TÜRMOB Yönetim Kuruluna Kimler Seçilebilir? 3 Yıl Kıdem Şartı | 3568 m.35 (2026)
Kısa ve net cevap: 3568 sayılı Kanun m.35’e göre TÜRMOB Yönetim Kuruluna seçilecek kişinin, Birlik Genel Kurulu üyesi olması, kayıtlı olduğu odada en az üç yıl kıdemli bulunması ve mesleki faaliyette bulunması gerekir. Kurulun dokuz asıl üyesinden en az beşi YMM olmalıdır. Bu şartlar seçim tarihinde mevcut olmalı; Genel Kurulda yeterli oy almak tek başına kanuni seçilme yeterliğini oluşturmaz.
Yönetim Kurulu adaylığı, yalnız meslek unvanına sahip olmakla sınırlı değildir. Adayın Genel Kurul temsilciliği, oda kıdemi, fiili mesleki faaliyet durumu ve varsa organlar arası görev bağdaşmazlığı birlikte kontrol edilir. Seçimden sonra fark edilen yeterlik eksikliği hem kurul oluşumu hem de kişinin katıldığı kararlar bakımından ayrı hukuki inceleme gerektirebilir.
Yönetim Kurulu adayı Birlik Genel Kurulu üyesi olmalı mı?
Evet. M.35 Yönetim Kurulu üyelerinin Birlik Genel Kurulu üyeleri arasından seçilmesini öngörür. Bu nedenle kişinin yalnız SMMM veya YMM olması Yönetim Kurulu adaylığı için yeterli değildir; oda tarafından m.32’ye göre seçilmiş ve güncel Birlik Genel Kurulu temsilcisi olması gerekir.
Genel Kurul temsilciliği resmi seçim tutanağı ve ilçe seçim kurulu kayıtlarından doğrulanmalıdır. Önceki dönemde temsilcilik yapmış ancak yeni dönemde seçilmemiş kişi, sırf geçmiş deneyimi nedeniyle güncel Genel Kurul üyesi kabul edilmez. Yönetim Kurulu seçiminde adaylık yeterliği mevcut Genel Kurul dönemine göre belirlenir.
Temsilci sıfatında seçimden önce sona erme meydana gelmişse yedek temsilcinin göreve geçişi ve adaylık hakkı ayrıca incelenir. Genel Kurul hazır bulunanlar listesi, temsilci seçim kayıtları ve Yönetim Kurulu aday listesi birbiriyle uyumlu olmalıdır.
TÜRMOB Yönetim Kurulu için üç yıl kıdem şartı nedir?
Madde 35 adayın kayıtlı olduğu odada en az üç yıl kıdemli olmasını ister. Bu şart mesleğe ilk ruhsat alma tarihinden farklı bir ölçüttür. Kanun özellikle oda kıdemine gönderme yaptığı için adayın güncel oda sicilindeki kayıt geçmişi belirlenmelidir.
Üç yıllık süre seçim tarihi itibarıyla tamamlanmış olmalıdır. Adayın seçimden iki ay sonra üç yılı dolduracak olması seçim günündeki eksikliği geriye dönük olarak gidermez. Seçilme yeterliği oy verme ve seçilme anında mevcut olan hukuki statüdür.
Oda kıdemi hesaplanırken üyelikte kesinti, nakil veya statü değişikliği varsa bunların kayıtlara etkisi somutlaştırılmalıdır. “Meslekte on yıldır çalışıyor” bilgisi, mevcut odada üç yıllık kıdem bulunduğunu tek başına kanıtlamaz.
Mesleki faaliyette bulunma şartı ne anlama gelir?
M.35, üç yıllık kıdemin yanında mesleki faaliyette bulunma şartı da arar. Bu nedenle adayın yalnız sicilde kayıtlı olması yeterli değildir; seçim tarihinde mesleki faaliyet durumunun kanunun aradığı statüyle uyumlu olması gerekir. Faaliyet kaydı oda ve ruhsat kayıtları üzerinden doğrulanmalıdır.
Kamu görevi, faaliyetin geçici durdurulması, meslekten men veya başka statü değişiklikleri adayın güncel durumuna etki edebilir. Her olay kendi resmi kayıtları üzerinden incelenmelidir. Mesleki faaliyetin varlığı tahmin veya özgeçmiş bilgisiyle değil, güncel oda ve meslek kayıtlarıyla belirlenir.
Seçimden sonra faaliyetin sona ermesi ise başlangıçtaki adaylık yeterliğinden ayrı bir konudur. Kişi seçim günü şartları taşıyıp sonradan statüsünü kaybetmişse görev üyeliğinin devamı, yedek geçişi ve ilgili mevzuat üzerinden ayrıca değerlendirilir.
Yönetim Kurulunda YMM olma şartı her aday için var mı?
Hayır. Dokuz asıl üyenin tamamının YMM olması zorunlu değildir. M.35 kurulun asıl üyelerinden en az beşinin YMM olmasını ister. Dolayısıyla diğer üyeler kanuni şartları taşıyan SMMM’ler arasından seçilebilir. Bu, bireysel aday şartından çok kurulun toplam mesleki bileşim şartıdır.
Ancak bir YMM kontenjanı için seçilen kişinin YMM sıfatının seçim tarihinde geçerli olması gerekir. Ruhsat veya mesleki statüde sorun varsa kurulun beş YMM eşiği bundan etkilenebilir. YMM sayısı seçim sonucu kesinleşirken resmi meslek kayıtlarıyla kontrol edilmelidir.
Beş sayısı asgari sınırdır. Altı veya daha fazla YMM’nin asıl kurulda yer alması kanuna aykırı değildir. Kurulun hukuka aykırı hale geldiği durum, zorunlu YMM sayısının beşin altına düşmesidir.
Seçilme şartları hangi tarihte aranır?
Temel tarih Yönetim Kurulu seçiminin yapıldığı tarihtir. Genel Kurul temsilcisi sıfatı, üç yıllık oda kıdemi, mesleki faaliyet ve diğer seçilme yeterlikleri bu tarihte mevcut olmalıdır. Sonradan tamamlanan şartlar seçim tarihindeki eksikliği geriye yürütmez.
Seçimden sonra yedek üyenin asıl göreve geçtiği durumda ise yedek adayın seçim tarihinde yeterliği bulunması gerekir; ayrıca göreve geçiş tarihinde mesleki sıfatın sürüp sürmediği kontrol edilir. Böylece hem seçim yeterliği hem güncel görev yeterliği doğrulanır.
İtiraz hazırlanırken güncel durumla geçmiş seçim günü birbirine karıştırılmamalıdır. Bugün üç yıllık kıdemi olan kişinin üç yıl önceki seçimde bu şartı taşıyıp taşımadığı seçim tarihi ile oda kayıt tarihi karşılaştırılarak belirlenir.
Başka odadan nakil olan adayın üç yıllık kıdemi nasıl değerlendirilir?
Kanunun “kayıtlı olduğu odada” ifadesi nedeniyle oda nakli bulunan dosyalarda mevcut odadaki kayıt ve nakil tarihleri önem taşır. Önceki odadaki mesleki geçmişin mevcut oda kıdemine nasıl yansıyacağı, nakil işleminin hukuki niteliği ve ilgili oda mevzuatıyla birlikte incelenmelidir.
Otomatik olarak “toplam meslek süresi üç yılı geçiyorsa yeterlidir” veya “nakille bütün kıdem sıfırlanır” şeklinde genelleme yapılmamalıdır. Resmi sicil, nakil belgesi ve uygulanacak düzenleme üzerinden somut hesap yapılmalıdır.
Nakil seçime çok yakın tarihte gerçekleşmişse adaylık başvurusunda kıdem dayanağı açıkça belgelenmelidir. Seçim kurulu veya ilgili organın adaylık yeterliğini hangi kayıt üzerinden kabul ettiği sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkta önem taşır.
Yedek Yönetim Kurulu üyesi de üç yıl kıdemli olmalı mı?
Evet. Yedek üyeler de Yönetim Kurulu üyeliğine seçilen kişilerdir ve asıl üyelik boşaldığında kurul görevini üstlenebilirler. Bu nedenle yedek adayların da m.35’teki seçilme yeterliklerini seçim tarihinde taşıması gerekir.
Yedek seçilirken üç yıllık şartı taşımayan kişinin, birkaç ay sonra şartı tamamladığı için asıl üyelik boşluğunda göreve başlaması başlangıçtaki seçim yeterliği sorununu otomatik çözmez. Yedek listenin kendisi hukuka uygun adaylardan oluşmalıdır.
Yedek üyenin YMM/SMMM sıfatı da kurulun zorunlu beş YMM bileşimini korumak bakımından önemlidir. Yedek geçişi yalnız sıra değil, kanuni kurul yapısı açısından birlikte değerlendirilmelidir.
Yönetim Kurulu adayı başka Birlik organında görev alabilir mi?
M.40, bir kişinin Birlik Yönetim, Denetleme ve Disiplin Kurullarından yalnız birinde görev alabileceğini düzenler. M.38 ve m.39’da da Yönetim Kurulu üyeleri bakımından özel bağdaşmazlık hükümleri bulunur. Bu nedenle aynı kişinin iki kurulda asıl görev yürütmesi mümkün değildir.
Seçim sırasında birden fazla organ için adaylık listesinde bulunma veya oy alma durumu ortaya çıkarsa seçim sonuçları ve kanuni öncelik/bağdaşmazlık sistemi uygulanır. Kesinleşen görevler incelenmeden kişinin iki kurulda fiilen görev yapmasına izin verilmemelidir.
Bu kural yönetim, disiplin ve denetim fonksiyonlarını ayırır. Kendi aldığı Yönetim Kurulu kararını aynı kişinin Denetleme Kurulu üyesi olarak denetlemesi veya Disiplin Kurulunda itiraz incelemesi kurumsal tarafsızlığı zedeler.
Yönetim Kurulu adayının seçilme yeterliği hangi belgelerle kontrol edilir?
Birlik Genel Kurulu temsilci seçim tutanağı, adayın oda sicil kayıt tarihi, güncel mesleki faaliyet kaydı, SMMM/YMM ruhsat bilgisi ve varsa oda nakil belgeleri temel belgelerdir. Adayın diğer Birlik organlarındaki görevleri veya adaylıkları da seçim kayıtları üzerinden kontrol edilir.
YMM kontenjanı bakımından adayın YMM ruhsatı ve güncel meslek statüsü doğrulanmalıdır. Genel Kurulda dokuz asıl üye belirlendikten sonra asıl kurulun en az beş YMM’den oluşup oluşmadığı ayrı tabloyla gösterilebilir.
İtirazda yalnız “aday üç yıllık değildi” denilmemeli; oda kayıt tarihi ve seçim tarihi gün/ay/yıl olarak yazılmalıdır. Mesleki faaliyet eksikliği ileri sürülüyorsa hangi resmi kaydın bu durumu gösterdiği dosyaya eklenmelidir.
Seçilme yeterliğine nasıl itiraz edilir?
TÜRMOB organ seçimleri m.40 kapsamında yargı gözetiminde yapıldığı için aday listeleri ve seçim işlemleri bakımından özel ve kısa süreli itiraz mekanizmaları önemlidir. Eksiklik seçim öncesinde biliniyorsa aday listesi kesinleşmeden usulüne uygun itiraz yapılmalıdır. Seçimden sonra fark edilmişse ilçe seçim kurulu tutanakları ve adaylık belgeleri derhal temin edilmelidir.
İtirazın konusu net ayrılmalıdır: adayın Genel Kurul temsilcisi olmaması mı, üç yıl kıdem eksikliği mi, mesleki faaliyette bulunmaması mı, YMM statüsü mü, yoksa başka organla görev bağdaşmazlığı mı? Her iddianın belgesi farklıdır.
Kurul göreve başladıktan sonra yeterlik sorunu belirli Yönetim Kurulu kararlarına da yansımışsa, karar tarihindeki kurul bileşimi ve oy durumu ayrıca incelenebilir. Seçim uyuşmazlığı ile bireysel bir Yönetim Kurulu kararının geçerliliği aynı hukuki mesele değildir.
Somut örnekler
Örnek 1: Aday mevcut odada iki yıl on bir aydır kayıtlıdır ve seçimden bir ay sonra üç yılı dolduracaktır. Seçim tarihinde üç yıl tamamlanmadığından m.35’teki süre şartı eksiktir.
Örnek 2: Aday sekiz yıldır SMMM’dir ancak Birlik Genel Kurulu temsilcisi seçilmemiştir. Meslek kıdemi yüksek olsa bile Yönetim Kurulu üyeleri Genel Kurul üyeleri arasından seçildiği için adaylık yeterliği bulunmaz.
Örnek 3: Aday dört yıldır oda üyesidir ancak seçim tarihinde mesleki faaliyeti kanunen durdurulmuştur. M.35’in kıdem yanında mesleki faaliyet şartı ayrıca değerlendirilir.
Örnek 4: Dokuz asıl üyenin beşi YMM’dir; bir YMM görevi bırakmış ve yerine SMMM yedek gelmiştir. Kurulun güncel YMM sayısı dörde düşüyorsa kanuni bileşim sorunu oluşur.
Örnek 5: Aynı kişi Yönetim ve Disiplin Kurullarında asıl üye görünmektedir. M.40’taki bir kişinin yalnız bir kurulda görev alabilmesi kuralı uygulanır.
Üç yıl kıdem şartı ile Başkanın beş yıllık YMM şartı aynı mı?
Hayır. Yönetim Kurulu üyeliği için m.35’te kayıtlı olunan odada en az üç yıl kıdem ve mesleki faaliyet aranır. Birlik Başkanlığı için ise bunlara ek olarak başkan seçilecek kişinin en az beş yıl YMM olarak çalışmış olması gerekir. Başkanlık daha özel bir görev yeterliği taşır.
Dolayısıyla dört yıllık YMM olan kişi diğer şartları taşıyorsa Yönetim Kurulu asıl üyesi seçilebilir; fakat beş yıllık YMM çalışma şartını tamamlamamışsa Yönetim Kurulunun kendi içindeki Başkan seçiminde Başkan olamaz. İki yeterlik ayrı tarihler ve belgelerle kontrol edilir.
Seçimden sonra yeterlik kaybı ile başlangıçtaki eksiklik arasındaki fark
Başlangıçtaki eksiklik, adayın seçim tarihinde kanuni şartı taşımamasıdır. Sonradan yeterlik kaybı ise seçim günü şartları taşıyan kişinin daha sonra mesleki statüsünün veya üyeliğinin değişmesidir. Hukuki sonuçlar ve uygulanacak prosedür aynı olmayabilir.
Bu nedenle dosyada seçim tarihi ile statü değişikliği tarihi ayrı gösterilmelidir. Sonradan meydana gelen olay, geçmişteki seçimi otomatik olarak geçersiz kılmadığı gibi başlangıçtaki eksikliği de geriye dönük gidermez.
Mersin’den TÜRMOB seçim uyuşmazlıklarının incelenmesi
Mersin’deki oda temsilcilerinin TÜRMOB organlarına adaylığı veya seçim itirazında oda sicili, temsilci seçimi, mesleki faaliyet ve Genel Kurul seçim belgeleri birlikte incelenmelidir. Üç yıllık kıdem hesabı resmi oda kayıtlarıyla yapılmalıdır.
Bakırçı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin merkezli olarak meslek kuruluşu seçimleri, organ üyelikleri ve idari işlem uyuşmazlıklarını resmi sicil ve seçim belgeleri üzerinden incelemektedir. Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den takip edilebilir.
Adaylık listesi kesinleşmeden önce yapılacak kontroller
Aday listesi ilçe seçim kuruluna sunulmadan önce her aday için temsilci sıfatı, oda kayıt tarihi, üç yıllık kıdem hesabı, mesleki faaliyet durumu ve meslek unvanı ayrı satırlı bir kontrol tablosunda gösterilebilir. Böylece seçim günü ortaya çıkabilecek yeterlik tartışmaları azaltılır. Asıl kurulun en az beş YMM’den oluşabilmesi için aday havuzundaki YMM sayısı ve seçim sistemi de önceden gözden geçirilmelidir.
Adayın başka bir Birlik organında kesinleşmiş görevi veya aynı seçimde çakışan adaylığı varsa m.40’taki tek organ kuralı ayrıca işaretlenmelidir. Yedek adayların da aynı yeterlik kontrolünden geçmesi gerekir; yedeklik şartları askıya alan bir statü değildir.
Seçimden sonra karar dosyalarında yeterlik neden yeniden önem kazanır?
Yönetim Kurulu bir işlem yaptığında karar tarihindeki kurul bileşimi tespit edilir. Bir üyenin başlangıçtan itibaren seçilme yeterliği bulunmadığı veya daha sonra yeterliğini kaybettiği iddiası varsa bu kişinin karara katılımı, oy dağılımı ve m.37’deki karar nisabı birlikte incelenir. Seçim sorunu ile kararın hukuki etkisi otomatik olarak aynı sonuca bağlanmaz.
Bu nedenle adaylık belgeleri yalnız seçim dönemi için değil, görev süresince kurul kararlarının denetlenebilmesi için de saklanmalıdır.
Seçim tarihi notu: Kıdem hesabı gün/ay/yıl üzerinden resmi oda siciliyle yapılmalı; yaklaşık meslek süresi kullanılmamalıdır. Temsilci sıfatı da aynı seçim dönemi için resmi tutanakla doğrulanmalıdır.
Adayın seçim günü taşıdığı şartlar sonradan oluşturulan belgeyle değil, o tarihteki resmi kayıtlarla ispatlanmalıdır.
Güncel sicil kaydı ayrıca saklanmalıdır.
Esastır.
Sık Sorulan Sorular
1. TÜRMOB Yönetim Kurulu üyesi olmak için kaç yıl kıdem gerekir?
Kayıtlı olunan odada en az üç yıl kıdem gerekir.
2. Mesleki faaliyet şartı var mı?
Evet. Adayın mesleki faaliyette bulunması gerekir.
3. Yönetim Kurulu adayı Genel Kurul temsilcisi olmalı mı?
Evet. Üyeler Birlik Genel Kurulu üyeleri arasından seçilir.
4. Yedek aday da üç yıl şartını taşımalı mı?
Evet.
5. Bütün Yönetim Kurulu üyeleri YMM olmak zorunda mı?
Hayır. Dokuz asıl üyenin en az beşinin YMM olması gerekir.
6. Şart seçimden sonra tamamlansa yeterli olur mu?
Hayır. Seçilme yeterliği seçim tarihinde mevcut olmalıdır.
7. Yönetim Kurulu üyesi Disiplin Kurulunda da görev alabilir mi?
Hayır. Kanundaki görev bağdaşmazlığı uygulanır.
8. Kıdem hangi kayıtla doğrulanır?
Oda sicil kayıtları ve seçim tarihi birlikte esas alınır.
Resmî kaynaklar
İlgili rehberler
- TÜRMOB Yönetim Kurulu kaç kişidir?
- TÜRMOB Genel Kurulunun görevleri
- TÜRMOB’un organları
- TÜRMOB Genel Kurulu temsilci sayısı
Meslek kuruluşu seçim ve adaylık incelemesi: +90 552 224 43 66.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
