İstanbul Koruma Kurulu Karar Sureti: Dosyaya Erişim ve Ret Başvurusu
İstanbul’da bir taşınmaza ait koruma kurulu kararının örneğini istemek, kararın kaldırılmasını istemek değildir. Mevcut karar, ek pafta ve dosya belgelerine erişim başvurusu 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu çerçevesinde değerlendirilir. Kurul kararının esasına itiraz veya iptal davası ise ayrı işlem ve süreye tabidir. Belge talebi yapılırken esas karara karşı başvuru süresinin de kendiliğinden durduğu kabul edilmemelidir.
Taşınmazın tapusunda tescil veya koruma kaydı bulunması, belediyenin bir kurul kararından söz etmesi ya da proje incelemesinde eski bir kararın istenmesi, dosyaya erişim ihtiyacını doğurur. İlk amaç, kararı ve kapsadığı taşınmazı doğru belirlemektir. Karar numarası, tarih, kurulun adı, ada ve parsel bilgisi birlikte incelenmeden yalnız adres üzerinden sonuç çıkarılamaz. İstanbul’daki bir yapının koruma dosyası ile belediye imar arşivi de aynı belge kümesi değildir.

İstanbul’da doğru kurul ve taşınmaz dosyası nasıl belirlenir?
Başvuruda ilk bakılacak yer, eldeki belgenin başlığı ve kararın üzerindeki kurul adıdır. İstanbul için farklı koruma bölge kurulları ve yenileme alanına ilişkin kurul kayıtları bulunduğundan, yalnız “İstanbul Koruma Kurulu” yazılması dosyanın açık biçimde belirlenmesini sağlamaz. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün tescil kararları sayfası, yayımlanan kararlar bakımından başlangıç kaynağıdır. Kurulun güncel iletişim ve görev bilgileri de Bakanlığın resmî sayfasından doğrulanmalıdır.
Tapu kaydındaki güncel ada ve parsel ile eski kurul kararındaki numaralar farklıysa, bu fark başvuruda açıklanır. İfraz, tevhit veya başka bir kadastro işlemi nedeniyle oluşan yeni numara, eski kararın hangi taşınmazla ilişkili olduğunun araştırılmasını gerektirir. Başvuranın kendiliğinden “eski karar artık geçersiz” sonucuna varması doğru değildir. Eski ve yeni numaraları ilişkilendiren mevcut belge eklenerek, ilgili dosya ve kararların bu bilgiler üzerinden bulunması istenir.
Koruma kararının konusu ile belediyenin ruhsat ve iskân işlemleri ayrı tutulmalıdır. Belediye arşivinde kurul yazışması bulunması, kurul müdürlüğündeki bütün karar ve eklerin belediyede de eksiksiz bulunduğunu göstermez. Belediyenin kendi işlem dosyasına ulaşma yöntemi İstanbul’da mimari proje ve ruhsat sureti alma rehberinde açıklanmıştır. İki kurumdan gelen belgeler tarih ve ek numaralarıyla karşılaştırılmalıdır.
Yalnız karar metni mi, kararın ekleri de mi istenmelidir?
Karar metninde bir paftaya, rapora veya önceki karara gönderme bulunuyorsa, yalnız son sayfanın okunması dosyanın kapsamını açıklamayabilir. Talep; ilgili kararın tamamı, kararda açıkça atıf yapılan ekler ve istenen işlemle bağlantılı önceki kararlar olarak somutlaştırılmalıdır. Bir paftada sınır çizgisi veya parsel listesi bulunması, metinde anlatılan alanın belirlenmesi bakımından önemlidir. Bununla birlikte başvuruda her dosyada aynı eklerin mevcut olduğu varsayılmamalıdır.
İstenen belgeler ayrı kalemler hâlinde tanımlanabilir: tescile ilişkin karar, karara eklenen taşınmaz listesi, sınır veya konum paftası, ilgili teknik değerlendirme ve kararın bildirilmesine ilişkin mevcut yazı. Kapsam, somut uyuşmazlığın ihtiyacına göre belirlenir. Taşınmazla ilgisi bulunmayan başka kişilerin bütün başvurularını veya kurum arşivinin tamamını istemek, gerekli belgenin bulunmasını kolaylaştırmaz. Belge adı bilinmiyorsa, konusu ve yaklaşık tarihi açıklanarak arşivde ayırt edilebilir bir talep kurulmalıdır.
4982 sayılı Kanun m.7, kurumun elinde bulunan veya görevi gereği bulunması gereken bilgi ve belgelere yönelik başvuruyu esas alır. Başvuru, kurumdan yeni bir bilirkişi raporu, özel hukuki görüş veya yeni proje üretmesini istemek için kullanılamaz. Mevcut kararın sureti ile yeni değerlendirme yapılması farklı taleplerdir. Bu ayrım, cevabın hangi usul ve süre içinde bekleneceğini de belirler.
Malik, mirasçı, kiracı ve vekilin başvuruları nasıl ayrılır?
Bilgi edinme hakkı yalnız taşınmaz maliklerine özgü bir hak değildir. Buna karşılık talep edilen dosyada kişisel veri, özel hayat veya kanunun istisna kapsamındaki başka bilgi bulunması erişimin kapsamını etkiler. Başvuranın hangi sıfatla hareket ettiği ve hangi belgeyi istediği açık olmalıdır. Malik olmak her üçüncü kişiye ait bilginin sınırsız biçimde açıklanmasını gerektirmediği gibi, malik olmamak da kamuya açıklanmış bir karara ulaşmayı kendiliğinden engellemez.
Malik başvurusunda tapu bilgileri, mirasçı başvurusunda mirasçılık ilişkisini gösteren belge, temsilci başvurusunda temsil yetkisini gösteren evrak dosyayla bağlantıyı ortaya koyar. Bunlar her bilgi talebinin değişmez ve sınırsız belge listesi olarak sunulmamalıdır. Başvurunun türü ile talep edilen bilginin niteliği birlikte değerlendirilir. Kiracı da hangi yapıya ve hangi karara ilişkin bilgi istediğini, talebiyle bağlantısını ve iletişim bilgilerini açık şekilde belirtmelidir.
Başkasının adına işlem yapan kişi, kendi kimliği ile temsil ettiği kişinin kimliğini birbirine karıştırmamalıdır. Vekâlet veya şirket adına temsil söz konusuysa yetkinin kapsamı belgelendirilir. Dosyayı inceleme, belge örneği alma ve esas karara karşı başvuru yapma işlemleri aynı yetki değerlendirmesiyle geçiştirilmemelidir. Evrak üzerinde adı bulunan kişinin başvuru sahibi olduğu varsayılarak başka kişinin adına imza atılmaz; başvurunun kim tarafından ve hangi sıfatla yapıldığı kayıt üzerinde anlaşılmalıdır.
Karar sureti isteme başvurusunda hangi bilgiler bulunur?
4982 m.6 kapsamındaki başvuruda kişinin kimliği ve ulaşılabilir adres bilgisi ile istenen bilgi veya belge açıkça belirtilir. İstanbul’daki taşınmaz için ilçe, mahalle, ada ve parsel; biliniyorsa karar tarihi ve sayısı yazılır. Kararın yalnız adı biliniyorsa, hangi kurum yazısında bu karara atıf yapıldığı gösterilir. Dilekçenin ekleri numaralandırılır ve hangi ekin hangi taşınmaz veya kararla ilgili olduğu açıklanır.
İstanbul 6 Numaralı Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün yayımladığı hizmet standartları içinde bilgi edinme ve dilekçe başvuruları ayrıca yer almaktadır. Başvuru yapılacak müdürlüğün kendi güncel standartları okunmalıdır; bir kurulun listesi bütün kurullara ve her başvuru türüne aynen aktarılmamalıdır. Mevcut belgeye erişim istemi, bir projenin kurul gündemine alınması talebiyle aynı hizmet değildir.
Talep sonucunda hangi erişim biçiminin istendiği açıklanmalıdır: onaylı karar örneği, karara ait eklerin kopyası veya kopya verilmesinin mümkün olmadığı durumda dosyanın incelenmesi. Elektronik gönderim isteniyorsa bunun için gerekli iletişim bilgileri doğru yazılır. Başvuru kayıt numarası ve teslim tarihi saklanır. Başka bir kuruma yönlendirme yapıldığında gönderilen yer ve yeni kayıt bilgisi takip edilir; bu konuya ilişkin genel ayrım yanlış kuruma verilen dilekçenin yetkili makama gönderilmesi rehberinde incelenmiştir.
Onaylı kopya, dosya incelemesi ve internet çıktısı aynı mıdır?
4982 m.10, başvuran kişiye istenen belgenin onaylı bir kopyasının verilmesini düzenler. Belgenin niteliği nedeniyle kopya verilmesinin mümkün olmadığı veya aslının zarar göreceği durumlarda inceleme, not alma ve ilgili diğer erişim yöntemleri gündeme gelir. Bu nedenle talebin yalnız “bilgi istiyorum” şeklinde bırakılması yerine kararın örneğinin mi, eki olan çizimin mi, yoksa mevcut dosyanın incelenmesinin mi istendiği açıklanmalıdır.
İnternet sayfasından alınan çıktı, kaynağı ve yayımlanma biçimi ölçüsünde değerlendirilir. Kurumun onaylı suretiyle aynı işlem yapılmış olduğu varsayılmaz. Kararın sonradan değiştirilip değiştirilmediği, ekin eksik olup olmadığı ve taşınmaz numarasının doğru okunup okunmadığı kontrol edilir. Elektronik belgedeki doğrulama bilgisi varsa bu bilgi korunur. Sayfa düzenini değiştiren, imza veya karar numarasını görünmez hâle getiren bir görüntü, belgenin tam örneği gibi kullanılmamalıdır.
Belgeye erişim için gerekli maliyetin karşılanması konusundaki kanuni düzenleme ile yeni bir izin veya proje inceleme ücreti birbirine karıştırılmamalıdır. Ücret istenirse hangi erişim işlemi ve hangi dayanak için talep edildiği açıklığa kavuşturulur. Bu rehberde her kurum için geçerli sabit fotokopi veya dosya ücreti belirtilmemektedir. Başvuru gününde yayımlanan tarife ve kurumun yazılı açıklaması esas alınır; eski bir makbuzdaki tutar yeni talebin değişmez bedeli değildir.
Dosyada gizli bilgi varsa bütün talep reddedilir mi?
4982 m.9, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgi ile açıklanabilir bilgilerin ayrılabildiği durumlarda, gizli kısmın çıkarılarak kalan bölümün verilmesini düzenler. Bu nedenle bir dosyada üçüncü kişiye ait bilgi bulunması, ayrılabilir bütün karar metninin de kapatılmasını kendiliğinden gerektirmez. Hangi kısmın neden çıkarıldığı açıklanmalıdır. Kısmi erişim, talebin tamamına olumlu cevap verildiği anlamına da gelmez; verilmeyen bölümün gerekçesi ayrıca incelenir.
Koruma dosyasında başvuranların iletişim bilgileri, özel yazışmaları veya farklı hukuki korumaya tabi bilgiler bulunabilir. Kararın konusu, gerekçesi ve ek paftası ile bu bilgiler ayrıştırılarak değerlendirilir. Başvuran, erişime kapatılan kısımların hukuki nedenini ve ayrılabilir bölümün neden verilmediğini sorabilir. Ayrıntılı genel çerçeve aynı belgede gizli ve açık bilgilerin ayrılması rehberinde yer almaktadır.
Belgenin kamuya açıklanmış olması bakımından m.8 de önem taşır. Kurum, yayımlanmış bilgi için erişim yerini, zamanını ve yöntemini bildirir. Ancak yalnız kurum ana sayfasının adresinin verilmesi ile istenen belirli kararın ve eklerinin bulunabilir biçimde gösterilmesi aynı değildir. Bağlantı açılmıyor, yanlış karara gidiyor veya ek paftayı içermiyorsa, başvuruda bu eksiklik somut olarak belirtilir. Erişilemeyen belge ile erişilmiş fakat içeriğine itiraz edilen belge ayrılmalıdır.
Cevap süresi neden 15 gün değil, 15 iş günüdür?
4982 m.11 uyarınca kurum ve kuruluşlar istenen bilgi veya belgeye erişimi on beş iş günü içinde sağlar. Başka bir birimden bilgi sağlanması, başka kurumun görüşüne ihtiyaç duyulması veya başvurunun birden fazla kurumu ilgilendirmesi gibi maddede belirtilen durumlarda süre otuz iş günüdür. Uzatma ve gerekçesi, ilk on beş iş günlük süre bitmeden başvurana yazılı olarak bildirilmelidir.
Kanundaki iş günü ölçüsü, takvim günü hesabıyla değiştirilmemelidir. Hizmet standartları sayfasındaki kısa bir süre ifadesi de kanunun açık hükmüyle birlikte okunur. Buna karşılık yeni bir koruma kararı alınması, tescilin kaldırılması veya bir projenin uygun bulunması talebinin tamamının on beş iş gününde sonuçlanacağı söylenemez. Buradaki süre, kanun kapsamındaki mevcut bilgi ve belgeye erişime ilişkindir. Esas hakkında yeni işlem talebi kendi hukuki usulüne tabidir.
Gerekçesiz ret veya eksik cevap için BEDK yolu nasıl kullanılır?
4982 m.12, başvurunun reddedilmesi hâlinde ret gerekçesi ve başvuru yollarının bildirilmesini öngörür. “Dosya verilemez” şeklindeki açıklamanın hangi kanuni istisnaya ve hangi belgeye dayandığı anlaşılmalıdır. Başvurunun bir kısmı karşılanmışsa kalan kalemlerin durumuna bakılır. İstenen kararın yerine ilgisiz bir karar gönderilmesi veya yalnız üst yazının verilmesi, esas talebin bütün unsurlarının karşılandığını göstermez.
M.13 kapsamında bilgi edinme talebi reddedilen başvuru sahibi, kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna itiraz edebilir. Kurulun karar verme süresi otuz iş günüdür. İtirazda ilk başvuru, ekleri, kayıt bilgisi ve ret cevabı birlikte sunulmalıdır. Hangi belgenin istenip hangisinin verilmediği açık gösterilir. Güncel başvuru yöntemi için BEDK’nin resmî açıklamaları kontrol edilir.
BEDK başvurusu, koruma kurulunun taşınmaz hakkında verdiği esas kararın üst incelemesi değildir. İnceleme, bilgiye erişim talebinin reddiyle ilgilidir. Kanunun m.13 hükmünde BEDK itirazının idari yargıya başvuru süresini durdurması, bilgi edinme uyuşmazlığı bağlamında değerlendirilir. Bu hüküm kullanılarak taşınmazın tescili, kullanım kararı veya proje reddi hakkında ayrı bir dava süresinin de durduğu sonucu çıkarılamaz. Dosyada iki ayrı idari işlem varsa iki ayrı süre çizelgesi tutulmalıdır.
Karar örneğini beklemek iptal davası süresini korur mu?
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7, özel kanunda başka süre gösterilmeyen hâllerde idare mahkemesinde genel dava açma süresini altmış gün olarak düzenler. Sürenin başlangıcı, kararın niteliği ve bildirim kayıtlarıyla belirlenir. Önceden usulüne uygun bildirilmiş bir kararın örneğinin yeniden alınması, geçmiş dava süresini kendiliğinden canlandırmaz. Bildirim veya öğrenme konusunda uyuşmazlık varsa bu konu ayrıca incelenmelidir.
İYUK m.11 kapsamındaki idari başvuru ile yalnız belge örneği isteme aynı değildir. Bir başvurunun kararın kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni işlem yapılması istemi içerip içermediği, başlığından değil içeriğinden değerlendirilir. Dosya örneğini talep eden kişi, bu talebin esas karara karşı bütün haklarını otomatik olarak koruduğunu varsaymamalıdır. Karar ve tebliğ belgeleri henüz tamamlanmamış olsa bile süre yönünden dosyanın mevcut kayıtları gecikmeden değerlendirilir.
Gelen karar ve ekleri nasıl kontrol edilir?
Önce karar tarihi, sayısı ve kurul adı talep edilen kayıtla karşılaştırılır. Ardından kararın kapsadığı parseller, eklerin numarası ve okunabilirliği kontrol edilir. Eski karara atıf varsa o kararın da dosyada bulunup bulunmadığı belirlenir. Birden çok tarihli kararın en sonuncusu, önceki kararların bütün hükümlerini mutlaka ortadan kaldırmaz; hangi kısmın değiştirildiği metinden okunmalıdır. Eksik sayfa veya ek için yeni, açık ve sınırlı bir tamamlama istemi hazırlanır.
Kararın suretinin alınması, yapı üzerinde işlem yapma izni vermez. Tescilli yapıda yapılacak müdahalenin türü ve gerekli izinler ayrıca değerlendirilir. Mevcut dosyaya erişim ile onarım sürecini karıştırmamak için İstanbul’da tescilli binada basit onarım ve KUDEB işlemleri ayrı başlık altında incelenmelidir. Arşiv belgesi, ruhsat, proje onayı ve uygulama denetimi farklı işlevler taşır.
Sık sorulan sorular
1. İstanbul’daki koruma kurulu kararını nereden bulabilirim?
Yayımlanmış tescil kararları Bakanlığın resmî karar sayfalarından araştırılır. Kararın tam örneği veya eksik ekleri için ilgili kurul müdürlüğüne, taşınmaz ve karar bilgileri belirtilerek başvurulur. Kurul adı yalnız ilçe adından tahmin edilmemelidir.
2. Karar numarasını bilmiyorsam belge isteyebilir miyim?
İstenen belgeyi bulunabilir biçimde açıklamak gerekir. İlçe, mahalle, ada ve parsel, yaklaşık tarih ve karara atıf yapan mevcut yazı sunulur. Kurumdan yeni bir rapor üretmesi değil, tanımlanan mevcut kayıtların bulunması istenir.
3. Yalnız maliklerin bilgi edinme hakkı mı vardır?
Hayır. Bilgi edinme hakkı yalnız maliklere özgü değildir. Ancak kişisel veri ve diğer kanuni istisnalar erişimin kapsamını etkiler. Başvuranın sıfatı, temsil yetkisi ve talep ettiği belgenin niteliği ayrı değerlendirilir.
4. Karar ekindeki paftayı da isteyebilir miyim?
Mevcut kararın atıf yaptığı ek pafta açıkça talep edilebilir. Erişim sınırları belgeye göre değerlendirilir. Yalnız üst yazı veya kararın son sayfası verilmişse eksik ekin adı ve karar içindeki atfı gösterilerek tamamlama istenir.
5. Başvuruya cevap süresi kaç gündür?
4982 m.11 kapsamında esas süre on beş iş günüdür. Maddede belirtilen şartlarda otuz iş gününe uzar; uzatma gerekçesi ilk süre dolmadan yazılı bildirilir. Bu süre yeni bir proje veya tescil kararı alınmasına ilişkin genel süre değildir.
6. Dosyada kişisel veri bulunması bütün belgeyi kapatır mı?
Açık ve kapalı kısımlar ayrılabiliyorsa 4982 m.9 uyarınca korunan kısım çıkarılarak kalan bölüm verilir. Erişime kapatılan kısmın gerekçesi açıklanmalıdır. Her dosya ve her belge kendi içeriğine göre değerlendirilir.
7. Bilgi edinme talebinin reddine karşı kaç gün içinde itiraz edilir?
4982 m.13 uyarınca ret kararının tebliğinden itibaren on beş gün içinde BEDK’ye itiraz edilebilir. İlk başvuru, teslim bilgisi ve ret cevabı birlikte sunulur. Bu başvuru, koruma kararının esasına ilişkin itiraz değildir.
8. Belge istersem tescil kararına dava süresi durur mu?
Yalnız belge örneği istemek, esas karara karşı dava süresini kendiliğinden durdurmaz. İYUK m.7 ve m.11 koşulları ayrı incelenir. BEDK itirazının bilgi edinme ret işlemine etkisi, tescil kararının dava süresiyle karıştırılmamalıdır.
9. İnternetten indirdiğim karar bütün dosyanın yerine geçer mi?
Hayır. Yayımlanan karar, eksik ekler veya sonraki değişiklikler bakımından kontrol edilmelidir. İşlem dosyasındaki bütün belgelerin internette bulunduğu varsayılamaz. Onaylı suret ihtiyacı ve mevcut yayının kapsamı ayrıca belirlenir.
10. Karar örneğini alınca binada onarıma başlayabilir miyim?
Dosyaya erişim, yeni bir uygulama izni değildir. Onarımın türü, mevcut kararın kapsamı ve ilgili izinler ayrıca değerlendirilir. Karar sureti, ruhsat veya gerekli uygulama onaylarının yerine otomatik olarak geçmez.
Kaynak ve başvuru usulü kontrol tarihi: 24 Ekim 2026. Bu metin mevcut belgeye erişimi açıklar; belirli bir kurul kararının hukuka uygunluğu ve dava süresi, karar ile bildirim kayıtları incelenerek belirlenir.
İstanbul ofisi ve belge incelemesi
Kurul yazısı, tapu kaydı, kararın bilinen ekleri, önceki başvurular ve bildirim belgeleri birlikte hazırlanmalıdır. Randevu için İstanbul ofisi iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Maslak Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21, Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbulSorunuzu iletin
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
