Sıfır Araç Siparişinde Teslim Süresi 45 Gün mü? Yüzde 10 Ön Ödeme Sınırı | m.13/2-3
Sipariş usulü sıfır araçta azami teslim süresi neden 45 gündür?
Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik m.13, henüz alıcıya teslim edilmeye hazır olmayan tescilsiz araçların sipariş yoluyla satılmasında özel koruma sistemi kurar. Satıcı, alıcıdan kısmi ödeme alarak gelecekte araç teslim etmeyi üstlendiği için teslim zamanının belirsiz bırakılması yasaktır.
m.13/2’ye göre sipariş edilen taşıtın, sipariş formunda belirtilen süre içinde alıcıya teslimi zorunludur ve bu süre hiçbir durumda 45 günden fazla olamaz. Yetkili satıcı formda “tahmini üç ay”, “stok geldiğinde” veya “üretim durumuna göre” şeklinde 45 günü aşan veya belirsiz teslim süresi düzenleyemez.
45 gün azami sınırdır; her satışta mutlaka 45 gün beklenebileceği anlamına gelmez. Satıcı formda 20 gün yazmışsa kendi taahhüdü 20 gündür. Yönetmelik yalnızca formda kararlaştırılabilecek teslim süresinin üst sınırını 45 gün olarak belirler.
45 günlük süre hangi tarihten itibaren hesaplanır?
m.13/2 bu konuda da açık bir kural getirir. Süre, sipariş formunun düzenlendiği tarih ile kısmi ödemenin yapıldığı tarihten hangisi önceyse o tarihten itibaren hesaplanır. Böylece satıcının form veya ödeme tarihini sonradan değiştirerek teslim süresini uzatması engellenir.
Örneğin sipariş formu 1 Eylül’de düzenlenmiş, kısmi ödeme 3 Eylül’de yapılmışsa süre 1 Eylül’den başlar. Tersine alıcıdan 1 Eylül’de ödeme alınmış, form 2 Eylül’de düzenlenmişse zaten m.13/1 bakımından formdan önce ödeme yasağı ihlal edilmiş olur; buna rağmen m.13/2 süre hesabında daha erken tarih olan 1 Eylül dikkate alınır.
Bu nedenle işletme sistemi sipariş formu ve ödeme tarihlerini değiştirilemez şekilde kaydetmelidir. Alıcı da form nüshası ile banka/kredi kartı ödeme kaydını saklamalıdır.
Sipariş formunda teslim süresi nasıl yazılmalıdır?
Teslim süresi anlaşılır ve belirli olmalıdır. “En geç 30 gün içinde” veya belirli son teslim tarihi yazılması mümkündür; ancak 45 günü aşan süre m.13/2’ye aykırıdır. Satıcı, 45 günlük azami sınırı “tahmini” veya “mücbir sebep hariç süresiz” ifadelerle fiilen anlamsız hale getirmemelidir.
Form aynı gün alıcıya verilmelidir. Alıcıya verilen nüsha ile işletmedeki nüsha arasında teslim süresi bakımından fark olmamalıdır. Elektronik formda sonradan tek taraflı değişiklik yapılmasını engelleyen kayıt sistemi kullanılmalıdır.
Aracın marka, model, donanım, renk ve diğer temel özellikleri ile teslim süresinin aynı formda açık olması, 14 günlük iptal hakkı ve olası gecikme uyuşmazlığında önem taşır.
Sipariş usulünde yüzde 10 ön ödeme sınırı nasıl uygulanır?
m.13/3, alıcının henüz teslimi yakın olmayan bir araç için yüksek tutarda finansman sağlamaya zorlanmasını önler. Taşıt yedi gün içinde alıcıya teslim edilebilir duruma gelinceye kadar alıcıdan en fazla nihai satış fiyatının yüzde 10’u oranında kısmi ödeme veya alıcıyı borç altına sokan belge alınabilir.
Örneğin nihai satış fiyatı 2.000.000 TL olan araç henüz üretim veya sevk aşamasındaysa ve yedi gün içinde teslim edilebilir durumda değilse satıcı en fazla 200.000 TL kısmi ödeme alabilir. Bu aşamada 500.000 TL kapora veya yüksek tutarlı senet alınması m.13/3’e aykırıdır.
Yüzde 10 sınırı yalnızca nakit veya banka ödemesini değil, borçlandırıcı belgeyi de kapsar. Alıcının 10% nakit ödeyip ayrıca yüksek tutarlı senet imzalamasıyla sınır dolanılamaz; ekonomik olarak alıcıyı borç altına sokan toplam yapı dikkate alınır.
“Araç 7 gün içinde teslim edilebilir duruma gelinceye kadar” ne demektir?
Yönetmelik, yüzde 10 sınırını aracın tesliminin yakın olup olmamasına bağlar. Araç henüz üretim, ithalat, gümrük, sevk veya uzak stok aşamasındaysa ve yedi gün içinde alıcıya teslim edilebilir durumda değilse yüzde 10 sınırı uygulanır.
Araç gerçekten yedi gün içinde teslim edilebilir hale geldiğinde satışın kalan bedeline ilişkin tahsilat süreci ilerleyebilir. Satıcının sadece “araç geliyor” demesi yeterli değildir; aracın somut olarak teslim edilebilir hale geliş tarihi stok, şasi, sevk ve teslim hazırlık kayıtlarıyla gösterilebilmelidir.
Bu ifade, yedi günlük ayrı bir teslim süresi getirmez. Azami teslim süresi m.13/2’de 45 gündür; yedi günlük ölçüt yalnızca yüksek ön ödemenin ne zaman alınabileceğini belirleyen eşiktir.
Araç teslimden önce tam bedel ne zaman istenebilir?
m.13/3’ün mantığı gereği araç yedi gün içinde teslim edilebilir duruma gelmeden önce yüzde 10’dan fazla ödeme alınamaz. Araç bu aşamaya geldiğinde kalan bedelin tahsil edilmesi mümkün hale gelebilir; ancak diğer mevzuat ve sözleşme yükümlülükleri devam eder.
Özellikle alıcı taşıta ilişkin vergileri ödediği anda m.12/1-a ve b devreye girer: satış fiyatı artırılamaz ve araç 15 gün içinde teslim edilmelidir. Bu nedenle tam ödeme, vergi ve teslim adımlarının birbiriyle koordineli yürütülmesi gerekir.
Yetkili satıcı, aracın teslim edilebilir durumda olduğunu gösteren bilgiyi alıcıya yazılı vermeli; kalan ödeme talebinde araç ve sipariş numarasını açıkça belirtmelidir.
45 günlük sipariş süresi ile vergi sonrası 15 günlük süre nasıl birlikte uygulanır?
Bu iki süre farklı aşamaları düzenler. 45 gün, sipariş formu/kısmi ödeme aşamasından itibaren siparişin tamamı için azami teslim süresidir. 15 gün ise alıcı taşıta ilişkin vergileri ödedikten sonra yetkili satıcının nihai teslim yükümlülüğüdür.
Örneğin form 1 Eylül’de düzenlenmiş ve teslim süresi 40 gün yazılmış olsun. Alıcı vergileri 20 Eylül’de öderse satıcı hem formdaki 40 günlük azami süreyi hem de 20 Eylül’den itibaren m.12/1-b’deki 15 günlük süreyi dikkate almalıdır. Daha erken sona eren bağlayıcı yükümlülük satış planında gözetilir.
Vergi sonrası 15 günlük teslim kuralını ayrıntılı olarak sıfır araç 15 gün teslim rehberimizde açıkladık.
45 gün veya yüzde 10 sınırı ihlal edilirse nasıl ispatlanır?
Alıcı sipariş formunun tarihli nüshasını, banka havalesi veya kredi kartı ödeme kayıtlarını, varsa senet/çekleri, satıcının ödeme taleplerini ve araç teslim tutanağını saklamalıdır. Süre ve oran hesabı bu belgelerle objektif olarak yapılabilir.
Satıcı 45 günü aşan teslim süresi yazmışsa formun kendisi doğrudan delildir. Yüzde 10’dan fazla ödeme talebi e-posta, WhatsApp, ödeme linki, makbuz veya banka kaydıyla gösterilebilir.
Formdan önce ödeme alınmışsa ayrıca m.13/1 ihlali vardır. sipariş formundan önce kapora ve senet yasağı rehberimiz bu kronolojiyi ayrıntılı açıklar.
İhlal halinde hangi başvurular yapılabilir?
Yetkili satıcıya yazılı başvuru yapılarak Yönetmeliğe uygun teslim veya fazla tahsil edilen ön ödemenin iadesi talep edilebilir. Ticaret Bakanlığı/Ticaret İl Müdürlüğüne sipariş formu ve ödeme belgeleriyle idari şikâyet yapılabilir.
Tüketici işlemi niteliğindeki satışta 6502 sayılı Kanun ve Türk Borçlar Kanununun ifa/temerrüt hükümleri de uygulanabilir. Alıcının sözleşmeden dönme, ifa veya zarar talepleri somut sözleşmeye göre değerlendirilir.
Ayrıca alıcının m.13/4 uyarınca form tarihinden itibaren 14 günlük gerekçesiz iptal hakkı bulunabilir. Bu hakkın istisnaları ve 10 günlük iade süresi ayrı içerikte incelenmektedir.
Yetkili satıcılar için otomasyon kontrolü
Sipariş yönetim sistemi form tarihinden itibaren 45 günlük son teslim tarihini otomatik hesaplamalı; daha uzun tarih girilmesine izin vermemelidir. Form ve ödeme tarihlerinden hangisi önceyse süre başlangıcı olarak sistemde işaretlenmelidir.
Araç 7 gün içinde teslim edilebilir değilse ödeme ekranı satış fiyatının %10’undan fazla tahsilata izin vermemelidir. Senet veya benzeri borçlandırıcı belge de aynı toplam sınır içinde takip edilmelidir.
Güncel resmi metin için Ticaret Bakanlığı Sektörel Ticaret Mevzuatı sayfası esas alınmalıdır.
Sık sorulan sorular
Sıfır araç siparişinde teslim süresi en fazla kaç gün?
m.13/2 uyarınca formda belirtilen süre 45 günü aşamaz.
45 gün ne zaman başlar?
Sipariş formunun düzenlendiği veya kısmi ödemenin yapıldığı tarihlerden hangisi önceyse o tarihten.
Formda 60 gün yazılabilir mi?
Hayır. 45 günü aşan teslim süresi Yönetmeliğe aykırıdır.
Ön ödeme en fazla ne kadar?
Araç yedi gün içinde teslim edilebilir duruma gelinceye kadar nihai satış fiyatının en fazla %10’u.
Yüzde 10 sınırı senet için de geçerli mi?
Evet. Alıcıyı borç altına sokan belge de sınır kapsamındadır.
Araç yedi gün içinde teslim edilebilir hale gelirse ne olur?
m.13/3’teki %10 sınırlamasının uygulandığı aşama sona erer; kalan ödeme ve teslim diğer kurallara uygun yürütülür.
45 gün ile 15 gün çelişiyor mu?
Hayır. 45 gün sipariş aşamasının, 15 gün vergilerin ödenmesinden sonraki nihai teslim aşamasının kuralıdır.
Formdan önce para alınmışsa süre nereden başlar?
m.13/1 ayrıca ihlal edilmiş olur; m.13/2 daha erken tarih olan kısmi ödeme tarihini süre başlangıcı olarak kabul eder.
45 gün geçerse ne yapabilirim?
Satıcıya yazılı ifa/iade talebi, Ticaret Bakanlığı şikâyeti ve şartlarına göre tüketici hukuku başvuruları gündeme gelir.
Resmî metin nerede?
Ticaret Bakanlığının sektörel ticaret mevzuatı sayfası ve Resmî Gazete’de.
Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik m.13/1-3 ve bağlantılı m.12/1-a-b. Güncellik tarihi: 18 Eylül 2026.
Sipariş usulünde iki sınır birlikte izlenmelidir: teslim en fazla 45 gün; araç 7 gün içinde teslim edilebilir hale gelene kadar ön ödeme en fazla %10.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
