KPSS Sorusu İptal Edilirse Puan Nasıl Hesaplanır? 6114 m.7/2 | 2026
Kısa ve net cevap: KPSS’de bir sorunun ÖSYM Başkanlığı veya yargı mercii tarafından iptaline karar verilmesi hâlinde, 6114 sayılı Kanun’un 7/2. maddesi uygulanır. İptal edilen soru değerlendirme dışı bırakılır ve kalan geçerli soruların puan değerleri yeniden belirlenir. İptal edilen soru herkes tarafından doğru cevaplanmış sayılmaz; adaya doğrudan sabit puan eklenmez ve tek bir sorunun iptali sınavın tamamını otomatik olarak iptal etmez. Puanlama, geçerli kalan sorular üzerinden yeniden kurulur.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Bu kural özellikle “KPSS sorusu iptal edilirse kaç puan gelir?”, “yanlış cevap anahtarı düzeltilirse puan değişir mi?”, “iptal soru herkese doğru mu sayılır?” ve “soru iptali sıralamayı etkiler mi?” aramalarında yanlış anlaşılmaktadır. Hukuki cevap, söylentiye veya geçmiş yıllarda kullanılan farklı sınav yöntemlerine değil, yürürlükteki 6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun’a dayanır.
- 6114 m.7/2 ne diyor?
- İptal edilen soru puanlamadan nasıl çıkarılır?
- İptal soru herkese doğru sayılır mı?
- Birden fazla soru iptal edilirse ne olur?
- Yanlış cevap anahtarı ile soru iptali aynı şey midir?
- ÖSYM kendi kararıyla soru iptal edebilir mi?
- Mahkeme kararıyla soru iptali
- İptal kararı sonuçtan önce ve sonra verilirse ne olur?
- Sıralama ve yerleştirme etkilenir mi?
- ÖSYM’ye itiraz ve dava süresi
- Resmî kaynaklar
- Sık sorulan sorular
6114 sayılı Kanun m.7/2 ne diyor?
6114 sayılı Kanun m.7, ÖSYM tarafından yürütülen sınavların temel esaslarını düzenler. Maddenin birinci fıkrası güvenilirlik, gizlilik, tarafsızlık, bilimsellik ve fırsat eşitliği ilkelerini getirir. İkinci fıkra ise sınav sonrasında bir sorunun iptal edilmesi hâlinde puanlamanın nasıl devam edeceğini doğrudan düzenler.
Kanuni sistem şöyledir: Sınavdan sonra ÖSYM Başkanlığı veya yargı mercileri tarafından iptaline karar verilen sorular değerlendirme dışı bırakılır. Ardından kalan geçerli soruların puan değerleri yeniden belirlenir. Bu düzenleme, bir sorunun hukuka veya ölçme-değerlendirme ilkelerine aykırı olduğunun tespit edilmesi hâlinde sınavın geri kalanının mümkün olduğu ölçüde geçerliliğini korumayı amaçlar.
Dolayısıyla soru iptalinde temel işlem “herkese bir doğru eklemek” değildir. Hukuken yapılan, geçersiz soruyu ölçme setinden çıkarmak ve puanlamayı geçerli kalan sorular üzerinden yeniden kurmaktır. Bu ayrım, puan ve sıralama hesabının anlaşılması bakımından önemlidir.
İptal edilen soru puanlamadan nasıl çıkarılır?
İptal kararı verildiğinde ilgili soru artık geçerli soru olarak değerlendirmeye katılmaz. Adayın o soruya doğru, yanlış veya boş cevap vermiş olması, iptal edilen sorunun kendisi bakımından puan hesabına doğrudan dahil edilmez. Puanlamanın matematiksel ağırlığı geçerli kalan sorulara dağıtılır.
Örneğin bir testte 60 soru bulunduğunu ve bunlardan birinin iptal edildiğini varsayalım. Kanuni yöntem, “iptal soru herkese doğru yazılsın” şeklinde değildir. Değerlendirme 59 geçerli soru üzerinden yeniden oluşturulur. Ancak KPSS puanı yalnız ham doğru sayısından ibaret olmadığı için, adayın nihai KPSS puanındaki değişim “bir soru = sabit x puan” biçiminde hesaplanamaz.
KPSS’de testlerin standart puanları, aday kitlesinin cevap dağılımı ve ilgili puan türünün ağırlıkları önemlidir. Bu nedenle internet üzerindeki “bir soru yaklaşık şu kadar puandır” tabloları hukuken garanti edilmiş sabit değerler değildir. İptal sonrasında ÖSYM, geçerli sorular üzerinden sınavın değerlendirme sistemini uygular.
İptal soru herkese doğru sayılır mı?
Hayır. 6114 m.7/2’nin açık sistemi, iptal edilen sorunun değerlendirme dışı bırakılmasıdır. Bu nedenle “soru iptal olursa herkes doğru yapmış sayılır” ifadesi güncel kanuni yöntemi doğru anlatmaz. Adayın iptal edilen soruya verdiği cevap, geçerli soru olarak puan hesabında tutulmaz.
Bu nokta özellikle geçmişte farklı kurumların veya farklı sınav mevzuatlarının uygulamalarına bakılarak karıştırılmaktadır. KPSS bakımından esas alınacak düzenleme ÖSYM’nin tabi olduğu 6114 sayılı Kanun’dur. Bir başka kurumun sınavında iptal soru için farklı bir puanlama yöntemi bulunması, KPSS’ye kendiliğinden uygulanmaz.
ÖSYM’nin ilgili sınav kılavuzunda değerlendirme yöntemine ilişkin daha ayrıntılı teknik açıklamalar bulunabilir. Kanunun emredici çerçevesi ise geçersiz sorunun çıkarılması ve geçerli soruların puan değerinin yeniden belirlenmesidir.
Birden fazla KPSS sorusu iptal edilirse ne olur?
Birden fazla sorunun iptal edilmesi hâlinde de aynı hukuki ilke uygulanır. İptal edilen bütün sorular değerlendirme dışı bırakılır; geçerli kalan sorular üzerinden puanlama yeniden yapılır. Kanunda “ikinci soru iptal edilirse sınav tamamı iptal edilir” veya “belirli sayıda soru iptalinden sonra otomatik yeni sınav yapılır” biçiminde genel bir eşik bulunmamaktadır.
Bununla birlikte iptal edilen soru sayısının çok artması, sınavın ölçme geçerliliği ve güvenilirliği açısından ayrı bir hukuki tartışma yaratabilir. Sınavın ölçmek istediği alanın artık yeterince temsil edilmemesi, sınavın bilimsel güvenilirliğini etkileyebilir. Böyle bir durumda yalnız tek tek sorular değil, sınavın bütünlüğü bakımından 6114 m.7’deki bilimsellik ve güvenilirlik ilkeleri de önem kazanır.
Ancak bunun sonucu da otomatik değildir. Hangi sayıda iptal sorunun bütün sınavı geçersiz kılacağına ilişkin soyut bir kanuni oran yoktur. Somut sınav, test yapısı, konu dağılımı ve ölçme etkisi birlikte değerlendirilir.
Yanlış cevap anahtarı ile soru iptali aynı şey midir?
Hayır. Yanlış cevap anahtarı ile sorunun kendisinin geçersiz olması farklı hukuki ve teknik durumlardır. Bir sorunun tek ve doğru cevabı bulunmasına rağmen ÖSYM’nin yayımladığı cevap anahtarında yanlış seçeneğin doğru gösterildiği anlaşılırsa, sorun cevap anahtarının düzeltilmesidir. Soru özü itibarıyla geçerli kalabilir.
Buna karşılık soru kökünün hatalı olması, birden fazla seçeneğin doğru olması, hiçbir seçeneğin doğru olmaması veya sorunun bilimsel/hukuki bakımdan geçersiz hâle gelmesi durumunda soru iptali gündeme gelebilir. İki durumda da aday puanı etkilenebilir; fakat hukuki sebep aynı değildir.
İtiraz dilekçesinde bu ayrım açık kurulmalıdır. Aday, “soru iptal edilsin” talebinde bulunurken gerçekten sorunun mu geçersiz olduğunu, yoksa cevap anahtarındaki doğru seçeneğin mi hatalı ilan edildiğini açıklamalıdır. İdari başvurunun konusunun net kurulması, ÖSYM’nin ve gerektiğinde mahkemenin incelemesini doğrudan etkiler.
ÖSYM kendi kararıyla soru iptal edebilir mi?
Evet. 6114 m.7/2, iptal kararını yalnız yargı mercilerine bırakmamıştır. ÖSYM Başkanlığı da sınav sonrasında bir sorunun iptaline karar verebilir. Bu durumda da kanunda öngörülen puanlama sonucu uygulanır: soru değerlendirme dışı bırakılır ve geçerli soruların puan değerleri yeniden belirlenir.
ÖSYM’ye yapılan soru itirazı bu nedenle yalnız dava öncesi biçimsel bir işlem değildir. Soru veya cevap anahtarındaki hata kurum tarafından tespit edilirse idare kendi işlemini düzeltebilir. Bununla birlikte aday, dava süresi bakımından merkezi sınavlara ilişkin özel İYUK m.20/B hükümlerini ayrıca gözetmelidir.
Mahkeme kararıyla KPSS sorusu iptal edilirse ne olur?
ÖSYM soruyu iptal etmez ve aday hukuka aykırılık iddiasını idari yargıya taşırsa, yargı mercii soruyu inceleyebilir. Uyuşmazlığın niteliğine göre bilirkişi veya uzman incelemesi gündeme gelebilir. Mahkeme, sorunun hukuka aykırı olduğuna ve iptaline karar verirse 6114 m.7/2’deki sonuç uygulanır.
Mahkeme kararı yalnız davacı adayın kağıdına “bir doğru cevap” eklemek şeklinde uygulanmaz. Soru geçersizse sınav değerlendirmesi bakımından hukuki sonuç doğurur. İdare yargı kararını gecikmeksizin uygulamak zorundadır. Sonuçların önceden açıklanmış olması, yargı kararını etkisiz hâle getirmez; gerekli yeniden değerlendirme yapılır.
ÖSYM merkezi sınavlarına ilişkin dava süreleri olağan idari dava sürelerinden farklıdır. Ayrıntılı süre sistemi için ÖSYM ve MEB sınav sonucuna dava süresi rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Soru iptali sonuç açıklanmadan önce verilirse ne olur?
İptal kararı sonuçlar açıklanmadan önce kesinleşirse ÖSYM, sonuçları geçerli sorular üzerinden hesaplayarak ilan eder. Adayın ilk kez gördüğü puan, iptal edilmiş sorunun değerlendirme dışı bırakıldığı sisteme göre oluşur. Bu nedenle ayrıca eski-yeni puan farkı görmeyebilir.
ÖSYM’nin sınav sonrasında yaptığı inceleme veya itirazlar üzerine bir soru iptal edilmişse, sonuç ilanı sırasında güncellenmiş cevap anahtarı ve değerlendirme esasları dikkate alınır. Adayın hukuki menfaati, iptalin doğru uygulanıp uygulanmadığı veya başka soru/işleme ilişkin itirazı varsa devam edebilir.
Soru iptali sonuç açıklandıktan sonra verilirse ne olur?
Sonuçlar açıklandıktan sonra bir soru ÖSYM veya mahkeme tarafından iptal edilirse puanların yeniden hesaplanması gerekir. Çünkü 6114 m.7/2 geçerli soruların puan değerlerinin yeniden belirlenmesini emreder. Daha önce açıklanmış puan, iptal edilen sorunun geçerli kabul edildiği eski değerlendirmeye dayanıyorsa aynı şekilde korunamaz.
Yeniden hesaplama adayların sıralamasını ve bazı adayların yerleştirme veya başvuru barajı bakımından konumunu değiştirebilir. İdarenin bu durumda yargı kararının veya kendi düzeltme kararının sonuçlarını ilgili işlemlere yansıtması gerekir.
Atama veya yerleştirme sürecine ilişkin ayrıca başka idari işlemler tesis edilmişse, bunların hukuki durumu dosyaya göre değerlendirilir. “Soru iptal edildi, bütün atamalar otomatik iptal olur” şeklinde genel bir kural yoktur. Hangi işlem hangi puana dayanmışsa illiyet bağı üzerinden ayrı değerlendirme gerekir.
Soru iptali KPSS sıralamasını değiştirir mi?
Evet, değiştirebilir. Soru iptali bütün adayların puanlarını aynı miktarda artıran basit bir işlem değildir. Geçerli soruların ağırlığının yeniden belirlenmesi ve standart puanlama sistemi nedeniyle adayların nihai puanları ve sıralamaları değişebilir.
Özellikle iptal edilen soruyu doğru cevaplayan, yanlış cevaplayan veya boş bırakan adayların ham performans yapıları farklıdır. İptal sonrasında soru artık değerlendirmede yer almayacağı için bu farklılık ortadan kalkar. Kalan soruların dağılımı ve test istatistikleri üzerinden yeni değerlendirme yapılır.
Bu nedenle adayın yalnız “iptal soruyu doğru yapmıştım, puanım kesin düşer” veya “yanlış yapmıştım, kesin yükselir” diye sonuç çıkarması doğru değildir. Nihai etki ÖSYM’nin tüm aday verisi üzerinden yaptığı teknik değerlendirmeyle belirlenir.
KPSS puanı neden sabit soru puanıyla hesaplanmaz?
KPSS’de her soru için sınavdan bağımsız, her aday ve her yıl değişmeyen sabit bir nihai KPSS puan değeri yoktur. Ham doğru-yanlış hesabından sonra testlerin ortalama ve standart sapma gibi istatistiksel değerleri kullanılarak standart puanlar oluşturulur; daha sonra ilgili KPSS puan türünün ağırlıkları uygulanır.
Bu nedenle internet üzerindeki “bir soru 0,83 puan”, “bir soru 1,25 puan” gibi genellemeler, sınavın bütün puan türleri için kanuni veya teknik garanti değildir. İptal kararında da doğru yaklaşım, sabit puan eklemek değil, ÖSYM’nin kanuni ve teknik değerlendirme yöntemini geçerli sorular üzerinden yeniden uygulamasıdır.
ÖSYM’ye soru itirazı nasıl yapılır? 6114 m.8/4
6114 sayılı Kanun m.8/4’e göre sınav sorularına ve sonuçlarına itirazlar, ilgili sınav kılavuzunda belirtilen süreler içinde doğrudan ÖSYM Başkanlığına yapılır. Bu nedenle 2026 KPSS için itiraz süresi ve teknik başvuru yöntemi bakımından 2026-KPSS kılavuzu ve ÖSYM’nin ilgili duyurusu esas alınmalıdır.
İtirazda soru açıkça belirlenmeli; sorunun neden hatalı olduğu hukuki, bilimsel veya teknik gerekçeyle gösterilmelidir. Eğer sorun cevap anahtarı ise doğru cevabın neden başka seçenek olduğu açıklanmalıdır. İtiraz yalnız “bu soru zor” veya “cevabı beğenmedim” gibi öznel gerekçelere dayanmamalıdır.
ÖSYM’ye yapılacak başvuru, merkezi sınavlara ilişkin dava süresinin otomatik biçimde uzadığı varsayımına dayanak yapılmamalıdır. Dava düşünülüyorsa İYUK m.20/B ayrıca değerlendirilmelidir.
KPSS sorusuna karşı dava süresi: İYUK m.20/B
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.20/B, ÖSYM tarafından yapılan merkezi ve ortak sınavlara ilişkin iş ve işlemler ile sonuçlar hakkında özel yargılama usulü getirir. Bu uyuşmazlıklarda dava açma süresi 10 gündür. Genel 60 günlük idari dava süresi uygulanmaz.
Aynı maddede İYUK m.11’in uygulanmayacağı ayrıca düzenlenmiştir. Bu nedenle “ÖSYM’ye itiraz ettim, dava sürem mutlaka durdu veya yeniden başladı” şeklinde genel bir kabul güvenli değildir. Aday, soru veya sonuç işlemini hangi tarihte öğrendiğini ve dava konusu işlemin ne olduğunu somut dosyada belirlemelidir.
Mevcut 2026 KPSS’nin tamamen iptal edilip edilmediğine ilişkin ayrı hukuki çerçeve için 2026 KPSS iptal edilir mi? Sınav iptalinin hukuki şartları başlıklı rehberimize bakabilirsiniz.
Soru iptali memuriyet ve atama sürecini nasıl etkiler?
KPSS puanının yeniden hesaplanması, adayın kamu personeli başvurusundaki sıralamasını veya asgari puan koşulunu etkileyebilir. Ancak memuriyete atanma yalnız KPSS puanından ibaret değildir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.48’deki genel ve özel şartlar ile kurumun ilan şartları ayrıca uygulanır.
Bu nedenle soru iptalinden sonra puanın değişmesiyle doğrudan “kesin atama hakkı doğdu” veya “atama kesin iptal olur” sonucu çıkarılamaz. İlgili yerleştirme veya atama işleminin hukuki dayanağı, kontenjan, sıralama ve diğer şartlar birlikte incelenir. Devlet memurluğunun temel şartları için 657 m.48 devlet memuru olma şartları rehberimizi inceleyebilirsiniz.
İptal edilen soru nedeniyle tazminat istenebilir mi?
Bir sorunun iptal edilmesi tek başına her adaya otomatik tazminat hakkı vermez. İdarenin hizmet kusuru, adayın somut zararı ve hukuka aykırı işlem ile zarar arasındaki uygun illiyet bağı ayrıca ortaya konmalıdır. Öncelikli hukuki giderim çoğu sınav uyuşmazlığında hatalı sınav işleminin düzeltilmesi ve puanın yeniden hesaplanmasıdır.
Maddi veya manevi tazminat talebi düşünülüyorsa zarar kalemleri somutlaştırılmalıdır. Varsayımsal “daha yüksek puan alsaydım kesin atanırdım” iddiası, kontenjan ve sıralama gibi diğer koşullar ortaya konmadan tek başına yeterli değildir. Tam yargı talebinin usul ve süre koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.
Resmî kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu
- ÖSYM – sınav kılavuzları, duyurular ve cevap anahtarları
Sık sorulan sorular
KPSS’de iptal edilen soru herkese doğru mu sayılır?
Hayır. 6114 m.7/2’ye göre iptal edilen soru değerlendirme dışı bırakılır; kalan geçerli soruların puan değerleri yeniden belirlenir.
İptal edilen soru için kaç puan verilir?
Sabit bir “iptal soru puanı” yoktur. Soru çıkarıldıktan sonra geçerli sorular ve ÖSYM’nin teknik değerlendirme yöntemi üzerinden puan yeniden hesaplanır.
Bir soru iptal edilirse bütün KPSS iptal olur mu?
Hayır. Kanun doğrudan soru iptali için yeniden değerlendirme mekanizması kurmuştur. Sınavın tamamının iptali ancak sınav bütünlüğünü etkileyen ayrı ve ağır bir hukuka aykırılık varsa gündeme gelir.
Yanlış cevap anahtarı yayımlanırsa soru mutlaka iptal mi edilir?
Hayır. Soru geçerli olup yalnız cevap anahtarı hatalıysa doğru seçenek düzeltilerek değerlendirme yapılabilir. Soru iptali, sorunun kendisinin geçersizliği halinde gündeme gelir.
ÖSYM kendisi soru iptal edebilir mi?
Evet. 6114 m.7/2 hem ÖSYM Başkanlığının hem de yargı mercilerinin iptal kararını düzenler.
Mahkeme soru iptal ederse sonuçlar yeniden hesaplanır mı?
Evet. İptal edilen soru değerlendirme dışı bırakılır ve geçerli sorular üzerinden puanlama yeniden yapılır.
Soru iptali sıralamayı değiştirebilir mi?
Evet. Yeniden değerlendirme adayların puanlarını ve sıralamalarını etkileyebilir. Etki sabit değildir.
KPSS sorusuna dava açma süresi kaç gündür?
ÖSYM merkezi sınav işlemlerinde İYUK m.20/B uyarınca dava açma süresi 10 gündür.
ÖSYM’ye itiraz dava süresini otomatik uzatır mı?
İYUK m.20/B’de m.11’in uygulanmayacağı açıkça düzenlendiğinden, genel idari başvuru hükümlerine güvenilmemelidir. Somut işlem ve öğrenme tarihi esas alınarak süre ayrıca hesaplanmalıdır.
Soru iptali sonucunda atama otomatik iptal olur mu?
Hayır. Puanın yeniden hesaplanmasının ilgili yerleştirme veya atama işlemine etkisi ayrıca incelenir. Bütün atamaların otomatik iptali şeklinde genel bir kural yoktur.
Sonuç
KPSS’de soru iptalinin hukuki sonucu 6114 sayılı Kanun m.7/2’de nettir: geçersiz soru değerlendirme dışı bırakılır, geçerli kalan soruların puan değerleri yeniden belirlenir. İptal soru herkese doğru yazılmaz, sabit puan eklenmez ve tek bir soru iptali sınavı otomatik olarak ortadan kaldırmaz. Yanlış cevap anahtarı, soru iptali ve sınavın tamamının iptali birbirinden ayrı hukuki meselelerdir.
İtiraz bakımından 6114 m.8/4 ve ilgili sınav kılavuzu; dava bakımından ise İYUK m.20/B’deki 10 günlük özel süre esas alınmalıdır. Özellikle sonuç veya soru işlemiyle ilgili hak kaybı yaşamamak için adayın itiraz gerekçesini somut kurması ve merkezi sınavlara özgü kısa yargısal süreyi gözetmesi gerekir.
Hukuki içerik ve güncellik notu: Bu rehber 15 Eylül 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 6114 sayılı Kanun ve 2577 sayılı İYUK esas alınarak hazırlanmıştır. Teknik puanlama ayrıntıları bakımından ilgili 2026-KPSS kılavuzu ve ÖSYM duyuruları ayrıca dikkate alınmalıdır.
Yazar: Avukat Halil BAKIRCI – Mersin Barosu Sicil No: 3472. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
