TCK 245/A Yasak Cihaz veya Programlar Suçu

TCK 245/A Kısa Cevap: Hangi Araç Yasaktır?

TCK 245/A Kanun Metni

Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.

Güncel metin Adalet Bakanlığı güncel TCK PDF’sinden kontrol edilebilir. Madde suçun hazırlık araçlarını, sınırlı bir tipiklik ve seçimlik hareket listesiyle bağımsız suç hâline getirir.

Korunan Hukuki Değer

Düzenleme bilişim sistemlerinin güvenliğini, veri bütünlüğünü, ödeme araçlarını ve bilişimle hedef alınabilen malvarlığı/özel hayat gibi değerleri korur. Suç için özel hazırlanmış araçların dolaşıma girmesi, henüz somut saldırı gerçekleşmeden ciddi tehlike yaratır.

Buna karşılık siber güvenlik araştırması, sistem yönetimi ve yazılım geliştirme alanında aynı teknik yetenekler meşru amaçlarla da kullanılır. “Münhasıran” şartı, meşru çift kullanımlı araçların sırf güçlü oldukları için cezalandırılmasını önleyen temel sınırdır.

TCK 245/A Suçunun Unsurları

Suçun konusu

Kanun dört grup sayar: cihaz, bilgisayar programı, şifre ve sair güvenlik kodu. Donanım tabanlı kart kopyalama düzeneği, özel zararlı yazılım, kimlik bilgisi yakalama kiti, yetkisiz erişim için hazırlanmış parola paketi veya tek kullanımlık kod üretim düzeneği örnek olabilir.

Münhasıran suç için yapılma veya oluşturulma

Aracın nesnel özellikleri ve tasarım amacı başka makul/meşru kullanımı dışlayacak derecede suç işlemeye özgülenmiş olmalıdır. Genel ağ tarayıcısı, uzaktan yönetim aracı, paket analiz programı veya parola kurtarma yazılımı hem meşru hem hukuka aykırı kullanılabildiğinden sırf kategori adıyla “yasak program” sayılamaz.

Hedef suç bağlantısı

Araç, TCK 243, TCK 244, TCK 245 gibi bölüm suçları veya bilişim sistemi araç olarak kullanılarak işlenebilen dolandırıcılık, veri ya da iletişim suçları için oluşturulmuş olabilir.

Seçimlik hareket

İmal, ithal, sevk, nakil, depolama, kabul, satma, satışa arz, satın alma, başkasına verme veya bulundurma hareketlerinden biri yeterlidir. Kanunda sayılmayan salt tanıtma veya kullanma eylemi, başka hareket ya da asıl suç kapsamında değerlendirilmedikçe TCK 245/A’ya kendiliğinden eklenemez.

Kast

Fail aracın niteliğini ve suç için özel oluşturulduğunu bilerek seçimlik hareketi yapmalıdır. Masum dosya eki, habersiz bulut senkronizasyonu, zararlı içeriği bilmeden kargo taşıma veya araştırma verisini yetkili ortamda saklama kastı etkileyebilir.

Seçimlik Hareketler Nasıl Ayrılır?

Aynı suç konusuyla kesintisiz bir süreçte birden çok seçimlik hareket yapılması her zaman ayrı suç oluşturmaz. Farklı zaman, araç ve alıcılara ilişkin fiillerde zincirleme veya gerçek içtima ayrıca incelenir.

Pentest, Bug Bounty ve Çift Kullanımlı Araçlar

Sızma testi araçları açık port bulma, zafiyet doğrulama, parola gücü ölçme veya saldırı simülasyonu yapabilir. Bu yetenekler kötüye kullanılabilir olsa da kurumsal güvenlikte zorunludur. TCK 245/A için “kötüye kullanılabilir” değil, “münhasıran suç için yapılmış/oluşturulmuş” eşik aranır.

Bug bounty programında kapsam dışı hedefe erişim, veri indirme veya hizmet bozma ayrıca TCK 243–244 riski doğurur. Yalnız araç bulundurmanın meşru olması, yetkisiz kullanımın meşru olduğu anlamına gelmez.

Şifre ve Güvenlik Kodları Ne Zaman Suç Konusu Olur?

Gerçek kullanıcıların ele geçirilmiş parola listesi, kart doğrulama verisi, OTP atlatma kodu veya belirli sisteme yetkisiz erişim için hazırlanmış güvenlik bilgisi TCK 245/A kapsamında olabilir. Verinin kaynağı, doğruluğu, hedefe özgülüğü ve edinme amacı önemlidir.

Sıradan parola yöneticisi, sistem sahibinin verdiği test hesabı, eğitim için üretilmiş sahte hash listesi veya kişinin kendi hesabına ait kurtarma kodu aynı değildir. Savcılık, kodun suç için münhasıran oluşturulduğunu ve sanığın bunu bildiğini kanıtlamalıdır.

Zararlı Yazılım, RAT, Keylogger ve Phishing Kiti

Uzaktan erişim yazılımı (RAT), tuş kaydedici, oltalama sayfası veya trafik yoğunlaştırma aracı isimleri tek başına hukuki vasıf vermez. Meşru uzaktan destek ve erişilebilirlik amaçlı yazılım ile gizlice veri çalan, kalıcılık sağlayan ve dışarı veri gönderen kod teknik olarak ayrılır.

Kaynak kodundaki hedef alan adları, gizleme fonksiyonları, komuta-kontrol adresleri, veri gönderim rutini, kullanıcı bildirimi ve lisans şartları bilirkişi tarafından incelenmelidir. Dosya adı veya antivirüs etiketi tek başına mahkûmiyet için yeterli değildir.

Dijital Dosyayı “Bulundurma” Ne Demektir?

Bulundurma için failin dosya veya cihaz üzerinde bilme ve tasarruf yetkisi gerekir. Bilgisayar diski, telefon, taşınabilir bellek, VPS, e-posta eki veya kontrol edilen bulut hesabı kapsamda olabilir. Tarayıcı önbelleği, otomatik yedek, paylaşılan klasör veya habersiz ek nedeniyle oluşan geçici kopya ayrı değerlendirilir.

Ortak cihaz ve sunucu

Bir dosyanın ortak bilgisayarda bulunması her kullanıcıyı fail yapmaz. Oturum, erişim zamanı, şifre, indirme kaynağı, dosyayı çalıştırma/yeniden adlandırma ve mesaj bağlantısı incelenmelidir.

Silinmiş dosya

Silinmiş alandan kurtarılan dosya geçmişte varlığı gösterebilir; sanığın içeriği bildiğini veya olay tarihinde fiilen hâkim olduğunu tek başına ispatlamaz. Son erişim, kullanıcı hesabı ve silme biçimi önemlidir.

TCK 245/A Dosyasında Dijital Deliller

İmaj alma ve hash

Dijital cihazın adli kopyası yazma engelleyiciyle alınmalı, hash değerleri kaydedilmeli ve orijinal korunmalıdır. Canlı sistemde çalışan süreç, şifreli disk veya RAM verisi için farklı yöntem gerekebilir. Bilirkişi hangi dosyaya hangi yolla ulaştığını açıklamalıdır.

Kaynak kodu incelemesi

Fonksiyon isimleri veya yorumlar tek başına yeterli değildir. Programın gerçek davranışı, derlenmiş sürümle eşleşmesi, meşru kullanım olanağı ve zararlı modülün varsayılan/isteğe bağlı oluşu analiz edilmelidir.

Kripto para ve forum hesabı

Cüzdan transferi veya rumuz satış bağlantısını gösterebilir; fakat cüzdan/hesap sahibinin kimliği cihaz, IP ve yazışmayla doğrulanmalıdır. Zincir analizi tek başına içerik ve kastı kanıtlamaz.

TCK 245/A’nın Benzer Suçlardan Farkı

Suç aracı hem bulundurulmuş hem gerçek saldırıda kullanılmışsa TCK 245/A ile asıl suç arasındaki içtima, fiillerin bağımsızlığı ve TCK 44 ilkeleriyle değerlendirilir. Hazırlık suçunun varlığı asıl saldırıdan otomatik cezasız kalmaz.

Şüpheli veya Sanık Açısından Savunma Stratejisi

1. Aracın tam sürümü, hash’i ve elde edildiği yol belirlenir.
2. Teknik bilirkişiden meşru kullanım ve “münhasıran” kriteri sorulur.
3. Pentest/bug bounty sözleşmesi, kapsam ve iş emri sunulur.
4. Ortak cihaz/bulut hesabında fiili kullanıcı loglarla ayrılır.
5. Dosyanın otomatik indirme, önbellek veya yedekten gelme ihtimali incelenir.
6. Mesaj ve satış ilanlarının tam bağlamı korunur.
7. Asıl suçla içtima ve aynı delilin iki kez cezalandırılmaması denetlenir.

Araç çift kullanımlıysa

Resmî dokümantasyon, sektör kullanımı, açık kaynak deposu, meşru modüller ve kurum sözleşmeleri sunulur. Savcılık aracın yalnız kötüye kullanılabilir olduğunu değil, suç için münhasıran hazırlandığını göstermelidir.

Kast yoksa

Dosyanın içeriğinden habersiz teslim alma, otomatik senkronizasyon veya işverenin meşru araç paketi savunması log ve görev belgesiyle desteklenmelidir. Soyut “bilmiyordum” yeterli olmayabilir.

Saldırı Aracı Tespit Eden Kurum Ne Yapmalı?

1. Sistemi izole edin; delili değiştirecek rastgele antivirüs/format işlemi yapmayın.
2. RAM, ağ bağlantıları, log ve zaman bilgisini uzmanla koruyun.
3. Hash değerli adli imaj alın; erişim zincirini kaydedin.
4. Etkilenen hesapların parolasını temiz cihazdan değiştirin.
5. Veri ihlali ve bildirim yükümlülüklerini değerlendirin.
6. Savcılığa aracın davranışı, hedefi ve olay zaman çizelgesiyle başvurun.

Bilişim suçu delil hazırlama rehberi ilk koruma adımlarını açıklar.

Uygulama Örnekleri

Yetkili pentest aracı

Şirketin yazılı kapsamıyla ağ tarayan uzman, aracı meşru test için bulundurur. Aracın genel kullanım alanı ve yetki belgesi TCK 245/A’nın münhasır suç amacı şartını zayıflatır; kapsam dışı sisteme geçiş ayrı TCK 243 riski yaratır.

Phishing kiti satışı

Belirli banka sayfasını kopyalayan, kullanıcı verisini saldırgan sunucusuna ileten ve “hesap ele geçirme” talimatıyla satılan paket suç için münhasır tasarımı güçlü biçimde gösterir.

Çalınmış parola listesi

Gerçek hesaplarla eşleşen parola paketini yetkisiz giriş için satın alan veya satan kişi TCK 245/A yanında TCK 243 ve veri suçlarıyla karşılaşabilir.

Ortak sunucuda zararlı dosya

Birden fazla yöneticili sunucuda dosya bulunması tek başına herkesi fail yapmaz. Yükleyen hesap, erişim anahtarı, log, ödeme ve mesajlar belirlenmelidir.

Şikâyet, Mahkeme, Zamanaşımı ve Koruma Tedbirleri

Suç şikâyete bağlı değildir; resen soruşturulur. Uzlaştırma, önödeme, seri muhakeme ve basit yargılama uygulanmaz. Temel hâlde görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Üst sınır 3 yıl olduğundan olağan dava zamanaşımı kural olarak 8 yıldır; bulundurma fiilinin kesintisiz niteliği suç tarihini etkileyebilir.

Üst sınır iki yılı aştığı için CMK 100/4 mutlak tutuklama engeli yoktur, fakat suç katalog değildir. Tutuklama için somut kuvvetli şüphe, kaçma veya delil karartma nedeni ve ölçülülük gerekir. Dijital delilin kopyalanmış olması tutuklama ihtiyacını azaltabilir.

Bilgisayar ve veriye el koyma/aramanın CMK 134 şartlarına uygunluğu denetlenmelidir. Telefon ve bilgisayara el koyma rehberi usul güvencelerini açıklar.

Müsadere, Şirket ve Mesleki Sonuçlar

Suç konusu cihaz, yazılım ve bunların üretiminde kullanılan eşya hakkında TCK 54–55 müsadere hükümleri uygulanabilir. Meşru verilerin bulunduğu cihazın tamamına ilişkin ölçülülük, üçüncü kişinin mülkiyeti ve kopya alma imkânı gözetilmelidir.

Çalışan veya danışman tarafından kurum altyapısının kullanılması disiplin, iş sözleşmesi ve tazminat sonuçları doğurabilir. Tüzel kişi yararına işlenen suçlarda özel güvenlik tedbirleri, faaliyet ve temsil bağlantısına göre incelenir.

TCK 245/A Dosyasında Avukat Desteği

• Adli imaj, hash ve inceleme zinciri denetlenir.
• “Münhasıran suç amacı” teknik bilirkişi sorularıyla test edilir.
• Yetkili pentest ve bug bounty kapsamı belgelenir.
• Ortak cihaz, bulut ve hesaplarda fiili kullanıcı ayrıştırılır.
• TCK 243–245, veri suçları ve dolandırıcılıkla içtima kurulur.
• El koyma, tutuklama ve müsadere ölçülülüğü değerlendirilir.

TCK 245/A dosyanız için +90 552 224 43 66 numarasını arayın

İlk görüşmede el koyma tutanağı, imaj/hash raporu, bilirkişi raporu, sözleşme/izin, kaynak kodu ve ilgili yazışmalar hazır edilmelidir.

Dosya Kontrol Listesi

• Aracın tam adı, sürümü ve hash değeri
• Teknik işlev ve meşru kullanım olanağı
• Münhasır suç amacı delilleri
• İmal/satış/bulundurma hareketinin hangisi
• Cihaz, hesap ve fail eşleştirmesi
• Pentest/bug bounty yetkisi ve kapsamı
• Kaynak kodu, derleme ve dağıtım geçmişi
• Ödeme, ilan, kargo ve transfer kayıtları
• Asıl bilişim suçu ve içtima
• CMK 134 arama/el koyma hukuka uygunluğu

TCK 245/A Hakkında Sık Sorulan Sorular

Güncel Kaynaklar ve İlgili Rehberler

• 5237 sayılı TCK – güncel resmî PDF
• 5271 sayılı CMK – güncel resmî PDF
• Bilişim ve kişisel veri suçları rehberi
• TCK 243 bilişim sistemine girme
• TCK 244 sistemi engelleme/veri bozma
• TCK 245 kartın kötüye kullanılması
• Bug bounty ve yetkili test
• CMK 134 dijital arama ve el koyma

Genel hukuki bilgilendirmedir. Programın teknik işlevi, izin kapsamı ve dijital deliller uzman incelemesiyle somut dosyada değerlendirilmelidir.