Pazar Yerinde Fiyat Etiketi Nasıl Olmalı? Yanıltıcı Etiket ve Satış Birimi Kuralı | Yönetmelik m.20 (2026)

2026 yılında pazar yeri fiyat etiketinde hangi mevzuat uygulanır?

Pazar Yerleri Hakkında Yönetmelik m.20, pazar yerlerine özgü etiket düzenini belirler. Maddenin ilk fıkrası tarihsel olarak 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanuna atıf yapmaktadır. Ancak 4077 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır. 2026 itibarıyla genel tüketici hukuku bakımından fiyat etiketi düzeninin güncel kanuni dayanağı 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.54 ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan Fiyat Etiketi Yönetmeliğidir.

Bu nedenle pazarcı iki düzeni birlikte gözetmelidir: pazar yerine özgü m.20 kuralları ve yürürlükteki genel fiyat etiketi kuralları. Eski atfın Yönetmelik metninde kalması, yürürlükten kalkmış 4077 sayılı Kanunun 2026’da uygulanacağı anlamına gelmez.

Her mal çeşidi için ayrı fiyat etiketi zorunlu mudur?

Evet. m.20/1 “satışa sunulan her bir mal çeşidi için” fiyat etiketi kullanılmasını öngörür. Domates, salatalık, biber, elma veya başka ürünler farklı fiyatla satılıyorsa her biri tüketicinin hangi fiyata hangi ürünü aldığını tereddütsüz anlayabileceği şekilde etiketlenmelidir.

Tek bir büyük tabela üzerinde yalnız “sebzeler 50 TL’den başlayan fiyatlarla” gibi belirsiz ifade kullanılması, ürün bazlı fiyat bilgisinin yerini tutmaz. Tüketici satın alma kararını vermeden önce ürünün satış fiyatını ve satış birimini açıkça görmelidir.

Fiyat etiketinde yanıltıcı ifadeye yer verilebilir mi?

Hayır. m.20/2, tüketicileri yanıltacak ifadelere yer verilemeyeceğini açıkça düzenler. Etiket gerçek fiyatı, ürünün niteliğini veya satış birimini gizleyemez. “Kilosu 30 TL” yazılı olup kasada 45 TL istenmesi ya da farklı kalite ürüne başka ürün etiketi konulması buna örnektir.

Yanıltıcı ifade yasağı, 6502 sayılı Kanunun tüketiciyi bilgilendirme ve haksız ticari uygulamalara ilişkin genel sistemiyle de uyumludur. Etiket, tüketicinin kararını etkileyecek temel bilgileri doğru ve anlaşılır sunmalıdır.

Etikette kazıntı ve karalama yapılabilir mi?

m.20/2, etiketlerin mürekkepli veya tükenmez kalemle doldurulacağını; etiket üzerinde kazıntı ve karalama yapılamayacağını düzenler. Kural, fiyat bilgisinin denetlenebilir ve tüketici bakımından açık olmasını sağlar.

Fiyat değişmişse eski rakamın okunamayacak biçimde karalanması yerine yeni ve doğru etiket düzenlenmesi güvenli yöntemdir. Aynı etikette üst üste çok sayıda fiyat yazılması tüketiciyi yanıltır ve denetimde hangi fiyatın geçerli olduğunu belirsizleştirir.

Pazar yerinde hangi satış birimleri kullanılabilir?

m.20/3 pazar yerleri için satış birimlerini açıkça sayar: kilogram, adet, bağ, paket veya kutu. Etikette ürünün hangi birimle satıldığı belirtilmelidir. Böylece 50 TL yazan bir fiyatın kilogram için mi, adet için mi, paket için mi olduğu anlaşılır.

Satıcının fiili satış yöntemi etiketle uyumlu olmalıdır. Kilogram etiketi bulunan ürün tartıyla, adet etiketi bulunan ürün adet üzerinden hesaplanmalıdır. Tüketici ödeme aşamasında farklı birimle karşılaştırılmamalıdır.

“Küsurata yer verilmez” kuralı fiyata mı, satış birimine mi ilişkindir?

Yönetmelik m.20/3’ün lafzı “satış birimi kullanılırken küsurata yer verilmez” şeklindedir. Bu hüküm, satış biriminin “0,7 kilogram” veya “1,5 bağ” gibi küsuratlı birim şeklinde yazılmamasını hedefler. Hükmü “fiyatın 49,90 TL olamayacağı” biçiminde okumak doğru değildir.

Fiyatın Türk lirası ve kuruş olarak gösterilmesine ilişkin güncel genel kurallar 6502 sayılı Kanun ile Fiyat Etiketi Yönetmeliği çerçevesinde uygulanır. Pazar yeri etiketinde satış birimi açık ve tam birim olarak belirtilmelidir.

6502 sayılı Kanun m.54 pazar satışlarına uygulanır mı?

Evet. 6502 sayılı Kanun m.54, perakende satışa arz edilen mallarda fiyat etiketi düzenini genel olarak belirler. Ticaret Bakanlığının 22 Haziran 2026 tarihli güncel bilgilendirmesinde de perakende satışa sunulan malların veya ambalaj/kaplarının üzerine kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde yazılı, dijital veya elektronik etiket konulması gerektiği açıklanmıştır.

Pazar Yerleri Yönetmeliği, pazar alanına özel ek kurallar getirir; 6502’nin güncel tüketici koruma hükümlerini ortadan kaldırmaz. Bu nedenle denetimde hem belediye pazar mevzuatı hem tüketici mevzuatı dikkate alınabilir.

Fiyat etiketinde üretim yeri bilgisi bulunmalı mıdır?

Güncel Fiyat Etiketi Yönetmeliği ve Ticaret Bakanlığının 2026 bilgilendirmesi uyarınca fiyat etiketinde malın üretim yerini belirten bilgi de yer alır. Bu bilgi tüketicinin ürünün hangi ülkede üretildiğini anlamasını sağlar.

Pazar tezgâhındaki ürünün künye bilgisi ile fiyat etiketindeki üretim yeri çelişmemelidir. Künye başka üretim bölgesi veya ülke gösterirken fiyat etiketinde farklı bilgi verilmesi, hem izlenebilirlik hem tüketici bilgilendirmesi bakımından sorun oluşturur.

Satış fiyatı tüm vergiler dahil mi gösterilmelidir?

Güncel tüketici mevzuatı kapsamında fiyat etiketi tüketicinin ödeyeceği satış fiyatını açıkça göstermelidir. Perakende tüketiciye sonradan ayrıca vergi veya zorunlu bedel eklenerek etiket fiyatının yükseltilmesi doğru değildir.

Pazar yerindeki basit perakende satışta tüketici, tezgâhta gördüğü fiyat üzerinden ne ödeyeceğini anlayabilmelidir. Tartım sonucu miktar değişir; ancak kilogram başına satış fiyatı etikette yazılı olan fiyat olmalıdır.

Birim fiyat ile toplam fiyat arasındaki fark nedir?

Kilogramla satılan üründe etikette kilogram satış fiyatı gösterilir; tüketicinin aldığı miktar tartıldıktan sonra toplam bedel hesaplanır. Adet veya paket satışında ise etiket ilgili birimin fiyatını göstermelidir.

Örneğin kilogram fiyatı 80 TL olan üründen 750 gram alan tüketicinin ödeyeceği toplam bedel tartım miktarına göre hesaplanır. Bu hesap, m.20/3’teki “satış biriminde küsurat yok” kuralıyla çelişmez; çünkü küsurat tüketicinin aldığı miktardır, etiket üzerindeki satış birimi “kilogram”dır.

Etiket tüketicinin görebileceği yerde mi olmalıdır?

Evet. Güncel Fiyat Etiketi Yönetmeliği, etiketlerin kolaylıkla görülebilir ve okunabilir olmasını arar. Pazar tezgâhında fiyat etiketi ürünün arkasında, yere dönük veya yalnız satıcının görebildiği bir konumda olmamalıdır.

Etiket ürünle tereddütsüz eşleşmelidir. Yan yana duran iki farklı kalite veya çeşidin etiketleri tüketicinin hangi fiyatın hangi ürüne ait olduğunu anlayacağı şekilde konumlandırılmalıdır.

Pazar yeri fiyat etiketlerini kim bastırır ve dağıtır?

m.20/4’e göre fiyat etiketleri belediye tarafından veya belediyenin uygun görmesi halinde ilgili meslek kuruluşu tarafından bastırılır ve dağıtılır. Bu hüküm pazar yerlerinde standart görünüm ve denetim kolaylığı sağlar.

Belediye, kullanılan etiket formatını güncel tüketici mevzuatıyla uyumlu hale getirmelidir. Eski mevzuata göre hazırlanmış ve güncel zorunlu bilgileri içermeyen şablonun yıllarca aynen kullanılmaması gerekir.

Dijital veya elektronik fiyat etiketi kullanılabilir mi?

Ticaret Bakanlığının 2026 tarihli güncel tüketici bilgilendirmesi, perakende mallarda yazılı, dijital veya elektronik etiket kullanılabileceğini belirtmektedir. Ancak pazar yerinde kullanılan sistemin Pazar Yerleri Yönetmeliği m.20’deki ürün bazlı bilgi, yanıltmama ve belediye standardı ile uyumlu olması gerekir.

Elektronik ekran kullanılması halinde fiyatın tüketiciden saklanması, ekranın sürekli kapalı olması veya ürünle eşleşmemesi uygun değildir. Belediye kendi pazar düzeni içinde kullanılacak formatı belirleyebilir.

Etiketteki fiyat ile kasada istenen fiyat farklıysa hangisi uygulanır?

6502 sayılı Kanun m.54’ün genel sistemi içinde etiket, tarife ve liste fiyatı ile kasa fiyatı arasında tüketici lehine olan fiyatın uygulanması esastır. Pazar satışında da satıcının tüketiciye ilan ettiği fiyatla ödeme aşamasında farklı fiyat istemesi hukuki uyuşmazlık yaratır.

Tüketici mümkünse etiketi fotoğraflayabilir, fiş veya ödeme belgesini saklayabilir ve belediye zabıtası ile tüketici mevzuatındaki başvuru yollarını kullanabilir.

“İndirim” veya “eski fiyat” ifadesi nasıl kullanılmalıdır?

İndirimli satış beyanı güncel Fiyat Etiketi Yönetmeliği ve Ticaret Bakanlığı kılavuzlarına uygun olmalıdır. Gerçekte uygulanmamış yüksek bir fiyatı “eski fiyat” gibi göstererek sahte indirim algısı yaratılması tüketiciyi yanıltır.

Pazar satıcısı da “bugüne özel”, “yarı fiyatına” veya benzeri iddiaları gerçek ve ispatlanabilir fiyat geçmişine dayandırmalıdır. Pazar yeri statüsü tüketici mevzuatındaki yanıltıcı fiyat beyanı yasağını kaldırmaz.

Fiyat etiketi denetimini kim yapar?

Pazar Yerleri Yönetmeliği m.24 kapsamında pazar yeri denetimi yetkili belediye personelince yürütülür. Tüketici mevzuatı bakımından Ticaret Bakanlığının ve ilgili idarelerin görevleri ayrıca saklıdır. Belediye, etiket formatını m.20’ye ve güncel tüketici kurallarına göre denetleyebilir.

Denetimde her ürünün etiketinin bulunması, satış birimi, okunabilirlik, fiyatın gerçek uygulamayla uyumu, kazıntı-karalama ve yanıltıcı ifadeler kontrol edilmelidir.

Fiyat etiketi ihlali hangi sonuçları doğurur?

m.26, m.20’deki etiketleme hususlarına aykırı hareketin bir takvim yılı içinde iki kez gerçekleştirilmesi halinde belediye encümeni kararıyla bir aya kadar faaliyetten men yaptırımına bağlanabileceğini düzenler. Ayrıca 5957 sayılı Kanunun idari para cezası hükümleri ve güncel tüketici mevzuatındaki yaptırımlar somut fiile göre uygulanabilir.

Aynı olayın farklı mevzuat alanlarına girmesi, her yaptırımın hukuki şartlarının ayrı incelenmesini gerektirir. Tutanağın hangi etikette hangi ihlalin bulunduğunu açıkça göstermesi önemlidir.

Pazarcılar için fiyat etiketi kontrol listesi

Her ürün çeşidine ayrı etiket koyun. Satış fiyatını ve birimi açıkça yazın; kilogram, adet, bağ, paket veya kutu birimlerinden uygun olanı kullanın. Etiketi karalamayın, eski fiyatı silip üzerine yazmayın; yeni etiket düzenleyin. Künye ile fiyat etiketini birbirine karıştırmayın.

Üretim yeri ve güncel tüketici mevzuatının istediği diğer bilgileri doğru girin. Etiketi tüketicinin kolay görebileceği yere koyun. Kasada veya tartım sonunda etiketten farklı fiyat uygulamayın. İndirim iddialarını gerçek ve belgelenebilir veriye dayandırın.

Belediyeler için denetim kontrol listesi

Etiket şablonunu 2026 tarihli 6502 ve Fiyat Etiketi Yönetmeliğiyle uyumlu hale getirin. Pazar Yerleri Yönetmeliği m.20’deki satış birimi ve yanıltmama kurallarını ayrıca koruyun. Her satış yerinde ürün bazlı etiket bulunup bulunmadığını denetleyin.

İhlali ürün, etiket fotoğrafı, satış birimi ve fiili fiyatla birlikte tutanağa bağlayın. Aynı takvim yılı içindeki tekrarları doğru izleyin. Tüketici mevzuatını ilgilendiren sistematik ihlallerde yetkili Ticaret Bakanlığı birimleriyle koordinasyon sağlayın.

İlgili içerikler

• Pazar Yerinde HKS Bildirimi ve Künye
• Üreticinin Pazarda Kendi Ürününü Satma Kuralı
• Pazar Yeri Satış Yerinin Kullanımı

Resmî kaynaklar

• Pazar Yerleri Hakkında Yönetmelik
• Ticaret Bakanlığı – 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Mevzuatı
• Ticaret Bakanlığı – Fiyat Etiketleri Hakkında 2026 Bilgilendirmesi

Sık Sorulan Sorular