulunduğunu belirtir. Ancak bu kuralı Türkiye’deki her dairenin otomatik ‘family home’ kapsamına girdiği şeklinde uygulamak doğru olmaz. Borçlunun gerçekten yaşadığı yer, taşınmazın amacı, paydaş hakları, teklifin protokol türü ve İngiliz insolvency practitioner’s değerlendirmesi somut olarak araştırılmalıdır. Eski düzenlemelerle yapılmış IVA sözleşmeleri sonradan kendiliğinden yeni protokole dönüşmez.
Türkiye’deki konutun bildirim yükümlülüğü
IVA hazırlığında borçludan malvarlığı, borç, gelir ve alacaklı bilgilerinin açıklanması beklenir. Bir kişi İngiltere’de yaşayıp Antalya’da kira getiren bir daireye veya Mersin’de paylı bir arsaya sahipse bu varlıkların baştan gizlenmesi uygun değildir. Türk taşınmazının doğrudan satılacağını söylemek kadar, herhangi bir açıklamaya gerek bulunmadığını ileri sürmek de yanlıştır. Türkiye tapu kaydındaki pay oranı, taşınmaz üzerinde ipotek veya haciz olup olmadığı, gerçek rayiç değer, satış sınırlamaları ve kira durumu incelenir. Öneride taşınmaz değerinin veya gelirinin nasıl hesaba katıldığı şeffaf biçimde gösterilmelidir. Eksik beyanın sözleşmenin uygulanmasına ve kanuni incelemelere etkisi ayrıca değerlendirilebilir.
MÖHUK m.21 Türk tapusunun hukukunu belirler
5718 sayılı MÖHUK m.21(1), taşınmaz üzerindeki mülkiyet ve diğer aynî hakları işlem anında malın bulunduğu ülke hukukuna bağlar; m.21(4) taşınmaz aynî haklarına ilişkin hukuki işlemin şekli bakımından bulunduğu ülke hukukunu öngörür. Bu nedenle İngiliz IVA anlaşmasının kabul edilmesi, Türkiye’deki taşınmazı Türk sicilinde otomatik İngiliz alacaklı veya supervisor adına kaydettirmez. Türk tapu sicilinde mülkiyet devri veya ipotek kurulması için Türk hukukunun aradığı şartların yerine getirilmesi gerekir. Öte yandan IVA sözleşmesinin borçluya İngiltere bakımından belirli malvarlığı işlemlerini bildirme, yapmama veya geliri plana aktarma yükümlülüğü getirmesi ayrı bir kişisel borç ilişkisi olabilir. Aynî hak ile sözleşme yükümlülüğü birbirine karıştırılmamalıdır.
İpotekli Türk taşınmazı nasıl değerlendirilir?
Borçlunun Türkiye’de bulunan dairesi üzerinde Türk bankası lehine ipotek varsa ilk araştırma ipoteğin tapu kaydındaki sırası, temin edilen borç ve alacağın güncel bakiyesidir. İngiltere’deki IVA teklifinde o taşınmazın rayiç değerinden ipotek bakiyesinin çıkarılması ekonomik malvarlığı hesabına katkı sağlayabilir. Buna karşılık İngiliz alacaklıların verdiği yüzde 75 onay, Türk ipotek alacaklısının Türk hukukundan doğan aynî teminatını kendiliğinden terkin ettirmez. İpotekli ve teminatsız alacaklar arasındaki ayrım İngiliz IVA kuralları bakımından da önemlidir. Tapu kaydıyla kredi sözleşmesi okunmadan konutun ‘borçsuz’ veya ‘alacaklıların dokunamayacağı mal’ olduğu söylenmemelidir. Türkiye’deki cebrî satışın koşulları ayrıca incelenmelidir.
Türk alacaklı IVA’yı öğrenince ne yapmalıdır?
Türkiye’de alacağı bulunan kişi, borçlunun İngiltere’de IVA’ya girdiğini öğrendiğinde ilk olarak alacağının IVA önerisinde nasıl sınıflandırıldığını sorgulamalıdır. Borcun sözleşme veya mahkeme ilamından doğması, teminatın bulunması, alacağın doğum tarihi ve bildirim alınıp alınmadığı önemlidir. Section 260 kapsamında bağlayıcılığın doğması bazı alacaklılar bakımından söz konusu olabilir; buna karşılık Türkiye’de hangi icra takibine devam edilebileceği veya itirazın nasıl değerlendirileceği Türk usul hukukunun ayrı sorusudur. İngiltere’den gelen yalnız borç yapılandırma bildirimi Türk icra dosyasını kendiliğinden kapatan karar olarak gösterilmemelidir. Türk alacaklı, İngiliz süreçte süreleri ve Türk takipte hak kaybı doğurabilecek işlemleri ayrı takvimlerde izlemelidir.
İngiltere interim order ile Türk icrası aynı değildir
Insolvency Act 1986 Section 252, gerekli koşullarda İngiliz mahkemesinin verebileceği interim order’ın borçluya karşı belirli dava ve icra işlemlerini sınırlamasını düzenler. Bu düzenleme İngiltere’nin kendi yargılama düzenindeki geçici korumadır. Başvuru yapılmış olmasının dahi her dosyada otomatik ve sınırsız moratoryum doğurduğu ileri sürülmemelidir. Türkiye’deki Türk icra dosyasına İngiliz interim order sunulduğunda bunun hukuki niteliği, talep edilen Türk usulî sonuç ve tanıma veya tenfize elverişlilik ayrı incelenmelidir. İngiliz korumanın uygulanma alanını Türk icra müdürünün yetkilerinin kendiliğinden sona erdiği biçiminde genişletmek yanlıştır. Borçlunun ve alacaklının iki ülke işlemleri için ayrı hukukî değerlendirme yapması gerekir.
IVA Türk mahkemesi ilamı sayılır mı?
MÖHUK m.50 yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de tenfizine ilişkin temel koşulları düzenler. Alacaklıların onayladığı IVA ise sırf onay nedeniyle her durumda yabancı bir mahkeme ilamına dönüşen belge değildir. Bu nedenle IVA anlaşmasının kendisine otomatik tenfiz hükmü bağlandığını söylemek doğru olmaz. Somut dosyada İngiltere’de ayrıca bir mahkeme kararı olup olmadığı, onun özel hukuk uyuşmazlığına ilişkin olup olmadığı ve Türkiye’de hangi talep için kullanılacağı araştırılmalıdır. Bu analiz İngiliz IVA’nın geçerliliği ile Türk icra hukukundaki icra kabiliyetini ayrı tutar. İngiltere’de borçlu lehine işlem yapılabilmesi Türkiye’de tapu veya icra sicilinin resen güncelleneceği anlamına gelmez.
Türk kira gelirleri IVA planına dahil olabilir mi?
Türkiye’deki bir konuttan elde edilen kira, borçlunun gerçek ödeme gücünü belirlerken önemli finansal veri olabilir. Ancak kira gelirinin doğrudan hangi alacaklıya ve ne miktarda aktarılacağı, kabul edilen IVA teklifi ile geçerli borç ve vergi kurallarına bağlıdır. Kiracının İngiltere’deki practitioner’a ödeme yapması gerektiği yönünde Türk kira sözleşmesi dışında otomatik bir talimat yaratıldığı söylenemez. Ayrıca Türkiye’de kira gelirinin vergisel sonuçları, yabancı ülkedeki vergi mükellefiyetiyle birlikte ayrıca incelenir. Kira sözleşmeleri, banka girişleri, stopaj veya beyan belgeleri ve taşınmaz giderleri eksiksiz hazırlanmalıdır. Net ödeme kapasitesi, brüt kira bedelinin tümünü borç ödemesi sanmadan belirlenmelidir.
Türk eşin veya aile üyesinin payı korunuyor mu?
Türkiye’deki taşınmaz eşlerden biriyle, kardeşle veya başka bir paydaşla birlikte tutuluyor olabilir. Borçlunun ekonomik payının hesaplanması, diğer kişilerin mülkiyet paylarının İngiliz IVA nedeniyle ortadan kalktığı anlamına gelmez. Türkiye tapusundaki resmi pay, edinim sebebi, varsa aile hukuku veya miras uyuşmazlığı ayrı değerlendirilmelidir. Eşin taşınmaz üzerindeki bağımsız mülkiyet hakkını borçlunun IVA borcuymuş gibi sunmak yanlış olur. Buna karşılık borçlunun gerçekte pay sahibi olup taşınmazı üçüncü kişi adına göstermesi iddiası varsa delil incelemesi yapılabilir. İngiltere’de bir varlığın beyanına ilişkin yükümlülük ile Türkiye’de mülkiyetin kime ait olduğu ayrı hukukî sorulardır.
IVA ve Türk ticaret şirketindeki paylar
Borçlunun Türkiye’de limited şirket payı bulunması, taşınmaz sahipliğinden farklı bir malvarlığı kalemi oluşturur. Limited şirketin kendine ait taşınmazları ile ortağın şirket payı aynı varlık değildir. IVA teklifinde kişinin payının değerlemesi yapılırken şirketin borçları, faaliyet durumu, dağıtılabilir kazanç ve pay devri sınırlamaları önem taşıyabilir. Türk Ticaret Kanunu’nun pay devrine ilişkin hükümleri, İngiltere’deki bireysel borç anlaşmasıyla ortadan kalkmaz. Bir kişinin şirket ortağı olması IVA kapsamında şirketin bütün taşınmazlarının otomatik alacaklı mülkiyetine geçtiğini göstermez. İlgili şirket kayıtları, ortaklık yapısı ve kişisel kefaletler ayrıca incelenmelidir. Şirketin borcuyla ortağın kişisel IVA borcunun ayrımı alacaklı haklarını doğrudan etkiler.
İngiliz borcu ile Türk bankası alacağı ayrımı
Bir Türk vatandaşı İngiltere’de kredi kartı borcu, Türkiye’de konut kredisi ve ayrıca İngiliz bir alacaklıya kişisel kefalet borcu taşıyor olabilir. Bu alacakların farklı ülkelerde kurulmuş olması, hepsinin aynı teminat ve aynı ifa hukukuna tabi olduğu anlamına gelmez. IVA bakımından hangi alacakların plan kapsamına girdiği ve hangi alacaklıların bağlandığı İngiliz kanunuyla teklif belgelerine göre belirlenir. Türk bankası bakımından ipotek, kefalet veya icra takibi varsa bunların ayrı Türk hukuku sonuçları incelenir. Aynı miktarın iki ülkede mükerrer tahsilini önlemek için ödeme makbuzları ve güncel bakiye teyitleri toplanmalıdır. Alacağın dayanağı doğrulanmadan tüm Türk borçların İngiliz IVA ile silindiği ifade edilmemelidir.
Section 262 itiraz ve kararın denetlenmesi
Insolvency Act 1986 Section 262, voluntary arrangement kararının alacaklıları haksız biçimde zedelemesi veya usulde önemli düzensizlik bulunması gibi gerekçelerle İngiliz mahkemesinde denetlenmesini düzenler. Başvuru hakkı, kişilerin sıfatı ve süreleri kanundaki özel koşullara bağlıdır. Bu nedenle IVA’nın onaylandığı öğrenildiğinde İngiltere sürecinde gerçekten itiraz edilip edilemeyeceği ve hangi tarihin başlangıç sayılacağı hemen araştırılmalıdır. Türk alacaklının İngiltere’deki bu denetimi Türk icra mahkemesine yapılan genel şikâyetle aynı usul sayması doğru değildir. Yanlış yargı merciine yapılan başvuru süre kaybı doğurabilir. Türk hukukundaki itiraz ve takip işlemleri için ayrıca bağımsız değerlendirme gerekir.
Section 262A yanlış beyan ve mal kaçırma riski
Insolvency Act 1986 Section 262A, voluntary arrangement onayı elde etme amacıyla belirli yanlış beyan ve hileli işlem fiillerini suç olarak düzenler. Türkiye’deki daireyi bildirmemek veya gerçek mülkiyet durumunu açıklamamak, somut koşullara göre İngiliz değerlendirmede ciddi sorun yaratabilir. Ancak her değerlendirme hatası kendiliğinden kanuni suçun bütün unsurlarının gerçekleştiği anlamına gelmez. Yanlış beyanın içeriği, iradi davranış, finansal kayıtlar ve gerçek yararlanma ilişkisi incelenir. Taşınmazı yakın akraba adına gösteren kişinin fiilen hak sahibi olup olmadığı da ayrı delil meselesidir. Türkiye’de mal kaçırma iddialarıyla ilgili dava yollarının varlığı ise İngiliz ceza normunun otomatik Türkiye’de uygulanması sonucunu doğurmaz.
Section 263 supervisor şikâyet ve mahkeme yolu
Insolvency Act 1986 Section 263, yürürlüğe giren IVA’nın uygulanmasını gözeten supervisor’un işlevi ve bazı işlemleri hakkında mahkemeye başvuru imkânını ele alır. Borçlu veya alacaklı, supervisor’un belirli kararına itiraz etmek istiyorsa önce sözleşmenin ödeme, gelir artışı ve varlık açıklama hükümlerini okumalıdır. English supervisor Türkiye’de icra müdürü sıfatını otomatik kazanmaz; Türk tapudaki işlem için Türk hukukunun ayrıca aradığı yetki ve şekil şartları geçerlidir. Kira geliri, taşınmaz satışı veya erken kapanış ödemesi konusunda anlaşmazlık varsa somut mali kayıtlar önem kazanır. İngiltere’de gözetim işlemini tartışmakla Türk mahkemesinde aynî hak uyuşmazlığı açmak iki farklı hukuki başvuru türüdür.
Ödeme planı bozulursa otomatik bağışıklık kalır mı?
GOV.UK, borçlunun IVA kapsamında üstlendiği ödemeleri yapmaması durumunda anlaşmanın sona erdirilmesi ve bazı koşullarda iflas başvurusu dahil sonuçlar doğabileceğini belirtir. Borçlunun ekonomik durumu değişirse supervisor ile ödeme koşullarının yeniden değerlendirilmesi gündeme gelebilir; ancak değişiklik yapılacağı garanti değildir. Türkiye’de yeni bir taşınmaz edinimi, miras kalması veya beklenmedik gelir elde edilmesi varsa teklifin kazanç ve bildirim hükümleri incelenmelidir. Önceki IVA planı durmuş olsa bile Türkiye’deki herhangi bir icra veya tapu işleminin otomatik yeniden başlaması ya da kendiliğinden geçersizleşmesi söylenemez. Her uyuşmazlıkta ilgili İngiliz ve Türk hukukî işlem tarihi esas alınır.
IVA’nın kamu sicili ve özel hayat sonuçları
İngiltere’deki Individual Insolvency Register, IVA hakkında belirli kayıtları içerir. GOV.UK resmî rehberine göre sicil kaydı, IVA tamamlandıktan sonra üç ay içinde kaldırılabilir. Bu durum kişinin Türkiye’deki tapu sicilinde IVA ibaresi oluşturulduğu anlamına gelmez; iki sicil farklı amaçlara hizmet eder. Aynı adlı kişilerin kayıtlarının karıştırılmaması ve IVA tarihinin doğru tespit edilmesi gerekir. Borçlunun İngiltere’de kredi değerlendirmesiyle Türkiye’de taşınmaz mülkiyeti aynı hukuki sonuç olarak gösterilemez. Bir Türk alacaklı resmî İngiliz kayıt ve bildirimleri kullanırken kişisel verileri işleme amacını ve belge doğruluğunu da dikkate almalıdır. İnternet sorgusu yalnız başlangıç delilidir.
İngiltere’den Türkiye’ye taşınmak IVA’yı bitirir mi?
İngiltere’de IVA onaylandıktan sonra borçlunun Türkiye’ye yerleşmesi veya iki ülke arasında yaşamaya başlaması, İngiliz anlaşmanın kendiliğinden ortadan kalktığını göstermez. Sözleşmenin gelir bildirimi, iletişim, ödeme ve değişen mali koşullar hakkında hükümleri geçerli şekilde yerine getirilmelidir. Borçlunun yeni banka hesapları, Türk kira gelirleri veya şirket ortaklıkları varsa bunların hangi kapsamda bildirilmesi gerektiği değerlendirilir. Aynı şekilde Türkiye’de yeni bir taşınmaz edinmek İngiltere alacaklılarının ona otomatik rehin hakkı kazandığı anlamına gelmez. Yerleşim yerinin değişmesi, UK ödeme anlaşmasının kişisel yükümlülüklerini ve Türk tapu hukukundaki aynî sonuçları ayrı başlıklarda ele almayı gerektirir.
Alacaklı Türk icra dosyasında ne talep edebilir?
Türkiye’de alacaklı, borçlunun IVA belgesini sunduğu bir icra dosyasında bu belgenin hangi hukuki sonucu doğurduğunu açıkça tartışmalıdır. Türk takip talebinin dayanağı, mevcut ilam veya sözleşme, taraf sıfatı, ödeme ve varsa itirazlar dosyanın esas unsurlarıdır. İngiliz IVA’nın belirli alacaklıları bağlaması, Türk icra müdürüne her durumda aynı işlem yapma yetkisi verdiği anlamına gelmez. Alacaklı veya borçlu, gerektiğinde görevli Türk yargı merciinden uyuşmazlığın niteliğine uygun hukuki koruma talep edebilir. Hangi talep için hangi usul seçileceği Türk kanununa göre belirlenir. İngiltere ödeme kayıtları, Türk takipte yapılan tahsilatı hesaplamak açısından ayrı delil oluşturabilir.
Örnek: Londra’daki borçlunun Antalya’da kiralık evi
Londra’da ikamet eden Türk vatandaşının kredi kartı borçları nedeniyle IVA teklifi hazırladığını, Antalya’daki dairenin ise kirada olduğunu varsayalım. Bu kişi İngiltere insolvency practitioner’sine dairesini ve kira gelirini doğru şekilde açıklamalıdır. 2025 protokolünde family home için düzenlenen özkaynak rejiminin Antalya’daki yatırım taşınmazını otomatik kapsadığı söylenemez; teklif metni ayrıca incelenmelidir. Türk tapudaki mevcut mülkiyet, ipotek ve kiracı hakları kendi hukukuna tabidir. İngiltere’deki kabul kararı tek başına Türk dairesini alacaklı adına tescil ettirmez. Kira geliri ve taşınmaz değeri IVA müzakeresinde rol oynayabilir. Bu yalnız kuralları gösteren teorik senaryodur, gerçek dava sonucu değildir.
Örnek: Türk alacaklıdan gizlenen İngiltere başvurusu
Türkiye’de ticari alacağı bulunan kişinin borçlunun Londra’daki IVA dosyasına eklenmediğini sonradan öğrendiğini varsayalım. İlk araştırma alacağın hangi dönemde doğduğu, İngiliz Section 260 çerçevesinde oy hakkı ve bildirimin ne sonuç doğurduğu olmalıdır. Bir alacaklının haber almamış olması onun her durumda plan dışında kaldığını göstermeyebilir. Buna karşılık İngiliz karara itiraz veya haksız zarar iddiası için kanuni usul ve süreler ayrı değerlendirilir. Türkiye’deki alacak davası ve icra takibinin gidişatı Türk hukukuna göre gözden geçirilmelidir. Mükerrer tahsil veya gereksiz masraf doğurmamak için iki dosyanın ödeme kayıtları karşılaştırılır. Olayın sonucuna ilişkin peşin garanti verilemez.
Dosya evrakları: Türk tapu ile İngiliz IVA karşılaştırması
Başlangıç dosyasında İngiliz IVA teklifinin bütün eki, alacaklı kararının sonucu, varsa değişiklikler, supervisor bilgileri ve İngiliz resmi sicil kaydı bulunmalıdır. Türk tarafta e-Devlet veya tapudan elde edilen resmi taşınmaz kayıtları, ipotek ve haciz şerhleri, varsa kira sözleşmeleri, şirket ortaklık belgeleri, Türk icra takip numarası, alacak sözleşmeleri ve ödeme dekontları toplanır. Şirketin veya eşin mülkiyetine ait mal, borçlunun kişisel varlığı gibi gösterilmemelidir. Yabancı belgelerin gerektiğinde usulüne uygun tercümesi ve tasdiki değerlendirilir. Dosya planında her alacağın para birimi, teminat durumu, ülkesi ve ödenme takvimi ayrı gösterilir. Hukuki görüş bu somut belgeler üzerine kurulmalıdır.
Sonuç: borç anlaşması ile Türk aynî haklarını ayırın
Insolvency Act 1986 Section 253, 260, 262, 262A ve 263 ile IVA Protocol 2025, İngiltere’deki borç çözümünün kapsamını ve yürütülmesini anlamak açısından başlıca kaynaklardır. Türkiye’deki taşınmaz ve ipotek için MÖHUK m.21 ve Türk aynî hukukunun koşulları ayrıca uygulanır. IVA’nın İngiltere’de alacaklıları bağlaması, Türk tapuda otomatik mülkiyet veya ipotek devri sağlamaz. Aynı şekilde Türk sicilinde değişiklik olmaması borçlunun İngiliz anlaşmaya aykırı malvarlığı davranışına izin verildiği anlamına da gelmez. 2025 protokolündeki aile konutu kuralı, eski veya protokol dışı her IVA’ya otomatik uygulanmamalıdır. Karar ve mülkiyet kayıtları görülmeden ‘bütün mal kurtuldu’ veya ‘tüm haklar kaybedildi’ şeklinde kesin sonuç söylenemez.
Konuyu tamamlayan özgün hukuk rehberleri
İngiltere ve Türkiye resmî mevzuat kaynakları
- Insolvency Act 1986 Part VIII ve Sections 252–263
- Insolvency Act Section 260: Approved arrangement
- Insolvency Act Section 262: Challenge
- Insolvency Act Section 262A: False representations
- Insolvency Act Section 263: Supervision
- GOV.UK: Individual Voluntary Arrangements
- Insolvency Service: 2025 IVA Protocol
- Insolvency Service: 2025 Protocol değişiklik açıklaması
- MÖHUK 5718 – Resmî Gazete
Sık sorulan sorular
1. İngiltere IVA Türkiye’deki evi otomatik alacaklıya geçirir mi?
Hayır. Türkiye’de taşınmaz mülkiyeti ve ipotek MÖHUK m.21 gereğince taşınmazın bulunduğu yer hukukuna bağlıdır.
2. IVA Türkiye’deki taşınmazı bildirmeme imkânı verir mi?
Hayır. İngiltere IVA teklifinde varlık, gelir ve borç bilgileri doğru açıklanmalıdır; saklama ciddi risk doğurabilir.
3. 2025 IVA Protocol ne zaman zorunlu hale geldi?
Insolvency Service açıklamasına göre yeni protokol 1 Temmuz 2025 sonrası önerilen protokol IVA’larında kullanılmalıdır.
4. 2025 protokolü aile konutunu tamamen satıyor mu?
Resmî yeni protokolde family home anlaşma varlığı olarak doğrudan gerçekleştirilmez; equity tutarı planın 60 veya 72 ay sürmesini etkileyebilir.
5. Türkiye’deki yatırım dairesi family home sayılır mı?
Otomatik sayılmaz. Taşınmazın fiili kullanımı, protokolün kapsamı ve IVA belgesi ayrı değerlendirilir.
6. Insolvency Act 260 kimleri bağlar?
Kurallara göre oy verme hakkı bulunan ve bildirimi almamış olabilecek bazı alacaklılar dahil kanunda sayılan kişileri bağlayabilir.
7. İngiliz IVA Türk icra dosyasını otomatik kapatır mı?
Hayır. Türk icra dosyasındaki sonuç, belgenin niteliği ve Türk usul hukukuna göre ayrıca incelenir.
8. Türk bankasının ipoteği IVA ile silinir mi?
İngiliz alacaklı kararı Türk tapu sicilindeki ipoteği kendiliğinden terkin etmez.
9. İngiltere’ye ait IRA değil IVA, şirket konkordatosu mudur?
IVA gerçek kişiye yöneliktir; İngiliz CVA şirket için ayrı düzenlemedir. Türk konkordatosuyla da aynı işlem değildir.
10. IVA’da alacaklıların kaçta kaçı onay verir?
İlgili karar usulünde oy kullanan alacakların değer bakımından genel olarak yüzde 75 onayı gerekir.
11. Borçlu Türkiye’ye taşınırsa IVA kendiliğinden sona erer mi?
Hayır. Yükümlülüklerin devamı ve değişen gelirlerin bildirimi kabul edilen IVA sözleşmesine göre incelenir.
12. İngiliz IVA’ya nasıl itiraz edilir?
Insolvency Act 1986 Section 262’de belirtilen haksız zarar veya önemli usul düzensizliği koşulları ve özel süreler incelenir.
Mersin Ofisi Konum Haritası
İstanbul Ofisi – Polaris Plaza, Maslak / Sarıyer
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Maslak Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21, Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul
İstanbul ve Mersin’deki fiziksel ofislerimizden Türkiye genelindeki dosyalar, görev ve yetki kuralları ile gerekli yerel işlemler dikkate alınarak koordine edilir. Yüz yüze görüşme için randevu sırasında tercih ettiğiniz ofisi belirtiniz.
İstanbul ofisini Google Haritalar’da açın · İletişim ve randevu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
