Vergi Borcunda Üçüncü Kişiye Haciz Bildirisi Gelirse Ne Yapılır? 6183 m.79 ve 7 Gün 2026
Kısa ve net cevap: 6183 sayılı Kanun m.79 uyarınca kamu borçlusunun üçüncü kişilerdeki menkul malları, alacak ve hakları haczedilecekse tahsil dairesi üçüncü kişiye haciz bildirisi tebliğ eder. Bildiriyi alan banka, işveren, kiracı, müşteri, şirket veya diğer üçüncü kişi; kamu borçlusuna borcu olmadığını, malı elinde bulundurmadığını, alacağın hacizden önce ödendiğini veya malın daha önce teslim edildiğini ileri sürecekse tebliğden itibaren 7 gün içinde tahsil dairesine yazılı itiraz etmelidir. Süresinde itiraz edilmezse haciz bildirisinde belirtilen borç üçüncü kişinin zimmetinde, mal da elinde sayılır ve kendisinden tahsil yoluna gidilebilir. Kanun, süresini kaçıran üçüncü kişiye belirli şartlarla bir yıl içinde menfi tespit davası açma imkânı tanır; bu dava kural olarak tahsili kendiliğinden durdurmaz.
Güncellik: Bu rehber 10 Eylül 2026 tarihinde yürürlükte bulunan 6183 sayılı Kanun m.62, m.79 ve bağlantılı tahsil hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
6183 m.79 Haciz Bildirisi Nedir?
Kamu borçlusunun malvarlığı yalnız kendi elinde bulunmaz. Bankadaki mevduat, müşteriden olan ticari alacak, işverenden doğan ücret, kiracıdan alınacak kira veya başka üçüncü kişinin elindeki menkul mal da ekonomik değer taşır. Tahsil dairesi bu değerleri haczetmek için üçüncü kişiye doğrudan bildirim yapar.
Haciz bildirisi, üçüncü kişiyi kamu borçlusunun borç ilişkisinde tahsil sürecinin tarafı hâline getirir. Bildirimden sonra üçüncü kişi artık kamu borçlusuna ödeme yapamaz veya haczedilen malı ona teslim edemez. Ödeme tahsil dairesine yapılır ya da mal tahsil dairesinin emrine hazır tutulur.
Bu kurum İcra ve İflas Kanunu m.89 haciz ihbarnamesine benzer bir işlev görse de aynı kanuni süre ve aşamalara sahip değildir. Vergi ve diğer kamu alacaklarında 6183 m.79’un kendi yedi günlük itiraz sistemi uygulanır.
Haciz Bildirisi Kimlere Gönderilebilir?
Bankalar, finans kuruluşları, kamu borçlusunun müşterileri, işverenler, kiracılar, iş ortakları ve borçluya ödeme yapması gereken diğer gerçek veya tüzel kişiler m.79 kapsamında üçüncü kişi olabilir. Üçüncü kişinin elinde kamu borçlusuna ait mal bulunması da yeterlidir.
Örneğin vergi borçlusu şirketin müşterisinden 400.000 TL fatura alacağı varsa tahsil dairesi müşteriye haciz bildirisi göndererek bu bedelin şirkete değil vergi dairesine ödenmesini isteyebilir. Bir gerçek kişinin banka mevduatı için banka; kira alacağı için kiracı üçüncü kişi konumundadır.
Üçüncü kişiyle kamu borçlusu arasında hiçbir borç veya mal ilişkisi yoksa bunu süresinde bildirmek gerekir. “Ben zaten borçlu değilim, cevap vermeme gerek yok” yaklaşımı m.79’un zimmet karinesi nedeniyle ciddi risk doğurur.
Haciz Bildirisine İtiraz Süresi Kaç Gündür?
m.79, üçüncü kişiye haciz bildirisinin tebliğinden itibaren 7 gün süre verir. İtiraz tahsil dairesine yazılı olarak yapılır. Süre hesabında bildirinin hukuken tebliğ tarihi esas alınır. Elektronik tebligat zorunlu üçüncü kişilerde elektronik tebliğ sistemi ayrıca kontrol edilir.
Yedi gün kısa bir süredir. Şirketin hukuk veya muhasebe birimi bildiriyi aldığı gün kamu borçlusuyla cari hesap ilişkisini, fatura ve ödeme kayıtlarını incelemelidir. Son güne bırakılan iç yazışma süresinin kaçırılmasına neden olabilir.
İtirazın yalnız “borcum yoktur” şeklinde soyut bırakılmaması gerekir. Hangi tarihte hangi faturanın ödendiği, malın daha önce teslim edildiği, alacağın takas/mahsup edildiği veya hiçbir ticari ilişki bulunmadığı kayıtlarla açıklanmalıdır.
Üçüncü Kişi Hangi Nedenlerle İtiraz Edebilir?
Üçüncü kişi haciz bildirisinin tebliğ edildiği tarihte kamu borçlusuna borçlu olmadığını veya malın elinde bulunmadığını ileri sürebilir. Hacizden önce borç ödenmiş, alacak sona ermiş, mal kamu borçlusuna teslim edilmiş veya ticari ilişki hiç doğmamış olabilir.
Alacağın henüz doğmamış olması ile vadesinin gelmemiş olması farklıdır. Mevcut fakat vadeli bir alacak haczedilebilir; ödeme vadesi geldiğinde tahsil dairesine yapılır. Buna karşılık yalnız ileride kurulması muhtemel ve henüz hukuken doğmamış sözleşme ilişkisi mevcut borç gibi bildirilemez.
Takasa konu karşılıklı borçlar varsa takas şartlarının haciz bildirisinden önce doğup doğmadığı önemlidir. Hacizden sonra kamu borçlusuyla yapay mahsup işlemi kurularak haciz bertaraf edilemez.
Yedi Gün İçinde Cevap Verilmezse Ne Olur?
m.79’un ağır sonucu burada ortaya çıkar. Üçüncü kişi süresinde itiraz etmezse haciz bildirisinde gösterilen borcun kendi zimmetinde veya malın elinde bulunduğu kabul edilir. Tahsil dairesi artık haciz bildirisindeki tutarı üçüncü kişiden kamu alacağı gibi isteme ve cebren takip etme yoluna geçebilir.
Bu karine, üçüncü kişinin gerçekten borçlu olup olmadığının hiç önem taşımadığı anlamına gelmez; kanun süresini kaçıran üçüncü kişiye bir yıllık menfi tespit yolu tanır. Ancak yedi günlük idari itiraz kaçırıldığında ispat ve takip yükü belirgin biçimde ağırlaşır.
Şirketler bu nedenle haciz bildirisini sıradan bilgi yazısı gibi arşive koymamalıdır. Tebligatın ulaştığı departman hukuk/muhasebe birimine aynı gün iletilmeli ve yedi günlük cevap takvimi oluşturulmalıdır.
Üçüncü Kişi Kamu Borçlusuna Gerçekten Borçluysa Ne Yapar?
Üçüncü kişi kamu borçlusuna borçlu olduğunu kabul ediyorsa haciz kapsamındaki tutarı tahsil dairesinin bildirdiği hesaba ve usule göre öder. Borç vadeli ise ödeme vadesi geldiğinde yapılır. Kamu borçlusuna doğrudan ödeme yapmak haczi ihlal eder ve üçüncü kişinin tahsil dairesine karşı sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Haciz tutarı üçüncü kişinin borcundan yüksekse yalnız gerçek borç miktarı kadar sorumluluk doğar. Örneğin haciz bildirisi 1 milyon TL için gönderilmiş fakat üçüncü kişinin kamu borçlusuna gerçek borcu 250.000 TL ise bu durum yedi gün içinde açıklanmalı ve kayıtlarla gösterilmelidir.
Sonraki dönemde yeni alacak doğması bakımından haciz bildirisinin kapsamı ve devamlılık niteliği ayrıca incelenir. Tek seferlik mevcut alacak haczi ile periyodik/gelecek alacaklara ilişkin bildirim aynı şekilde varsayılmamalıdır.
Yedi Günlük Süre Kaçırılırsa Menfi Tespit Davası Açılabilir mi?
Evet. m.79, herhangi bir nedenle yedi günlük itiraz süresini kaçıran üçüncü kişiye, haciz bildirisinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemelerde menfi tespit davası açarak tebliğ tarihi itibarıyla kamu borçlusuna borçlu olmadığını veya malın elinde bulunmadığını ispat etme imkânı tanır.
Bu dava bir yıllık özel süreye tabidir. Üçüncü kişi yıllar sonra “aslında borcum yoktu” diyerek aynı m.79 menfi tespit yolunu sınırsız kullanamaz. Tebliğ tarihi, yedi günlük sürenin yanında bir yıllık dava son gününü de belirler.
İspat yükü üçüncü kişidedir. Cari hesap, banka dekontu, fatura, teslim belgesi, sözleşme, mutabakat ve ticari defter kayıtları haciz bildirisi tarihindeki gerçek borç durumunu göstermelidir.
Menfi Tespit Davası Tahsilatı Otomatik Durdurur mu?
Hayır. m.79 kapsamındaki menfi tespit davasının açılması, üçüncü kişinin zimmetinde sayılan borcun takip ve tahsilini kendiliğinden durdurmaz. Kanunun öngördüğü şartlarla mahkemeden teminat karşılığında takibin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir istenmesi gündeme gelebilir.
Bu nedenle üçüncü kişi bir yıllık dava süresi var diye yedi günlük itirazı önemsememelidir. İlk ve en güvenli yol, gerçek borç/mal bulunmadığını süresinde tahsil dairesine bildirmektir. Menfi tespit, kaçırılan idari itirazın daha ağır ispat ve takip koşullarına sahip telafi yoludur.
Tedbir kararı verilmişse kapsamı tahsil dairesine gecikmeden sunulmalıdır. Yalnız dava açıldığına dair tevzi formu tahsil işlemlerini kendiliğinden durdurmaz.
Gerçeğe Aykırı İtiraz Yapılırsa Ne Olur?
Üçüncü kişi gerçekte kamu borçlusuna borçlu olduğu veya malını elinde tuttuğu hâlde gerçeğe aykırı biçimde “borcum yok” derse kamu alacağının tahsilini engellemiş olur. 6183 bu tür yanlış bildirimler için hukuki ve cezai sonuçlar öngörür. Tahsil dairesi ticari kayıtları ve banka hareketlerini inceleyebilir.
Özellikle grup şirketleri, ortaklar veya ilişkili kişiler arasında “haciz gelmeden hemen önce borcu kapattık” şeklindeki kayıtların gerçek işlem olup olmadığı önemlidir. Ödeme dekontu, sözleşme, karşı edim ve muhasebe kaydı birlikte incelenir.
İtirazın dürüst ve belgeye dayalı yapılması gerekir. Borç tutarı tartışmalıysa gerçek kabul edilen kısım ve itiraz edilen kısım ayrıştırılabilir; “tamamına itiraz” ancak kayıtlar bunu destekliyorsa kullanılmalıdır.
Banka Hesabı ve Ticari Cari Hesapta m.79 Nasıl Uygulanır?
Bankalara gönderilen elektronik haciz bildirimlerinde banka, haciz anında kamu borçlusuna ait mevduat ve diğer haczedilebilir hakları sistem üzerinden belirler. Hesapta mevcut bakiye haciz kapsamına alınır. Hesabın kaynağı tamamen haczedilemez sosyal ödeme ise özel koruma hükümleri ayrıca uygulanır.
Ticari cari hesapta üçüncü kişi, haciz bildirisi tarihinde kamu borçlusuna net borçlu olup olmadığını belirlemelidir. Karşılıklı faturalar, iade, iskonto, mahsup ve daha önce yapılmış ödemeler muhasebe kayıtlarıyla karşılaştırılır. Henüz fatura edilmemiş veya şartı gerçekleşmemiş alacak mevcut borç gibi gösterilmemelidir.
İşveren ücret borcunda da m.71’in kısmi haciz oranlarıyla m.79 üçüncü kişi bildirimi birlikte işler. İşveren, çalışana ait ücretin kanunen haczedilebilir kısmını tahsil dairesine öder.
Üçüncü Kişi İçin 12 Maddelik Haciz Bildirisi Kontrolü
- Tebliğ tarihini aynı gün kaydedin.
- Yedi günlük son günü hesaplayın.
- Haciz bildirisindeki kamu borçlusunun kimliğini kontrol edin.
- Cari hesap ve sözleşme ilişkisini çıkarın.
- Tebliğ tarihi itibarıyla gerçek borç miktarını belirleyin.
- Daha önce ödeme yapılmışsa banka dekontunu alın.
- Mal teslim edilmişse teslim/tutanak belgesini bulun.
- Takasa dayanılacaksa takas şartlarının hacizden önce gerçekleştiğini belgeleyin.
- Borç yoksa yedi gün içinde yazılı ve kayıtlı itiraz yapın.
- Borç varsa kamu borçlusuna değil tahsil dairesine ödeme yapın.
- Süre kaçmışsa bir yıllık menfi tespit son gününü hesaplayın.
- Dava açılacaksa tahsilin durması için gerekli tedbir şartlarını ayrıca değerlendirin.
Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması
6183 m.79 Türkiye genelinde aynıdır. Mersin’de lojistik, liman, ticaret ve inşaat şirketlerinde cari hesap ilişkileri yoğun olduğu için vergi borçlusunun müşterilerine haciz bildirisi gönderilmesi sık görülebilir. Muhasebe birimi bildirinin geldiği gün cari hesabı kapatıp gerçek bakiye raporu hazırlamalıdır.
Yurt dışındaki üçüncü kişi veya yabancı şirket söz konusuysa tebligat ve alacağın Türkiye’de tahsil edilebilirliği ayrıca değerlendirilir. Ancak Türkiye’deki şube, banka veya borç ilişkisi varsa m.79’un kapsamı somut ekonomik bağ üzerinden kurulabilir.
İlgili Rehberler
- Vergi Borcunda Mal Bildirimi
- Vergi Borcunda Maaş Haczi
- Haczedilemeyen Mallar
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 6183 sayılı Kanun
6183 m.79 Haciz Bildirisi Geldiğinde İlk 7 Gün Nasıl Yönetilir?
Üçüncü kişiye gönderilen haciz bildirisi, kamu borçlusunun bu kişi nezdindeki alacak, hak veya malının haczi amacıyla düzenlenir. Bildiriyi alan üçüncü kişi, borçluya borcu bulunmadığını, malın elinde olmadığını, borcun haciz bildirisinden önce ödendiğini veya hukuken ileri sürebileceği başka bir durum bulunduğunu düşünüyorsa kanundaki kısa süreyi kaçırmadan tahsil dairesine bildirmelidir. Süre hesabı için bildirinin hukuki tebliğ tarihi esas alınmalı; zarf, UETS kaydı veya tebliğ mazbatası dosyada saklanmalıdır.
Şirketlerde bildiri geldiği gün hukuk, muhasebe ve finans birimleri birlikte çalışmalıdır. Cari hesap, fatura, hakediş, çek-senet, avans, teminat, depozito, kira ve diğer borç-alacak kayıtları tebliğ tarihi itibarıyla çıkarılmalıdır. Sonradan oluşan hareketlerle tebliğ anındaki durum birbirine karıştırılmamalıdır. Cevap, yalnız “borcumuz yoktur” şeklinde soyut bırakılmamalı; hangi kayıtların incelendiği ve varsa borç ilişkisinin neden bulunmadığı belgelenmelidir.
Haciz Bildirisine Verilen Cevabın İspatı Nasıl Korunur?
Cevabın süresinde tahsil dairesine ulaştığı ispatlanabilir olmalıdır. Elektronik başvuru, kayıt numarası, evrak teslim alındısı veya posta kayıtları saklanmalıdır. Cevapta kamu borçlusunun adı/unvanı, haciz bildirisi tarihi ve numarası, incelenen borç ilişkisi ve sonuç açıkça yazılmalıdır. Birden fazla borçlu veya birden fazla haciz bildirisi varsa her biri ayrı kayıt altında takip edilmelidir.
Üçüncü kişi daha önce borcu kamu borçlusuna ödemişse ödeme tarihinin haciz bildirisinden önce olup olmadığı önemlidir. Banka dekontu, makbuz ve mahsup belgesi dosyaya eklenmelidir. Hacizden sonra kamu borçlusuna yapılan ödeme ise haczin hukuki etkisi bakımından farklı sonuç doğurabilir; bu nedenle tebliğ tarihinden sonra ödeme yapılmadan önce tahsil dairesi kaydı kontrol edilmelidir.
Üçüncü Kişi ile Kamu Borçlusunun Ticari İlişkisi Devam Ediyorsa
Haciz bildirisi yalnız geçmiş borçları değil, bildirinin kapsamına göre üçüncü kişinin kamu borçlusuna karşı mevcut hak ve yükümlülüklerini de etkileyebilir. Devam eden hizmet, kira, inşaat veya tedarik sözleşmesinde yeni hakediş doğacaksa hangi tutarın ve hangi tarihte haciz kapsamında olduğu tahsil dairesinin bildirisi ve 6183 sayılı Kanun çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir. Şirket, yeni ödeme yapmadan önce haciz kaydını güncellemelidir.
Taraflar arasında mahsup veya takas iddiası varsa bu işlemin haciz bildirisinden önce hukuken doğup doğmadığı ve belgelenip belgelenmediği incelenmelidir. Sonradan oluşturulan mahsup belgesiyle haczi etkisizleştirmeye çalışmak ciddi uyuşmazlık doğurabilir.
Haciz Bildirisi Dosyasında Son Kontrol
- Tebliğ tarihini ve 7 günlük cevap son gününü kaydedin.
- Cari hesap ve sözleşmeleri tebliğ tarihi itibarıyla çıkarın.
- Ödeme yapılmışsa tarih ve dekontu kontrol edin.
- Cevabı tahsil dairesine ispatlanabilir yöntemle gönderin.
- Cevap evrak numarasını saklayın.
- Devam eden sözleşmede yeni borç doğuyorsa sonraki ödemeleri haciz kaydıyla birlikte değerlendirin.
Net sonuç: 6183 m.79 bildirisine cevap, sıradan muhasebe yazısı değildir. Tebliğ tarihi, üçüncü kişinin borç veya mal durumu ve cevap gönderim kaydı aynı dosyada tutulmalıdır.
İlgili rehberler: vergi borcunda mal bildirimi, haczedilemeyen mallar ve tahsil zamanaşımı.
Sık Sorulan Sorular
1. 6183 m.79 haciz bildirisine kaç günde itiraz edilir?
Tebliğden itibaren 7 gün içinde tahsil dairesine yazılı itiraz edilir.
2. Üçüncü kişinin gerçekten borcu yoksa cevap vermesi gerekir mi?
Evet. Borç veya mal bulunmadığını yedi gün içinde bildirmelidir.
3. Cevap verilmezse ne olur?
Haciz bildirisindeki borç üçüncü kişinin zimmetinde, mal da elinde sayılabilir ve tahsil yoluna gidilir.
4. Süre kaçırılırsa dava açılabilir mi?
Kanundaki şartlarla tebliğden itibaren bir yıl içinde menfi tespit davası açılabilir.
5. Menfi tespit davası tahsili otomatik durdurur mu?
Hayır. Kanundaki şartlarla mahkemeden tedbir istenmesi gerekir.
6. Üçüncü kişi borcun yalnız bir kısmını kabul ediyorsa ne yapar?
Gerçek borç miktarını kayıtlarla açıklayıp kalan kısma süresinde itiraz eder.
7. Hacizden önce ödeme yapılmışsa ne olur?
Ödeme dekontuyla birlikte yedi gün içinde itiraz edilerek tebliğ tarihi itibarıyla borç bulunmadığı açıklanır.
8. Banka haczi m.79 kapsamında mı?
Evet. Bankadaki mevduat ve haklar üçüncü kişideki alacak olarak haczedilebilir.
9. İşveren maaşın tamamını vergi dairesine gönderir mi?
Hayır. Ücret haczinde m.71’deki kanuni oranlar da uygulanır.
10. Yanlış “borcum yok” beyanının sonucu var mı?
Evet. Gerçeğe aykırı itiraz hukuki ve cezai sorumluluk doğurabilir.
İçerik 6183 m.79’un güncel üçüncü kişi haciz bildirisi, 7 günlük itiraz ve bir yıllık menfi tespit sistemi esas alınarak hazırlanmıştır. İİK m.89 ile karıştırılmamış ve doğrulanmamış yargı kararı kullanılmamıştır.
Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu, Sicil No: 3472
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
İstanbul Ofisi – Polaris Plaza, Maslak / Sarıyer
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Maslak Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21, Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul
İstanbul ve Mersin’deki fiziksel ofislerimizden Türkiye genelindeki dosyalar, görev ve yetki kuralları ile gerekli yerel işlemler dikkate alınarak koordine edilir. Yüz yüze görüşme için randevu sırasında tercih ettiğiniz ofisi belirtiniz.
İstanbul ofisini Google Haritalar’da açın · İletişim ve randevu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
BAKIRCI & KESKİN HUKUK BÜROSU sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
