Orman Alanında Maden İzni Nasıl Alınır? 6831 m.16 ve 2024 Yönetmeliği (2026)
Kısa ve Net Cevap
Devlet ormanında maden arama, işletme, tesis veya madencilik için zorunlu altyapı faaliyeti yalnız 6831 sayılı Orman Kanunu m.16 ve 24 Eylül 2024 tarihli Orman Kanununun 16 ncı Maddesinin Uygulanması Hakkında Yönetmelik uyarınca izinle yürütülür. Maden ruhsatı tek başına orman sahasında faaliyete başlama hakkı vermez. Başvuru e‑Devlet üzerinden yapılır; Bakanlıkça uygun bulunan iznin tebliğinden itibaren 6 ay içinde bedellerin ödenmesi, teminatın ve onaylı taahhüt senedinin teslimi gerekir. Bu sürede yükümlülükler tamamlanmazsa saha teslimi yapılmaz ve ayrıca bildirime gerek olmadan izin iptal edilmiş sayılır. Maden işletme izninde işletme izin belgesi verilmeden saha teslimi yapılmaz.
Maden Ruhsatı Ormanda Çalışmak İçin Yeterli mi?
Hayır. Madencilik mevzuatı uyarınca Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı/Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından verilen ruhsat, ruhsat sahasında maden hakkını düzenler. Ruhsat alanının Devlet ormanına isabet eden kısmında fiilen arama, işletme veya tesis faaliyeti yapılabilmesi için ayrıca 6831 sayılı Orman Kanunu m.16 kapsamında orman izni gerekir.
Bu ayrım uygulamada kritik önemdedir. Şirketin geçerli maden ruhsatı bulunması, orman alanına iş makinesi sokma, yol açma, kazı yapma, pasa dökme veya şantiye kurma yetkisini tek başına vermez. Orman sahasında faaliyetin türü, izin koordinatları ve izin alanı m.16 sürecinde ayrıca belirlenir.
Orman izni alınmadan faaliyete başlanması, ruhsatın varlığına rağmen orman mevzuatı bakımından izinsiz müdahale sayılabilir. Bu nedenle ruhsat ediniminden sonra saha planı orman sınırlarıyla çakıştırılmalı ve gerekli izinler tamamlanmadan uygulamaya geçilmemelidir.
6831 m.16 Orman Maden İzni Başvurusu Nasıl Yapılır?
24 Eylül 2024 tarihli Yönetmelik elektronik başvuru sistemini esas alır. Maden arama, işletme, tesis ve altyapı izinleri için ilgili belgelerle e‑Devlet üzerinden başvuru yapılır. Başvuruda ruhsat bilgileri, izin talep alanının koordinatları, saha analiz raporu, vaziyet planı, faaliyet türüne göre ÇED belgesi ve Yönetmelikte sayılan teknik/idarî evrak sunulur.
Başvuru alanının yalnız ruhsat poligonu içinde gösterilmesi yeterli değildir. Orman alanına isabet eden fiili çalışma, tesis, yol, stok alanı, pasa alanı ve diğer birimlerin koordinatları ayrı ve doğru şekilde belirlenmelidir. İzin hesabında Devlet ormanına isabet eden bölümler esas alınır.
Eksik veya yanlış koordinat, sonradan izin sahası dışına taşan çalışma sonucunu doğurabilir. Bu nedenle maden mühendisi, harita mühendisi ve ormancılık bürosu verilerinin aynı koordinat sisteminde hazırlanması önemlidir.
Ormanda Hangi Madencilik Faaliyetleri İçin İzin Gerekir?
Yönetmelik maden arama, maden işletme, maden tesis ve altyapı tesisi izinlerini düzenler. Altyapı tesisi kavramı geniştir: yol, su tesisi, röle istasyonu, haberleşme, doğal gaz hattı, enerji nakil hattı, trafo, bant konveyör, asansör, havalandırma bacası, kuyu tesisleri, şantiye, yemekhane, atölye, maden stok alanı, pasa döküm alanı, maden atığı döküm alanı, verimli toprak depolama alanı, atık barajı, kanallar, acil kaçış tüneli, patlayıcı madde deposu ve şartları oluştuğunda lisanssız enerji üretim tesisleri gibi birimler bu kapsamda yer alabilir.
Bir ana işletme izninin bulunması tüm yardımcı tesislerin otomatik izinli olduğu anlamına gelmez. İzin dosyasında her tesisin yeri ve niteliği gösterilmelidir. Sahada sonradan ihtiyaç doğan yeni tesis için izin değişikliği veya yeni izin süreci gerekebilir.
Ruhsat alanı içinde uygun yer bulunmadığı teknik heyetçe tespit edilirse bazı zorunlu altyapı tesisleri ruhsat alanı bitişiğinde; Yönetmelikte sayılan belirli tesisler ise MAPEG uygun görüşü ve gerekli değerlendirme ile ruhsat alanı dışında da izne konu olabilir.
Orman Maden İzni Otomatik Verilir mi?
Hayır. Orman maden izni ruhsat sahibinin tek taraflı talebiyle doğan otomatik bir hak değildir. Bakanlık, ormanların korunması, kamu yararı, faaliyetin zorunluluğu, talep alanının özellikleri ve mevzuattaki kriterler çerçevesinde başvuruyu değerlendirir.
Muhafaza ormanları, gen koruma alanları, tohum meşcereleri, orman parkları, verimli orman alanları ile endemik ve korunması gereken nadir ekosistem alanlarına ilişkin müracaatlar ayrıca Değerlendirme Komisyonunun incelemesine tabidir. Uygun bulunan başvurular için izin raporu düzenlenerek Bakanlık kararına sunulur.
Başvurunun reddedilmesi hâlinde ret ilgiliye tebliğ edilir. Ret kararında dayanak gerekçe ve teknik değerlendirme incelenerek idari başvuru/yargı yolu değerlendirilebilir.
İzin Tebliğinden Sonra 6 Ay İçinde Ne Yapılmalı?
Yönetmeliğin 7. maddesi açık bir süre getirir. Bakanlıkça uygun görülen orman izni müracaat sahibine tebliğ edilir. Tebliğden itibaren 6 ay içinde teminat, izin bedelleri ve onaylı taahhüt senedi idareye verilmelidir. Bu süre içinde yükümlülüklerin tamamlanmaması hâlinde saha teslimi yapılmaz ve herhangi bir ek bildirime gerek olmaksızın izin iptal edilmiş sayılır.
Bu nedenle “izin onayı çıktı, ne zaman istersek sahaya gireriz” yaklaşımı yanlıştır. Tebliğ tarihi dosyanın en kritik tarihlerinden biridir. Mali işler, banka teminatı, noter/onaylı taahhüt ve saha hazırlığı aynı takvim üzerinden yürütülmelidir.
İzin iptal edilirse aynı yer için sonraki talep yeni izin başvurusu sayılır. Eski onayın otomatik canlandırılması söz konusu değildir.
Saha Teslimi Yapılmadan Madencilik Faaliyetine Başlanabilir mi?
Hayır. Yönetmelik bedel, teminat ve taahhüt yükümlülükleri tamamlanmadan saha teslimi yapılmayacağını düzenler. Maden işletme izninde ayrıca izin alanını kapsayan işletme izin belgesinin Orman İdaresine verilmesi gerekir.
Faaliyete başlamadan önce işletme alanı, tesis alanları, stok sahası, pasa döküm alanı, verimli toprak depolama alanı ve atık barajı gibi izin alanlarının köşe noktalarına koordinat değerleri yazılı sabit işaretler konulur. Yönetmelik bu işaretlerin zeminden en az iki metre yüksekte olmasını ve iki nokta arasının 25 metreyi aşmamasını öngörür. Bu işaretler olmadan saha teslimi yapılmaz ve faaliyete izin verilmez.
Sınır işaretlerinin izin ve rehabilitasyon izleme süresince korunması gerekir. İş makinelerinin izin alanı dışına çıkması ciddi hukuki ve mali sonuç doğurabilir.
Maden İçin Yol, Şantiye veya Pasa Alanı Ormanda Nasıl İzinlendirilir?
Ana maden sahasının yanında zorunlu tesis ve altyapı alanlarının da izin dosyasına dahil edilmesi gerekir. Yönetmelik, ruhsat alanı içinde uygun yer bulunamadığının heyetçe belirlenmesi hâlinde zorunlu tesislere ruhsat alanı bitişiğinde izin verilmesine imkân tanır.
Röle istasyonu, şantiye alanı, stok alanı, pasa ve atık alanı, atık barajı, kanallar, acil kaçış tüneli, patlayıcı deposu ve belirli enerji tesisleri için ruhsat alanı içinde ve bitişiğinde uygun yer bulunmadığının tespiti hâlinde MAPEG’in uygun görüşüyle ruhsat alanı dışında izin gündeme gelebilir.
Bu istisna, şirketin istediği noktayı seçebileceği anlamına gelmez. Zorunluluk, teknik uygunluk ve kurum görüşleri dosyada ispatlanmalıdır.
Orman Maden İzninde Hangi Bedeller ve Teminat Alınır?
Yönetmeliğin 15. maddesi izinlerden alınacak bedelleri düzenler. Ağaçlandırma bedeli ve arazi izin bedeli başta olmak üzere faaliyet ve izin türüne göre ilgili bedeller tahakkuk eder. Hesap Devlet ormanına isabet eden izin alanı üzerinden yapılır. Tüm bedeller ve teminat Orman Genel Müdürlüğü özel bütçe hesabına yatırılır.
Teminat, cari yıl ağaçlandırma bedeline ve izin alanına bağlı formülle belirlenir; izin başlangıcında bir defa alınır, süre uzatımı ve devirde güncellenir. Taahhütlerin yerine getirilmemesi hâlinde teminat irat kaydedilebilir.
Bedellerin zamanında ödenmemesi ayrıca Yönetmelik m.23 kapsamında 6183 sayılı Kanun m.51’deki gecikme zammı oranında faiz ve tahsil işlemlerini gündeme getirir.
Maden Sahasının Rehabilitasyonu Zorunlu mu?
Evet. Yönetmelik madencilik faaliyeti ile birlikte rehabilitasyonun başlamasını ve izin süresi boyunca devam etmesini öngörür. Esas olan, izin bittiğinde rehabilitasyonun da tamamlanmış olmasıdır. Rehabilitasyon projesi izin dosyasının temel unsurudur.
İzin sonunda rehabilitasyon bitmemişse ve izin sahibi talep ederse, heyet tespiti üzerine bir yıl ek süre verilebilir. Bu ek rehabilitasyon süresinde madencilik faaliyeti yapılamaz; buna rağmen ilgili bedellerin alınmasına devam edilir. Yükümlülük yerine getirilmezse çalışmalar Orman İdaresince yapılır veya yaptırılır ve masraflar ilgiliden tahsil edilebilir.
Faaliyetin geçici veya kalıcı durdurulması hâlinde izin sahibi en geç üç ay içinde Orman İdaresine bildirim yapmakla yükümlüdür. Faaliyetin durması rehabilitasyon yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Maden Ruhsatı Devredilirse Orman İzni Otomatik Geçer mi?
Hayır. Yönetmeliğin 10. maddesine göre maden ruhsatı devredilirse, ruhsata dayalı orman izinlerinin devralan adına aktarılması için devralanın her izin bakımından ruhsatın devredildiği tarihten itibaren 60 gün içinde e‑Devlet üzerinden gerekli belgelerle başvuru yapması gerekir.
Devir Bakanlıkça uygun bulunursa arazi izin bedeli ve teminat güncel olarak yeniden hesaplanır ve onaylı taahhüt senedi alınır. Devir işlemleri tamamlanana kadar eski izin sahibinin Orman İdaresine karşı sorumlulukları devam eder.
Şirket birleşmesi, hisse devri veya rödövans ilişkilerinde hukuki yapı ayrıca incelenmelidir. Ruhsat sahibiyle fiili işletmeci arasındaki özel sözleşme Orman İdaresinin izin prosedürünü ortadan kaldırmaz.
Orman Maden İzni Hangi Hâllerde İptal Edilir?
İzin sahibinin vazgeçmesi, ruhsatın iptali, ÇED belgesinin iptal edilmesi, izin yenileme yükümlülüklerinin süresinde yerine getirilmemesi ve Yönetmelikte sayılan diğer hâller izin iptaline neden olabilir. Ayrıca ilk izin tebliğinden sonra altı aylık sürede bedel, teminat ve taahhüt tamamlanmazsa izin kendiliğinden iptal edilmiş sayılır.
İzin sona erdiğinde saha teslimi ve rehabilitasyon yükümlülükleri kontrol edilir. Alınan bedellerin iadesi kural olarak söz konusu değildir; teminat ise yükümlülüklerin yerine getirilmesine göre iade veya irat kaydı sonucuna bağlanır. Yönetmelikte bazı sınırlı iade istisnaları ayrıca düzenlenmiştir.
2026 İçin Başvuru Kontrol Listesi
- Maden ruhsatı ve ruhsat süresini doğrulayın.
- Orman alanına isabet eden koordinatları netleştirin.
- Faaliyet türünü arama, işletme, tesis ve altyapı olarak ayırın.
- ÇED belgesi ve teknik projeleri hazırlayın.
- e‑Devlet üzerinden başvuruyu tamamlayın.
- İzin tebliği geldiğinde 6 aylık süreyi takvime kaydedin.
- Bedelleri ve teminatı süresinde yatırın.
- Onaylı taahhüt senedini teslim edin.
- Saha teslimi ve koordinatlı sınır işaretleri tamamlanmadan çalışmaya başlamayın.
- Rehabilitasyonu faaliyetle eş zamanlı yürütün.
Resmî Kaynaklar ve İç Bağlantılar
Orman Genel Müdürlüğü 24 Eylül 2024 tarihli m.16 Uygulama Yönetmeliğini yayımlar. Maden ruhsat işlemleri için Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü kayıtları; güncel mevzuat için Mevzuat Bilgi Sistemi esas alınmalıdır.
İzinsiz orman yapı ve tesisleri için 6831 m.17/2 rehberini inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
1. Maden ruhsatı ormanda çalışmak için yeterli mi?
Hayır. Devlet ormanına isabet eden faaliyet için ayrıca 6831 m.16 kapsamında orman izni gerekir.
2. Orman maden izni başvurusu nereden yapılır?
2024 Yönetmeliği uyarınca gerekli belgelerle e‑Devlet üzerinden yapılır.
3. İzin çıktıktan sonra kaç ay içinde bedeller ödenir?
Tebliğden itibaren 6 ay içinde bedel, teminat ve onaylı taahhüt senedi tamamlanmalıdır.
4. Altı aylık süre kaçarsa ne olur?
Saha teslimi yapılmaz ve ayrıca bildirime gerek kalmaksızın izin iptal edilmiş sayılır.
5. Saha teslimi olmadan kazıya başlanabilir mi?
Hayır. Yönetmelikteki saha teslimi ve sınır işaretleme şartları tamamlanmalıdır.
6. Ormanda maden yolu için ayrı izin gerekir mi?
Maden faaliyeti için zorunlu yol ve diğer altyapılar izin dosyasında ayrıca gösterilir ve izne bağlanır.
7. Ruhsat alanı dışında şantiye izni verilebilir mi?
Yönetmelikte sayılan belirli tesislerde, ruhsat içi/bitişiğinde uygun yer bulunmadığının tespiti ve MAPEG uygun görüşü gibi şartlarla mümkündür.
8. Ruhsat devrinde orman izni otomatik geçer mi?
Hayır. Devralan 60 gün içinde her izin için e‑Devlet üzerinden devir başvurusu yapmalıdır.
9. Rehabilitasyon ne zaman başlar?
Madencilik faaliyetiyle birlikte başlar ve kural olarak izin bittiğinde tamamlanır.
10. Rehabilitasyon bitmezse ek süre verilir mi?
Şartları varsa bir yıl ek süre verilebilir; bu sürede madencilik faaliyeti yapılamaz.
11. İzin bedeli ödenmezse ne olur?
İzin iptali hükümleri saklı olmak üzere 6183 m.51 gecikme zammı uygulanır ve alacak tahsil edilir.
12. Orman maden izni reddedilirse dava açılabilir mi?
Ret kararının gerekçe ve tebliğine göre idari başvuru ve idari yargı yolu değerlendirilebilir.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Yazar: Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472
Hukuki inceleme: Av. Emirhan Keskin – Mersin Barosu Sicil No: 5507
Son mevzuat kontrolü: 11 Eylül 2026
İçerik 6831 sayılı Orman Kanunu m.16 ve 24 Eylül 2024 tarihli Orman Kanununun 16 ncı Maddesinin Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin başvuru, izin, saha teslimi, devir, rehabilitasyon ve bedel hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin
İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin · Tel: +90 552 224 43 66
Orman, maden ve idari izin uyuşmazlıkları Türkiye genelinde Mersin ofisinden takip edilmektedir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
