Kefalet Sigortasında 2027 Yeni Kurallar: SEDDK 2026/23 Genelgesi Tam Rehber
Güncel kontrol tarihi: 16 Eylül 2026. SEDDK’nın 29 Temmuz 2026 tarihli 2026/23 sayılı “Kefalet Sigortasında Risk Kabul ve Yönetimine İlişkin Genelge”si, kefalet sigortasında risk grubu, özsermaye limitleri, güvence sınıfları, finansal risk birimi, SEGEM eğitimi, müşteri seçimi, teminat limitleri, SBM kayıtları ve e‑kefalet süreçlerini baştan düzenleyen kapsamlı bir mevzuattır. Genelge 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek; 25 Nisan 2025 tarihli 2025/13 sayılı Kefalet Sigortası Hakkında Genelge de aynı tarihte yürürlükten kalkacaktır.
Kısa ve Net Cevap
2026/23 sayılı Genelge 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek ve kefalet sigortası şirketleri için önemli yeni sınırlar getirecek. Bir sigorta şirketinin tek bir sigorta ettiren veya risk grubu için taşıdığı net kefalet riski özsermayesinin %10’unu aşamayacak; tüm yürürlükteki kefalet senetlerine bağlı toplam brüt teminat riski ise özsermayenin beş katını geçemeyecek. Şirketler finansal riskler değerlendirme birimi kuracak, kefalet sigortası satacak aracı teknik personel SEGEM eğitim ve sınavını tamamlayacak, belirli olumsuz finansal hâllerde kefalet sözleşmesi/senedi düzenlenmeyecek, güvenceler yükümlülüğün sona ermesinden itibaren 15 gün içinde iade veya fek edilecek ve limit aşılırsa SBM yeni kefalet senedi düzenlenmesini engelleyecek. E‑kefalet senetleri elektronik sistemde muhafaza edilecek; kâğıt ortamında muhafaza edilen e‑kefalet senedi m.18/5 uyarınca hüküm ifade etmeyecek.
- Genelgenin kapsamı ve yürürlük tarihi
- Bina tamamlama sigortası istisnası
- Risk grubu tanımı
- %10 net risk sınırı
- Özsermayenin beş katı brüt risk sınırı
- 600 bin TL istisnası ve güncelleme
- Güvence sınıfları
- Finansal riskler değerlendirme birimi
- SEGEM eğitim şartı
- Sigortalı seçimi ve ret hâlleri
- 15 günlük güvence iadesi
- SBM veri ve limit kontrolü
- E‑kefalet sistemi
- Geçiş dönemi ve 31 Ocak 2027 yükümlülüğü
2026/23 Sayılı Genelge Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?
Genelgenin 21 inci maddesine göre yürürlük tarihi 1 Ocak 2027’dir. Bu nedenle 16 Eylül 2026 itibarıyla metin yayımlanmış olmakla birlikte henüz yürürlüğe girmemiştir. Şirketlerin 2027’ye hazırlık yapması gereken birçok bilgi sistemi, personel, risk yönetimi ve veri aktarımı yükümlülüğü bulunur.
Genelgenin 20 nci maddesi, 25 Nisan 2025 tarihli ve 2025/13 sayılı Kefalet Sigortası Hakkında Genelgenin 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlükten kalkacağını düzenler. Böylece eski ve yeni sistem arasında aynı gün itibarıyla geçiş öngörülmüştür.
Genelgenin Kapsamı Nedir?
2026/23 m.1/2, doğrudan ve dolaylı kefalet sigortası branşında ruhsatı bulunan sigorta şirketlerini kapsar. Genelge yalnız poliçe metnini değil risk kabulünün tamamını düzenler: risk grubu, limit, güvence, personel, onay, izleme, bilgi sistemi, SBM veri aktarımı ve e‑kefalet süreçleri aynı çerçeveye bağlanmıştır.
Genelge m.1/3 ayrıca önemli bir ilke koyar: düzenlemede belirtilen koşullar asgari şartlardır; bu koşullar sağlansa bile bir riskin üstlenilip üstlenilmeyeceğine ilişkin nihai karar sigorta şirketine aittir. Bu nedenle “Genelgedeki şartları sağladım, şirket kefalet vermek zorunda” sonucu çıkarılamaz.
Bina Tamamlama Sigortası Genelgeden Tamamen Muaf mı?
Hayır. M.1/2, bina tamamlama sigortası kapsamında verilen teminatların Genelgenin kefalet teminatlarının ve güvencelerin sınıflandırılması ve sınırlamalara ilişkin hükümlerine tabi olmadığını düzenler. Bu ifade, bina tamamlama sigortasının bütün Genelgeden sınırsız biçimde çıkarıldığı anlamına gelmez. İstisna açıkça belirli hüküm gruplarına yöneliktir.
Bu nedenle bina tamamlama sigortası bakımından hangi maddenin uygulanıp uygulanmayacağı, istisnanın kapsamı tek tek okunarak belirlenmelidir.
Risk Grubu Nasıl Tanımlanıyor?
Genelge m.4/1’e göre bir gerçek kişi ile eşi ve çocukları; bunların yönetim kurulu üyesi veya genel müdürü olduğu ya da doğrudan/dolaylı kontrol ettiği veya sınırsız sorumlulukla katıldığı ortaklıklarla birlikte bir risk grubu oluşturur. Böylece limit hesabının yalnız tek tüzel kişi üzerinden parçalanması önlenir.
M.4/2, ekonomik bağlantıyı da dikkate alır. Birinin ödeme güçlüğüne düşmesinin diğer bir veya birkaçının ödeme güçlüğüne düşmesi sonucunu doğuracak boyutta kefalet, garanti veya benzeri ilişkiler bulunan gerçek ve tüzel kişiler de risk grubuna dâhil edilir.
KİT’ler ile çoğunluk hissesi Özelleştirme İdaresi Başkanlığı veya Türkiye Varlık Fonunda bulunan kamu kurum ve kuruluşları ise bağlı ortaklık, iştirak ve müesseseleriyle birlikte ayrı bir kamu risk grubu oluşturur.
Tek Risk Grubu İçin %10 Net Teminat Riski Sınırı
Genelge m.5/1’e göre bir sigorta şirketinin tek bir sigorta ettiren veya risk grubu için yürürlükteki tüm kefalet senetlerine bağlı herhangi bir anda üzerinde tuttuğu net teminat riski, sigorta şirketinin özsermayesinin %10’unu aşamaz.
Bu sınır tek bir senede değil, o kişi veya risk grubu için yürürlükte bulunan bütün kefalet senetlerinin net riskine uygulanır. M.5/3’e göre net risk hesabında belirli mali ve teknik kriterleri sağlayan reasürörlere yapılan bölüşmeli risk devirleri, Genelgede belirtilen şartlarla teminattan düşülebilir.
Toplam Brüt Risk Neden Özsermayenin Beş Katıyla Sınırlı?
Genelge m.5/2, şirketin yürürlükteki bütün kefalet senetlerine bağlı toplam brüt teminat riskinin özsermayesinin beş katını geçemeyeceğini düzenler. Bu ikinci limit, tek bir müşteri/risk grubu yerine şirket portföyünün bütününü kontrol eder.
Bu iki sınır birlikte işler: bir tarafta tek risk grubu için %10 net risk, diğer tarafta şirketin toplam portföyü için beş kat brüt risk vardır. Birinin aşılmaması diğer sınırın otomatik olarak sağlandığı anlamına gelmez.
600 Bin TL’lik Hesaplama İstisnası Nedir?
M.5/2’ye göre kamu ihalelerine katılmak üzere ilgili idarelere hitaben düzenlenen geçici kefalet senedi teminatları ile bir sigorta ettiren veya risk grubuna verilen brüt teminatların toplamı 600 bin TL ve altındaki sözleşmeler, toplam brüt risk hesabında dikkate alınmaz.
600 bin TL sabit kalmayacaktır. Dipnotta bu tutarın her yıl Ocak ve Temmuz aylarında TÜİK üretici fiyat endeksinde son altı ayda meydana gelen değişim oranında artırılacağı düzenlenmiştir. İlk güncelleme Temmuz 2027’de yapılacaktır. Endeks değişimi negatifse sıfır kabul edilir.
Güvenceler Nasıl Sınıflandırılıyor?
Genelge m.7 güvenceleri dört gruba ayırır ve net gerçekleşebilir değerlerinin hesaplamada hangi oranla dikkate alınacağını belirler. Birinci grup güvenceler %100, ikinci grup %90, üçüncü grup %80, dördüncü grup %30 oranına kadar dikkate alınabilir.
Hukuken geçerli ve bağlayıcı olmayan sözleşmelere dayalı güvenceler ise m.7/2 uyarınca Genelge uygulamasında dikkate alınmaz. Bu nedenle yalnız “teminat alındı” denilmesi yeterli değildir; güvencenin hukuki geçerliliği ve şekil şartları da kontrol edilmelidir.
Finansal Riskler Değerlendirme Birimi Zorunlu mu?
Evet. Genelge m.9’a göre kefalet sigortası faaliyetinde bulunan şirketler bünyelerinde finansal riskler değerlendirme birimi kurmak zorundadır. Birimde bir sorumlu ve asgari iki kişi bulunacaktır. Ancak asgari sayı her durumda yeterli kabul edilmez; teminat tutarı, sektör, bölge, sigortalı grubu, teminat türü ve faaliyetlerin karmaşıklığına göre yeterli sayıda yetkin personel tahsis edilmelidir.
Kefalet Sigortası Satacak Aracı Personelde SEGEM Şartı
Genelge m.10, kefalet sigortalarının satışı konusunda yetkilendirilecek aracı teknik personelin SEGEM eğitimlerini tamamlamasını ve eğitim sonunda yapılacak sınavlarda başarılı olmasını zorunlu kılar. Bu hüküm 1 Ocak 2027’den itibaren yeni sistemin personel yeterliliği ayağını oluşturur.
Sigorta Şirketi Hangi Müşteriyi Reddetmek Zorunda?
Genelge m.12, sigorta ettiren veya sigortalının seçiminde itibar, mali durum, geçmiş borç ödeme performansı, yükümlülüklerini yerine getirme kapasitesi, ortakların moralitesi, deneyim, ekipman ve mali güç gibi unsurların incelenmesini öngörür.
M.12/2 ayrıca bazı hâllerde olumsuz değerlendirme ve ret zorunluluğu getirir. Kamuya açık metinde açıkça görülen hâller arasında sigorta ettiren/sigortalı hakkında iflas yoluyla takibe başlanması veya iflas davası açılması ile borç ödemede aczin belgelenmesi ya da kabul edilebilir şekilde kanıtlanan icra takibinin sonuçsuz kalması bulunur. Somut ret değerlendirmesinde m.12’nin tam güncel metni kullanılmalıdır.
Güvencelerin İadesi İçin 15 Günlük Süre
Genelge m.15/3, kefalet senedi süresinin dolması, lehdarın ibrası veya şirketin kefalet senedine ilişkin yükümlülüğünü sona erdiren başka bir hâlin gerçekleşmesi durumunda, güvencelerin iadesi veya fekki işlemlerinin şirket yükümlülüğünün sona erdiği tarihten itibaren 15 gün içinde tamamlanmasını zorunlu kılar.
İpotek, rehin, blokaj gibi bir güvence alınmışsa yalnız fiilî teslim değil, ilgili hukuki fek/çözme işlemlerinin de tamamlanması gerekir. Bu süre ileride sigorta ettirenler bakımından önemli bir uyuşmazlık başlığı olacaktır.
Rehin ve İpotek Ne Zaman Kurulmalı?
M.15/2, güvencenin hukuki geçerliliği için gerekli rehin, ipotek, blokaj ve benzeri işlemlerin poliçe yürürlüğe girmeden önce tamamlanmasını öngörür. Noter onayı veya tescil gibi şekil şartlarının da sigorta şirketinin hukuk birimi veya yetkilendirilmiş hukuk büroları tarafından onaylanması gerekir.
Böylece şirket, poliçe yürürlüğe girdikten sonra güvenceyi hukuken geçerli hale getirmeye çalışmak yerine risk üstlenmeden önce gerekli ayni ve şekli işlemleri tamamlamak zorundadır.
SBM Limit Aşımını Nasıl Kontrol Edecek?
Genelge m.17, poliçe, kefalet senedi, reasürans dağılımı, sigorta ettiren/sigortalı, risk grubu ve mevcutsa güvence verilerinin SBM’ye eşzamanlı aktarılmasını öngörür. SBM de Genelgedeki sınıflandırma ve limitlere göre kontrol algoritmalarını kurar.
M.17/3 çok açık bir sonuç getirir: Genelgenin 5 inci maddesindeki genel sınırların aşılması hâlinde SBM, sigorta şirketinin yeni kefalet senedi düzenlemesini engeller. Böylece limit kontrolü yalnız şirket içi prosedüre bırakılmamış, merkezi sistemde teknik engelle desteklenmiştir.
E‑Kefalet Nasıl Çalışacak?
Genelge m.18’e göre kefalet senetlerinin doğrulanması, lehtara iletilmesi, muhafazası, iadesi ve vade güncellemesi gibi işlemler elektronik ortamda yürütülür. Senet üretilirken SBM’den alınan poliçe eşleştirme kodunun senette yer alması zorunludur.
Sigorta şirketi e‑kefalet senedini elektronik imzalı olarak SBM’ye iletir; imza kontrolü, doğrulama ve lehtara veya ilgili aracı kuruluşa iletim SBM tarafından yapılır. Senetler şirket ve SBM sistemlerinde elektronik olarak saklanır.
E‑Kefaletin Kâğıt Nüshası Hukuken Geçerli mi?
Genelge m.18/5, e‑kefalet senedinin kâğıt ortamında muhafazasının herhangi bir hüküm ifade etmeyeceğini açıkça düzenler. Ancak m.18/6, bilişim sistemlerinin veya mücbir nedenlerin çalışmaması nedeniyle e‑kefalet oluşturulamıyor/doğrulanamıyor/iletilemiyorsa senedin kâğıt ortamında oluşturulmasını ayrı bir istisna olarak düzenler.
Bu iki hüküm karıştırılmamalıdır: elektronik olarak oluşturulmuş e‑kefaletin çıktı/kâğıt muhafazası hukuki saklama yerine geçmez; buna karşılık sistemin mücbir nedenle çalışmadığı özel durumda kâğıt ortamında oluşturma mümkündür.
Mevcut Poliçe ve Senetler İçin Geçiş Süresi
Geçici Madde 1’e göre Genelgenin yayım tarihinden önce düzenlenmiş olmakla birlikte yayım tarihinde yürürlükte bulunan kefalet sigortası poliçe ve senetlerine ilişkin veriler, yeni sınıflandırma esaslarına göre sınıflandırılarak SBM sistemine girilmelidir. Bu işlemin 31 Ocak 2027 itibarıyla tamamlanması zorunludur.
Dolayısıyla yeni sistem yalnız 1 Ocak 2027’den sonra düzenlenecek senetleri değil, yayımdan önce düzenlenmiş ve halen yürürlükte olan portföyün veri standardizasyonunu da etkiler.
Resmî Kaynaklar
2026/23 sayılı Genelgenin güncel kaydı için SEDDK Sigortacılık Genelgeleri sayfası, sigorta hukuku içerikleri için Banka ve Sigorta Hukuku kategorimiz kullanılmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
2026/23 sayılı Genelge yürürlükte mi?
16 Eylül 2026 itibarıyla henüz değil. 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek.
Tek risk grubu için limit nedir?
Net teminat riski sigorta şirketi özsermayesinin %10’unu aşamaz.
Şirketin toplam kefalet riski ne kadar olabilir?
Toplam brüt teminat riski özsermayenin beş katını geçemez.
600 bin TL sınırı değişecek mi?
Evet. İlk güncelleme Temmuz 2027’de olmak üzere TÜİK üretici fiyat endeksine göre altı aylık güncellemeler öngörülmüştür.
Güvence ne kadar sürede iade edilmeli?
Şirketin kefalet senedine ilişkin yükümlülüğü sona erdikten sonra 15 gün içinde iade veya fek işlemleri tamamlanmalıdır.
Limit aşılırsa ne olur?
SBM yeni kefalet senedi düzenlenmesini engeller.
E‑kefalet çıktısı asıl belge sayılır mı?
Genelge m.18/5 e‑kefaletin kâğıt ortamında muhafazasının hüküm ifade etmeyeceğini düzenler.
SEGEM eğitimi kimler için zorunlu?
Kefalet sigortası satışı konusunda yetkilendirilecek aracı teknik personel için eğitim ve sınav başarı şartı vardır.
Eski poliçeler SBM’ye aktarılacak mı?
Yayım tarihinde yürürlükte olan eski poliçe/senet verileri yeni sınıflandırmaya göre 31 Ocak 2027’ye kadar SBM’ye girilmelidir.
Bina tamamlama sigortası tamamen kapsam dışında mı?
Hayır. M.1/2 yalnız kefalet teminat/güvence sınıflandırması ve sınırlamalara ilişkin belirli hükümler yönünden istisna getirir.
Sonuç
2026/23 sayılı Genelge, kefalet sigortasında 1 Ocak 2027’den itibaren uygulanacak yeni risk yönetimi altyapısını ayrıntılı ve ölçülebilir kurallara bağlamıştır. %10 net risk ve özsermayenin beş katı brüt risk sınırı, 15 günlük güvence iade/fek süresi, SEGEM şartı, eşzamanlı SBM bildirimi, limit aşımında merkezi engel ve e‑kefaletin elektronik doğrulama/saklama kuralları yeni sistemin temel unsurlarıdır. Şirketler ve kefalet sigortası kullanan işletmeler, 2027 öncesinde hem sözleşme süreçlerini hem bilgi sistemlerini bu kurallara göre hazırlamalıdır.
Hukukçu İncelemesi
Bu içerik 16 Eylül 2026 tarihinde SEDDK’nın 2026/23 sayılı Genelgesinin 1-22. maddeleri ve Geçici Madde 1 esas alınarak hazırlanmıştır. Henüz yürürlüğe girmemiş hükümler yürürlükteymiş gibi sunulmamış; Genelgenin istisna ve limitleri metindeki kapsamıyla açıklanmıştır. Somut kefalet sigortası sözleşmesinde senet türü, risk grubu, güvence, reasürans ve şirket özsermaye verileri ayrıca incelenmelidir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
