Trafik Sigortasına Başvuru Zorunlu mu? KTK 97, 15 Günlük Cevap Süresi ve Sigorta Tahkim 2026
Güncel kontrol tarihi: 16 Eylül 2026. Trafik kazasından doğan bedensel zarar, araç hasarı veya araç değer kaybı için doğrudan dava ya da Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu yapılmadan önce 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.97 dikkatle uygulanmalıdır. Kanun, zarar görenin ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuru yapmasını dava öncesi zorunlu aşama olarak düzenler.
Kısa ve Net Cevap
Evet. Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki talebi için dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunmak zorundadır. KTK m.97 uyarınca sigorta kuruluşu başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruya yazılı cevap vermezse veya verdiği cevap talebi karşılamazsa zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30 çerçevesinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilir.
Buradaki 15 gün, “sigorta şirketi her durumda 15 gün içinde tazminatı ödemek zorundadır” şeklinde okunmamalıdır. KTK m.97’deki 15 günlük süre, zorunlu ön başvurudan sonra dava veya tahkim yolunun açılmasını düzenler. Zorunlu trafik sigortası genel şartlarında eksiksiz belgeyle yapılan başvuruların ödeme süresine ilişkin ayrıca hükümler bulunmaktadır. Ön başvuru süresi ile ödeme süresi aynı hukukî kavram değildir.
Başvurunun yapıldığını ve sigorta şirketine ulaştığını ispatlamak zarar gören açısından önemlidir. E-posta, sigorta şirketinin hasar portalı, KEP, iadeli taahhütlü gönderi veya şirketin kayıt altına aldığı diğer yazılı kanallar kullanılabilir; hangi kanalın seçildiğinden bağımsız olarak başvuru tarihi ve ekleri saklanmalıdır.
KTK m.97 Ne Düzenliyor?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.97, zarar görenin zorunlu mali sorumluluk sigortasında dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunmasını zorunlu tutar. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamaması hâlinde zarar gören dava açabilir veya Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilir.
Kanunun güncel metni için 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu esas alınmalıdır.
Bu hüküm, sigorta şirketinin uyuşmazlıktan haberdar edilmesini ve zarar talebini yargı yoluna taşımadan önce inceleyebilmesini amaçlar. Bu nedenle yalnız telefonla müşteri hizmetlerini aramak veya sözlü bilgi vermek, yazılı başvuru şartını güvenli biçimde karşılamaz.
Sigortaya Başvurmadan Doğrudan Dava Açılırsa Ne Olur?
KTK m.97’deki yazılı başvuru, trafik sigortasına yöneltilecek tazminat taleplerinde dava öncesi özel başvuru şartıdır. Sigorta şirketine hiç başvuru yapılmadan doğrudan dava açılması hâlinde mahkeme, bu özel dava şartının yerine getirilip getirilmediğini değerlendirir.
Bu nedenle dava açmadan önce yalnız “sigorta şirketi zaten kazayı biliyor” düşüncesiyle hareket edilmemelidir. Hasar dosyasının bulunması ile zarar görenin somut tazminat talebini ve belgelerini KTK m.97 kapsamında sigortacıya yöneltmesi aynı şey değildir.
Sigorta Tahkimden Önce de Başvuru Zorunlu mu?
Evet. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30 kapsamında Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulabilmesi için uyuşmazlık konusu talebin önce ilgili sigorta kuruluşuna iletilmesi gerekir. Sigorta kuruluşunun talebi kısmen veya tamamen reddetmesi ya da gerekli sürede cevap vermemesi hâlinde tahkim yolu açılır.
Sigorta Tahkim Komisyonunun resmî başvuru ekranı ve güncel usul bilgileri için Sigorta Tahkim Komisyonu kullanılmalıdır.
Sigorta şirketine ön başvuru yapılmadığı hâlde tahkime başvurmak, esas incelemesine geçilmeden başvurunun usulden sorun yaşamasına yol açabilir.
15 Gün Ne Zaman Başlar?
KTK m.97’deki 15 günlük süre, yazılı başvurunun sigorta kuruluşuna ulaştığı tarihten itibaren hesaplanır. Bu nedenle başvurunun sadece hazırlanma veya gönderilme tarihi değil, sigortacının başvuruyu aldığı tarih ispatlanmalıdır.
KEP kullanılıyorsa teslim delili; e-posta veya web portalında başvuru numarası ve tarih; fiziki gönderide teslim alındısı saklanmalıdır. Sigorta acentesine yapılan teslimin sigorta şirketine hangi tarihte ulaştığı ayrıca önem taşıyabilir.
15 Gün Takvim Günü mü İşgünü mü?
KTK m.97 hükmü “onbeş gün” ifadesini kullanır; “onbeş işgünü” demez. Bu nedenle m.97’deki dava/tahkim yolunun açılması bakımından süre 15 gün olarak hesaplanır. Sürenin son gününün resmî tatile denk gelmesi gibi hâllerde genel süre hükümleri ayrıca değerlendirilir.
Sigorta genel şartlarında veya başka düzenlemelerde “işgünü” olarak belirlenen ödeme süreleri m.97’deki 15 günlük yazılı cevap süresiyle karıştırılmamalıdır.
15 Gün İçinde Cevap Gelmezse Ne Yapılır?
Sigorta şirketi başvuruya 15 gün içinde yazılı cevap vermemişse KTK m.97’deki ön başvuru aşaması tamamlanmış sayılır ve zarar gören:
- görevli ve yetkili mahkemede dava açabilir veya
- şartları varsa Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilir.
Hangi yolun daha uygun olduğu alacağın türü, delil durumu, bilirkişi ihtiyacı, zamanaşımı, uyuşmazlığın miktarı ve diğer sorumlulara yöneltilecek taleplere göre belirlenir.
15 günlük sürenin dolması, talebin sigorta şirketince kabul edildiği anlamına gelmez. Sadece zarar görenin yargısal/tahkim yoluna geçebilmesi için kanundaki bekleme süresinin tamamlanmasını sağlar.
Sigorta Kısmi Ödeme Yaparsa Tahkime Gidilebilir mi?
Evet. Sigorta şirketinin ödeme yapması, zarar görenin gerçek ve poliçe kapsamındaki zararının tamamını karşıladığı anlamına gelmeyebilir. KTK m.97, sigorta şirketinin verdiği cevabın talebi karşılamaması hâlinde de dava veya tahkim yoluna izin verir.
Örneğin 120.000 TL değer kaybı talebine karşı sigorta şirketi 35.000 TL ödemiş ve kalan kısmı reddetmişse, kabul edilen miktar dışında kalan uyuşmazlık için hukuki yol değerlendirilebilir. Ancak alınan ödeme, ibraname, mutabakat metni veya feragat belgesi bulunuyorsa bunun kapsamı ayrıca incelenmelidir.
Sigorta Şirketi Eksik Belge İsterse 15 Gün Ne Olur?
Başvuru, talebin dayanağını değerlendirmeye elverişli bilgi ve belgelerle yapılmalıdır. Sigorta şirketi gerçekten gerekli bir belgenin eksik olduğunu bildirirse, bu eksikliğin tazminat hesabına etkisi ve genel şartlardaki belge düzeni ayrıca değerlendirilir.
Zarar görenin hiç belge sunmadan yalnız “tazminatımı ödeyin” şeklinde soyut başvuru yapması, ileride ön başvuru şartının gereği gibi yerine getirilip getirilmediği tartışmasına yol açabilir. En güvenli yöntem, talep türüne göre gerekli belgeleri ilk başvuruda eksiksiz sunmak ve ek listesini başvuru metninde göstermektir.
Değer Kaybı Başvurusunda Hangi Belgeler Sunulur?
Araç değer kaybı talebinde somut dosyaya göre özellikle şu belgeler hazırlanmalıdır:
- Kaza tespit tutanağı veya kolluk tutanağı.
- Kusur oranı ve SBM kayıtları.
- Araç ruhsatı.
- Hasar fotoğrafları.
- Ekspertiz veya onarım belgeleri.
- Değişen/onarılmış parça bilgisi.
- Başvuru sahibinin banka hesap bilgisi.
- Vekil aracılığıyla başvuruluyorsa gerekli vekâletname.
- Değer kaybı talep yazısı ve talep edilen miktarın dayanağı.
Araç değer kaybının temel şartları için Araç Değer Kaybını Nasıl Alırım? rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Araç Hasarı İçin Hangi Belgeler Gerekir?
Araç hasarı talebinde kaza tutanağı, ruhsat, hasar fotoğrafları, servis/onarım belgeleri, ekspertiz raporu ve ödeme belgeleri önemlidir. Araç pert olmuşsa rayiç değer, sovtaj ve hasarlı araç bedeline ilişkin belgeler ayrıca değerlendirilir.
Sigorta şirketinin hasar dosyası açmış olması, zarar görenin ek zarar kalemlerini ayrı başvuruyla talep etmesine engel değildir. Ancak aynı zarar için mükerrer ödeme talep edilemez.
Bedensel Zarar Başvurusunda Hangi Belgeler Sunulur?
Bedensel zarar talepleri araç hasarına göre daha kapsamlıdır. Kaza tutanağına ek olarak sağlık kurulu raporu, tedavi kayıtları, epikriz, geçici iş göremezlik belgeleri, gelir/kazanç belgeleri, SGK kayıtları ve talebin türüne göre diğer evraklar gerekir.
Sürekli sakatlık, geçici iş göremezlik, bakıcı gideri, tedavi gideri veya destekten yoksun kalma talebinde her zarar kalemi ayrı hesaplanır. Sigortaya yalnız “bedensel tazminat istiyorum” şeklinde belgesiz başvuru yapılması doğru değildir.
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı İçin Ön Başvuru Gerekir mi?
Zorunlu trafik sigortası kapsamında sigortacıya yöneltilecek destekten yoksun kalma talebinde de KTK m.97’deki yazılı ön başvuru kuralı uygulanır. Ölüm belgesi, nüfus kayıtları, destek ilişkisini ve geliri gösteren belgeler ile kaza evrakı başvuruya eklenmelidir.
Sigortanın sorumluluk kapsamı, kusur ve teminat limitleri yanında KTK ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları çerçevesinde incelenir.
Başvuru Miktarı Yazılmak Zorunda mı?
Talebin mümkün olduğunca belirli olması ve hangi zarar kaleminin istendiğinin açıkça yazılması gerekir. Zarar henüz tam hesaplanamıyorsa eldeki verilere göre talep açıklanmalı ve hesaplamaya esas belgeler sunulmalıdır.
“Tüm haklarımı istiyorum” şeklindeki tek cümle, sigortacının hangi kalemi incelemesi gerektiğini belirsiz bırakabilir. Araç hasarı, değer kaybı, bedensel zarar veya destekten yoksun kalma talepleri ayrı başlıklarla gösterilmelidir.
Başvuru E-posta ile Yapılabilir mi?
Önemli olan yazılı başvurunun ilgili sigorta şirketine ulaştığının ispatlanmasıdır. Sigorta şirketinin resmî hasar/başvuru e-posta adresi veya dijital başvuru sistemi kullanılıyorsa başvuru numarası, otomatik teslim yanıtı ve eklerin gönderildiğini gösteren kayıt saklanmalıdır.
Uyuşmazlık ihtimali yüksek dosyalarda KEP veya teslimi açıkça ispatlayan yöntem tercih edilmesi, “başvuru bize ulaşmadı” tartışmasını azaltır.
Telefonla Hasar İhbarı KTK m.97 Başvurusu Sayılır mı?
Tek başına güvenli değildir. KTK m.97 “yazılı başvuru” arar. Telefonla hasar ihbarı dosya numarası oluşturabilir; ancak zarar görenin hangi tazminat kalemini, hangi belgelerle ve hangi miktarda talep ettiğini gösteren yazılı başvuru ayrıca yapılmalıdır.
Bu nedenle yalnız çağrı merkezi konuşmasına dayanarak 15 günlük m.97 süresini başlatmak yerine yazılı başvuru tarihini netleştirmek gerekir.
KTT Sigortaya Başvuru İçin Yeterli mi?
Kaza tespit tutanağı olayın oluşunu ve tarafları gösteren temel belgedir; tek başına tazminat başvurusu değildir. KTT sigorta şirketine ulaşmış olsa bile değer kaybı veya başka zarar kalemi için KTK m.97 kapsamında yazılı talep ve gerekli ekler sunulmalıdır.
Maddi hasarlı tutanağın düzenlenmesi ve Mobil KTT sistemi için Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı Nasıl Doldurulur? rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Sigorta Tahkim Komisyonu Nedir?
Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta ettiren, sigortalı, sigortadan menfaat sağlayan kişiler ile risk üstlenen sigorta kuruluşları arasında sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkların uzman hakemler tarafından çözülmesini sağlayan 5684 sayılı Kanun m.30 sistemidir.
Zorunlu sigortalarda sigorta kuruluşunun tahkim sistemine ayrıca üye olup olmadığına ilişkin özel kanun hükümleri uygulanır. Başvuru yapılacağı gün Komisyonun güncel parasal sınırları, başvuru ücreti ve belge listesi resmî sitesinden kontrol edilmelidir; bu tutarlar yıllara göre değişebilir.
Tahkim mi Dava mı?
Her dosya için tek bir doğru yol yoktur. Tahkim çoğu sigorta uyuşmazlığında daha hızlı uzman inceleme sağlayabilir. Buna karşılık sigorta şirketi dışında araç sürücüsü, işleten, işveren veya başka sorumlulara karşı da aynı anda kapsamlı talepler yöneltilecekse mahkeme yolu dosyanın bütünlüğü açısından daha uygun olabilir.
Seçim yapılırken zamanaşımı, taraf sayısı, delil ve bilirkişi ihtiyacı, talep miktarı, tahkim kararlarının itiraz/temyiz sınırları ve yargılama giderleri birlikte değerlendirilmelidir.
Trafik Sigortası Zamanaşımı Kaç Yıl?
KTK m.109 uyarınca motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her hâlde kaza tarihinden itibaren 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Dava cezayı gerektiren bir fiilden doğmuş ve ceza kanunu daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüşse bu süre maddi tazminat talepleri için de uygulanabilir. Somut kazanın suç niteliği ve ceza zamanaşımı ayrıca incelenmelidir.
Sigortaya başvuru yapılması, zamanaşımı bakımından etkisi yönünden ayrı değerlendirilmelidir; süre sonuna çok yakın başvurularda yalnız 15 günlük bekleme süresine güvenilmemelidir.
Sigorta Şirketine Başvuru Faizi Ne Zaman Başlatır?
Sigortacının temerrüde düşmesi ve faiz başlangıcı, talebin türü, başvurunun yeterliliği, belgelerin tamamlanma tarihi ve ilgili genel şartlar çerçevesinde belirlenir. Bu nedenle faiz başlangıcını her dosyada doğrudan kaza tarihi veya başvurunun ilk günü olarak almak doğru değildir.
Başvuru metninde tazminatla birlikte yasal olarak talep edilen faiz türü ve başlangıcına ilişkin hakların saklı tutulması; sigorta şirketinin belge talebi ve cevap tarihinin kayıt altına alınması önemlidir.
Başvuru Sonrası İbraname İmzalanmalı mı?
Sigorta şirketi ödeme teklifini kabul belgesi, sulh, ibraname veya feragat metniyle birlikte sunabilir. Bu metin imzalanmadan önce hangi zarar kalemlerini kapsadığı ve kalan haklardan feragat içerip içermediği okunmalıdır.
Kısmi ödeme alınması ile bütün zarar kalemlerinden vazgeçilmesi aynı şey değildir. Özellikle bedensel zararda ileride kalıcı maluliyet oranının değişme ihtimali veya henüz hesaplanmamış zarar kalemleri varsa kapsamlı ibraname ciddi hak kaybı doğurabilir.
Sigorta Başvurusunda Yapılan 10 Hata
- Sadece telefonla hasar ihbarı yapıp yazılı talep göndermemek.
- Başvurunun şirkete ulaştığını ispatlayan kayıt saklamamak.
- Kaza tutanağı ve kusur belgelerini eklememek.
- Talep edilen zarar kalemini açıkça yazmamak.
- Değer kaybı ile araç hasarını aynı kalem sanmak.
- 15 günlük KTK m.97 süresini “ödeme için kesin son gün” sanmak.
- Sigorta şirketinin kısmi cevabını tam kabul saymak.
- Eksik belge talebini hiç cevaplamamak.
- Zamanaşımı süresini yalnız sigorta başvurusuna güvenerek takip etmemek.
- Ödeme öncesi ibranameyi kapsamını incelemeden imzalamak.
Örnek 1: Değer Kaybı Başvurusu Cevapsız Kaldı
Zarar gören, değer kaybı talebini KTT, ruhsat, hasar fotoğrafları ve banka hesabıyla birlikte sigorta şirketine 1 Eylül 2026 tarihinde yazılı olarak teslim etmiştir. Şirket 15 gün boyunca hiçbir yazılı cevap vermemiştir. KTK m.97’deki süre tamamlandığında zarar gören dava veya Sigorta Tahkim yolunu kullanabilir.
Örnek 2: Sigorta Kısmi Ödeme Yaptı
Başvuruda 100.000 TL değer kaybı talep edilmiş, sigorta şirketi 30.000 TL ödeme yaparak kalanını reddetmiştir. Cevap talebin tamamını karşılamadığından, hukuken gerçekten kalan zarar varsa 70.000 TL’lik uyuşmazlık bakımından tahkim veya dava yolu değerlendirilebilir.
Örnek 3: Sadece Hasar İhbarı Yapıldı
Kazadan sonra çağrı merkezinde hasar dosyası açılmış ancak değer kaybına ilişkin hiçbir yazılı talep yapılmamıştır. Dosya açılması, değer kaybı yönünden KTK m.97’de aranan somut yazılı başvurunun yapıldığı anlamına otomatik olarak gelmez. Değer kaybı talebi ayrıca yazılı ve belgeli şekilde iletilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Trafik sigortasına başvuru yapmadan dava açılır mı?
KTK m.97 uyarınca sigorta şirketine karşı dava öncesinde yazılı başvuru yapılmalıdır.
Sigorta şirketinin cevap süresi kaç gün?
KTK m.97 bakımından yazılı başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gündür.
15 gün içinde ödeme yapılmazsa ne olur?
KTK m.97’de esas olan yazılı cevap süresidir. Cevap gelmez veya talebi karşılamazsa dava ya da Sigorta Tahkim yolu açılır. Ödeme süreleri ayrıca genel şartlara tabidir.
15 gün işgünü mü?
KTK m.97 “15 gün” der; “15 işgünü” demez. Genel süre kuralları saklıdır.
Sigorta tahkimden önce sigorta şirketine başvuru gerekir mi?
Evet. Uyuşmazlık konusu talep önce sigorta kuruluşuna iletilmelidir.
Sigorta kısmi ödeme yaparsa tahkime gidilebilir mi?
Evet. Gerçek zararın karşılanmayan kısmı varsa ve diğer şartlar oluşmuşsa kalan uyuşmazlık için tahkim veya dava mümkündür.
Telefonla hasar ihbarı yeterli mi?
KTK m.97 yazılı başvuru arar. Yalnız çağrı merkezi kaydına dayanmak yerine talep ve ekler yazılı iletilmelidir.
Kaza tespit tutanağı başvuru yerine geçer mi?
Hayır. KTT kaza belgesidir; değer kaybı veya diğer tazminat talebi ayrıca yazılı olarak sigortacıya iletilmelidir.
Trafik kazası tazminatında zamanaşımı kaç yıl?
KTK m.109’a göre öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde kazadan itibaren 10 yıldır; suç için daha uzun ceza zamanaşımı varsa o süre uygulanabilir.
Sigorta başvurusu için avukat zorunlu mu?
Hayır. Zarar gören kendisi başvurabilir. Ancak bedensel zarar, yüksek değer kaybı veya hukuki uyuşmazlık bulunan dosyada taleplerin ve belgelerin doğru kurulması önemlidir.
Resmî Kaynaklar
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu – m.97 ve m.109
- 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu – m.30
- Sigorta Tahkim Komisyonu
- Türkiye Sigorta Birliği
Sonuç
KTK m.97, trafik sigortasına karşı tazminat talebinde yazılı ön başvuruyu zorunlu aşama hâline getirir. Sigorta şirketi başvurudan itibaren 15 gün içinde yazılı cevap vermez veya cevabı talebi karşılamazsa zarar gören dava veya Sigorta Tahkim yoluna geçebilir. Bu 15 günlük süre, her dosyada tazminatın kesin ödeme süresi değildir. Başvurunun hangi tarihte ulaştığı, hangi zarar kalemlerinin talep edildiği ve hangi belgelerin sunulduğu ispatlanabilir biçimde kayıt altına alınmalı; kısmi ödeme veya ibraname varsa kapsamı incelenmelidir.
Hukukçu İncelemesi
Bu içerik Av. Halil Bakırcı tarafından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.97 ve m.109, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası uygulaması ve Sigorta Tahkim Komisyonunun güncel başvuru sistemi esas alınarak 16 Eylül 2026 tarihinde hazırlanmıştır. Somut başvuruda talep türü, belge tamamlama tarihi, poliçe limiti ve zamanaşımı ayrıca kontrol edilmelidir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
