Köy Evinde DASK Zorunlu mu? 2026: 6305 Sayılı Kanun Köy İstisnası
Köyde bulunan evlerin DASK’a tabi olup olmadığı, uygulamada en fazla yanlış genelleme yapılan konulardan biridir. “Köydeyse DASK gerekmez” veya “tapulu her evde DASK zorunludur” şeklindeki iki uç yaklaşım da 6305 sayılı Kanunun metnini tam yansıtmaz. Kanun köy yapıları için özel ve şartlı bir istisna düzenlemiştir.
Bu istisnanın amacı, belediye denetiminin ve sigorta erişiminin farklı olduğu geleneksel köy yerleşimlerini zorunlu sigorta sisteminden ayrı tutmaktır. Ancak büyükşehir sınırlarının değişmesi, kırsal mahalle statüsü, yeni imar alanları ve kişilerin fiili ikameti nedeniyle her taşınmaz somut kayıtlarıyla incelenmelidir.
6305 sayılı Kanunda köy evleri nasıl düzenlenmiştir?
Afet Sigortaları Kanunu m.10, Zorunlu Deprem Sigortasına tabi yapıları saydıktan sonra kapsam dışında kalan binaları da belirler. Köy nüfusuna kayıtlı ve köyde sürekli oturanlarca köy yerleşik alanları ve civarında yapılan binalar bu istisna grubundadır.
Hükmün lafzı üç unsuru birlikte içerir: kişi köy nüfusuna kayıtlı olmalı, köyde sürekli oturmalı ve bina köy yerleşik alanı veya civarında bulunmalıdır. Sadece tapu adresinde “köy” yazması bu şartların tamamının gerçekleştiğini otomatik olarak göstermez.
Bu nedenle DASK poliçesi düzenlenirken veya tapu/abonelik işleminde sistemin zorunluluk uyarısı verdiği durumlarda taşınmazın idari statüsü ve malik/kullanıcı durumu resmi kayıtlarla kontrol edilmelidir.
Köy istisnasının temel şartları nelerdir?
Birinci şart köy nüfusuna kayıtlılıktır. İkinci şart köyde sürekli oturma olgusudur. Üçüncü şart ise yapının köy yerleşik alanı ve civarında yapılmış olmasıdır. Kanun bu unsurları birlikte kullanır.
Şehirde sürekli yaşayan ve yalnız yaz aylarında köy evini kullanan kişi bakımından “köyde sürekli oturma” şartı ayrıca incelenir. Bir yatırımcı tarafından köy sınırında yapılan villa veya turistik konaklama binası da sırf coğrafi konumu nedeniyle otomatik istisna sayılmaz.
Kapsam değerlendirmesinde tapu kaydı, adres kayıt sistemi, ikamet ve yerleşim bilgisi ile ilgili idari statü önemlidir. Sigorta şirketi veya DASK sistemindeki kayıtla gerçek durum çelişiyorsa resmi belgelerle düzeltme talep edilmelidir.
Köy nüfusuna kayıtlı olmak ne anlama gelir?
Kanun metni köy nüfusuna kayıtlı olma şartını açıkça kullanır. Nüfus kayıt sistemindeki yer bilgisi ve tarihsel idari statü somut olayda incelenir. Günümüzde adres ve nüfus sistemleri dijital olduğu için eski “nüfus kütüğü köyde” ifadesinin uygulaması ilgili kamu kayıtları üzerinden değerlendirilir.
Bir kişinin ailesinin köy kökenli olması veya köyde taşınmaz miras kalması tek başına yeterli değildir. Kanunun diğer şartı olan sürekli oturma ayrıca aranır.
Miras yoluyla köy evi edinen ancak şehirde yaşayan kişi, poliçe zorunluluğunu varsayımla reddetmemeli; DASK ve tapu uygulamasındaki güncel kapsam kaydını kontrol etmelidir.
Köyde sürekli oturma şartı neden önemlidir?
Kanun köy istisnasını kırsal yerleşimde fiilen yaşayan kişilerle ilişkilendirir. Yalnız hafta sonu veya yazlık olarak kullanılan kırsal konut, “sürekli oturma” bakımından farklı değerlendirilir. Fiili ikamet adresi, elektrik-su tüketimi ve adres kayıtları yardımcı olabilecek belgelerdir.
Bu şartın varlığı konusunda uyuşmazlık varsa, sigorta yaptırmamak yerine yazılı kapsam görüşü almak daha güvenlidir. Deprem olduktan sonra “aslında zorunlu değilmiş” tartışması tazminat kaybını telafi etmez.
Kapsam dışında kalan kişiler de isteğe bağlı deprem teminatı sağlayan sigorta ürünleriyle yapılarını güvence altına alabilir.
Köy yerleşik alanı ve civarı nasıl belirlenir?
Köy yerleşik alanı, imar ve idari mevzuata göre yetkili idarelerce belirlenen sınırdır. Yapının tapuda köy adıyla kayıtlı olması, her zaman bu sınır içinde bulunduğunu tek başına kanıtlamaz. Parselin koordinat ve imar durumu ilgili belediye/il özel idaresi kayıtlarından kontrol edilmelidir.
Köyün uzağındaki tarla üzerinde sonradan yapılan bağ evi, çiftlik yapısı veya konut için köy yerleşik alanı istisnası otomatik uygulanmamalıdır. Yapının hukuki niteliği ve konumu belirleyicidir.
İmar mevzuatına aykırı yapının DASK kapsamında olup olmaması da ayrı sorundur. DASK poliçesi imar aykırılığını yasallaştırmaz.
Büyükşehir yasasıyla mahalleye dönüşen eski köylerde DASK ne olur?
6360 sayılı Kanun ve diğer idari düzenlemelerle birçok köy mahalle statüsüne dönüşmüştür. Bu dönüşüm, DASK köy istisnasının uygulanmasında taşınmazın güncel ve önceki statüsünü, özel geçiş düzenlemelerini ve DASK sistemindeki adres sınıflandırmasını önemli hale getirmiştir.
“Adı artık mahalle oldu, kesin DASK zorunlu” veya “eskiden köydü, ömür boyu muaf” şeklinde kesin genelleme yapılmamalıdır. İşlem tarihinde DASK’ın güncel uygulama kuralları ve adres statüsü kontrol edilir.
Tapu veya abonelik sistemi geçerli DASK poliçesi istiyorsa, malik kapsam dışı olduğunu düşünüyorsa ilgili resmi belgelerle DASK/sigorta kuruluşundan yazılı inceleme istemelidir.
Tapulu köy evinde DASK zorunlu olur mu?
Tapuya kayıtlı olmak, DASK kapsamının temel unsurlarından biri olabilir; ancak köy istisnası kanunda ayrıca düzenlenmiştir. Tapulu bir köy evi, istisnanın diğer şartlarını taşıyorsa zorunlu kapsam dışında kalabilir.
Buna karşılık şehirdeki tapulu müstakil ev, villa veya apartman dairesi kural olarak DASK kapsamındadır. Taşınmazın tapulu olması ile köy istisnası birbirine alternatif değil, birlikte değerlendirilmesi gereken unsurlardır.
Tapu kaydında yapı görünmüyor veya vasfı hâlâ tarla olarak kayıtlıysa ayrıca kadastro, cins değişikliği ve imar sorunları ortaya çıkabilir. Sigorta kapsamı bu sorunların çözümü anlamına gelmez.
DASK zorunlu değilse deprem sigortası yaptırılabilir mi?
Evet. Kanun zorunlu kapsam dışında kalan binalar için isteğe bağlı deprem sigortası yaptırılmasına engel değildir. Sigorta şirketleri teknik kabul kriterlerine göre deprem teminatı içeren konut, işyeri veya özel bina sigortası sunabilir.
Köyde yaşayan malik, “DASK zorunlu değil” diye binayı tamamen sigortasız bırakmak zorunda değildir. Deprem riski bölgesel ve yapısal özelliklere bağlıdır; zorunluluk yokluğu risk yokluğu anlamına gelmez.
İsteğe bağlı poliçede teminat tutarı, muafiyet, enkaz kaldırma, kira kaybı ve eşya gibi DASK dışında kalabilen ek teminatlar ayrıca düzenlenebilir.
Köy evinde elektrik-su aboneliğinde DASK istenir mi?
6305 sayılı Kanun kapsamındaki binalarda elektrik ve su aboneliği sırasında geçerli DASK poliçesi kontrol edilir. Yapı kanundaki köy istisnası nedeniyle zorunlu kapsam dışındaysa, sistemin buna göre işlem yapması gerekir.
Uygulamada otomatik adres sistemi yanlış sınıflandırma yaparsa abonelik kurumu veya sigorta kuruluşuna kapsam dışı olduğuna ilişkin resmi belgeler sunulabilir. Sözlü beyanla işlem yapılması beklenmemelidir.
Tapu işlemlerinde de aynı ilke geçerlidir: yalnız zorunlu sigorta kapsamındaki binalar için geçerli poliçe kontrolü yapılır.
Köy evi sonradan turistik işletmeye çevrilirse ne olur?
Binanın kullanım amacı ve hukuki niteliği değiştiğinde sigorta kapsamı yeniden değerlendirilmelidir. Köyde sürekli oturan kişinin meskeni ile konaklama tesisi, pansiyon veya ticari işletme aynı kapsam değerlendirmesine tabi olmayabilir.
Tapu vasfı, ruhsat ve fiili kullanım arasında uyum sağlanmalı; sigorta poliçesi gerçek kullanım şeklini yansıtmalıdır. Yanlış beyan tazminat uyuşmazlığına yol açabilir.
Köy evi miras kalırsa yeni malik ne yapmalı?
Mirasçılar öncelikle tapu intikalini ve taşınmazın hukuki/adres statüsünü kontrol etmelidir. Mirasçının şehirde yaşaması, murisin köyde sürekli oturmuş olmasıyla aynı değildir. Zorunluluk yeni malik ve güncel kullanım bakımından yeniden incelenmelidir.
Mevcut isteğe bağlı veya zorunlu poliçe varsa sigortacıya mülkiyet değişikliği bildirilmelidir. Poliçenin otomatik olarak yeni malik adına tüm şartlarıyla devam ettiği varsayılmamalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Köydeki her ev DASK’tan muaf mı?
Hayır. Kanundaki köy nüfusuna kayıt, köyde sürekli oturma ve köy yerleşik alanı/civarı şartları birlikte değerlendirilir.
Tapulu köy evinde DASK gerekir mi?
Tapulu olması tek başına belirleyici değildir; köy istisnasının şartları varsa zorunlu kapsam dışında kalabilir.
Yazlık olarak kullandığım köy evi muaf mı?
Sürekli oturma şartı nedeniyle yazlık kullanım ayrıca değerlendirilmelidir; otomatik muafiyet kabul edilmemelidir.
Eski köy yeni mahalle olduysa DASK gerekir mi?
Güncel idari statü ve DASK uygulama kayıtları birlikte kontrol edilir; yalnız eski köy adına dayanarak muafiyet varsayılmamalıdır.
DASK zorunlu değilse sigorta yaptıramaz mıyım?
İsteğe bağlı deprem teminatı veya özel konut sigortası yaptırılabilir.
Köy evinde elektrik aboneliği için DASK istenebilir mi?
Yalnız zorunlu kapsam içindeki yapılarda poliçe kontrol edilir; kapsam dışı yapı için resmi istisna kaydı dikkate alınmalıdır.
Bağ evi köy istisnasında mı?
Konum, yapı niteliği, malik/kullanıcının durumu ve köy yerleşik alanı şartları incelenmeden kesin cevap verilmez.
Çiftlik evi DASK kapsamı dışında mı?
Sırf kırsalda veya tarım arazisinde olması muafiyet sağlamaz; Kanun m.10 şartları değerlendirilir.
Köy evi miras kaldıysa eski muafiyet devam eder mi?
Yeni malik ve güncel kullanım bakımından şartlar yeniden kontrol edilmelidir.
DASK poliçesi imar sorununu çözer mi?
Hayır. Sigorta kapsamı, ruhsat ve imar hukukundaki aykırılığı ortadan kaldırmaz.
Resmî kaynaklar
İçerik 11 Eylül 2026 tarihinde 6305 sayılı Kanun m.10’daki köy istisnası esas alınarak hazırlanmıştır. Köyde bulunmak ile Kanundaki şartlı kapsam dışılık birbirinden ayrılmıştır.
Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472 – Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu. Yazar profili
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
