6284 Elektronik Kelepçe Nasıl Uygulanır? Teknik Takip m.12 | 2026
Kısa ve net cevap: 6284 sayılı Kanun’un 12. maddesine göre, Kanun kapsamında verilen tedbir kararlarının uygulanmasında yalnız hâkim kararıyla teknik araç ve yöntemler kullanılabilir. Elektronik kelepçe bu teknik takip sisteminin temel uygulamasıdır. Kanun m.12/1 aynı zamanda açık bir sınır koyar: bu yöntemle kişilerin ses ve görüntüleri dinlenemez, izlenemez ve kayda alınamaz. 4 Eylül 2021 tarihli 31588 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği, pilot dönem sonrasında uygulamanın usulünü ülke çapında düzenlemiştir.
Özet: 6284 kapsamında elektronik kelepçenin temel kuralları
| Konu | Hukuki kural |
|---|---|
| Elektronik takip kararı kim verir? | Hâkim |
| Dayanak | 6284 m.12 ve 4.9.2021 tarihli Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği |
| Tek başına uygulanabilir mi? | Hayır; Yönetmelik m.12/1’e göre ilgili tedbir kararları olmadan tek başına uygulanamaz |
| Ses/görüntü dinlenebilir mi? | Hayır; Kanun m.12 açıkça yasaklar |
| Takip nasıl yapılır? | Şiddet uygulayan ve mağdur için belirlenen sınırlar elektronik izleme merkezinden takip edilir |
| İhlal olursa | Uyarı/ihlal prosedürü ve şartları varsa 6284 m.13 zorlama hapsi süreci işletilir |
6284 Elektronik Kelepçe Uygulamasının Kanuni Dayanağı Nedir?
Doğrudan kanuni dayanak 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.12’dir. Maddenin birinci fıkrası, Kanun hükümlerine göre verilen tedbir kararlarının uygulanmasında hâkim kararı ile teknik araç ve yöntemler kullanılabileceğini düzenler. İkinci fıkra ise usul ve esasların yönetmelikle belirlenmesini öngörür.
Bu yetkiye dayanılarak 4 Eylül 2021 tarihli ve 31588 sayılı Resmî Gazete’de 6284 Sayılı Kanun Kapsamında Teknik Yöntemlerle Takip Sistemlerinin Kullanılmasına Dair Yönetmelik yayımlandı. Yönetmelik; vakanın tespiti, değerlendirilmesi, mahkemeden karar talebi, tebligat, izleme ünitelerinin kurulumu, takip, ihlal ve veri güvenliği süreçlerini ayrıntılı biçimde düzenler.
Bu nedenle elektronik kelepçe uygulaması yalnız kolluk takdiriyle başlatılan teknik bir işlem değildir. 6284 m.12’deki hâkim kararı şartı ve Yönetmelikteki vaka değerlendirme/uygulama süreçleri birlikte işletilir.
6284 kapsamındaki genel tedbirler için koruma ve uzaklaştırma rehberi; kararların tebliğ beklemeden uygulanması için 6284 m.10/5 rehberi incelenebilir.
Elektronik Kelepçe Kararını Kim Verir?
6284 m.12 açık biçimde hâkim kararı şartı getirir. Bu nedenle kolluk, ŞÖNİM, savcılık veya başka bir kurum tek başına elektronik kelepçe tedbiri kuramaz. Bu birimler riskli vakayı tespit edebilir, değerlendirme yapabilir ve mahkemeden teknik takip kararı talep edilmesi sürecini başlatabilir; fakat teknik yöntemle takip kararı hâkim tarafından verilir.
2021 Yönetmeliği uyarınca teknik yöntemlerle takibe uygun olabilecek vakalar kolluk ve Bakanlık birimleri tarafından tespit edilir; ŞÖNİM bünyesindeki değerlendirme ve koordinasyon mekanizması üzerinden aile mahkemesine başvuru süreci işletilir. Mahkeme somut risk düzeyine göre teknik takibin gerekli olup olmadığına karar verir.
Elektronik kelepçe her 6284 dosyasında otomatik uygulanmaz. Ölçü, mevcut tedbirlerin etkin uygulanması, şiddet tehdidinin seviyesi, yaklaşma riskinin niteliği, geçmiş ihlaller ve vakanın teknik takibe uygunluğudur. Hâkim kararı olmadan kişinin konumunun bu sistemle izlenmesi m.12’nin yetki sistemine uymaz.
Elektronik Kelepçe Hangi Durumlarda Uygulanır?
Kanun m.12, teknik takibi mevcut tedbir kararlarının uygulanmasını güçlendiren bir yöntem olarak düzenler. Uygulamada özellikle yaklaşmama, belirli yerlerden uzak durma ve şiddet mağduruna belirli mesafeden fazla yaklaşmama yönündeki tedbirlerin elektronik olarak izlenmesi hedeflenir.
Riskin niteliği değerlendirilirken önceki şiddet olayları, ısrarlı takip, uzaklaştırma kararlarının ihlal edilmesi, mağdurun günlük güzergâhlarının bilinmesi, ölüm veya ağır yaralama tehdidi, silah erişimi ve şiddet uygulayanın koruma kararlarına uyum geçmişi önem taşır. Ancak karar yine somut dosyada hâkimin takdiridir; yalnız belirli bir suç isnadının bulunması elektronik kelepçeyi otomatik sonuç hâline getirmez.
Teknik takip, korunan kişinin korunması için fiziksel kolluk tedbirlerinin yerine geçen tek araç değildir. Geçici koruma, adres gizliliği, yaklaşmama, iletişim kurmama, silah teslimi ve diğer tedbirler gerekli ise birlikte uygulanabilir.
Elektronik Kelepçe Tek Başına Tedbir Kararı Olarak Verilebilir mi?
Hayır. Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği m.12/1 açıkça, teknik takip kararının ilgili tedbir kararları olmaksızın tek başına uygulanamayacağını düzenler. Elektronik izleme, hangi davranışın yasaklandığını belirleyen asıl tedbir kararını teknik olarak izler.
Örneğin korunan kişinin konutuna belirli mesafeden fazla yaklaşmama veya belirlenen yasak bölgeye girmeme gibi bir sınır varsa elektronik sistem bu sınırın uygulanmasını izleyebilir. Fakat ortada yaklaşmama veya ilgili başka bir tedbir hükmü olmadan yalnız “elektronik kelepçe takılsın” şeklindeki teknik takip, Yönetmelikteki sistemle bağdaşmaz.
Bu ayrım hukuki belirlilik bakımından önemlidir. Yükümlünün hangi mesafeye, hangi bölgeye ve hangi süreyle uyması gerektiği asıl kararda anlaşılır olmalıdır. Teknik cihaz, bu hükmü kendiliğinden üretmez; verilen tedbirin uygulanmasını takip eder.
Elektronik Kelepçe Takip Süreci Nasıl Yürütülür?
Yönetmeliğe göre kararın uygulanması, taraflara ilgili izleme ünitelerinin teslimiyle başlar ve ünitelerin geri alınmasıyla sona erer. Şiddet uygulayan kişiye elektronik izleme ünitesi takılır; korunan kişi bakımından uygulamanın gerektirdiği mağdur ünitesi kullanılabilir. İzleme merkezi sistem üzerinden belirlenen alan ve mesafeleri takip eder.
Kararın tebliği sırasında yükümlüye tedbirlerin yedi gün yirmi dört saat esasına göre elektronik olarak takip edileceği ve kararın ihlali hâlinde 6284 m.13 kapsamında zorlama hapsi uygulanabileceği ihtarı yapılır. Uygulama ekibi cihaz kurulumu ve tarafların bilgilendirilmesi için Yönetmelikteki görevleri yerine getirir.
Yükümlünün izleme ünitelerinin kurulumunu kabul etmemesi hâlinde Yönetmelikteki itiraz ve bildirim süreçleri işletilir. İtiraz edilmiş olması kararın uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. Cihazın çıkarılması, bozulması veya takip işlevinin engellenmesi de kararın uygulanması bakımından ayrıca kayda alınır.
Yasak Bölge ve Tampon Bölge Nasıl Belirlenir?
Yönetmelik m.12’ye göre yükümlünün şiddet mağduruna yaklaşmaması gereken asgari mesafe bilgisi izleme sistemine kaydedilir; yükümlü tarafından girilmemesi gereken tampon bölge ve yasak bölge harita üzerinden işaretlenir. Bu sınırlar mahkeme kararının içeriğine ve teknik uygulamaya göre belirlenir.
Sistem, yaklaşma riski doğduğunda izleme personelinin uyarı prosedürünü çalıştırabilmesini ve gerektiğinde kolluğun harekete geçirilmesini sağlar. Böylece fiziksel temas gerçekleşmeden önce koruyucu müdahale imkânı doğar. Konut, işyeri, okul veya başka bir yer bakımından tedbir varsa karar ve teknik sisteme aktarılan sınırlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Elektronik Kelepçe ile Ses veya Görüntü Dinlenebilir mi?
Hayır. 6284 m.12/1 bu konuda açık bir yasak koyar: teknik araç ve yöntemlerin kullanılması suretiyle kişilerin ses ve görüntüleri dinlenemez, izlenemez ve kayda alınamaz. Elektronik kelepçe uygulaması bir gizli dinleme veya kamera izleme sistemi değildir.
Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği m.20 de veri güvenliğini ayrıca düzenler. İzleme sürecinde ihlal veya uyarı niteliğinde yükümlü ve şiddet mağduru ile izleme merkezi arasında gerçekleştirilen görüşmelerin kayıt altına alınacağı sistem aktivasyonu sırasında kişilere bildirilir; bunun dışında özel hayatın gizliliğini ihlal edecek şekilde kişilerin ses ve görüntüleri dinlenemez, izlenemez veya kayda alınamaz.
Yönetmelik ayrıca elektronik izleme merkezinde takibi yapılan kişilere ait verilerin KVKK’ya uygun şekilde işlenmesini ve teknik takip verilerinin beş yıl süreyle saklanmasını düzenler. Teknik takip, sınırsız bir veri toplama yetkisi vermez.
Elektronik Kelepçede Sınır İhlali Olursa Ne Olur?
İzleme personeli, sistemde yaklaşma veya yasak bölge ihlali riski tespit ettiğinde Yönetmelikteki uyarı ve ihlal prosedürünü uygular. Riskin niteliğine göre yükümlü uyarılır, korunan kişiyle iletişim kurulur ve gerekli kolluk müdahalesi başlatılır.
Yürürlükteki 6284 tedbirinin ihlal edildiği tespit edilirse durum m.13 kapsamında zorlama hapsi sürecine taşınabilir. İlk ihlalde üç günden on güne kadar, tekrarlanan ihlallerde on beş günden otuz güne kadar zorlama hapsi uygulanabilir; toplam süre altı ayı geçemez.
İhlal aynı zamanda tehdit, ısrarlı takip, yaralama, mala zarar verme veya başka bir suç oluşturuyorsa ceza soruşturması ayrıca yürütülür. Zorlama hapsi, ceza sorumluluğunun yerine geçen bir yaptırım değildir.
Cihazın Çıkarılması veya Zarar Görmesi Ne Sonuç Doğurur?
Teknik izleme ünitesinin izinsiz çıkarılması, çalışmasının engellenmesi veya cihaza zarar verilmesi uygulama sürecinde derhâl değerlendirilir. Olayın tedbir kararına aykırılık oluşturup oluşturmadığı ve ayrıca suç veya tazminat sorumluluğu doğurup doğurmadığı somut fiile göre belirlenir.
Yükümlü cihazla ilgili teknik sorun yaşadığında kendi başına çıkarmak yerine uygulama ekibi veya ilgili kolluk birimiyle irtibata geçmelidir. Şarj, arıza veya başka teknik sorunlar karara aykırı davranmanın gerekçesi hâline getirilmemelidir.
Elektronik Kelepçe Kararı Ne Kadar Süre Verilir?
Teknik takip, bağlı olduğu tedbir kararının süresi içinde uygulanır. 6284 m.8/2’ye göre ilk tedbir kararı en çok altı ay için verilebilir. Şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesinin devam edeceğinin anlaşılması hâlinde tedbirlerin süresi veya şekli değiştirilebilir, tedbir kaldırılabilir veya aynen devam ettirilebilir.
Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği de şiddet tehdidinin devamı hâlinde mahkemeden takip kararının devamının istenebilmesine imkân verir. Sürenin uzatılması otomatik değildir; devam eden risk yeniden değerlendirilir.
Tedbir süresi hakkında ayrıntılı bilgi için 6284 m.8/2 süre rehberi incelenebilir.
Elektronik Kelepçe Kararına İtiraz Edilebilir mi?
Evet. 6284 m.9 uyarınca Kanun kapsamında verilen kararlara karşı tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz mercii kararını bir hafta içinde verir ve itiraz üzerine verilen karar kesindir.
Teknik takip Yönetmeliği de karara itiraz prosedürünü ayrıca düzenler ve itirazın kararın uygulanmasını durdurmadığını belirtir. Bu nedenle itiraz edilmiş olması cihazın kişi tarafından çıkarılmasına yetki vermez.
İtiraz süresi için 6284 m.9 itiraz rehberi incelenebilir.
Elektronik Kelepçe ile Adli Kontrol Elektronik Kelepçesi Aynı mı?
Hayır. 6284 kapsamındaki teknik takip, aile içi ve kadına karşı şiddetin önlenmesi amacıyla verilen koruyucu ve önleyici tedbirlerin uygulanmasına ilişkindir. Ceza muhakemesinde adli kontrol kapsamında elektronik izleme ise CMK hükümlerine dayanan farklı bir kurumdur.
Hukuki dayanak, karar veren merci, takip amacı ve ihlal sonucu farklıdır. Aynı teknik cihaz türünün kullanılması iki kurumun hukuken aynı olduğu anlamına gelmez. 6284 dosyasında m.12 ve 2021 Yönetmeliği; ceza soruşturmasında ise CMK ve infaz/denetimli serbestlik mevzuatı esas alınır.
Başvuru ve Dosya Kontrol Listesi
- Mevcut 6284 tedbir kararlarının tarih ve süresini kontrol edin.
- Önceki ihlalleri tarih sırasıyla gösterin.
- Yaklaşma, takip, tehdit ve konum riski oluşturan olayları somutlaştırın.
- Elektronik takibin hangi tedbirin uygulanmasını güçlendireceğini açıklayın.
- Korunan kişinin konut, işyeri ve düzenli güzergâhlarına ilişkin gizlilik riskini gözetin.
- Teknik takip kararının hâkim tarafından verilmesi gerektiğini dikkate alın.
- Asgari mesafe ve yasak bölgelerin açık belirlenmesini sağlayın.
- Cihaz kurulumu ve tebliğ işlemlerini resmî ekip üzerinden yürütün.
- Uyarı veya ihlal hâlinde kollukla derhâl iletişime geçin.
- Tedbirin bitiş tarihini ve uzatma ihtiyacını takip edin.
6284 Elektronik Kelepçe Hakkında Sık Sorulan Sorular
1. Elektronik kelepçeyi polis kendi kararıyla takabilir mi?
Hayır. 6284 m.12 teknik yöntemlerle takip için hâkim kararı şartı koyar.
2. Her uzaklaştırma kararında elektronik kelepçe takılır mı?
Hayır. Teknik takip somut risk değerlendirmesine ve hâkim kararına bağlıdır; otomatik tedbir değildir.
3. Elektronik kelepçe tek başına verilebilir mi?
Hayır. Yönetmelik m.12/1’e göre ilgili tedbir kararları olmadan tek başına uygulanamaz.
4. Elektronik kelepçe ses kaydı yapar mı?
Kanun m.12, kişilerin ses ve görüntülerinin teknik takip yoluyla dinlenmesini, izlenmesini ve kayda alınmasını yasaklar.
5. Sistem hangi bilgiyi takip eder?
Mahkeme kararına göre belirlenen yaklaşma mesafesi, tampon bölge ve yasak bölge ihlalleri teknik sistem üzerinden izlenir.
6. Karara itiraz edilirse takip durur mu?
Hayır. İtiraz kararın uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz.
7. Cihazı çıkarmak serbest mi?
Hayır. Cihaz yalnız resmî uygulama süreci içinde ilgili ekip tarafından takılır ve çıkarılır; kişinin kendisinin çıkarması ihlal ve başka hukuki sonuçlar doğurabilir.
8. Elektronik kelepçe kararı ne kadar sürer?
Bağlı olduğu tedbir kararının süresine göre uygulanır; ilk tedbir m.8/2 uyarınca en çok altı ay verilebilir ve risk sürerse devamı değerlendirilebilir.
9. İhlal olursa ne olur?
Uyarı ve ihlal prosedürü işletilir; tedbir ihlali şartları oluşursa m.13 kapsamında zorlama hapsi gündeme gelir, suç varsa ceza soruşturması ayrıca yürür.
10. Teknik takip verileri sınırsız saklanır mı?
Hayır. 2021 Yönetmeliği m.20, verilerin KVKK’ya uygun işlenmesini ve elektronik izleme merkezinde takibi yapılan kişilere ait verilerin beş yıl saklanmasını düzenler.
Resmî Kaynaklar
- 6284 sayılı Kanun – m.12 ve m.13
- 4 Eylül 2021 tarihli Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı – ülke geneline yaygınlaştırma açıklaması
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T Bilgisi
Yazar: Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472. İçerik 15 Eylül 2026 tarihinde 6284 sayılı Kanun m.8, m.9, m.12 ve m.13 ile 4 Eylül 2021 tarihli Teknik Yöntemlerle Takip Yönetmeliği ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının güncel resmî açıklamaları esas alınarak kontrol edilmiştir. Pilot dönem ile ülke genelindeki güncel sistem birbirinden ayrılmış, ses ve görüntü kaydı yasağı açıkça belirtilmiştir.
(E-İMZALIDIR)
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
