Mağaza Markalı Üründe Üretici Adı Yazmak Zorunlu mu? 6585 m.8 (2026)
Kısa ve net cevap: Evet. 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 8. maddesine göre yurt içinde üretilen, hızlı tüketim malı niteliği taşıyan ve mağaza markalı ürünlerin üzerinde ve/veya ambalajında, perakendecinin ad, unvan veya markasının yanında üreticinin ad, unvan ya da markasına da uygun ve kolay okunabilir şekilde yer verilmesi zorunludur. Perakendecinin kendi markasıyla satış yapması, gerçek üreticinin kimliğinin üründen kaldırılmasına izin vermez.
- Mağaza markalı ürün nedir?
- 6585 m.8’in şartları nelerdir?
- Üretici adının yazılması ne zaman zorunludur?
- Hangi ürünler hızlı tüketim malıdır?
- İthal özel markalı ürünlerde m.8 uygulanır mı?
- Üretici bilgisi nereye yazılmalıdır?
- Perakendecinin markası üretici bilgisinin yerine geçer mi?
- Gıda ürünlerinde diğer etiket kuralları
- Yanıltıcı üretici bilgisi hangi sonuçları doğurur?
- Perakendeci ile üreticinin sorumluluk ayrımı
- Denetim ve idari yaptırım
- Sözleşmeler nasıl düzenlenmeli?
- Sık yapılan hatalar
- Sık sorulan sorular
Mağaza Markalı Ürün Nedir?
Mağaza markalı ürün; tüketicinin ürünü esas olarak perakende işletmenin adı, ticaret unvanı veya kendisine ait marka altında gördüğü, üretimin ise başka bir üretici tarafından gerçekleştirilebildiği özel markalı ürün modelidir. Günlük hayatta market markası, private label veya özel marka olarak da anılır.
Bu modelde tüketici ambalajın ön yüzünde çoğu zaman perakendecinin markasıyla karşılaşır. Ancak üretimin başka bir işletme tarafından yapılmış olması hukuken önemsiz değildir. 6585 m.8 tam da bu nedenle gerçek üreticinin ad, unvan veya markasının görünür olmasını zorunlu tutar.
Kanunun amacı üreticiyi görünür kılmak, yerli üreticinin markalaşmasını desteklemek ve tüketicinin malın üretim kaynağı konusunda eksik bilgiyle karar vermesini önlemektir. Bu düzenleme aynı zamanda tedarik zincirinde izlenebilirliği destekleyen bir şeffaflık kuralıdır.
6585 m.8’in Uygulanması İçin Hangi Şartlar Birlikte Bulunmalıdır?
Kanun üç temel şart arar. Birincisi ürünün yurt içinde üretilmiş olmasıdır. İkincisi ürünün hızlı tüketim malı niteliğinde bulunmasıdır. Üçüncüsü ürünün mağaza markalı olarak satışa sunulmasıdır. Bu üç şart gerçekleştiğinde üretici bilgisinin perakendeci markasının yanında bulunması kanuni yükümlülüktür.
Bu nedenle her ürün için otomatik olarak 6585 m.8 uygulanmaz. Örneğin ithal edilen bir ürünün etiketi bakımından tüketici, gümrük, ürün güvenliği veya gıda mevzuatındaki başka bilgi yükümlülükleri geçerli olabilir; ancak m.8’in kendi lafzı yurt içinde üretilen ürünleri hedefler.
Aynı şekilde mağaza markası taşımayan ve bağımsız üreticinin kendi markasıyla satılan ürünlerde de m.8’in özel private-label kuralı gündeme gelmez. Bununla birlikte diğer etiket ve üretici bilgisi yükümlülükleri ürün grubuna göre devam eder.
Üretici Adının Yazılması Ne Zaman Zorunludur?
Yurt içinde üretilen hızlı tüketim malı, perakende işletmenin mağaza markasıyla satışa sunuluyorsa üreticinin adı, unvanı veya markasından biri ürün üzerinde ve/veya ambalajında yer almalıdır. Kanun, üretici bilgisinin “uygun ve kolay okunabilir” olmasını ayrıca şart koşar.
Bu nedenle üretici bilgisinin bulunması tek başına yeterli değildir. Bilgi tüketicinin normal inceleme sırasında görebileceği, okunabilir nitelikte olmalıdır. Ambalaj kıvrımının altında, yapıştırıcı bölümünde, aşırı küçük veya kontrastsız biçimde yer verilen bilgi kanunun şeffaflık amacına aykırı değerlendirme riski taşır.
Perakendeci ile üretici arasında yapılan sözleşmede “üretici adı gösterilmeyecek” şeklinde hüküm bulunması m.8’deki kanuni yükümlülüğü kaldırmaz. Özel hukuk sözleşmesi kanunun emredici etiket kuralını bertaraf edemez.
Hızlı Tüketim Malı Ne Anlama Gelir?
6585 sayılı Kanun ve ikincil düzenlemelerde hızlı tüketim malı kavramı perakende ticaretin özel yapısı içinde kullanılır. Genel olarak kısa sürede tüketilen, sık satın alınan ve perakende kanalında yüksek devir hızına sahip ürünler bu kapsamda değerlendirilir. Gıda, içecek, temizlik, kişisel bakım ve benzeri ürün grupları uygulamada bu kavramla yakından ilişkilidir.
Ancak somut ürünün hukuki niteliği yalnız pazarlama terminolojisiyle belirlenmez. Ürünün kullanım amacı, piyasadaki satış biçimi ve ilgili mevzuattaki tanımlar birlikte incelenmelidir. Özellikle sınırda kalan ürünlerde “hızlı tüketim” nitelemesi sözleşmeye yazılmış olmakla tek başına kesinleşmez.
İthal Mağaza Markalı Üründe 6585 m.8 Uygulanır mı?
6585 m.8’in açık lafzı “yurt içinde üretilen” mağaza markalı hızlı tüketim mallarını kapsar. Bu nedenle yalnız bu madde bakımından ithal ürün aynı özel yükümlülüğün doğrudan kapsamına girmez. Bununla birlikte ithal ürünün üzerinde üretici, ithalatçı, sorumlu işletmeci veya diğer zorunlu bilgiler; ürün grubuna göre 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu, 5996 sayılı Kanun, Türk Gıda Kodeksi düzenlemeleri ve diğer teknik mevzuat uyarınca bulunabilir.
Bu ayrım önemlidir: m.8 kapsam dışı olmak “üründe hiçbir üretici veya sorumlu işletmeci bilgisi yazmayabilir” anlamına gelmez. Sadece 6585’in mağaza markalı yerli ürünlere özgü kuralı ile diğer ürün mevzuatı birbirinden ayrılır.
Üretici Bilgisi Nereye ve Nasıl Yazılmalıdır?
Kanun üreticinin ad, unvan veya markasının ürün üzerinde ve/veya ambalajında uygun ve kolay okunabilir biçimde yer almasını ister. İkincil perakende düzenlemeleri de mağaza markalı ürünlerde üretici bilgisinin görünürlüğüne ilişkin ayrıntılar içerir. İşletmeler ambalaj tasarımını yalnız grafik tercihlerle değil mevzuat kontrolüyle tamamlamalıdır.
Üretici bilgisini barkod sayfasına, alt etikete veya arka yüz bilgi alanına koymak mümkün olsa bile okunabilirlik ve gerçekliği korumak gerekir. Tüketicinin üreticiyi başka bir şirket sanmasına neden olacak ifade, eksik ticaret unvanı veya gerçeğe aykırı marka kullanımı risklidir.
Ambalaj tasarım dosyası üretime verilmeden önce perakendeci ve üreticinin yazılı onay sürecinden geçmeli; üretici ticaret unvanı veya marka değişirse stoktaki ve yeni üretimdeki ambalajlar ayrıca kontrol edilmelidir.
Perakendecinin Markası Üretici Bilgisinin Yerine Geçer mi?
Hayır. M.8’in özü, iki bilginin bir arada bulunmasıdır. Perakendecinin ad, unvan veya markası ürün üzerinde bulunabilir; ancak bunun yanında üreticinin ad, unvan ya da markası da yer almalıdır. Private-label modelinin ticari sahibi perakendeci olsa bile üretim fiilini gerçekleştiren işletmenin görünürlüğü kanunen korunur.
Bu nedenle “X Market için üretilmiştir” şeklindeki bir ifade, üreticinin kimliği hiç belirtilmeden kullanılıyorsa m.8’de aranan üretici bilgisinin yerine kendiliğinden geçmez. Ürünün üreticisi tüketicinin anlayabileceği biçimde belirlenmelidir.
Gıda Ürünlerinde Başka Hangi Etiket Kuralları Vardır?
Mağaza markalı ürün aynı zamanda gıda ise 6585 m.8 tek başına yeterli değildir. 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ile Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliğindeki zorunlu bilgiler de uygulanır. Ürünün adı, bileşenler, alerjenler, net miktar, tarih bilgileri, saklama koşulları, işletmeci bilgileri ve ürünün niteliğine göre diğer alanlar ayrıca kontrol edilir.
Dolayısıyla perakendecinin private-label ambalaj tasarımı iki ayrı hukuki katmanı birlikte karşılamalıdır: perakende ticaret bakımından üretici görünürlüğü ve ürün grubunun kendi teknik/etiket mevzuatı.
Yanıltıcı Üretici Bilgisi Hangi Sonuçları Doğurur?
Üretici bilgisinin gerçeğe aykırı verilmesi yalnız 6585 yönünden değil, ürünün niteliğine göre tüketicinin yanıltılması, haksız ticari uygulama, ürün güvenliği, gıda mevzuatı ve ticari sorumluluk bakımından da sonuç doğurabilir. Gerçekte üretici olmayan işletmenin üretici gibi gösterilmesi; izlenebilirlik, şikâyet ve geri çağırma süreçlerini de bozar.
Bu nedenle fason üretim sözleşmelerinde üretim tesisinin, markanın, ürün sahibinin ve ambalaj üzerindeki unvanların açıkça ayrılması gerekir. Birden fazla tesis kullanılıyorsa ürün parti/lot sistemi de gerçek üretim yerinin sonradan belirlenmesine imkân vermelidir.
Perakendeci ile Üreticinin Sorumluluk Ayrımı Nasıl Kurulur?
Perakendeci ambalajın kendi mağaza markasıyla piyasaya sunulmasını organize eder; üretici ise üretim sürecinin ve kendi kimlik bilgisinin doğruluğunda doğrudan rol sahibidir. Taraflar sözleşmede ambalaj onayı, zorunlu bilgiler, marka kullanımı, revizyon, mevzuat değişikliği, stok dönüşümü ve geri çağırma görevlerini ayrıntılı düzenlemelidir.
Ancak taraflar arasındaki sorumluluk paylaşımı idare veya tüketici karşısındaki kanuni yükümlülüğü ortadan kaldırmaz. “Ambalajı karşı taraf hazırladı” savunması, mevzuat gereği kendisine düşen kontrol görevinin bulunmadığı anlamına gelmez.
Denetim ve İdari Yaptırım
6585 sayılı Kanun’un denetim ve idari yaptırım hükümleri perakende ticaret kurallarının uygulanmasını sağlar. M.8’e aykırı ürün ambalajı tespit edildiğinde ihlalin niteliğine göre Kanun’un 18. maddesindeki yaptırım sistemi gündeme gelir. İdari para cezalarının parasal tutarları yeniden değerleme nedeniyle yıllara göre değiştiğinden 2026 işleminde resmi güncel ceza tablosu esas alınmalıdır.
Denetimde ürünün fiziksel ambalajı, fotoğraflar, üretim sözleşmesi, fatura, tedarik kayıtları, üreticinin ticaret sicil bilgileri ve marka kayıtları önem taşır. Bu nedenle işletmeler sadece dijital tasarım dosyasını değil piyasaya çıkmış nihai ambalaj örneklerini de saklamalıdır.
Sözleşmeler Nasıl Düzenlenmeli?
Private-label üretim sözleşmesinde en azından ürünün teknik tanımı, mağaza markası, üretici kimliği, zorunlu etiket alanları, ambalaj tasarım onayı, mevzuat değişikliğinde revizyon, kalite kontrol, lot takibi, geri çağırma, ayıplı üretim ve maliyet paylaşımı açıkça düzenlenmelidir.
Üreticinin ticaret unvanı veya markası değiştiğinde ambalaj güncellemesini hangi tarafın kaç gün içinde yapacağı belirlenmelidir. Aynı şekilde perakende markasının devri, ürün portföyünden çıkarma veya üreticinin değişmesi hâlinde eski ambalaj stoklarının kullanımı mevzuata aykırılık yaratmayacak şekilde yönetilmelidir.
Mağaza markalı tarım ve gıda ürünü tedarikinde ayrıca 6585 m.6 haksız ticari uygulama kuralları ile 6585 m.7 ödeme süreleri birlikte kontrol edilmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
- Perakendeci markası yazdığı için üretici bilgisinin gereksiz olduğunu düşünmek.
- Yurt içinde üretilen özel markalı hızlı tüketim ürününü m.8 kontrolü yapmadan piyasaya çıkarmak.
- Üretici bilgisini okunamayacak kadar küçük veya belirsiz yazmak.
- Eski üreticinin unvanını yeni üretimde kullanmaya devam etmek.
- Fason üretici ile marka sahibini aynı kavram kabul etmek.
- Gıda ürününde yalnız 6585’i kontrol edip Türk Gıda Kodeksi etiket kurallarını atlamak.
- İthal ürünlerde m.8 uygulanmadığı için diğer zorunlu işletmeci bilgilerini de gereksiz sanmak.
- Ambalaj değişikliklerini sözleşmede kimin yöneteceğini belirlememek.
Sık Sorulan Sorular
Market kendi markasını taşıyan üründe üreticiyi yazmak zorunda mı?
Yurt içinde üretilen ve hızlı tüketim malı niteliği taşıyan mağaza markalı üründe evet. 6585 m.8 açıkça üretici ad, unvan veya markasının da yer almasını zorunlu kılar.
Üreticinin adı mı, ticaret unvanı mı, markası mı yazılmalı?
Kanun üreticinin ad, unvan ya da markasından birinin uygun ve kolay okunabilir biçimde yer almasını öngörür.
Sadece “X Market için üretilmiştir” yazmak yeterli mi?
Üreticinin kimliği ayrıca anlaşılmıyorsa bu ifade m.8’de aranan üretici ad, unvan veya markasının yerine geçmez.
İthal private-label ürün m.8 kapsamında mı?
M.8’in lafzı yurt içinde üretilen ürünlere ilişkindir. Ancak ithal ürünlerde başka ürün güvenliği ve etiket mevzuatı uyarınca zorunlu bilgiler devam eder.
Her mağaza markalı üründe m.8 uygulanır mı?
M.8 özel olarak yurt içinde üretilen ve hızlı tüketim malı niteliği taşıyan mağaza markalı ürünleri düzenler.
Üretici bilgisi ambalajın arkasında olabilir mi?
Kanun belirli bir yüz zorunluluğu getirmek yerine ürün üzerinde ve/veya ambalajında uygun ve kolay okunabilir olmasını arar. İkincil mevzuat ayrıntıları da ayrıca kontrol edilir.
Gıda ürünü ise sadece 6585 yeterli mi?
Hayır. 5996 sayılı Kanun ve Türk Gıda Kodeksi etiket mevzuatı da uygulanır.
Yanlış üretici adı yazılırsa ceza riski var mı?
Evet. 6585’in idari yaptırım hükümleri yanında ürün türüne göre diğer mevzuat da uygulanabilir.
Üretici ile perakendeci sözleşmeyle bu zorunluluktan vazgeçebilir mi?
Hayır. Özel sözleşme kanundaki zorunlu bilgi kuralını ortadan kaldırmaz.
Üretici değişirse ambalaj da değiştirilmeli mi?
Gerçek üretici bilgisinin doğru kalması gerekir. Yeni üretimde eski üreticinin gösterilmesi hukuken sakıncalıdır; ambalaj ve izlenebilirlik kayıtları güncellenmelidir.
Kanuni Dayanak ve Resmî Kaynaklar
- 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun: m.8 ve m.18.
- Perakende Ticarette Uygulanacak İlke ve Kurallar Hakkında Yönetmelik.
- Mevzuat Bilgi Sistemi
- Ticaret Bakanlığı – Perakende Ticaret Mevzuatı
- Resmî Gazete
Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması
6585 m.8 ülke genelinde uygulanır. Mersin’de üretilip mağaza markasıyla satılan hızlı tüketim mallarında da aynı üretici bilgisi yükümlülüğü vardır. Yerel üreticinin farklı şehirdeki zincir mağazalara satış yapması, ürünün yurt içinde üretilmiş olması ve diğer şartların gerçekleşmesi hâlinde kuralı değiştirmez.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Yazar: Av. Halil Bakırcı — Mersin Barosu Sicil No: 3472
İnceleyen: Av. Emirhan Keskin — Mersin Barosu Sicil No: 5507
Son mevzuat kontrolü: 11 Eylül 2026
Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut ürünün üretim yeri, ürün grubu, marka yapısı ve ambalajı birlikte incelenmelidir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
